در محضر قرآن کریم؛ تا کجا بجنگیم؟ دکتر حسن کاظمی عضو هیات علمی گروه معارف دانشگاه فرهنگیان قزوین قرآن برای جنگ با کفار راهبرد تعریف می کند: وَلْيَجِدُوا فِيكُمْ غِلْظَةً... می فرماید کفار در جنگ باید از شما «غلظة» مشاهده کنند یا به طور دقیق تر «غلظة» بیایند. یعنی شما باید طوری بجنگید و رزم نشان دهید که این اتفاق بیفتد. غلظت باعث می شود آن ها از شما بترسند. روی شما حساب ویژه ای باز کنند. دیگر غلط کنند به فکر حمله و تعرض به شما باشند. امروز در جنگ رمضان نیروهای مسلح ما توانسته اند به توفیق الهی ضربات سهمگینی به دشمن سفاک وارد کنند اما برای ایجاد بازدارندگی و تحمیل اراده نیاز به تداوم این حرکت و وارد کردن ضربات سخت تر است. وگرنه باز هم این ماجرا تکرار خواهد شد. اما چه چیز می تواند این غلظة را به حد اعلی خود برساند و ترس را به طور کامل بر قلب و روح دشمن حاکم کند؟ پاسخ به این سوال را فرماندهان نظامی ما قطعا بهتر از هر کسی می دانند. به قول کارشناسی که می گفت تا می توانیم از آمریکایی ها تلفات بگیریم. خسارات به تجهیزات خوب است اما تلفات انسانی چیز دیگری است. نمی دانم شاید این هم باشد. اما روی این سخن بیشتر برای کسانی است در عین عشق به میهن و ایمان به قرآن تصور می کنند با آتش بس و مذاکره می شود این غائله را فیصله داد. مسأله تجربه این چند ساله بماند که یک وجه مهم برای عبرت انگیزی است. مسأله مهم و کنونی ایجاد «غلظة» در مخیله و محاسبات دشمن است که باید تبدیل به یک گفتمان عمومی در کشور و مخصوصا سیاست خارجی شود. دانشگاه ها در این زمینه یعنی گفتمان سازی مفاهیم نورانی قرآن می توانند خیلی تاثیر گذار باشند و افکار عمومی را برای شرایط مناسب آن گونه که قرآن می خواهد همراه کنند. مردم ما قرآن را دوست دارند و قبول دارند. دائما باید بپرسیم آیا توانسته ایم در دشمن غلظت خود را نشان دهیم؟ نشانه این اتفاق چیست؟ تحمیل اراده ما بر دشمن تسلط ایران بر تنگه هرمز برای بعد از جنگ تازه یکی از این موارد است. تحلیل‌های خود از «جنگ» و «پیام‌های رهبر انقلاب» را برای ما بفرستید. @Samir_313 #به_یاد_فرماندهان_شهید_صلوات🇮🇷 ✊ متناجنگ: رسانه‌مدیریت‌دروس @matnaresan ||| متنارسان ::

به کار گیری هنر در روایت مقاومت از دیدگاه رهبر شهید 🎙محمد اسماعیلی عضو هیئت علمی دانشگاه فرهنگیان بوشهر تحلیل‌های خود از «جنگ» و «پیام‌های رهبر انقلاب» را برای ما بفرستید. @Samir_313 ✊متناجنگ:رسانه‌مدیریت‌دروس @matnaresan | متنارسان ::

ابتکار عمل رهبر معظم انقلاب با تحقق چرخه حکمرانی برای مدیریت چند سطحی جنگ ترکیبی حجت‌الاسلام رضا کفیلی مدرس گروه معارف دانشگاه قم در ادبیات نوین علوم سیاسی، «حکمرانی» فراتر از مفهوم کلاسیک حکومت، به معنای فرایند مشارکت، هماهنگی و هم‌افزایی میان تمامی بازیگران رسمی و غیررسمی برای حل مسائل کلان ملی است. در شرایط جنگ ترکیبی، مدیریت بحران دیگر یک اقدام صرفاً نظامی نیست، بلکه به یک «چرخه حکمرانی چندسطحی» تبدیل می‌شود که نگارنده در این تحلیل و یادداشت به بررسی ابعاد این مساله می‌پردازد: ۱. لایه راهبردی هسته مرکزی این حکمرانی، «رهبری راهبردی» است که وظیفه تبیین چشم‌انداز و ایجاد وحدت فرماندهی در میان بازیگران متکثر را بر عهده دارد. تدابیر رهبر شهیدمان و مدیریت رهبر معظم انقلاب، حضرت آیت‌الله حاج سید مجتبی حسینی خامنه‌ای (مدظله‌العالی) در این بازه زمانی، با تحقق‌بخشیدن به چرخه‌ای که در آن «میدان»، «دیپلماسی»، «اجرا» و «جامعه» نه به صورت جزایر جداگانه، بلکه در قالب یک منظومه واحد عمل می‌کنند، در واقع تحقق حکمرانی اسلامی است. این همان تحقق آیه شریفه است که می‌فرماید: «وَأَعِدّوا لَهُم مَا استَطَعتُم مِن قُوَّةٍ وَمِن رِباطِ الخَیلِ تُر هِبونَ بِهِ عَدُوَّ اللَّهِ وَعَدُوَّکُم» (انفال: ۶۰). در اینجا «قوه» تنها سلاح نیست، بلکه قدرت ناشی از انتظام و تدبیر حکمرانی است که موجب بازدارندگی در برابر «حوزه‌های فریب» دشمن می‌شود. ۲. لایه نهادی حکمرانی مؤثر مستلزم یک تقسیم کار دقیق نهادی است. این تقسیم کار که بخشی از چرخه حکمرانی بوده و توسط رهبر معظم انقلاب فرماندهی می‌شود، عبارت است از: - نیروهای مسلح: مسئولیت تولید امنیت و بازدارندگی سخت. - دولت و دستگاه اجرایی: مدیریت زیست‌بوم اقتصادی و معیشتی برای جلوگیری از فرسایش داخلی. - دستگاه دیپلماسی: مدیریت روایت بین‌المللی و تبدیل دستاوردهای میدانی به امتیازات سیاسی. این هم‌ارایی، مصداق حکمرانی شبکه‌ای است که در آن هیچ حوزه‌ای فدای حوزه دیگر نمی‌شود، بلکه دیپلماسی در امتداد میدان و دولت در پشتیبانی از تاب‌آوری اجتماعی عمل می‌کند. ۳. لایه اجتماعی بزرگترین چالش در جنگ‌های معاصر، «فرسایش اجتماعی» است. دشمن با تمرکز بر جنگ رسانه‌ای و عملیات روانی، به دنبال گسست میان حاکمیت و مردم است. حکمرانی زمانی کامل می‌شود که شهروندان خود را بخشی از راه حل بحران ببینند. آنچه در جنگ ترکیبی فعلی مشاهده می‌شود، حضور پرشور مردم در اجتماعات مختلف برای حفظ میراث گران‌بهای انقلاب اسلامی ایران و صیانت از خون پاک شهدا خصوصاً سیدالشهدای انقلاب اسلامی، آیت الله العظمی امام سیدعلی خامنه‌ای (قدس‌سره) و لبیک به رهبر معظم انقلاب است. این مشارکت، «تاب‌آوری ملی» را ایجاد می‌کند؛ قدرتی که طبق آیه «وَاعتَصِموا بِحَبلِ اللَّهِ جَمیعًا وَلا تَفَرَّقوا» (آل‌عمران: ۱۰۳)، مانع از فروپاشی درونی تحت فشارهای چندجانبه می‌گردد. بنابراین باید توجه داشت که اقتدار امروز، نه فقط محصول موشک‌ها، بلکه نتیجه «ابتکار عمل رهبری معظم در تحقق چرخه حکمرانی» است. دشمن که در میدان سخت شکست خورده، به «حوزه‌های فریب» و جنگ شناختی روی آورده است تا چرخه هماهنگی ملی را مختل کند. با این حال، تحقق چرخه حکمرانی تحت هدایت رهبری، باعث شده است که نظام از حالت واکنش‌گر به حالت کنش‌گر تغییر وضعیت دهد. این همگرایی چندسطحی، بنیان اصلی «مطالعات مقاومت» در عصر جدید است که در آن پیروزی نهایی، نه در انتهای نبرد نظامی، بلکه در استمرار کارآمدی نظام حکمرانی و حفظ انسجام ملی حاصل می‌شود. تحلیل‌های خود از «جنگ» و «پیام‌های رهبر انقلاب» را برای ما بفرستید. @Samir_313 #سلامتی_رزمندگان_مقاومت_صلوات🇮🇷 ✊ متناجنگ: رسانه‌مدیریت‌دروس @matnaresan ||| متنارسان ::

سگ امدادو از شدت خستگی سرم بهش وصل کردن ... وَ كَلْبُهُمْ باسِطٌ ذِراعَيْهِ بِالْوَصِيدِ لَوِ اطَّلَعْتَ عَلَيْهِمْ لَوَلَّيْتَ مِنْهُمْ فِراراً وَ لَمُلِئْتَ مِنْهُمْ رُعْباً ✊ متناجنگ: رسانه‌مدیریت‌دروس @matnaresan ||| متنارسان ::

جنگ روایت‌ها؛ نبردی در خاموشی ذهن‌ها «بَلْ نَقْذِفُ بِالْحَقِّ عَلَى الْبَاطِلِ فَيَدْمَغُهُ فَإِذَا هُوَ زَاهِقٌ...» (سوره انبیاء، آیه ۱۸) سیده نفیسه عبدالله زاده مدرس گروه معارف دانشگاه قم قرآن از تقابل همیشگی حق و باطل سخن می‌گوید؛ تقابلی که در طول تاریخ گاه در میدان‌های نبرد رخ نموده و گاه در عرصه اندیشه و روایت. در جهان امروز، این رویارویی بیش از هر زمان دیگری در قلمرو ذهن‌ها جریان دارد؛ جایی که حقیقت و روایت‌های گوناگون درباره آن، پیوسته با یکدیگر در کشاکش‌اند. وقتی از جنگ سخن گفته می‌شود، ذهن بی‌اختیار به سوی میدان‌های پرغبار، صدای انفجار و تصویر سلاح‌ها می‌رود. اما جهان امروز، گونه‌ای دیگر از نبرد را نیز تجربه می‌کند؛ نبردی بی‌صدا که نه در مرزها، که در ذهن انسان‌ها جریان دارد. در این میدان تازه، آنچه می‌جنگد نه فقط واقعیت، بلکه روایت‌هاست. هر روایتی می‌کوشد چهره‌ای از حقیقت را به نمایش بگذارد؛ گاه صادقانه و گاه آمیخته با اغراض و جهت‌گیری‌ها. از همین روست که یک رخداد واحد، در آینه رسانه‌های گوناگون، چهره‌هایی متفاوت پیدا می‌کند؛ چهره‌هایی که هر کدام می‌خواهند ذهن مخاطب را به سویی ببرند. انبوه این روایت‌ها، اگر بی‌درنگ و بی‌تأمل پذیرفته شوند، می‌توانند آرام‌آرام ذهن را خسته و دل را سرگردان کنند. انسان در میان سیلاب خبرها و تحلیل‌ها، گاه نمی‌داند به کدام صدا اعتماد کند و کدام تصویر را حقیقت بداند. در چنین زمانه‌ای، شاید مهم‌ترین فضیلت، توانایی مکث کردن باشد؛ لحظه‌ای ایستادن در میان هیاهوی روایت‌ها و دوباره اندیشیدن. سواد رسانه‌ای تنها دانستن منبع خبر نیست، بلکه هنری است برای دیدن آنچه در پسِ واژه‌ها و تصویرها پنهان مانده است. جهان امروز بیش از هر زمان دیگری به ذهن‌های بیدار نیاز دارد؛ ذهن‌هایی که پیش از داوری، تأمل می‌کنند و پیش از باور، می‌پرسند. شاید همین پرسشگری آرام، گامی کوچک در مسیر روشن‌تر شدن مرز میان حق و باطل باشد. تحلیل‌های خود از «جنگ» و «پیام‌های رهبر انقلاب» را برای ما بفرستید. @Samir_313 ✊ متناجنگ: رسانه‌مدیریت‌دروس @matnaresan ||| متنارسان ::

مدال های جهانی که به حضرت آقا تقدیم شد! https://telewebion.ir/episode/0x16bd0d76 🔻ویژه برنامه پدرِ امّت🔻 🎬_قسمت دهم_🎬 مهمان: حجت الاسلام والمسلمین مصطفی رستمی @mrostami_ir

❌غرور اکیدا ممنوع ✍️ محمدصادق هدایت‌زاده عضو هیأت علمی گروه معارف دانشگاه فرهنگیان استان گیلان 🔶 به لطف خدا ایران عزیز در جنگ اخیر مقاومتی تاریخی داشته و به اذعان بسیاری، دست برتر را دارد، تا حدی که متاسفانه می‌بینیم برخی مغرورانه از پیروزی ایران سخن می‌گویند. پناه بر خدا از غرور!! ⁉️ یکی گفت اگر آمریکا ورود زمینی کند قطعا کارش تمام است! ✅ چند تذکر مهم برای خودم و شما: 1⃣ طبق آیه ۱۷ سوره انفال، پیروزی‌ها، یک امتحان الهی ست، مغرور نشویم: شما نبودید که دشمن را تار‌و‌مار کردید؛ بلکه خدا تارومارشان کرد! و تو، پیامبر! هنگامی که به دشمنان تیر پرتاب کردی، تو که پرتاب نکردی، بلکه خدا این کار را کرد تا مسلمانان را با این پیروزیِ شیرین، امتحان کند و...؛ چون خدا شنوایی داناست. (انفال/١٧) 2⃣ طبق آیات ۲۳ و ۲۴ سوره کهف، هر وقت درباره اتفاقی در آینده سخن می‌گوییم، باید اراده الهی را لحاظ کنیم: دربارۀ هیچ کاری هیچ وقت نگو: «فردا حتماً انجامش می‌دهم»، مگر آنکه «اِن‌شاءالله» بگویی. هر وقت هم یادت رفت «اِن‌شاءالله» بگویی، تا یادت آمد بگو، و بگو: «امیدوارم خدا توفیقم بدهد تا قبل از هر کاری همیشه به‌یادش باشم.» (کهف/۲۳-۲۴) 3⃣ فارغ از آیات قرآن، تذکر رهبری شهید ما جالب توجه است: غرور، ابزار شیطان است ... یک منشأ غرور موفّقیّتها است. توفیقی پیدا میکنید، در کاری که انجام میدهید پیشرفتی پیدا میشود، اینجا انسان مغرور میشود به خودش که ما توانستیم این کار را انجام بدهیم (۲۳ فروردین ۱۴۰۱) 4⃣ تذکر جالب رهبری با ارجاع به واقعه مشابه تاریخی صدر اسلام: مغرور نشوید؛ مغرور نشوید. این غرور اگر پیدا شد، طلیعه‌ی شکست است، طلیعه‌ی سقوط است؛ این غرور...مقدّمه‌ی سقوط انسان است. انسان وقتی که یک چنین غروری پیدا کرد، هم در درون خود ساقط میشود، هم در اجتماع ساقط میشود، هم آن حرکت اجتماعی‌ای که حول ‌و ‌حوش او به وجود آمده، از بین میرود و ساقط میشود. پس از فتح تاریخی مکه توسط مسلمان، جنگ حنین پیش آمد و مسلمانان به تعداد بیشتر خود نسبت به جنگ‌های قبلی مغرور شدند ... و خدای متعال اینها را به خاطر آن مغرور شدن، شکست ... و فرار کردند... البتّه بعد خدای متعال به آنها نصرت داد و توانستند پیروز بشوند... تحلیل‌های خود از «جنگ» و «پیام‌های رهبر انقلاب» را برای ما بفرستید. @Samir_313 ✊ متناجنگ: رسانه‌مدیریت‌دروس @matnaresan ||| متنارسان ::

خط قرمز آقا، توهین به دیگران بود! https://telewebion.ir/episode/0x16bd0e1a 🔻ویژه برنامه پدرِ امّت🔻 🎬قسمت دهم🎬 مهمان: حجت الاسلام والمسلمین مصطفی رستمی @mrostami_ir

«شکر نعمت نظام جمهوری اسلامی، امری است واجب» ✍️ مصطفی سلیمی‌زارع استادیار گروه معارف دانشگاه فرهنگیان خراسان شمالی ملت بزرگ ایران، به یاد آورید کجا بودید و به کجا رسیدید! شما را خداوند از کجا به کجا رساند! ذلیل و قلیل بودید، عزیز و کثیر شدید، در سایه سلطه‌ی شیطان بودید، در سایه ولایت الله جای گرفتید، بزرگان شما نوکران فرعون زمان، امریکا بودند، جای خود را به موسای دوران دادند. روزی محتاج سیم خاردار وارداتی بودید، امروز اما صادرکننده موشک و پهباد شدید. نگاه دنیا امروز به شوکت و اقتدار و عزت شماست که چگونه یک تنه در برابر غول استکبار عالم ایستاده و در حال تحقیر و خوار کردن ابلیس زمان است! و این جز در پرتو ولایت الله و نظام مقدس جمهوری اسلامی نبود. پس سجده شکر خدای به جا آورید و قدرش را بدانید. و چه بجا فرمود خدای تبارک و تعالی: وَاذكُروا إِذ أَنتُم قَليلٌ مُستَضعَفونَ فِي الأَرضِ تَخافونَ أَن يَتَخَطَّفَكُمُ النّاسُ فَآواكُم وَأَيَّدَكُم بِنَصرِهِ وَرَزَقَكُم مِنَ الطَّيِّباتِ لَعَلَّكُم تَشكُرونَ﴿انفال:۲۶﴾ به یاد آورید زمانی را که شما بر روی زمین، گروهی کوچک و ضعیف بودید و مورد تحقیر قرار می گرفتید به گونه ای که هراس داشتید از اینکه مردم شما را بربایند ( و از صفحه روزگار محوتان نمایند) ولی او بود که شما را پناه داد (عزت و اقتدار داد) با یاری خود تقویت کرد و از روزی های پاک بهره مندتان ساخت شاید شکر نعمتش را بجا آورید. تحلیل‌های خود از «جنگ» و «پیام‌های رهبر انقلاب» را برای ما بفرستید. @Samir_313 ✊ متناجنگ: رسانه‌مدیریت‌دروس @matnaresan ||| متنارسان ::

تعجب نکنید که چرا کشورهای دیگر مرگ بر آمریکا می گویند. 👈این حرفها را یک آمریکایی می زند ✊متناجنگ:رسانه‌مدیریت‌دروس @matnaresan ||| متنارسان ::

نقش باور به خداوند در بقای نظام اسلامی دکتر محمدرضا باغبان زاده استادیار گروه معارف اسلامی دانشگاه گیلان باور به خداوند به‌عنوان محور اصلی و رکن بنیادین نظام اسلامی، نقش حیاتی در تداوم، استحکام و بقای این نظام ایفا می‌کند. نظام اسلامی بر پایه معنویت و اعتقاد به خداوند استوار است. برخلاف نظام‌های سکولار که مادی‌گرایی را محور قرار می‌دهند، نظام اسلامی برای بقای خود به «باور قلبی» و «انگیزه‌های معنوی» نیازمند است. امام خمینی (ره) در تبیین فلسفه انقلاب اسلامی می‌فرمایند: «اسلام دین خداست و نظام اسلامی باید بر پایه شریعت و باور به خدا بنا شود» [۱]، ازاینرو مبانی نظری باور به خدا در اندیشه اسلامی در ابعاد زیر قابل بررسی است. ۱. بعد اعتقادی باور به خداوند، اساس توحید و پایه‌ی اصلی عقاید اسلامی است. در منظومه فکری اسلام، توحید نه تنها یک اصل اعتقادی، بلکه یک مکتب زندگی و نظام اجتماعی است. علامه طباطبایی در تفسیر المیزان می‌نویسد: «توحید، محوری است که همه شئون اسلامی حول آن می‌چرخد» [۲]. ۲. بعد عقلی و استدلالی باور به خدا بر پایه ادله عقلی مانند برهان نظم، برهان صدیقین و برهان علیت استوار است، از اینرو شیخ مرتضی انصاری در کتاب مکاسب استدلال می‌کند که عقل سلیم، ضرورت باور به خالق واحد را پذیرفته است [۳]. ۳. بعد عاطفی و روحانی باور به خدا، آرامش روحی و انگیزه‌های الهی را به دنبال دارد. خداوند در قرآن می‌فرماید: «أَلَا بِذِکْرِ اللَّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ» (رعد:28). باتوجه به مبانی پیش گفته نقش باور به خدا در نظام اسلامی بیشتر مشخص می شود: تاریخ نشان داده که نظام‌هایی که بر پایه باورهای معنوی استوارند، در برابر آفت‌ها و فشارهای خارجی و داخلی پایداری بیشتری دارند. در دوران دفاع مقدس، باور به خدا و شهادت، نقش کلیدی در مقاومت مردم ایران داشت و معنویت، روح حماسه دفاع مقدس بود و بار دیگر شاهد تبلور آن را دفاع ملی از آرمان های انقلاب در جنگ رمضان هستیم. باور به خدا، عاملی برای همبستگی ملی و اجتماعی است. مردمی که به یک خالق واحد باور دارند، احساس برادری و اتحاد بیشتری می‌کنند، زیرا توحید، زمینه ساز اتحاد و همدلی است. باور به خدا، نظارت الهی و اخلاق اسلامی را در تمام شئون اجتماعی دیکته می‌کند، زیرا «إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالْإِحْسَانِ» ( نحل:۹۰) و همین آیه نشان می‌دهد که عدالت و اخلاق از درون باور به خداوند سرچشمه می‌گیرد. در عصر جهانی‌سازی و تهاجم فرهنگی، باور به خدا به عنوان سپر دفاعی عمل می‌کند و از این جهت بود که رهبر شهید در پیام‌های مختلف خود تأکید می‌کردند که «فرهنگ دینی و باور به خدا، عاملی برای مقابله با نفوذ بیگانه است» [۴]. و سرانجام باور به خدا، انسان را به تلاش و جهاد در راه خدا تشویق می‌کند. قرآن کریم می‌فرماید: «وَالَّذِينَ جَاهَدُوا فِينَا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنَا» (عنکبوت: ۶۹). این آیه نشان می‌دهد که تلاش و کوشش، بر پایه باور به خدا معنا می‌یابد. ابعاد عملی باور به خدا در نظام اسلامی ۱. قانون‌گذاری قوانین نظام اسلامی بر اساس شریعت و باور به خدا وضع می‌شوند. قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران در اصل یکم و دوم، حاکمیت الله و ولایت فقیه را به عنوان مبنا قرار داده است [۵]. ۲. آموزش و تربیت نظام آموزشی کشور با هدف تربیت انسان‌های مؤمن و باورمند طراحی شده است، بنابراین تربیت دینی و باور به خدا باید در تمام سطوح آموزشی لحاظ شود. ۳. اقتصاد و معیشت با استناد به آیه «خُذْ مِنْ أَمْوَالِهِمْ صَدَقَةً تُطَهِّرُهُمْ وَتُزَکِّیهِمْ بِهَا» (توبه: ۱۰۳) باور به خدا، انفاق و کمک به نیازمندان را ترویج می‌دهد و در نظام اقتصادی تأثیر مستقیم دارد. بنابراین باور به خداوند، به‌عنوان موتور محرکه و ستون فقرات نظام اسلامی، نقش بی‌بدیلی در بقا، استحکام و توسعه این نظام ایفا می‌کند. بدون باور قلبی و عمیق به خدا، نظام اسلامی نمی‌تواند در برابر چالش‌های عظیم داخلی و خارجی دوام بیاورد. باتوجه به همین نکته می توان گفت: اساس نظام اسلامی، ایمان و باور به خداست. منابع و مآخذ ۱. خمینی، سید روح‌الله. (۱۳۶۰). شرح حدیث جنود عقل و جهل. تهران: انتشارات اسلام. ۲. طباطبایی، سید محمدحسین. (۱۳۷۴). تفسیر المیزان (جلد ۱). ترجمه سید محمدباقر موسوی همدانی. قم: دفتر انتشارات اسلامی. ۳. انصاری، شیخ مرتضی. (۱۳۷۶). المکاسب. قم: انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی. ۴. خامنه‌ای، سید علی. (۱۳۹۰). پیام‌های رهبری به دانشگاهیان. تهران: انتشارات انقلاب اسلامی. ۵. قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران. (۱۳۵۸). ✊ متناجنگ: رسانه‌مدیریت‌دروس @matnaresan ||| متنارسان ::

برندگان و بازندگان فرامنطقه‌ای افزایش قیمت نفت دکتر محمد رضوی قره‌قشلاق، استاد گروه معارف دانشگاه آزاد اسلامی استان آذربایجان غربی اعمال کنترل ایران بر تنگه هرمز و متعاقب آن، افزایش قیمت نفت و گاز، بر اقتصاد جهانی اثر گذاشته است؛ با این‌حال اثرپذیری کشورهای مختلف به یک میزان نبوده و تفاوت‌هایی در این میان وجود دارد. پیشنهاد می‌شود مناسبات ایران با کشورهای فرامنطقه‌ای با درک نوع و میزان آسیب‌پذیری آن‌ها نسبت به محدودیت در تنگه هرمز بازتنظیم شود. برندگان: برنده اصلی: ایران با حفظ و تثبیت کنترل بر تنگه هرمز، ایران به سوی تبدیل به قدرت منطقه‌ای با نفوذ در بازارهای انرژی قدم برمی‌دارد. این وضعیت می‌تواند به تقویت ظرفیت ژئو-استراتژیک ایران در نزدیک‌سازی تعاملات با هم‌پیمانان منطقه‌ای و چندجانبه‌سازی روابط انرژی منجر شود. استحکام مواضع جمهوری اسلامی ایران در دیپلماسی انرژی و طراحی مسیرهای جایگزین حمل و نقل نفت می‌تواند ثبات امنیتی-اقتصادی داخلی را تقویت کرده و توان چانه‌زنی کشور را در سطح فرامنطقه‌ای افزایش دهد. برنده دیگر؛ روسیه افزایش قیمت نفت و صدور مجوز موقت یک‌ماهه توسط آمریکا برای خرید بخشی از نفت روسیه که در دریا معلق است، به تحکیم جایگاه مسکو در بازار نفت کمک کرده و برنامه آمریکا برای اخلال در روابط روسیه با هند در حوزه انرژی را به چالش کشیده است. به لحاظ درآمدی نیز، به ادعای زلنسکی، این امر می‌تواند حدود ۱۰ میلیارد دلار درآمد برای روسیه داشته باشد. بازندگان برجسته ۱. کشورهای واردکننده خالص انرژی در شرق آسیا: عمده کشورهای شرق آسیا و اقیانوسیه به‌سبب وابستگی بالا به واردات انرژی و ساختار صادراتی حساس به هزینه تولید، نسبت به افزایش قیمت نفت و گاز از سایر کشورهای جهان، آسیب‌پذیرترند. با شروع جنگ، قیمت گاز مایع در بازار کره و ژاپن، حدود ۵۰ درصد افزایش یافته است. جدای از افزایش قیمت، این کشورها، به‌صورت جدی به نفت خلیج‌فارس وابستگی دارند. ۹۵ درصد از نفت وارداتی ژاپن به تنگه هرمز وابسته است و درنتیجه اختلالی که به وجود آمده، ژاپن ناچار شده است ۸۰ میلیون بشکه نفت از ذخایر راهبردی خود را آزاد کند. تایوان به‌عنوان کارخانه اصلی تولید تراشه‌های پیشرفته، یک‌سوم هلیوم موردنیاز برای تولید نیمه‌هادی‌های پیشرفته را از قطر وارد می‌کند و پیدایش اختلالاتی در اقتصاد دیجیتال کاملاً مورد انتظار است. کامبوج و ویتنام نیز با ۶۸ و ۵۰ درصد، رکورددار افزایش قیمت بنزین در جهان هستند. ۲. هند: بستن تنگه هرمز باعث بروز بدترین بحران گازی هند در دهه‌های اخیر شده و دولت برای محافظت از خانوارها در برابر هرگونه کمبود گاز، گاز صنایع را کاهش داده است. همچنین کاهش ۳۰درصدی عرضه گاز طبیعی مایع به هند، تولید کود شیمیایی در این قدرت بزرگِ کشاورزی را کاهش داده است. لازم به ذکر است که هند برخلاف ژاپن و کره، ذخایر نفت زیادی ندارد و این ذخایر تنها برای ۲۰ روز کافی است. ۳. اتحادیه اروپا: از آغاز جنگ رمضان تاکنون، اروپا افزایش ۵۵ درصدی قیمت گازوئیل و افزایش حدود ۶۰ درصدی قیمت گاز را تجربه کرده است. این امر برای این اتحادیه که به‌تدریج در حال مدیریت شوک انرژی ناشی از جنگ روسیه بود یک چالش جدی محسوب می‌شود و استمرار انقباض رشد اقتصادی کشورهای آن را در پی ‌دارد. ۴. آمریکا: هرچند آمریکا از سال ۲۰۲۲ به صادرکننده خالص نفت تبدیل شد، اما با توجه به اینکه قیمت نفت به‌صورت جهانی تعیین می‌شود، قیمت سوخت (اعم از بنزین و سوخت دیزل) و در نتیجه هزینه حمل همه کالاها به صورت چشمگیر افزایش یافته است و انتظار می‌رود در ماه‌های آینده قیمت محصولات کشاورزی نیز به‌شدت افزایش یابد. این امر سیاست پولی واشینگتن و برنامه دولت ترامپ برای بازصنعتی‌سازی اقتصادی و نیز قدرت خرید مصرف‌کننده‌ها ‌را به‌شدت تحت تأثیر قرار داده است. ۵. چین: چین در مقایسه با کشورهای یادشده در شرق آسیا، در بازه زمانی زیر سه ماه، آسیب‌پذیری کمتری نشان می‌دهد. دلایل کاهش حساسیت نسبی عبارت‌اند از: تنوع منابع انرژی (سهم حدود ۵۰ درصدی زغال‌سنگ و حدود ۲۵درصدی انرژی‌های تجدیدپذیر)، موجودی‌های استراتژیک قابل‌توجه (انبارسازی و خرید انبوه در دوره‌های قبل)، تنوع منابع وارداتی و استمرار واردات نفت از ایران و از بندر ینبع در عربستان. بااین‌حال اختلالات طولانی‌مدت یا قیمت‌های بسیار بالا می‌تواند رشد تولید داخلی و بخش‌های صادرات‌محور چین را هدف قرار دهد. ✊ متناجنگ: رسانه‌مدیریت‌دروس @matnaresan ||| متنارسان ::