📌بررسی تحقیق و تفحص از عملکرد بانک مرکزی در کمیسیون اقتصادی مجلس
🔹با تقاضای تعدادی از اعضای کمیسیون اقتصادی، «تحقیق و تفحص از عملکرد بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران» در روز سهشنبه در این کمیسیون انجام میشود.
✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco
📌واریز وجه در معاملات به حساب نفر سوم پولشویی است
🔹طبق اعلام بانک مرکزی واریز یا دریافت وجه از حساب فردی غیر از طرف معامله در زمان انجام معاملات، مشمول مجازاتهای مقررات مبارزه با پولشویی است و عواقب حقوقی و ممنوعیتهای بانکی را بههمراه دارد.
✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco
📌ضربه FATF به شبکه صرافیهای ایرانی از مسیر ترکیه
🔹در یک افشاگری تازه، میثم ظهوریان، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس، از آسیبهای جدی همکاری ایران با FATF پرده برداشت. ظهوریان اعلام کرد: یکی از نمونههای آشکار ضربه اطلاعاتی، به سال ۱۳۹۶ بازمیگردد؛ زمانی که بهدنبال همکاری با FATF، اطلاعات حساس صرافیهای ایرانی توسط واحد اطلاعات مالی (FIU) ایران به ترکیه منتقل شد.
🔹در جلسهای محرمانه در شورای عالی مبارزه با پولشویی (شعام)، مشخص شد که این اقدام اطلاعاتی، مستقیماً منجر به هدف قرار گرفتن شبکه صرافیهای ایرانی توسط ایالات متحده شده است. طبق الزامات سختگیرانه FATF، ارائه اطلاعات مالی یکی از شروط اصلی بود که به این رخنه خطرناک انجامید و نهایتاً مسئول وقت FIU از سمت خود برکنار شد.
🔹این اتفاق، تنها یکی از ابعاد پنهان خسارتهای پیوستن به الزامات FATF برای ایران است. همکاری با این نهاد، با ایجاد کانالهای نفوذ اطلاعاتی، عملاً زمینهساز تحریمهای هدفمندتر، تضعیف شبکههای مالی داخلی و افزایش شکنندگی بازار ارز کشور شده است.
🔹پذیرش تعهدات FATF بدون در نظر گرفتن واقعیتهای جنگ اقتصادی، نه تنها به بهبود روابط بانکی منجر نمیشود، بلکه در عمل، ابزارهای مالی کشور را در معرض رصد و تخریب دشمنان قرار میدهد.
✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco
📌واردات بنزین؛ یارانهای که به نفع ثروتمندان و به ضرر مردم خرج میشود
🔹آمارهای تازه اداره اطلاعات انرژی آمریکا نشان میدهد ایران با وجود منابع عظیم نفت و گاز، اکنون بیشتر از ۱۲۹ کشور جهان بنزین وارد میکند و در جایگاه ۵۷ جهانی قرار گرفته است.
ایران که پیشتر بینیاز از واردات بنزین بود، امسال روزانه ۹۶۰۰ بشکه بنزین از خارج وارد کرده است؛ رقمی بالاتر از کشورهایی چون فرانسه، هند، اسپانیا و سوئیس.
🔹این واردات در شرایطی انجام میشود که بنزین در ایران با قیمت بسیار پایینتر از نرخ واقعی به فروش میرسد؛ به معنای واقعی کلمه، یارانه پنهانی که منابع عمومی کشور را میبلعد و بیشتر به نفع دارندگان خودروهای شخصی بهویژه خودروهای لوکس و چند خودروییها تمام میشود.
🔹به بیان دیگر، هر کس ماشین بیشتری دارد، یارانه بیشتری از جیب مردم میبرد. در مقابل، اقشار کمدرآمد که یا خودرویی ندارند یا مصرف سوخت کمتری دارند، نه تنها سودی نمیبرند، بلکه بار این هزینه سنگین را نیز به دوش میکشند.
🔹این ساختار ناعادلانه نه تنها به نفع قاچاقچیان سوخت به کشورهای همسایه تمام شده، بلکه با افزایش مصرف داخلی و نیاز به واردات بنزین، فشار مضاعفی به منابع ارزی و مالی کشور وارد کرده است.
🔹سیاستهای نادرست در مدیریت قیمت سوخت، امروز ایران را در کنار کشورهایی چون نیجریه، عربستان و عراق قرار داده که با وجود تولید نفت، همچنان ناچار به واردات بنزین هستند؛ وارداتی که بهای واقعی آن را همه مردم، به ویژه طبقات ضعیفتر، میپردازند.
✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco
📌کلید اتصال روسیه به پاکستان در دست ایران
🔹روسیه برای دسترسی پایدار و روان به بازارهای جنوب آسیا، به دنبال اتصال ریلی به پاکستان است؛ مسیری که با توجه به چالشهای متعدد کریدور ترانسافغان، بیش از هر زمان دیگری اهمیت توسعه بخش شرقی کریدور شمال–جنوب از طریق ایران را برجسته کرده است.
🔹در همین راستا، جبار علی ذاکری، مدیرعامل جدید راهآهن جمهوری اسلامی ایران، اخیراً از آغاز مسیر ریلی از بلاروس و روسیه به پاکستان از طریق ایران خبر داد. تحولی که نه تنها برای سه کشور ایران، روسیه و پاکستان اهمیت ویژهای دارد، بلکه بستری کلیدی برای اتصال اروپا به چین و منطقه آسهآن فراهم میکند.
🔹پاکستان که از سال گذشته پیگیر تقویت روابط تجاری ریلی با منطقه بوده، اکنون با آغاز حملونقل ریلی صادراتی به ایران و سپس ادامه آن به شمال، گام بلندی در این مسیر برداشته است. طبق گزارش رسانههای پاکستانی، محصولات کشاورزی، غذایی و نساجی پاکستان از طریق ایران روانه روسیه و آسیای مرکزی خواهد شد و در مقابل، نفت، گاز و فولاد روسیه راهی پاکستان میشود. این مسیر با خدمات جدیدی که توسط اپراتور دولتی حملونقل ریلی پاکستان راهاندازی شده، امکان حمل کانتینرهای ۲۲ و ۴۴ تنی را فراهم کرده است.
🔹هرچند پروژه اتصال ریلی ازبکستان–افغانستان–پاکستان (موسوم به ترانسافغان) از سال ۲۰۲۲ در دستور کار روسیه، قزاقستان و ازبکستان قرار گرفته و پیشرفتهایی مانند امضای نقشه راه و بررسی مطالعات امکانسنجی را تجربه کرده، اما این پروژه همچنان با موانع قابل توجهی دست و پنجه نرم میکند. از جمله این موانع میتوان به صعبالعبوری مسیر کوهستانی افغانستان، نیاز به هزینههای سنگین مهندسی، نبود زیرساختهای ریلی کافی در پاکستان و البته ناامنی در طول مسیر اشاره کرد؛ عواملی که تحقق این پروژه را بسیار زمانبر و پرهزینه کرده و چشمانداز موفقیت آن را در کوتاهمدت با ابهام مواجه ساخته است.
🔹در چنین شرایطی، نقش ایران به عنوان مسیر جایگزین مطمئن و امن برجستهتر از همیشه شده است. ایران، که از سال ۲۰۰۰ به همراه روسیه و هند، کریدور حملونقل بینالمللی شمال–جنوب را توسعه داده، با سه مسیر ترانزیتی غربی (از طریق آذربایجان)، شرقی (از طریق قزاقستان و ترکمنستان) و مسیر دریایی خزر، اکنون توانسته است جایگاه استراتژیک خود را تثبیت کند.
🔹برخلاف مسیر افغانستان که با ناامنی و چالشهای فنی روبروست، مسیر ایران امکان انتقال کالا از شمال اوراسیا به جنوب آسیا را در کمتر از ۲۰ روز فراهم میکند؛ یعنی سه برابر سریعتر از مسیرهای دریایی سنتی از طریق دریای سیاه، مدیترانه و دریای سرخ که امروز به دلیل جنگ اوکراین و تنشهای خاورمیانه ناامن شدهاند.
🔹از سوی دیگر، زیرساختهای راهآهن ایران، بهویژه مسیرهای قزاقستان–ترکمنستان–ایران، در چارچوب پیمان عشقآباد از پیش آماده شده و ظرفیت پذیرش بارهای فزاینده را دارد. این مزیت راهبردی باعث شده است که مسیر ایران، هم از منظر اقتصادی و هم امنیتی، گزینهای بیرقیب برای اتصال روسیه به پاکستان و در ادامه به هند و حتی چین باشد.
✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco
📌خطر در کمین سرمایهگذاران ایرانی در ترکیه
🔹در شرایطی که اقتصاد ترکیه با فشارهای ارزی، تنشهای سیاسی و کاهش اعتماد سرمایهگذاران مواجه شده، موسسه اعتبارسنجی S&P Global Ratings ضمن تثبیت رتبه بدهی بلندمدت این کشور در سطح BB-، نسبت به افت سرمایهگذاری، افزایش بیکاری و تهدیدات پیشروی رشد اقتصادی هشدار داد.
🔹براساس گزارش بلومبرگ، بازداشت اکرم اماماوغلو، شهردار استانبول و یکی از رقبای اصلی رجب طیب اردوغان، موجی از اعتراضات سراسری را در ترکیه به راه انداخته و بازارهای مالی این کشور را دچار نوسانات شدید کرده است. به گفته بلومبرگ اکونومیکس، بانک مرکزی ترکیه برای کنترل بازار ناچار شده طی مدت کوتاهی بیش از ۵۲.۵ میلیارد دلار از ذخایر ارزی خود را صرف حمایت از لیر کند.
🔹در این میان، افزایش ۳۵۰ واحدی نرخ بهره به ۴۶ درصد توسط بانک مرکزی در ماه آوریل نیز نشاندهنده تلاشهای اضطراری برای مهار بحرانهای اقتصادی است. با این حال، S&P هشدار داده که مداخلات اخیر باعث کاهش نقدینگی، افزایش هزینههای تامین مالی و در نتیجه، تضعیف چشمانداز رشد و سودآوری شرکتهای ترکیهای خواهد شد.
🔹این تحولات در حالی رخ میدهد که S&P رشد اقتصادی ترکیه را در سال ۲۰۲۵ تنها ۲.۷ درصد پیشبینی کرده و نسبت به افزایش نرخ بیکاری و افت سرمایهگذاری هشدار داده است. موسسه فیچ نیز در گزارشی مشابه بر خطرات ناشی از افزایش نااطمینانیهای سیاسی تأکید کرده است.
🔹در چنین شرایطی، سرمایهگذاران ایرانی که طی سالهای اخیر حجم قابل توجهی از سرمایههای خود را به بازار املاک، کسبوکار یا سپردههای بانکی ترکیه منتقل کردهاند، با ریسکهای جدی روبهرو هستند. در صورت تشدید بحرانهای مالی و سیاسی، نه تنها ارزش داراییهای آنها ممکن است کاهش یابد، بلکه تجربههای تاریخی در برخی کشورها نشان میدهد که در صورت بروز بحرانهای شدید، احتمال مصادره یا اعمال محدودیت بر اموال اتباع خارجی نیز وجود دارد.
🔹ایرانیان دارای سرمایه در ترکیه باید با دقت بیشتری شرایط را رصد کرده و نسبت به بازبینی یا خروج بهموقع داراییهای خود اقدام کنند تا از آسیبهای مالی و احتمالی حقوقی در امان بمانند.
✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco
📌نخستین واحد بخار نیروگاه بعثت وارد مدار تولید شد
🔹با اعلام مدیرعامل شرکت نفت و گاز پارس، نخستین واحد بخار نیروگاه سیکل ترکیبی بعثت در منطقه پارس جنوبی با ظرفیت کامل به مدار تولید برق پیوست.
این مقام مسئول با اشاره به مزایای بهرهبرداری از این واحد گفت:
🔹با راهاندازی بخش سیکل ترکیبی نیروگاه بعثت، صرفهجویی چشمگیری در مصرف گاز طبیعی برای تولید برق محقق خواهد شد.
🔹بر اساس این طرح، انرژی حرارتی گازهای خروجی از توربینهای گازی، به جای هدررفت، در فرآیند بازیافت حرارت مورد استفاده قرار گرفته و در توربینهای بخار به تولید برق اضافه میشود. این رویکرد، کارایی نیروگاه را افزایش داده و میزان مصرف سوخت فسیلی را به طرز معناداری کاهش میدهد.
✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco
📌سوءمدیریت ارزی و اختلال سامانه تجارت؛ دلایل تشدید خسارت انفجار بندر شهید رجایی
🔹حادثه انفجار در بندر شهید رجایی نمادی از زنجیرهای از سوءمدیریتهای اقتصادی و ساختاری است که سالها کشور را زمینگیر کرده است.
🔹یکی از عوامل اصلی تشدید خسارت در این حادثه، انباشت گسترده کالاها در گمرکات کشور بود؛ مسألهای که ریشه در طولانی شدن فرآیند تخصیص ارز و اختلالات سامانه جامع تجارت دارد. سیاستهای ارزی تثبیتگرایانهای که در سالهای گذشته بدون توجه به الزامات واقعی اقتصاد اعمال شد، عملاً فرآیند تخصیص منابع ارزی را فلج کرد.
🔹تعللهای چندماهه در تخصیص ارز به واردکنندگان، موجب شد حجم عظیمی از کالاها، چه در قالب محمولههای کامل و چه در حد ۱۰ درصد اظهار شده، پشت دروازههای گمرکات کشور متوقف شود. کالاهایی که در شرایط معمول باید بلافاصله ترخیص و توزیع میشدند، حالا به بمبهای خاموشی تبدیل شدند که در روز حادثه، هزینههای سنگینی به کشور تحمیل کردند.
🔹از سوی دیگر، اختلالات مزمن سامانه جامع تجارت که از ابتدای سال جاری بارها به بحرانهای ترخیص کالا دامن زده بود، در سکوت مسئولان، روند بحران را تعمیق کرد. سامانهای که قرار بود نماد شفافیت و سرعتبخشی باشد، به ابزاری برای تعویق، سردرگمی و افزایش ریسک تبدیل شد.
🔹در این میان، هیچ تردیدی نیست که بخشی از مسئولیت مستقیم خسارات تحمیلشده بر کالاها و اقتصاد کشور، متوجه مدیرانی است که با بیتدبیری در سیاستهای ارزی و ضعف در مدیریت زیرساختهای تجاری، مسیر بروز چنین فاجعهای را هموار کردند.
🔹چرا در حالی که بارها هشدار کارشناسان اقتصادی درباره ناکارآمدی تخصیص دستوری ارز و ضعف فنی سامانه جامع تجارت مطرح شده بود، هیچ اقدام موثری برای اصلاح این روند صورت نگرفت؟
🔹بیتوجهی به سازوکارهای اقتصادی کارآمد، اولویت دادن به تصمیمات سیاسی بر منطق اقتصادی، و نبود پاسخگویی مدیریتی، سه حلقه گمشدهای بودند که در نهایت، هزینهاش را مردم و اقتصاد ملی پرداختند.
🔹اکنون بیش از هر زمان دیگری نیاز است که مسئولان اقتصادی کشور به جای فرافکنی، با پذیرش مسئولیت، برای اصلاح ساختاری سیاستهای ارزی و سامانههای تجاری دست به کار شوند؛ پیش از آنکه بحرانهای بعدی باز هم پرهزینهتر و غیرقابل کنترلتر شود.
✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco
📌نفس تازه در پارس جنوبی
🔹مدیرعامل شرکت نفت و گاز پارس از تکمیل عملیات حفاری و بهرهبرداری از هشتمین چاه فاز ۱۱ پارس جنوبی خبر داد و گفت: برداشت گاز از این فاز به ۲۰ میلیون مترمکعب در روز افزایش یافته است.
🔹چهار حلقه چاه باقیمانده در این فاز نیز در آینده به بهرهبرداری میرسد تا دستیابی به ظرفیت کامل تولید روزانه ۲۸ میلیون مترمکعب گاز در مرز مشترک ایران و قطر محقق شود.
✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco
📌توقیف شناور حامل ۸۰ هزار لیتر سوخت قاچاق در دریای عمان؛ محصول تلخ یارانههای پنهان انرژی
🔹در تازهترین عملیات مقابله با قاچاق سوخت، رئیسکل دادگستری هرمزگان اعلام کرد مأموران پایگاه دریابانی میناب موفق شدند یک فروند لنج بزرگ حامل ۸۰ هزار لیتر سوخت قاچاق را در فاصله ۱۵ مایلی از سواحل کشور توقیف کنند. به گفته وی، قاچاقچیان برای جلوگیری از توقیف، بدنه شناور را با سیم خاردار پوشانده بودند؛ اما با رصد اطلاعاتی و هماهنگی عملیاتی دقیق، این محموله بزرگ قبل از خروج از مرزهای آبی کشور شناسایی و ضبط شد.
🔹این تنها یک نمونه از پیامدهای ادامه سیاستهای یارانهای غیرشفاف در حوزه انرژی است. اختلاف فاحش قیمت سوخت در ایران نسبت به کشورهای همسایه، سودآوری سنگینی برای شبکههای قاچاق ایجاد کرده و انگیزه خروج غیرقانونی منابع ملی را چندین برابر کرده است. در شرایطی که ایران با هزینههای سنگین، سوخت را تولید و با قیمتی بسیار نازل عرضه میکند، قاچاقچیان با فروش همان سوخت در بازارهای خارجی سودهای کلان به جیب میزنند؛ سودی که مستقیماً از جیب مردم و بودجه ملی هزینه میشود.
🔹کارشناسان اقتصادی بارها هشدار دادهاند که تداوم پرداخت یارانههای پنهان انرژی، علاوه بر تشدید پدیده قاچاق، منجر به اتلاف منابع، فساد سیستماتیک، و تهدید جدی برای اقتصاد ملی خواهد شد. چاره این بحران، شفافسازی قیمت انرژی، واقعیسازی تدریجی نرخها، و هدفمندسازی یارانهها از طریق اختصاص سهمیه مستقیم به هر کد ملی است. در غیر این صورت، منابع استراتژیک کشور همچنان قربانی شبکههای قاچاق و سوءاستفادهگران خواهد شد.
✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco
برق سفارتخانهها بالاخره گران شد
🔹از ابتدای خرداد، تعرفۀ برق محل اقامت دیپلماتها تغییر میکند:
🔹مصرف در الگو: ۳۰٪ افزایش
🔹مصرف بالاتر از الگو: تا ۴۰٪ افزایش
🔹در عین حال، طرحی در مجلس در دست بررسی است که براساس آن، نرخ برق سفارتخانهها برمبنای ارزش برق در کشور متبوعشان تعیین خواهد شد.
📈 @Econ_Fouri
📌بازی دو سر باخت برای اقتصاد و امنیت ملی
🔹رضا نواز، سخنگوی صنف جایگاهداران سوخت، در اظهاراتی هشدارآمیز تأکید کرد که قیمت فعلی گازوئیل، حتی هزینههای اولیه حمل، توزیع و مالیات سوخت را نیز پوشش نمیدهد. به گفته وی، دولت مجبور است از منابع دیگر بودجهای تأمین کند تا تنها بتواند حقالعملهای مرتبط با فروش گازوئیل را پرداخت نماید. این وضعیت در خصوص بنزین نیز مشابه است؛ به طوری که سهم واقعی دولت از فروش بنزین به زیر ۳۰۰ تومان در هر لیتر رسیده و عمده بهای فروش صرف پرداخت حقالعمل به شبکه توزیع میشود. وضعیت سوخت CNG نیز به مراتب بحرانیتر گزارش شده است.
🔹ادامه این روند که محصول سیاستهای یارانهای پنهان و غیرشفاف است، عملاً کشور را به سمت یک بحران اقتصادی و امنیتی سوق میدهد. حفظ قیمتهای غیرواقعی سوخت در شرایط تورمی امروز، علاوه بر هدررفت منابع ملی، باعث گسترش قاچاق سوخت، افزایش بار مالی دولت، و از بین رفتن انگیزه برای بهینهسازی مصرف انرژی شده است. این مدل توزیع، هم عدالت اجتماعی را خدشهدار کرده و هم زیرساختهای اقتصادی کشور را فرسوده میکند.
🔹راهکار خروج از این دور باطل، پایان دادن به یارانههای پنهان انرژی و جایگزینی آن با یک نظام هدفمند و شفاف است؛ به این معنا که منابع انرژی باید بر اساس سهمیه مشخص به هر کد ملی تخصیص یابد. این رویکرد ضمن حفظ رفاه عمومی، قاچاق و اسراف را مهار کرده و به ایجاد شفافیت مالی در حوزه انرژی منجر میشود.
🔹ادامه سیاستهای فعلی نه تنها توسعه اقتصادی را متوقف میکند، بلکه با تشدید نارضایتیهای اجتماعی و بیثباتی اقتصادی، میتواند به تهدیدی جدی برای امنیت ملی تبدیل شود. هرگونه اصلاح اقتصادی اگر دیرتر انجام شود، هزینههای جبرانناپذیر بیشتری بر کشور تحمیل خواهد کرد.
✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco