🔥خلف وعید الهی و مسئله عذاب در قرآن: ⁉️آیا ممکن است خداوند، با وجود تهدید به عذاب در قرآن، از اجرای آن صرف‌نظر کند؟ یکی از مباحث مهم در علم کلام، مسئله «خلف وعید الهی» است؛ یعنی آیا خداوند می‌تواند از تهدید به عذابی که بیان کرده است صرف‌نظر کند یا خیر؟ بسیاری از متکلمان و حکمای اسلامی میان «وعده» و «وعید» تفاوت نهاده‌اند. وعده، خبر از پاداش و نعمت است و تخلف از آن با صدق و کمال الهی سازگار نیست؛ اما وعید، تهدید به مجازات است و گذشتن از آن نه تنها نقصی به شمار نمی‌آید، بلکه جلوه‌ای از رحمت، عفو و کرم الهی است. برخی گمان می‌کنند اگر خلف وعید ممکن باشد، آیات فراوان مربوط به عذاب و جهنم بی‌معنا خواهد شد. در حالی که چنین نیست؛ زیرا خلف وعید به معنای تعطیل شدن جهنم یا نجات همه انسان‌ها نیست، بلکه به این معناست که خداوند می‌تواند برخی از افراد مستحق عذاب را، به سبب توبه، شفاعت یا رحمت گسترده خویش، مورد عفو قرار دهد. اصل وجود جهنم و تحقق عذاب برای گروهی از انسان‌ها ـ به‌ویژه کافران معاند و لجوج ـ از مسلمات قرآن کریم است؛ اما همه کسانی که در معرض وعید قرار گرفته‌اند، لزوماً گرفتار عذاب نخواهند شد؛ زیرا خداوند مالک حقیقی حق مجازات است و می‌تواند از حق خویش درگذرد. برای تقریب به ذهن، می‌توان گفت اگر کسی از دیگری طلبکار باشد، حق دارد از طلب خود صرف‌نظر کند؛ اما اگر وعده‌ای به شخصی داده باشد، شکستن آن وعده نوعی بدعهدی محسوب می‌شود. از همین رو، خلف وعده بر خداوند محال است؛ ولی خلف وعید با رحمت و کرم الهی منافاتی ندارد. افزون بر این، قرآن کریم بارها بر گستردگی رحمت الهی تأکید کرده است. خداوند می‌فرماید: 🔹«قُلْ یَا عِبَادِیَ الَّذِینَ أَسْرَفُوا عَلَى أَنْفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللَّهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ یَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِیعًا ۚ إِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِیمُ» (زمر، ۵۳) «بگو: ای بندگان من که بر خویشتن زیاده‌روی و ستم کرده‌اید، از رحمت خدا نومید نشوید؛ زیرا خداوند همه گناهان را می‌آمرزد؛ چرا که او بسیار آمرزنده و مهربان است.» بنابراین، از دیدگاه بسیاری از اندیشمندان اسلامی، آیات عذاب کاملاً جدی و واقعی هستند؛ اما در کنار عدالت الهی، درهای رحمت و مغفرت نیز همواره گشوده است. اصل وجود جهنم و عذاب الهی تردیدناپذیر است، ولی دامنه رحمت خداوند چنان گسترده است که می‌تواند گروه زیادی از مستحقان عذاب را مشمول عفو و بخشش خویش قرار دهد. همین جمع میان عدالت و رحمت، از زیباترین جلوه‌های معارف اسلامی به شمار می‌رود؛ چنان‌که خداوند خود می‌فرماید: 🔹«وَرَحْمَتِی وَسِعَتْ کُلَّ شَیْءٍ» (اعراف، ۱۵۶) «و رحمت من همه چیز را فرا گرفته است.» #خلف_وعید #کانال_تفکر_آزاد 📲عضویت در کانال ⬇️ 🔗 ایتا: https://eitaa.com/TafakoreAzad 🔗 تلگرام: https://t.me/TafakoreAzad3

#مساله_رنج #کانال_تفکر_آزاد 📲عضویت در کانال ⬇️ 🔗 ایتا: https://eitaa.com/TafakoreAzad 🔗 تلگرام: https://t.me/TafakoreAzad3

🔸امام علی علیه‌السلام: حق با شخصیت‌ها شناخته نمی‌شود، حق را بشناس تا اهل آن را بشناسی. منبع:روضة الواعظین #کانال_تفکر_آزاد 📲عضویت در کانال ⬇️ 🔗 ایتا: https://eitaa.com/TafakoreAzad 🔗 تلگرام: https://t.me/TafakoreAzad3

🟢 حق را بشناس، تا اهل حق را بشناسی: وَ قَالَ أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ : اَلْحَقُّ لاَ يُعْرَفُ بِالرِّجَالِ اِعْرِفِ اَلْحَقَّ تَعْرِفْ أَهْلَهُ 📚منبع:روضة الواعظین ج ۱ امیرالمؤمنین علی علیه‌السلام فرمودند: « الحَقَّ لا یُعْرَفُ بِالرِّجَالِ؛ اِعْرِفِ الحَقَّ تَعْرِفْ أَهْلَهُ»؛ حق با شخصیت‌ها شناخته نمی‌شود، حق را بشناس تا اهل آن را بشناسی. این سخن از ژرف‌ترین آموزه‌های اسلام در باب شناخت حق و باطل است. بسیاری از انسان‌ها در طول تاریخ به جای آنکه حق را معیار قرار دهند، اشخاص را معیار حق دانسته‌اند. هنگامی که فردی مشهور، محبوب یا صاحب جایگاه اجتماعی سخنی می‌گوید، آن را حق می‌پندارند و هنگامی که همان سخن از فرد دیگری صادر شود، آن را نمی‌پذیرند. چنین روشی انسان را به حقیقت نمی‌رساند؛ زیرا در این صورت معیار، شخصیت‌ها هستند نه حق. از نگاه اسلام، معیار شناخت حق عقل و دین است. خداوند در قرآن کریم بارها انسان را به تفکر، تعقل، تدبر و پیروی از برهان دعوت کرده است. همچنین وحی الهی و آموزه‌های قطعی دین چراغ راه انسان در تشخیص مسیر درست هستند. بنابراین حق را باید با عقل سلیم و معیارهای دینی شناخت، نه با شهرت، قدرت، محبوبیت یا جایگاه افراد. البته ممکن است این پرسش مطرح شود که اگر معیار عقل و دین است، پس چرا مردم در تشخیص حق اختلاف دارند؟ پاسخ آن است که اختلاف مردم دلیل بر بی‌اعتباری عقل و دین نیست، بلکه غالباً ناشی از تأثیر تعصب‌ها، منافع، پیش‌داوری‌ها و دلبستگی به اشخاص است. هرچه انسان از تعصب و شخصیت‌پرستی فاصله بگیرد و با انصاف بیشتری به دلایل بنگرد، به حقیقت نزدیک‌تر خواهد شد. مشکل اصلی آن است که بسیاری از مردم به جای آنکه ابتدا حق را بشناسند، ابتدا شخصیت‌ها را انتخاب می‌کنند و سپس حق و باطل را بر اساس آنان می‌سنجند. در چنین حالتی اگر آن شخصیت سخنی بگوید، آن سخن را حق می‌دانند و اگر مخالفان او همان سخن را بگویند، آن را رد می‌کنند. این همان چیزی است که امیرالمؤمنین علیه‌السلام با آن مبارزه می‌کنند. تاریخ اسلام نیز نمونه‌های فراوانی از این حقیقت را نشان می‌دهد. در زمان امیرالمؤمنین علیه‌السلام برخی از مردم به سبب شهرت و سابقه بعضی افراد دچار تردید شدند و نمی‌توانستند تشخیص دهند حق با چه کسی است. حضرت به آنان نیاموختند که شخصیت‌ها را ملاک قرار دهند، بلکه فرمودند نخست حق را بشناسید؛ زیرا اگر حق شناخته شود، جایگاه واقعی افراد نیز روشن خواهد شد. این حدیث در حقیقت دعوتی به استقلال فکری و رهایی از شخصیت‌زدگی است. اسلام نمی‌خواهد انسان‌ها برده نام‌ها و عنوان‌ها باشند، بلکه می‌خواهد آنان با چراغ عقل و هدایت دین راه خود را پیدا کنند. ممکن است شخصی بزرگ و محترم باشد، اما بزرگی او دلیل حقانیت همه سخنانش نیست. همان‌گونه که ممکن است فردی گمنام باشد، اما سخن او مطابق حق باشد. بنابراین در منطق امیرالمؤمنین علیه‌السلام، معیار نهایی نه اشخاص، بلکه عقل و دین است. انسان باید همواره باورها و داوری‌های خود را با این دو میزان بسنجد و از آن بپرهیزد که حق را تابع افراد بداند. حق حقیقتی مستقل از اشخاص است و ارزش هر شخص نیز به اندازه نزدیکی او به حق سنجیده می‌شود. از همین رو حضرت فرمودند: «حق را بشناس تا اهل حق را بشناسی»، نه اینکه اهل حق را بشناس تا حق را بشناسی. #معیارحق #کانال_تفکر_آزاد 📲عضویت در کانال ⬇️ 🔗 ایتا: https://eitaa.com/TafakoreAzad 🔗 تلگرام: https://t.me/TafakoreAzad3

اینجا محبوبیت معیار نیست؛ حقیقت و واقعیت معیار است. 👇👇👇👇👇👇 #کانال_تفکر_آزاد 📲عضویت در کانال ⬇️ 🔗 ایتا: https://eitaa.com/TafakoreAzad 🔗 تلگرام: https://t.me/TafakoreAzad3

🚫 پذیرش هر ادعّا و هرباوری بدون دلیل و برهانِ محکم ممنوع شاید کمتر جمله‌ای به اندازه این فرمان قرآنی در همه عرصه‌های زندگی کاربرد داشته باشد: ﴿قُلْ هَاتُوا بُرْهَانَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ﴾ «بگو: اگر راست می‌گویید، برهان خود را بیاورید.» این آیه تنها درباره عقاید نیست؛ بلکه اصلی فراگیر برای اندیشه و زندگی است. در اعتقادات، احکام، اخلاق، سیاست، فرهنگ، تاریخ و هر ادعای دیگری، قرآن از انسان دلیل و برهان می‌خواهد، نه تقلید کورکورانه و نه تسلیم شدن در برابر شهرت، قدرت یا احساسات. اگر فقط این یک جمله در جامعه نهادینه شود، راه بر بسیاری از خرافات، تعصبات، دروغ‌ها ، تهمت ها و فریب‌ها بسته می‌شود و در مقابل، روحیه حقیقت‌جویی، تفکر نقادانه، آزادی اندیشه و مسئولیت‌پذیری فکری رشد می‌کند. 🖌تمدنی که از مردم «برهان» بخواهد، به حقیقت نزدیک‌تر است از تمدنی که از مردم فقط «تبعیت» بخواهد. ﴿قُلْ هَاتُوا بُرْهَانَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ﴾ 📖 قرآن کریم _ بقره، آیه 111 #دلیل #کانال_تفکر_آزاد 📲عضویت در کانال ⬇️ 🔗 ایتا: https://eitaa.com/TafakoreAzad 🔗 تلگرام: https://t.me/TafakoreAzad3

🔴 شبهه و اشکال : «چون برخی مسئولان جمهوری اسلامی بد عمل کرده‌اند، پس من هم دین و نماز را کنار می‌گذارم» 🟢 پاسخ: 👇👇 این شبهه از رایج‌ترین شبهات و اشکالات روزگار ماست. پیش از پاسخ، باید یک واقعیت را پذیرفت: بی‌شک عملکرد نادرست برخی مسئولان، کارگزاران و حتی بعضی از مبلغان دینی می‌تواند آثار روانی و اجتماعی نامطلوبی بر مردم، به‌ویژه نسل جوان، بر جای بگذارد. قرآن و روایات نیز بر مسئولیت سنگین کسانی که به نام دین سخن می‌گویند یا در جایگاه دینی قرار دارند تأکید کرده‌اند؛ زیرا رفتار آنان می‌تواند موجب جذب یا دفع مردم از دین شود. از این جهت، گلایه از عملکردهای نادرست قابل فهم و تا حدی قابل دفاع است. اما چند نکته هست که باید به آن توجه کافی داشت: ۱. باید میان اصل دین و عملکرد دینداران تفاوت گذاشت. حقانیت اسلام، قرآن و تعالیم اهل‌بیت(ع) با رفتار افراد سنجیده نمی‌شود. همان‌گونه که خطای یک پزشک موجب بطلان علم پزشکی نمی‌شود، خطای یک مسئول یا مبلغ دینی نیز موجب بطلان دین نخواهد شد. ۲. آنچه امروز وجود دارد «جمهوری اسلامی» است، نه حکومت معصوم. هیچ فرد یا نهادی ادعا نکرده است که تمام تصمیم‌ها و عملکردهایش عین اسلام و خالی از خطاست. نظام سیاسی را انسان‌های غیرمعصوم اداره می‌کنند و طبیعی است که در کنار نقاط قوت، خطاها و کاستی‌هایی نیز وجود داشته باشد. ۳. الگوی کامل مسلمانان، مسئولان، مدیران، مداحان و حتی عالمان دینی نیستند. الگوی کامل، پیامبر اکرم(ص) و اهل‌بیت(ع) هستند. خداوند نیز مردم را به پیروی از آنان دعوت کرده است، نه به تقلید از هر کسی که نام دین را بر زبان می‌آورد. ۴. حقانیت دین اسلام با عقل، فطرت و برهان اثبات می‌شود، نه با عملکرد افراد. اگر اسلام حق است، با خطای دیگران باطل نمی‌شود؛ و اگر کسی در حقانیت آن تردید دارد، باید درباره خود دین تحقیق کند، نه اینکه به سبب نارضایتی از اشخاص، اصل دین را کنار بگذارد. ۵. هیچ مسئول، روحانی، مبلغ یا شخصیت سیاسی معصوم نیست. در منطق اسلام، عصمت اختصاص به پیامبران الهی و ائمه اطهار(ع) دارد. بنابراین انتظار بی‌خطا بودن از سایر انسان‌ها، انتظاری نادرست است. ۶. ترک نماز، عبادت و ارتباط با خدا در حقیقت مجازات کردن خود به خاطر خطای دیگران است. اگر مسئولی خطا کرده باشد، زیان اصلی آن متوجه خود اوست؛ اما کسی که به خاطر خطای دیگران از خدا فاصله می‌گیرد، پیش از هر چیز به خود آسیب می‌زند. در نتیجه، ممکن است از عملکرد برخی مسئولان یا مبلغان ناراضی باشیم و حتی انتقادهای جدی و منصفانه‌ای به آنان داشته باشیم؛ اما میان «نقد افراد» و «انکار حقیقت دین» فاصله‌ای بسیار بزرگ وجود دارد. دین را باید از عقل، قرآن، پیامبر(ص) و اهل‌بیت(ع) شناخت، نه از رفتار کسانی که گاه به نام دین سخن می‌گویند و خود نیز ممکن است دچار خطا و ضعف باشند. ✍مرتضی علیزاده #دین_و_رفتارمسولان #کانال_تفکر_آزاد 📲عضویت در کانال ⬇️ 🔗 ایتا: https://eitaa.com/TafakoreAzad 🔗 تلگرام: https://t.me/TafakoreAzad3

🔸جمله ای جهت تامل #بحث_باکودک #کانال_تفکر_آزاد 📲عضویت در کانال ⬇️ 🔗 ایتا: https://eitaa.com/TafakoreAzad 🔗 تلگرام: https://t.me/TafakoreAzad3

لینک کتاب‌ها و تقریرات درس‌های مختلف ۱. کتاب فلسفه چیست؟ ۲. کتاب چیستی و ارزش معرفت‌شناسی علم حضوری ۳. کتاب فلسفه اخلاق ۴. تقریرات درس بدایه الحکمه ۵. تقریرات درس نهایه الحکمه ۶. تقریرات درس آموزش فلسفه ۷. تقریرات درس نفس شفا #تقریرات #کانال_تفکر_آزاد 📲عضویت در کانال ⬇️ 🔗 ایتا: https://eitaa.com/TafakoreAzad 🔗 تلگرام: https://t.me/TafakoreAzad3

🚩امام سجّاد عليه السلام: همنشينى با دانشمندان، سبب زيادى خرد است إدابُ العُلَماءِ زِيادَةٌ فِي العَقلِ الكافی جلد1 ص20 ◼️ سالروز شهادت اسوه تقوی، شجاعت، کرامت، بزرگواری و تهجد، زینت پرستندگان و سیدساجدان و پیشوای عابدان، امام علی بن الحسین علیه السلام را به شما تسلیت عرض می نماییم #کانال_تفکر_آزاد 📲عضویت در کانال ⬇️ 🔗 ایتا: https://eitaa.com/TafakoreAzad 🔗 تلگرام: https://t.me/TafakoreAzad3

🟢 قربانی شدن تخصص و واقعیت ؛ به بهانه تبلیغ و تبیین تبلیغ، تبیین و روشنگری از ضروری‌ترین نیازهای هر جامعه‌اند؛ اما این ضرورت نباید به این برداشت نادرست بینجامد که هر کس، صرف داشتن انگیزه یا مطالعه‌ای محدود، می‌تواند وارد عرصه‌های تخصصی شود. یکی از خطرناک‌ترین آسیب‌های فرهنگی روزگار ما، شکسته شدن مرز میان متخصص و غیرمتخصص است؛ جایی که اظهار نظرهای غیرکارشناسی به‌تدریج جای دانش، تحقیق و سال‌ها تجربه را می‌گیرد. وقتی هر فرد ( مداح ، هنرمند، مجری ، سخنرانان کم بهره از تحقیق و...) خود را مفسر دین، تحلیلگر مسائل اجتماعی یا صاحب‌نظر در موضوعات پیچیده بداند، نتیجه چیزی جز تولید انبوه اطلاعات ناقص، تحلیل‌های سطحی و برداشت‌های نادرست نخواهد بود. خطاهای علمی به‌سرعت منتشر می‌شوند، اختلاف‌ها افزایش می‌یابد، افکار عمومی دچار سردرگمی می‌شود و اعتماد مردم به اهل علم و متخصصان واقعی آسیب می‌بیند. در چنین فضایی، صدای متخصص در میان انبوه اظهارنظرهای غیرتخصصی گم می‌شود و جامعه هزینه‌های سنگینی از نظر فکری، فرهنگی و حتی اجتماعی می‌پردازد. هیچ جامعه‌ای اجازه نمی‌دهد افراد غیرپزشک جان مردم را به خطر بیندازند یا افراد ناآشنا با مهندسی درباره ساخت سازه‌های حساس تصمیم بگیرند؛ زیرا پیامد آن آشکار است. اما خسارت ورود افراد فاقد صلاحیت به عرصه‌های فکری، فرهنگی و دینی، هرچند دیرتر آشکار می‌شود، گاه به‌مراتب عمیق‌تر و ماندگارتر است؛ زیرا این‌بار سرمایه فکری جامعه، باورهای مردم و مسیر هدایت افکار عمومی در معرض آسیب قرار می‌گیرد. البته این سخن به معنای کنار گذاشتن نقش مردم نیست. همه وظیفه دارند حقیقت مسلم را بشناسند، بیاموزند و در حد توان خود در گسترش آن بکوشند؛ اما میان آگاهی عمومی و داوری تخصصی فاصله‌ای جدی وجود دارد. همان‌گونه که هیچ‌کس بدون تخصص حق مداخله در درمان جسم انسان را ندارد، نباید بدون دانش و صلاحیت نیز در درمان مسائل فکری و فرهنگی جامعه دخالت کند. تخصص‌گرایی نه یک امتیاز، بلکه یک ضرورت عقلانی و اجتماعی است. پیشرفت هر جامعه‌ای در گرو آن است که هر مسئله به دست اهل آن سپرده شود و مرز میان تخصص و غیرتخصص حفظ گردد. هر اندازه این مرز کمرنگ‌تر شود، حقیقت و واقعیت بیشتر قربانی خواهد شد؛ و هر اندازه جایگاه متخصصان پاس داشته شود، تبیین نیز عمیق‌تر، تبلیغ نیز مؤثرتر و مسیر رشد جامعه هموارتر خواهد بود. #تخصص_تبیین #کانال_تفکر_آزاد 📲عضویت در کانال ⬇️ 🔗 ایتا: https://eitaa.com/TafakoreAzad 🔗 تلگرام: https://t.me/TafakoreAzad3