"کمالگرایی" دیدید برخی هامون وقتی یه لباس رو اتو میکشیم ، میخوایم کاااملا صاف بشه و حتی یه خط چروک هم روش نمونه..؟ یا مثلا وقتی برنامه ریزی خفنی میکنیم برای روز ،ولی یه امر موقتی برنامه‌مون رو مختل میکنه ،به‌هم میریزیم و حتی بعد از رفع اون امر مختل کننده ، به ادامه برنامه ادامه نمیدیم؟... یا یه موقع که درس میخونیم ، میخوایم حتما و قطعا از اون درس نمره ی ۲۰ بگیریم ، حتی علیرغم اینکه اون درس اونقدرا هم به دردمون نمیخوره...؟ این یه پدیده ای بسیار بسیار موذی و فراگیر هست که خیلیامون باهاش در حیطه های مختلف درگیریم ،حتی اگر بهش کاملا آگاه نباشیم ! معناش به طور خلاصه و خودمونی این میشه : وقتی نفس انسان در یک حیطه ی خاص ، انسان را "مجبور" به انجام بهترین و بی نقص ترین عمل میکنه... به طوری که اگر انسان از دستور نفس خودش پیروی نکنه ، دچار اضطراب آشکار یا پنهان میشه‌.‌.. این مفهوم اجبار + اضطراب خیلی کلیدی هستن توی این تعریف ... بهش فکر کنید. کمالگرایی ، به نوعی توی گوش انسان هنش زمزمه میکنه : اگه یه کار رو انجام میدی ، کاملا بی نقص و یا تا حد بسیار بالایی عالی انجام بده ، یا اینکه کلا اون کار رو شروع نکن ، " اگر یک درصد احتمال میدی ممکنه توی اون کار اشتباهی یا نقصی داشته باشی...!" شما حس میکنید توی چه حوزه هایی ، این ویرانگر کت و شلواری همش توی گوش‌تون زمزمه میکنه؟ بهم بگید توی ناشناس تا بتونیم بیشتر این پدیده رو باهم بررسی کنیم. #جرعه‌ای‌تفکر

حالا چرا توی این پیام گفتم "اغواگری"؟ چون خیلی افراد ، اشتباها این ویژگی رو بسیار خوب و زیبا و جذاب میبینن!... بخاطر همین هم خودشون به این رفتار غلط ادامه میدن ، و هم دیگران رو مستقیم یا غیر مستقیم تشویق به داشتن این ویژگی میکنن... در حالی که کامل‌خواهی ، نه توسط علم و نه توسط اسلام ، حتی یه‌‌ذره هم تایید و تشویق نشده ! و اتفاقا یه بیماری مخرب و مشکلی عمیق تلقی شده...

و چرا گفتم "از بی معنی ترین ویژگی ها" ؟ چون که وقتی انسان دچار این مشکل میشه ، به این فکر نمیتونه کنه که "آقا ، چرا من باید این درس رو انقدری بخونم کع ۲۰ بشم؟ چرا من حتما باید هیچ غلط تایپی ای نداشته باشم؟" یعنی انسان به چرایی ، دلیل و عمق کار های کامل‌خواهانه‌ش ، فکر نمیکنه ...! به این فکر نمیکنه که معنای کارهاش چیه... فقط انجامش میده ،چون یه اضطراب درونی مجبورش میکنه. یه اجبار درونی همش داره توی گوشش میخونع و مجبورش میکنه کع " تو باااید این کار رو بی نقص انجام بدی!" و اگر هم دچار نقص و اشتباه شد ، نتایج اون رو به طور تحریف یافته یا اغراق آمیز توی گوشش میخونه ...: "دیدی سر کلاس تپق زدی؟ خاک توسرت! الان همه با خودشون فکر میکنن چه دختر بی عرضه ای!" در حالی که آدم وقتی واقعیت رو ، بدون سوگیری ذهنی و هیجانی بررسی کنه ،میفهمه که چقدر اون تصورش از حقیقت دووور بوده...

دقیقا کمالگرایی با میل به کمال و پیشرفت فرق داره . کمالگرایی میگه یا بی نقص انجامش بده یا کلا انجامش نده کمالگرایی یه نوع وسواسه و طبق مشاهده عینی خودم، نتیجه عکس میده و یا به قربانی کردن سلامت روان و جسم منجر میشه.

#کتاب : هنر شفاف اندیشیدن

_💘

_

شبتون بخیر

بیاید یه مفهوم مهم رو توی روانشناسی بررسی کنیم حس میکنید که توی زندگی‌تون ، چه نقش هایی دارید؟ مثلا دانش آموز ، نقاش ، برنامه نویس ، دوست صمیمیِ آقای X و.... بررسی کردید؟ چند نقش برای خودتون پیدا کردید ؟ یکی دوتا ، یا مختلف و متعدد؟ 🎭 ⚜این چیزی که الان باهم بررسی‌ش کردیم ، کانسپت و مفهوم Self-Complexity هست ، که نشون میده تصویر ذهنی آدم از خودش ، چقدر متنوعه و چند بعدیه... این مفهوم رو روانشناسی به اسم Patricia Linville مطرح کرد که به تدریج مشخص شد چقدررر موضوع مهمی توی زندگی ما و هویت و عزت نفس ماست. طبق این نظریه ، اگه فرد فکر کنه نقش های مختلف و متعددی توی زندگی‌ش داره ، گفته میشه شخص Self-Complexity بالایی داره. اگر فرد نقش های خودش رو توی چند بعد محدود تعریف کنه ، گفته میشه Self-Complexity پایین و ضعیفی داره... حالا اصلا این موضوع چه اهمیتی داره؟ خب که چی؟ 💠موضوع خیلی مهم و اثر گذار در اعتماد بنفس ما اینع که : 🌱هر چی Self-Complexity بالاتر و قوی تر = شکست خوردن یا ضعف در یک نقش ، کمتر باعث میشه که آدم حس ارزشمندی کلی خودش از دست بده... انگار سرایت کمتری داره. 🌱هر چی Self-Complexity پایینتر = شکست در یک بعد ، حس ارزشمندی کلی فرد رو بیشتر تحت تاثیر قرار میده...

🧋مصداقی بریم تو کارش : دوقوز خاتون معتقده که : "من فقط وقتی ارزشمندم که یکی عاشقم بشه و توی رابطه عاطفی موفق باشم" ⬅️ پیچیدگی‌خود = پایین اما از اونور ، چنگیز میگه که : "من هم دانشجو ام ، هم روابط عاطفی دارم با دوستام ، هم بوکسور هستم" ⬅️ پیچیدگی‌خود = بالا حالا ، اگه هر دو شخص توی یه رابطه عاطفی شکست بخورن ، چه اثری روی حس‌ارزشمندی کلی خودشون داره؟ دوقوز خاتون خیلی به هم میریزه ،چون تنها ارزش و نقش خودشو توی روابط عاطفی خلاصه کرده. 💔 اما چنگیز ممکنه آسیب ببینه ،اما کل هویت‌ش فرو نمیریزه.. ⚜نتیجه ؟ برای اینکه توی زندگی بتونیم حس‌ارزشمدی‌کلی خودمون رو بهتر کنیم و بتونیم در برابر شکست هایی که میخوریم ، قوی تر باشیم ، یکی از راه هاش اینه که استعداد های مختلف و متفاوتی از خودمون رو روش کار کنیم. و نقش های مختلفی برای خودمون توی زندگی بسازیم. #جرعه‌ای‌تفکر