🍃🌷بسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيم🌷🍃
📆 ۲۹ تیر ۱۳۶۲ - سالروز آغاز عملیات والفجر ۲ در منطقه حاج عمران
پس از عملیات والفجر مقدماتى، بار دیگر شرایط جنگ به نحوى مطرح شد که به نظر مى رسید با افزایش توانایى هاى نظامى دشمن، بدون تغییرات اساسى در شیوه نبرد، ادامه جنگ مشکل خواهد بود. از این رو، تا رسیدن به آن نقطه لازم بود روند عملیات ها ادامه یافته تا از رکود جبهه به مدت زیاد جلوگیرى شود.
بدین ترتیب، پس از بحث و بررسى مناطق مختلف مقرر شد، عملیات هاى والفجر ،۲ ۳ و ۴ انجام شود. مهم ترین مسأله اى که در این عملیات ها مورد نظر بود، به کارگیرى نیروى اندک، دادن تلفات کم و جلوگیرى از وارد شدن ضربه اساسى به توان یگان ها و تضمین موفقیت عملیات بود.
✅ اهداف عملیات
عمليات والفجر2 در منطقه غرب پيرانشهر ، در حد فاصل بين ارتفاعات قمطره و تمرچين ، با اهداف زير تدارک ديده شد :
1 - انهدام نيروي دشمن و گرفتن اسير
2 - تجزيه نيروي دشمن
3 - تصرف ارتفاعات سرکوب منطقه
4 - تصرف پادگان حاج عمران و تسلط بر شهر چومان مصطفي
✅ موقعيت طبيعي و اهميت منطقه:
پادگان حاج عمران در موقعيتي سوق الجيشي واقع شده است ؛ بدين ترتيب که از شمال به ارتفاعات چنارستان و کلاشين ، از جنوب به ارتفاعات بسيار مرتفع سکران و کدو و از شرق به ارتفاعات تمرچين و شهر مرزي پيرانشهر ، و از غرب به تنگه دربند و شهر چومان مصطفي عراق ، محدود مي شود .
آنچه بر اهميت منطقه و ضرورت تصرف آن مي افزود ، اساسا تبعات بعدي آن بود که قسمتي از آن چنين است :
1 - تسلط بر تردد ضدانقلاب و کنترل آن
2 - ايجاد تسهيلات و پشتيباني لازم از اکراد مسلمانان و مبارز عراقي
3 - فراهم سازي امکان گسترش عمليات نامنظم در خاک عراق
4 - حفظ پيرانشهر از هرگونه تهاجم و تجاوز نيروهاي عراقي
5 - زمينه سازي نزديکي بيشتر به شهر و تاسيسات نفتي کرکوک
✅ موقعیت دشمن در منطقه
دشمن در سراسر منطقه، سه رده خط پدافندى داشت که هر رده آن پوشیده از موانع و استحکامات بود و همچنین استعداد دشمن در حدود ۲ تیپ پیاده و یک گردان زرهى، به عنوان نیروى درگیر و یک تیپ پیاده و آتشبار مختلف و مجموعاً ۳۰ یگان در منطقه بود.
✅ مأموریت و طرح مانور
مبناى طرح مانور، عملیات تک دورانى (دور زدن دشمن) بود تا بدین وسیله هرگونه فرصت عکس العمل از دشمن گرفته شود، بدین ترتیب که ۴ گردان سمت راست و ۳ گردان سمت چپ وارد عمل مى شدند و پس از دور زدن ارتفاعات، در تنگه دربند الحاق مى نمودند و نهایتاً پاکسازى به طور کامل انجام مى پذیرفت. سازمان رزم و نحوه ادغام نیروهاى سپاه و ارتش بدین شکل بود که مجموعاً ۱۶ گردان از سپاه و ۶ گردان پیاده و یک گردان مکانیزه از نیروى زمینى ارتش در عملیات شرکت داشتند.همچنین پشتیبانى عملیات از سوى هوانیروز، با توجه به موقعیت منطقه و صعب العبور بودن ارتفاعات پیش بینى شد.
✅ شرح عملیات
در ساعت ۱ بامداد روز 29تیر 1362 عملیات والفجر ۲ با رمز «یا الله» آغاز شد. قسمتى از نیروهاى خودى ۲۴ ساعت قبل از آغاز تک، به منظور دور زدن دشمن، از خط عزیمت خود حرکت نمودند و پس از ۲ ساعت راهپیمایى موفق شدند خود را به مناطق تعیین شده رسانده، براى شروع عملیات اعلام آمادگى کنند.
به رغم این که نیروها پس از ۲ ساعت تأخیر در تمامى محورها، با دشمن درگیر شدند، لیکن پیشروى قابل توجهى صورت گرفت. اما از آن جا که دشمن بر ارتفاعات سرکوب منطقه تسلط داشت، آتش شدید توپخانه اش عملاً مانع از تکمیل و دستیابى به تمامى اهداف عملیات شد، به طورى که همچنان ارتفاعات «کینگ»، ،۲۵۱۹ «بردسر» و «دربند» را در اختیار داشت.
در ادامه عملیات در صبح روز 3مرداد 62 روستاى رایات به دست نیروهاى خودى تصرف شد و ضمن محاصره چند روستاى دیگر، گمرک جاده پیرانشهر-حاج عمران آزاد گردید. همچنین پس از آن که نیروهاى خودى بر قسمتى از ارتفاعات ۲۵۱۹ تسلط یافتند، دشمن طى دو نوبت به ارتفاعات یاد شده پاتک نمود که در نوبت اول مجبور به عقب نشینى شد و در نوبت دوم توانست بر قسمتى از آن تسلط یابد. اما پس از آن که هوانیروز امکان یافت که نیروهاى خودى را تدارک کند، مابقى نیروهاى دشمن پاکسازى شدند و بدین ترتیب ارتفاعات ۲۵۱۹ به طور کامل به تصرف نیروى خودى درآمد.
همچنین دشمن در تاریخ 5مرداد1362 با ۱۶ فروند هلیکوپتر و با استفاده از هلى برد به یال ارتفاعات کلو حمله کرد که در پى آن ۶ فروند هلى کوپتر خود را از دست داد. یکى از این هلیکوپترها مملو از نیرو بود.
نیروى دشمن که در پاتک ها شرکت داشتند، مجموعاً تیپ ۶۶ نیروى مخصوص، تیپ ۵ و تیپ ۹۱ پیاده و نیز تیپ ۱۱۳ و ۴۳۳ پیاده کوهستانى را شامل مى شد.👇👇👇
✅ دستاورد و نتایج عملیات
عملیات حاج عمران، با آزادسازى ۲۰۰ کیلومترمربع از خاک دشمن و تسلط بر قسمتى از ارتفاعات سرکوب منطقه، به پایان رسید. طى این عملیات، مناطق زیر به تصرف نیروهاى خودى درآمد: پاسگاه مرزى تمرچین عراق،
پادگان حاج عمران، گمرک مرزى، سلسله ارتفاعات «کلو» و قله استراتژیک (۳۰۰۰ مترى) آن، ارتفاعات ۲۵۱۹ (گردمند)، «سرسول»، ««آزادى» ۳۷۰۰ «سلمان»، ۲۴۰۰ «شیوه کارتا»، «بردزرد»، همچنین آزادسازى روستاهاى زینو «ممى خلان»، «رایات»، «شیوش»، «خوارو»، «میوتان بالا» و« میوتان پایین»، از نتایج این عملیات بود. تسلط رزمندگان اسلام بر شهر چومان مصطفى و حومه آن نیز قسمت دیگرى از دستاوردهاى این عملیات محسوب مى شد.
✅ تلفات دشمن و غنائم
مجموع کشته ها و زخمى هاى دشمن به بیش از ۴ هزار نفر رسید، ۲۰۰ نفر به اسارت گرفته شدند و نزدیک به ۵۰ پایگاه دشمن منهدم و یا تصرف گردید.
همچنین از مقر تیپ ۹۱ که مأمور حفظ پادگان و منطقه بود مدارک و اسناد بیشمارى به دست آمد که حاکى از روابط عمیق گروهک هاى کومله و دمکرات با حکومت عراق بود.در میان غنائم، چندین قبضه توپ ۱۲۲ م. م، بیش از ۲۰ دستگاه تانک، ده ها دستگاه تفنگ ۱۰۶ با ماشین، انواع مختلف ادوات و نیز مقدار معتنابهى سلاح و مهمات، که از انبار پادگان حاج عمران به دست آمده بود، به چشم مى خورد.
لشكر 64 پیاده ارومیه با هدایت قرارگاه عملیاتی شمال غرب و تیپ ویژه شهدا به فرماندهی شهید سردار محمود كاوه نقش بسیار بارزی در عملیات والفجر 2 داشت.
پس از طي موفقيت رزمندگان اسلام درعمليات والفجر1 كه در جبهه هاي مياني اجرا شد و طي آن ، ضربات سختي به نيروهاي عراقي وارد آمد ، در شمال غرب و درمناطق سخت و صعب العبور كوهستاني در حد فاصل بين ارتفاعات قمطيره و تمرچين كه مأمني براي اشرار و گروهك هاي ضد انقلاب داخلي نيز بود، منطقه عمليات والفجر دو انتخاب گرديد. دراين منطقه عملياتي، پادگان حاج عمران كه از اهميت سوق الجيشي برخوردار است قرار دارد ، اين پادگان از شمال به ارتفاعات چنارستان و كلاشين، از جنوب به ارتفاعات بسيارمرتفع سكران وكدو، از شرق به ارتفاعات تمرچين و شهر مرزي پيرانشهر و از غرب به تنگه دربند و شهر چومان مصطفي (عراق) محدود مي شود.
✅ خلاصه گزارش عملیات
نام عملیات: والفجر2
زمان اجرا : 29تیر 1362
مدت اجرا : 14 روز
تلفات دشمن (کشته، زخمی و اسیر) :4200
رمز عملیات: یا الله - یا الله - یا الله
مکان اجرا: منطقه مرزی پیرانشهر - حاج عمران
ارگانهای عملکننده: نیروی زمینی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و ارتش جمهوری اسلامی
اهداف عملیات: انهدام نیروی دشمن، تجزیه آنها و فتح چندین ارتفاع مهم در منطقه و خارج ساختن شهرهای مرزی از زیر آتش توپخانه عراق،گشودن جبهه جدید در شمالغرب و بستن یکی از راه های اصلی تردد ضد انقلاب به داخل کشور
جبهه : شمال غرب
موقعیت : غرب پیرانشهر
نوع تک : نیمه گسترده
فرماندهی : مشترک
سازمان : مشترک
استعداد نیروهای درگیر :
ایران : 24 گردان پیاده و مکانیزه
عراق : 36 گردان پیاده و کماندویی
تلفات انسانی عراق : 4200 نفر
توضیحات : این عملیات با موفقیت انجام گرفت و منطقه عمومی حاج عمران که مهمترین پادگان نظامی عراق در شمال شرق این کشور بود به تصرف نیروهای ایران در آمده و آتش توپخانه دشمن از شهر پیرانشهر دور گردید . مصطفی ردانی پور ، فرمانده روحانی مشهور اصفهان در پایان این عملیات به شهادت رسید و پیکرش هیچگاه یافت نشد .
8.9M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
📆 ۲۹ تیر تا ۱۳ مرداد ۱۳۶۲- در چنین ایامی عملیات والفجر ۲ در منطقه حاج عمران (جبهه شمالغرب) انجام گرفت
در تصویر صحنه هایی از حضور رزمندگان دیده می شود
در ابتدای فیلم، محمدجعفر اسدی، فرمانده تیپ 33 المهدی (استان فارس) در حال گفتگو با بیسیم است
دوران دفاع مقدس
عملیات والفجر ۲، در منطقه غرب پیرانشهر؛ حدفاصل ارتفاعات قمطره و تمرچین، بهمنظور تسخیر ارتفاعات سرکوب، تصرف پادگان عراقی حاج عمران و تسلط بر شهر چومان مصطفی و نیز گرفتن اسیر از دشمن انجام شد.
موفقیت در این عملیات و دستیابی به هدفهای موردنظر، موجب نظارت بر مسیرهای تردد ضدانقلاب، پشتیبانی و حمایت از کردها و مبارزان مسلمان عراقی، بازداشتن ارتش عراق از هرگونه تجاوز به پیرانشهر میشد. چه اینکه امکان گسترش دامنه اجرای عملیات نامنظم در خاک عراق و زمینه نزدیک شدن به تأسیسات نفتی کرکوک را نیز برای ایرانیان، فراهم میکرد.
در این عملیات؛ شانزده گردان ازنیروی زمینی سپاه و شش گردان پیاده و یک گردان مکانیزه از نیروی زمینی ارتش شرکت داشتند. به دلیل صعبالعبور بودن ارتفاعات، هوانیروز نیز، بخشی از مأموریت پشتیبانی عملیات را بر عهده گرفت.
در عملیات والفجر ۲ که از شامگاه بیست و نهم تیر ۱۳۶۲ آغاز شد، اوج درگیری رزمندگان ایرانی با نیروهای دشمن بر روی ارتفاعات ۲۵۱۹ بود، که پس از یکبار دستبهدست شدن این ارتفاع، نیروهای خودی با شجاعت و مقاومت ستودنی و با پشتیبانی هوانیروز، توانستند بر تمام آن بلندیها مسلط شوند. علاوه بر این، ارتفاع مهم کلو، پادگان حاج عمران و شمار دیگری از ارتفاعات مهم منطقه، به دست نیروهای ایرانی افتاد. تسلط بر شهر چومان مصطفی؛ نتیجه مهم دیگر این عملیات بود.
انعکاس خبر تثبیت پیروزی ارزشمند عملیات والفجر ۲ که به یمن رشادتهای تمامی رزمندگان ارتشی، سپاهی و بسیجی بهدستآمده بود، موجی از شعف و شادی را در میان مردم صبور و رنجکشیده کشورمان به همراه آورد
🔴 به مناسبت ایام اجرای عملیات والفجر ۲؛
✅ مقاومت روی قله ۲۵۱۹ / کاخ صدام در یک قدمی آتش توپخانه
◀ احمد غلامی گفت: عراقیها دستبردار نبودند. بعدازظهر دوباره پاتک کردند. ما هنوز جاگیر نشده بودیم. آن قله برایشان اهمیت زیادی داشت. برای ما هم همینطور. اگر عراق آنجا را میگرفت، ما مجبور میشدیم نیروهایمان را تا تنگه عقب بکشیم.
👇👇
🎙 روایت شهید احمد غلامی؛ جانشین فرمانده تیپ سیدالشهدا (ع)
⚪️ مقاومت روی قله ۲۵۱۹
عراقیها ایستاده بودند و میجنگیدند. خیلی هم تلفات دادند. عدهایشان از صخرهها به پایین پرت شدند ولی تسلیم نشدند.
بعد از موفقیت ما (در تصرف قله ۲۵۱۹)، عراق پاتکهای سختی انجام داد. از همان ساعت ۱۰ صبح که ما روی ارتفاع بودیم، بالگردهای عراقی، پر از نیرو روی آسمان میچرخیدند. تعدادی از عراقیها محافظ هلیکوپترها بودند. چند تا از هلیکوپترها منطقه را بمباران میکردند و راکت میزدند و چند تا هلیکوپتر هم نیروها را جابجا میکردند. روی ارتفاع هم میچرخیدند تا نیروها را در فرصت مناسب روی ارتفاع بگذارند.
نوک صخرهها پلهپله بود. روی یکی از پلهها که سطحش صاف بود، نیرو پیاده کردند، بچهها هلیکوپتر را با آر.پی.جی زدند. یکی از نیروهای ما به نام صادق عرب آن را زد. هلیکوپتر پایین دره افتاد.
عراقیها دستبردار نبودند. بعدازظهر دوباره پاتک کردند. ما هنوز جاگیر نشده بودیم. آن قله برایشان اهمیت زیادی داشت. برای ما هم همینطور.
اگر عراق آنجا را میگرفت، ما مجبور میشدیم نیروهایمان را تا تنگه عقب بکشیم. ما قله و جادهای را که بهطرف شمال میرفت، گرفته بودیم. آن جاده برای عراق بسیار مهم و حیاتی بود. انتقال نفتهای عراق از موصل و کرکوک و ترانزیت کالا از بنادر ترکیه به عراق، از آن جاده انجام میشد.
صدام یک کاخ در چومان مصطفی داشت که ما از بالای قله، روی آن دید و تیر داشتیم. چون دید داشتیم، میتوانستیم درخواست آتش کنیم تا توپخانهمان آنجا را بزند.
جایی که ما بودیم، بچههای تیپ ویژه شهدا هم عمل کرده بودند. آنها کمک زیادی به ما کردند. در شناساییها آمدند، خطوط را به ما معرفی کردند محمود کاوه و علی قمی معاونش در قرارگاه آمدند و نکات خوبی را به ما گوشزد کردند. در پشتیبانی و رساندن مهمات هم به ما کمک کردند.
بعد از عملیات، از موفقیت ما آنقدر ذوقزده شده بودند که هرکدام یک تیم برای ما کمک فرستادند. صبح عملیات فرماندهان یگانهای سپاه یکییکی آمدند. رحیم صفوی هم آمد. مهدی باکری آمد و تشکر کرد. گفت من شب یک گروهان نیرو میآورم اینجا تا کانال بکنند که تکتیراندازها در ارتفاعات شما را نزنند.
یک تکه بود که تکتیراندازهای عراقی از آنجا نیروها را میزدند. وقتی کانال زده شد، بچهها از داخل آن، بالای صخرهها میرفتند.
ارتشیها هم آمدند از ما تشکر کردند. واحد تعاونمان هم سریع آمد آن ۱۵۰ نفر نیروی ارتشی را که آنجا شهید شده بودند تخلیه کرد.
شهدای خودمان را دو سه روز بعد تخلیه کردیم. مثلاً علی موحد را سه روز بعد پیدا کردیم. علت اینکه شهدای ارتش را زودتر تخلیه کردیم این بود که خانوادههایشان چشمبهراهشان بودند. ده پانزده روز از شهادت آنها میگذشت و میبایست زودتر به پایین منتقل میشدند.
منابع:
۱-بابایی، گلعلی، کوهستان آتش، مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس، نشر بیستوهفت بعثت، تهران ۱۳۹۹، صص ۱۶۹، ۱۷۰
۲-مژدهی، علی، تاریخ شفاهی دفاع مقدس: از ری تا شام: روایت احمد غلامی، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی: مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس، تهران ۱۳۹۸، صص ۳۹۱، ۳۹۲
┄┅☫🇮🇷 کانال دفاع مقدس 🇮🇷☫┅┄
14.6M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
🎥 تصاویری از فتوحات عملیات والفجر دو
🎞 ارتفاعاتی مانند: بلندی های مشرف به شهر دربند عراق، کوه کله قندی یا شهید صدر و ارتفاعات کینگ یا آزادی در فیلم مشاهده می شود.
📆 ۲۹ تیرماه تا ۱۳ مرداد ۱۳۶۲ - سالگرد عملیات والفجر ۲ در منطقه حاج عمران
7.8M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
حماسه والفجر ۲ از زبان محسن رضایی فرمانده وقت سپاه
11.4M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
دستور عملیات والفجر ۲ توسط محمدجعفر اسدی فرمانده وقت تیپ ۳۳ المهدی (ع)
34.6M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
گزارش عملیات والفجر ۲ - لشگر ده سیدالشهداء (ع)
#شلوار_فرمانده_باکری!
🌷در عملیات والفجر ۲، در منطقه حاج عمران حضور داشتیم که فرمانده عملیات شهید بزرگوار مهدی باکری بود و در این زمان دشمن شدیداً در منطقه پاتک میزد تا مجدداً آن منطقه را از دست ما بگیرند؛ در این عملیات مسئولیت آقامهدی استحکام بخشیدن به خطوط دفاعی بود تا نیروهای پدافند جایگزین شود. در این منطقه دو ارتفاع بود که مسئول یکی از محور بنده و دیگری شهید یاغچیان بود.
🌷روزی آقامهدی که از محور من بازدید میکردند مشاهده کردند که زانوی سمت چپ شلوار بنده پاره شده و با سیم دوخته بودم. به راننده اش گفت که از پایین، شلوار خود را برای من از ساکش بیاورد ولی با شرط امانت. شلوار را که پوشیدم دیدم کهنه و زانویش با وصله دوخته شده است. پس از چند روز پوشیدن زانوی دیگر این شلوار هم پاره شد. خلاصه عملیات تمام شد و من به ذرفول برگشتم و این شلوار را درخانه گذاشتم.
🌷....پس از مدتی باکری مرا دید و جویای امانتش شد غافل از اینکه من امانتی وی را از یاد برده بودم و نمیدانستم که کجا گذاشته ام. پس از کلی گشتن، دست آخر شلوار را پیدا کردم و پس دوختن و شستن آن را به آقامهدی پس از مدتی برگرداندم. ولی با اینحال آقا مهدی به من گفت که امانتدار خوبی نیستم و به من دیگر امانت نمیدهد. پس از چند روز آقا مهدی قرار بود در پادگاه دزفول سخنرانی کند که پس از دقایقی متوجه شدم که همان شلوار را بر تن دارد.
🌹خاطره ای به یاد سردار جاویدالاثر مهندس مهدی باکری
راوی: رزمنده دلاور محسن ایرانزاد که در اکثر عملیاتها، سردار باکری را همراهی میکرد.