eitaa logo
بر لبه‌ی تاریخ
806 دنبال‌کننده
1.7هزار عکس
1.2هزار ویدیو
0 فایل
روایتی از روزگارانی که جهان لرزید... نقبی به وقایع، اسناد، و رازهای تاریخ معاصر جهان. اینجا، هر حادثه، داستانی‌ست ناگفته. ارتباط با مدیر: @MMSALEHN
مشاهده در ایتا
دانلود
از عرش با ملائکِ بسیار جبرئیل آمد به یاری شه بی‌یار جبرئیل وقتی رسید دید حسین را به خاک‌و‌خون گفتا فدای جانِ تو صد بار جبرئیل این گفت و سایه بر بدن آن جناب کرد از شهپرش به دیدهٔ خونبار جبرئیل شاه شهید دیده گشوده به ناله گفت ای پیک وحی حضرت جبّار جبرئیل پرواز چون کنی تو به لوح و قلم رسی کن ثبتِ شعرِ ناصرِ قاجار جبرئیل https://eitaa.com/Barlabeietarikh
📸 تصویری از «رضا عباسی»، طراح و نقاش عصر صفوی طراحی کاشی‌های سقف و زیر گنبد عظیم مسجد شاه اصفهان (که در تصویر مشاهده می‌کنید)، بر عهده‌ی رضا عباسی بود. نکته‌ی جالب این است که تصویری که رضا عباسی را به نقش کشیده است، متعلق به دوران صفوی است و در آن، رضا عباسی عینک بر چشم دارد؛ این نشان می‌دهد که عینک در زمان صفویه، به ایران وارد شده بود و به صورت متداول، حداقل توسط بزرگان و اعیان استفاده می‌شده است. https://eitaa.com/Barlabeietarikh
📍تاریخچه‌ی عزاداری خیابانی در روز عاشورا https://eitaa.com/Barlabeietarikh
بر لبه‌ی تاریخ
📍تاریخچه‌ی عزاداری خیابانی در روز عاشورا https://eitaa.com/Barlabeietarikh
🔻اصل عزاداری در روز عاشورا، از همان سال‌های بعد از شهادت امام حسین علیه‌السلام آغاز شده بود اما به نظر می‌رسد حکومت آل‌ بویه در قرن پنجم هجری، اولین حکومتی بود به صورت گسترده و منظم عزاداری در روز عاشورا را سازماندهی کرد. 🔸ابن کثیر، تاریخ‌نگار متعصب اهل سنت در این خصوص می‌نویسد: «رافضیان (شیعیان، به تعبیر نویسنده) در دوران حکومت بنی بویه، در حدود سال چهارصد هجری و پیرامون آن، در این امور زیاده‌روی کردند. به‌گونه‌ای که در روز عاشورا در بغداد و شهرهای دیگر طبل‌ها (دَبادیب) نواخته می‌شد، خاکستر و کاه در کوچه‌ها و بازارها پاشیده می‌شد، پارچه‌های خشن (مُسوح) بر دکان‌ها آویخته می‌گردید، و مردم اندوه و گریه را آشکار می‌کردند. همچنین بسیاری از آنان در آن روز آب نمی‌نوشیدند تا با حسین بن علی همدردی کنند؛ زیرا او تشنه کشته شده بود. سپس زنان، در حالی که چهره‌هایشان را نپوشانده بودند، بیرون می‌آمدند؛ نوحه‌سرایی می‌کردند و بر صورت‌ها و سینه‌های خود می‌زدند، و با پای برهنه در بازارها راه می‌رفتند، و کارهای دیگری از این قبیل انجام می‌دادند.» 🔸همچنین ابن‌اثیر، تاریخ‌نگار اهل سنت نیز می‌نویسد: «در روز دهم محرم، معزّالدوله (صدراعظم آل‌بویه) به مردم [بغداد] فرمان داد که دکان‌های خود را ببندند، بازارها و خرید و فروش را تعطیل کنند، و مراسم سوگواری را آشکار سازند. همچنین دستور داد که پوشش‌هایی از پارچه‌ی خشن (مُسوح) بر گنبدها که ساخته بودند بپوشانند، و زنان در حالی که چهره‌های خود را سیاه نموده و جامه‌هایشان را چاک داده بودند، از خانه‌ها بیرون آیند؛ در شهر همراه با نوحه‌خوانان بگردند و برای حسین بن علی بر صورت‌های خود سیلی بزنند. مردم نیز چنین کردند، و اهل سنت توان جلوگیری از این کار را نداشتند؛ زیرا شمار شیعیان بسیار بود و نیز سلطان [آل‌بویه] با آنان همراه بود.» منبع: کتاب البدایة و النهایة، ج 8 ص 220 و الكامل في التاريخ، ج7، ص 245 https://eitaa.com/Barlabeietarikh
📍علمای اهل سنت به وفور در خصوص واقعه‌ی کربلا سخن گفته‌اند اما به نظرم، یکی قابل توجه‌ترین آنان، نوشته‌ی «سیوطی» (قرن نهم هجری) است. وی در کتاب خود در این خصوص می‌نویسد: کشته شدن حسین (ع) در کربلا رخ داد؛ و داستان شهادت او چنان طولانی و جان‌سوز است که دل تاب بازگویی آن را ندارد. پس «إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ». همراه او شانزده نفر از اهل‌بیتش نیز به شهادت رسیدند. هنگامی که حسین (ع) کشته شد، هفت روز دنیا چنین بود که نور خورشید بر دیوارها مانند پارچه‌های زردرنگ دیده می‌شد و ستارگان به یکدیگر برخورد می‌کردند. شهادت او در روز عاشورا اتفاق افتاد. در همان روز خورشید گرفت و افق‌های آسمان تا شش ماه پس از شهادتش سرخ بود. پس از آن نیز این سرخی در آسمان دیده می‌شد، در حالی که پیش از آن دیده نمی‌شد. همچنین گفته شده است که در آن روز در بیت‌المقدس هیچ سنگی را برنمی‌گرداندند مگر آنکه زیر آن خون تازه می‌یافتند. زعفران موجود در لشکر قاتلان به خاکستر تبدیل شد. شتری را در لشکر خود قربانی کردند، اما در گوشت آن چیزی مانند شعله‌های آتش می‌دیدند؛ آن را پختند، ولی همچون گیاه تلخِ علقم شد. مردی نیز درباره‌ی حسین (ع) سخنی ناروا گفت، پس خداوند دو شهاب از آسمان بر او فرود آورد و بینایی‌اش را از او گرفت. ترمذی از سلمی روایت کرده است که گفت: بر امّ سلمه (همسر پیامبر) وارد شدم، در حالی که گریه می‌کرد. گفتم: چرا گریه می‌کنی؟ گفت: رسول خدا (ص) را در خواب دیدم که بر سر و محاسنش غبار نشسته بود. گفتم: ای رسول خدا، چه شده است؟ فرمود: «همین اکنون شاهد کشته شدن حسین بودم.» بیهقی نیز در دلائل النبوة از ابن عباس روایت کرده است که گفت: رسول خدا (ص) را در نیمروز دیدم؛ پریشان‌مو و غبارآلود بود و در دستش شیشه‌ای از خون قرار داشت. گفتم: پدر و مادرم فدایت، ای رسول خدا، این چیست؟ فرمود: «این خون حسین و یاران اوست؛ از امروز پیوسته آن را جمع‌آوری می‌کنم.» سپس آن روز را محاسبه کردند و دریافتند که همان روز، روز شهادت حسین (ع) بوده است. پس از آنکه حسین (ع) و فرزندان پدرش (بنی‌هاشم) کشته شدند، ابن زیاد سرهای آنان را نزد یزید فرستاد. یزید در آغاز از کشته شدن آنان شادمان شد؛ اما سپس، هنگامی که دید مسلمانان او را به سبب این کار نکوهش می‌کنند، پشیمان گردید و مردم نیز نسبت به او کینه و نفرت پیدا کردند؛ و حق هم داشتند که از او بیزار باشند. نوفل بن ابی الفرات گفت: نزد عمر بن عبدالعزیز (خلیفه‌ی اموی در سال ۱۰۰ هجری) بودم که مردی نام یزید را برد و گفت: «امیرالمؤمنین یزید بن معاویه». عمر بن عبدالعزیز گفت: «او را امیرالمؤمنین می‌خوانی؟!» سپس دستور داد آن مرد را بیست تازیانه بزنند. منبع: تاریخ الخلفاء، ج ۱، ص ۱۵۷ https://eitaa.com/Barlabeietarikh
✍️تحلیل، آفت تاریخ است! من عمیقاً به این گزاره باور دارم که تحلیل، آفت تاریخ است. یکی از مهم‌ترین عوامل تحریف تاریخ، ناشی از همین مسئله است. فلسفه شکل‌گیری این کانال نیز تا حد زیادی بر همین مبنا بوده است؛ البته روشن است که اشکالی ندارد سمت و سوی ساختمانِ یک روایت تاریخی کاملاً خنثی نباشد؛ ما نیز از این قاعده مستثنا نیستیم. اما تفاوت در اینجاست که تلاش می‌کنیم تحلیل را جایگزین تاریخ نکنیم و به جای آنکه نتیجه‌گیری آماده را به مخاطب تحمیل کنیم، مواد خام را در اختیار او قرار دهیم تا خود به قضاوت برسد. به همین دلیل، در این کانال همواره سعی کرده‌ایم در موارد جنجالی، اسناد، خاطرات، روایت‌های دست اول و گزارش‌های کمتر دستکاری‌شده، سهم بیشتری از محتوا را تشکیل دهند. باور ما این است که وظیفه تاریخ‌نگار پیش از هر چیز روایت کردن است، نه نتیجه‌گیری کردن به جای مخاطب. اما این روزها، همزمان با شتاب گرفتن تحولات سیاسی و اجتماعی، بیش از هر زمان دیگری شاهدیم که هر جریان و هر طرفِ ماجرا می‌کوشد «تاریخ تحلیلی» مخصوص خود را تولید و به جامعه عرضه کند. در چنین فضایی، واقعیت تاریخی اغلب در حاشیه قرار می‌گیرد و آنچه برجسته می‌شود، تفسیری است که از پیش برای مخاطب آماده شده است. شاید یکی از مهم‌ترین دلایلی که بسیاری از نوجوانان و جوانان با درس تاریخ در مدارس ارتباط برقرار نمی‌کنند نیز همین باشد. مشکل اصلی معمولاً کمبود جذابیت تاریخ نیست؛ تاریخ ذاتاً سرشار از داستان، کشمکش، شخصیت و حادثه است. مسئله آنجاست که در بسیاری از موارد، به جای آموزش تاریخ، نتیجه‌گیری‌های از پیش تعیین‌شده آموزش داده می‌شود. دانش‌آموز احساس می‌کند نه با یک روایت تاریخی، بلکه با یک قضاوت قطعی روبه‌رو است که از او انتظار می‌رود آن را بپذیرد. چنین رویکردی ممکن است در کوتاه‌مدت مؤثر به نظر برسد، اما در بلندمدت نتیجه معکوس می‌دهد. انسان در برابر تحمیل فکری مقاومت می‌کند؛ به‌ویژه وقتی احساس کند حق پرسشگری و داوری مستقل از او گرفته شده است. به همین دلیل است که بسیاری از افراد آگاه و علاقه‌مند به تاریخ، بخش عمده شناخت خود را نه از کتاب‌های درسی، بلکه از مطالعات شخصی، خاطرات، اسناد و روایت‌های متنوع به دست می‌آورند. همین روند را می‌توان در بسیاری از رسانه‌های رسمی نیز مشاهده کرد. هنگامی که تحلیل بر روایت غلبه می‌کند، مخاطب به تدریج به جای آنکه به دنبال فهم واقعیت باشد، در پی کشف نیت تحلیل‌گر می‌رود. و این دقیقاً نقطه‌ای است که تاریخ، کارکرد اصلی خود را از دست می‌دهد. تاریخ زمانی زنده و اثرگذار است که به مردم اجازه دهد خود بیندیشند؛ نه زمانی که به آن‌ها بگوید چه بیندیشند. https://eitaa.com/Barlabeietarikh
تصور کنید شما فرمانده یک لشگر بزرگ با ۳ هزار نفر اسیر جنگی هستید و می‌خواهید قلعه ای را فتح کنید؛ اما در اطراف دیوارهای قلعه خندق‌هایی حفر شده است که باعث می‌شود ارتفاع نردبان‌هایتان به لبه‌ی دیوار نرسد. حال چه می‌کنید؟! شما را نمی‌دانم اما نادرشاه افشار شیوه‌ی خاص خودش را داشت: مرحله ۱: ابتدا تمامی اسرا را می‌کشیم. مرحله ۲: سپس خندق‌ها را با جنازه‌های آنان پر می‌کنیم تا ارتفاع نردبان‌ها به لبه‌ی دیوار برسد. مرحله ۳: به شهر حمله می‌کنیم! مجموعه‌کتاب‌های تاریخ ترسناک: فرمانروایان فرومایه | تری دیری https://eitaa.com/Barlabeietarikh
بر لبه‌ی تاریخ
دور تا دور منزل ما را هم پلیس غیر یونیفورم پوشیده گذاشته بودند. آن موقع می‌دانید سازمان امنیت و این
دیگر آن روزها، روزهای آخر یعنی حتی می‌خواهم بگویم سال‌های آخر سلطنت رضاشاه واقعاً اوضاع و احوال طوری بود که آدم با همسرش هم که می‌خواست صحبت کند، باید ملاحظه بکند. حالا دیگر پدر و فرزند، برادر و خواهر اینها که جای خود دارند. هیچ‌کس جرأت نمی‌کرد دیگر حرف بزند. واقعاً که شدیدترین حکومت مطلقه‌ای بود که می‌شد فکرش را بکنیم. روز سوم شهریور من میهمان بودم با زنم و آن موقع یک اولاد داشتم دختر بزرگم نسرین. ما میهمان بودیم. عصری یک کسی درب را باز کرد و به صاحبخانه خبر داد که انگلیس و روس صبح حمله کردند مجلس تشکیل شده و باور می‌کنید این را یواش می‌گفت، جرأت نمی‌کرد حتی این را که الان دارند توی مجلس داد می‌زنند، این را بلند بگوید. تاریخ شفاهی هاروارد، خاطرات محمود فروغی https://eitaa.com/Barlabeietarikh
10.4M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
«عاشورای ما، ۱۸ و ۱۹ دی هست.» بله؛ اما شما تو لشکر یزید بودید... https://eitaa.com/Barlabeietarikh
8.7M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
اولین کسی که از دهه ۹٠ پروژه خوشحالی از باخت تیم ملی را با وسواس دنبال کرده و بارها دست به قلم برده تا نشان دهد بُرد تیم ملی، زمینه‌ساز فاشیسم‌ایرانی است یا این تیم فقط یک تیم حکومتی است و بهتر است ببازد زیباکلام بود. بارها مصاحبه‌کرد، کتاب نوشت و توئیت زد. اینترنشنالی‌ها شاگردان مکتب او هستند. اتفاقا بارها زیباکلام به عنوان کارشناس با آنجا مصاحبه کرده. اما در دهه نود، این صحبتهایش هم هیچگاه مورد توجه جریان اصلی سیاست قرار نمی‌گرفت. در عوض حالا، رسانه‌های افراطی همان دیدگاهها را بازتولید می‌کنند، بدون اینکه کسی به نقش مهندس توجه کند. ✍️سالار سیف پی‌نوشت: به زندان انداختن این مردکه‌ی بی‌سواد، بزرگ‌ترین اشتباه بود. این مردکه‌ی بی‌سواد صرفاً باید از دانشگاه اخراج می‌شد. این فرد از نظر علمی تقریباً هیچ چیز در چنته ندارد. یکی از عوامل راه یافتن این افراد بی‌سواد به دانشگاه، سیستم کمیت‌گرایی در بحث مقالات و رزومه در جذب اعضای هیئت علمی است. https://eitaa.com/Barlabeietarikh
✍️امپراتوری نامرئی گلرنگ 📍چگونه یک شرکت توهم انتخاب را به ما فروخت؟ پشت پرده ی ۱۰۰ برندی که جیب هایشان به یک جا ختم می‌شود. وقتی در راهروی فروشگاه میان ده ها برند، نام و بسته بندی مختلف مردد می‌مانید، ناخودآگاه درگیر یک توهم آزادی مصرف کننده شده‌اید. شما فکر می کنید در حال بررسی و انتخاب بهترین گزینه هستید اما حقیقت این است که پشت این توهم تنوع، یک امپراتوری بزرگ ایستاده است. این هلدینگ بزرگ با ایجاد یک رقابت نمایشی میان ده‌ها برند زیر مجموعه‌ی خود کاری کرده است که شما هر مسیری را انتخاب کنید در نهایت تمام سودها به یک جیب واحد سرازیر شود: 🔸برندهای شوینده بهداشتی و سلولزی: گلرنگ، اوه، سافتلن، اکتیو، هوم پلاس، مریدنت، مرسی، بارلی، نانسی، پامتی، گلدنت، سپید، لومکس، گلنار و... برندهای آرایشی و مراقبت از پوست و مو: مای، شون، نئودرم، کالیستا، نوت، مای فارما، مای بیبی و... برندهای صنایع غذایی: اویلا، فامیلا، کیمبال، سانتین، مادلین، مک، آدرین، بایودنت، اکشن، پاکبان، چیکن، فامیلی، مستر شف و... زنجیره خرده فروشی و مجتمع های تجاری: افق کوروش، اُكالا، فروشگاه‌های زنجیره‌ای فامیلی، مجتمع تجاری کوروش مال، فروشگاه زنجیره‌ای سورنا و... کسب و کارهای دیجیتال، تکنولوژی و خدمات: تپسی، الوپیک، فیلم‌نت، شب، مستربلیط (سرمایه گذاری)، گوشی‌های هوشمند داریا همراه، گروه دارویی فاران، تارا و... ✍️ پیج اینستاگرامی چرتکه https://eitaa.com/Barlabeietarikh