✍️ بلوک شرق در مقابل اتحادیۀ غرب؛ تاکتیک در برابر ارزش‌ها در نگاه اول، اتحاد روسیه، چین و کره شمالی ممکن است شبیه به یک بلوک قدرتمند شرقی در برابر غرب به نظر برسد. اما بررسی عمیق‌تر نشان می‌دهد که این اتحاد، برخلاف ظاهرش، بیشتر یک هم‌پوشانی تاکتیکی منافع است تا یک پیوند پایدار و ارزشی. از زمان جنگ سرد تا امروز، روابط میان این سه کشور هرگز بر پایه‌ی اشتراکات فرهنگی، هویتی یا ارزشی استوار نبوده است. چین و روسیه در همان دهه‌های نخست قرن بیستم درگیر شکاف‌های عمیق ایدئولوژیک و مرزی بودند و کره شمالی نیز بیشتر به دنبال تأمین بقای خود بوده تا ایجاد همگرایی بلندمدت. آنچه اکنون آن‌ها را کنار هم نگه داشته، فشار مشترک غرب و نیاز متقابل برای بقا در برابر تحریم‌ها و فشارهای امنیتی است: روسیه برای جبران ضعف لجستیکی در جنگ اوکراین به مهمات کره شمالی و بازار چین نیازمند است. چین با حمایت محدود از مسکو، هم از سقوط کامل دیوار روسیه در برابر غرب جلوگیری می‌کند و هم با تضعیف غرب زمان می‌خرد. کره شمالی نیز در سایهٔ این اتحاد، جایگاهی بزرگ‌تر از وزن واقعی خود پیدا می‌کند. این اتحاد در ذات خود شکننده است، زیرا بر پایهٔ اعتماد متقابل یا ارزش‌های مشترک شکل نگرفته؛ بلکه بر اساس محاسبات موقت و منفعت‌جویانه است. هر زمان که منافع این سه کشور با هم همسو نباشد، شکاف‌های عمیق به سرعت خود را نشان می‌دهد؛ همان‌طور که در دههٔ ۱۹۶۰ میلادی، چین و شوروی از هم جدا شدند. در مقابل، اتحاد غرب یعنی آمریکا و اروپا، از جنس دیگری است. این اتحاد نه صرفاً یک هم‌پوشانی موقت، بلکه یک پیوند نهادی و ارزشی است که در طول هفتاد سال در قالب ناتو، اتحادیهٔ اروپا و شبکه‌های گستردهٔ اقتصادی و فرهنگی شکل گرفته. پایه‌های آن بر ارزش‌های مشترکی چون لیبرالیسم اقتصادی و فرهنگی و نظم بین‌الملل لیبرال استوار است. همین اشتراکات، قدرت «بازسازی» و «انعطاف» آن‌ها را در برابر بحران‌ها افزایش داده است. 📌 در نتیجه، اگرچه اتحاد روسیه، چین و کره شمالی می‌تواند در کوتاه‌مدت غرب را به چالش بکشد، اما پایدار بودن و عمق آن قابل مقایسه با اتحاد آمریکا و اروپا نیست. شرق بیشتر بر تاکتیک بقا استوار است و غرب بر شبکهٔ ارزش‌ها و نهادها. همین تفاوت بنیادی، آیندهٔ این دو بلوک را تعیین خواهد کرد. #روسیه #چین #کره_شمالی #غرب @Barlabeietarikh

اولین قشون مدرن ایران را عباس میرزا درست کرد. قشون الکساندر اول امپراطور روسیه به شانزه لیزه آمد و اردوگاه درست کرد و ناپلئون را شکست داد، مایه‌ی تعجب نیست که بتواند قشون ایران را شکست بدهد. عباس میرزا هر چه در امکان ایران آن زمان بود کرد که بتواند حفظ بکند. اما طبیعی است قدرتی که بتواند جلو روسیه آن زمان بایستد نداشت. و وقتی هم که شکست خورد ضرر حداقل کرد و اصل آذربایجان و تبریز بود که برای ایران حفظ کرد. از گفتگوی سلطانعلی میرزا قاجار، برادرزاده‌ی احمدشاه و رئیس سابق ایل قاجار #قاجار @Barlabeietarikh

در دوره‌ی نخست‌وزیری مرحوم اقبال بود که یکی از نمایندگان مجلس، ظاهراً دکتر پیرنیا، دولت را استیضاح می‌کند. آن مطابق مقررات پارلمانی در ظرف یک مدت معینی دولت بایست بیاید به استیضاح پارلمان جواب بدهد و بعد رأی اعتماد بگیرد. خب تردیدی نداشت که دولت می‌توانست بیاید و به استیضاح دکتر پیرنیا جواب بدهد و یقیناً هم رأی اعتماد می‌گرفت برای خاطر این‏که نمایندگان مجلس موافق با دولت بودند. دولتی که شاه انتخاب کرده بود. اما حتی در این اندازه رعایت قواعد و آداب پارلمانی دولت نمی‌کرد. رئیس دولت آمد پشت مجلس گفت من منتظر می‌شوم که اعلی‏حضرت از مسافرت برگردند از ایشان اجازه بگیرم که آیا به استیضاح شما جواب بدهم یا جواب ندهم. ملاحظه می‌کنید؟ #محمد_باهری #پهلوی @Barlabeietarikh

عرض کردم: دیشب در باشگاه افسران مین‌باشیان، فرمانده برکنار شده نیروی زمینی از من وقت می‌خواست که امروز مرا ببیند. فرمودند، مانع ندارد. عرض کردم: ممکن است بپرسم تقصیرش چه بود؟ فرمودند: مردک احمق به وزیر دارایی که مأمور کرده بودم حقوق سیویلها و افسران را مقایسه بکند، گفته است در این مورد که ارتش به کارمندان خود خرج سفر می‌دهد و آنها را برای معالجه به خارج می‌فرستد، زیاد حساب بکنند زیرا این مبالغ چیزی نیست. افسران که مثل والاحضرت اشرف خرج نمی‌کنند! به این مردکه بگو تو دیگر چه می‌گویی که دو هزار تومان باخت قمارت را من از جیب خودم داده‌ام. ۲۷ آبان ۱۳۵۱ #اسدالله_علم #پهلوی @Barlabeietarikh

آیا خاطرات اسدالله علم معتبر و موثق است؟ به عقیدهٔ من بدون شک این‌طور است. من در سال‌های ۱۹۷۲ تا ۱۹۷۶ در سفارت آمریکا خدمت کرده‌ام. وقایع مبهمی که بیگانگان از آن هیچ اطلاعی نداشتند، با دقت در این کتاب ثبت شده‌اند. برای نمونه در یک بعدازظهر آرام روز جمعه در ماه اکتبر ۱۹۷۲، من و کاردار سفارت درخواست کسینجر از شاه برای اعزام یک اسکادران F-5 به ویتنام را به اطلاع علم رساندیم. پس از ۲۰ دقیقه جواب مثبت گرفتیم. متعجب شده بودیم که چگونه درخواستی با چنین میزان اهمیت بدون هیچ‌گونه بحثی اجابت شد. اکنون با کمک خاطرات می‌فهمیم که کیسینجر از طریق کانال نامعلومی با شاه تماس گرفته و شاه را برای این درخواست آماده کرده بود. هنری پرکت، استاد Case Western Reserve University #متفرقه #خاطرات_اسدالله_علم @Barlabeietarikh

شاهنشاه فرمودند: مسئله‌ی بحرين دارد حل مى‏‌شود. بعد با كمال آقايى و بزرگوارى فرمودند: حالا كه من و تو هستيم آيا فكر مى‏‌كنى در آينده ما را خائن خواهند گفت، يا خواهند گفت كار بزرگى انجام داديم و اين منطقه از دنيا را از شر كشمكش‏‌هاى بيهوده نجات داديم؟ ۱۹ بهمن ۱۳۴۸ #اسدالله_علم #پهلوی @Barlabeietarikh

شکست پهلوی شکست اخلاقی، شکست اعصاب و اراده بود. پوسیدگی از درون بود و ‏به یک ضربت، که البته خوب تدارک شده بود و از هر سو فرود آمد، فروافتاد. تا وقتی ‏خطر جدی روی نکرده بود کسی نمی‌توانست باور کند که طبقه‌ی حاکم ایران این‌همه ‏آماده‌ی تسلیم و گریز باشد. این طبقه به آسانی به خود خیانت کرد و بجای ایستادگی ‏یکپارچه و مصمم به هرچه پیش آمد تن در داد. در یک دوره شش‌ماهه از تابستان تا ‏زمستان ۱٣۵٧ سرآمدان (الیت‌ها یا همان نخبگان سیاسی) ایران عموماً چنان نمایشی از باختن روحیه و دست‌پاچگی و ندانم‌کاری دادند؛ چنان برای نجات خود هرچه را در دسترس بود قربانی ‏کردند؛ چنان فرصت را برای تصفیه‌حساب با رقیبان، حتی به بهای نابودی رژیم، ‏غنیمت شمردند که در درون و بیرون ایران‌دوست و دشمن چاره‌ای جز دست شستن ‏از رژیم نیافتند. از خاطرات داریوش همایون؛ وزیر اطلاعات پهلوی دوم #داریوش_همایون #پهلوی @Barlabeietarikh

یکمرتبه شاملو (شاعر و روشنفکر معروف) در سال ۱۳۵۶ به دانشگاه شیراز رفت. به او گفتند در این اوضاع انقلابی چرا نشستی و برای زنت «آیدا در آینه» نوشتی؟ گفت مربوط به این مملکت مسخره است. من دو هزار ندارم به زنم بدهم خب شعر برایش گفتم. شاملو متاثر از لویی آراگون شاعر کمونیست بود که برای اِلِزا همسرش شعر می‌گفت. از خاطرات شفاهی فیض شریفی #متفرقه @Barlabeietarikh

عرض كردم انسان اگر به خودش اعتقاد داشته باشد هيچ احتياج به دماگوژى (عوام‌فریبی) ندارد. من مكرر به نخست‏‌وزير [هویدا] گفته‏‌ام آخر شما كه ماشين كوچك پيكان سوار مى‏‌شويد و چهار پنج اتومبيل بيوك و كرايسلر و مرسدس پشت و جلوى شما اسكورت هستند، مردم از خود نمى‏‌پرسند آيا نخست‏‌وزير نمى‏‌توانست يكى از همين‏‌ها را سوار شود؟ مى‏‌خواهى كه را گول بزنى؟ شاهنشاه خيلى خيلى خنديدند. ۲۸ اردیبهشت ۱۳۵۲ #اسدالله_علم #پهلوی @Barlabeietarikh

با هلی‌کوپتر به سد لتیان آمدیم. بچه‌ها هم تا ظهر کم‌کم رسیدند. مهدی و فاطی نیامدند. هوای خوبی دارد. عصر همراه بچه‌ها، خواستم اسکی روی آب یاد بگیرم. کمی دنبال قایق کشیده شدم. بدنم آمادگی برای چنین ورزشی ندارد. گرچه آسان است. آب لتیان پایین‌تر از سطح آن در سال گذشته است. یک نفر چینی پیش‌بینی کرده است که ساعت ۸ امروز زلزله‌ای به قدرت ۸/۶ ریشتر در تهران روی خواهد داد. به همین خاطر بسیاری از مردم از تهران سفر کرده یا از خانه بیرون رفته‌اند. آمدن ما به لتیان هم بی‌ارتباط با این نیست. گرچه خودم اصلاً قبول ندارم فقط به خاطر بچه‌ها آمدم. ۳۰ تیر ۱۳۷۰ تاسوعای حسینی #هاشمی_رفسنجانی @Barlabeietarikh

شاهزاده :) #متفرقه @Barlabeietarikh