▫️ *سدی در برابر وارداتِ خیال*
🔸امام شهیدمان با استفاده از سه ضلع قرآن، شعر و مداحی، خیمهگاه هویت انقلاب اسلامی را در برابر دنیای مادیاندیش شکل دادند
✍️علیمحمد مؤدب
جهان عرصۀ تقابل منطقهاست. نوع ادراک انسان فهم او را از هستی رقم میزند و همۀ کنشهای او را بر اساس همین فهم شکل میدهد. صحنۀ ورود فرعون به نیل به دنبالِ سپاهیان حضرت موسی(ع)، صحنۀ شگفتانگیزی است. در دلِ یک وضع فراتجربی و معجزهآسا، یک کنشِ کاملاً تجربی صورت میگیرد. فرعون در دلِ یک معجزه، رفتاری میکند که به ظاهر با همان عقلِ تجربیِ خود آن را انتخاب کرده است. او وقتی میبیند که یکی مثل او، حضرت موسی(ع)، دارد از میان نیل رد میشود، بنا بر فهم تجربی خود میگوید که من هم میتوانم این کار را انجام دهم؛ در حالی که صحنه، صحنۀ فراتجربه است و زمینهای است که تجربه در آن معنایی ندارد. ما نمیتوانیم با منطقِ تجربی تمام عالم را درک کنیم. قرآن به ما فهمی داده است که جهان تماماً با تجربه اداره نمیشود و در لحظهای که ارادۀ الهی میخواهد جاری شود، ادارۀ انسانی به هم میریزد.
کسانی که ضدِ مقاومت سخن گفتهاند، بیشتر تکیه بر تجربه دارند و با نگاهی پوزیتیویستی به واقعه نگاه میکنند؛ اما مقاومت حقیقتی است که در عالم بوده و هست و خواهد بود. لحظهای که انسانها خودشان را در ارادۀ الهی فانی میکنند و مجرای ارادۀ الهی میشوند، همان ارادۀ الهی به یاری آنها میآید. در اینجاست که فرعون با همۀ دستگاهِ خود دچار اختلال محاسباتی میشود و در دلِ یک وضع ماورای تجربه، به دنبالِ تکرار تجربههای پیشین خودش است.
بعد از حضرتِ روحالله یک منطقِ امری قرآنی در ایران زنده و جاری است و با منطقِ خلقی مدام مجادله میکند؛ منطقی که به خلق و طبیعتِ اشیاء توجه دارد. منطق امری به وجهِ ملکوتی اشیاء و ارادۀ الهی توجه دارد. اگر این ارادۀ الهی نباشد، به هیچ وجه نمیتوانیم ادارههای موجود بشری را در هم بشکنیم. بخشی از اختلالِ محاسباتی ما این است که منطقِ خودمان را تصحیح کنیم و ببینیم آیا مثل فرعون دچار یک فهم محدود تجربی در دل غیرتجربیترین وضعیتها هستیم؟
رهبر شهید ما، بیش از هر چیزی به دنبال ساخت یک خیمهگاه هویتی بودند، براساس ساخت هستیشناسی و انسانشناسیای که خاص انقلاب اسلامی است. آقا یک خیمهگاه با سه ستون اصلی بنا کرد: قرآن، شعر و مداحی. ایشان این سه ضلع را در مواجهه با جهانی که خودش را از طریق هنرهای متعدد و ابزارهایی مثل سینما میسازد و مدام بازتولید میکند، بهطور جدی پیش بُرد. مهمترین دارایی ما که میتواند در مقیاس وسیع با واردات خیال از جهان غرب و جهان دنیاباورِ مسلط مقابله کند، همین سه پدیده است. این سه پدیده میتوانند خیمهگاهی درست کنند که بقیۀ اجزای جامعۀ ما در آن فعالیت کنند. فناوری، نظامیگری، حوزههای صنعت و خدمات ما در ارتباط با این پدیدهها میتوانند همان شکل از هستیِ انسانی را که هستیم به خود بگیرند.
در ذهن جامعۀ ما فرهیختگی و شکوه در تاریخ با شعر گره خورده است و شعر نیز با هر دو ضلع قرآن و مداحی؛ از یکی میگیرد و به یکی هدیه میکند. هر چه فیلم از شهید عزیز ما حاج قاسم در روزهای نخست پس از شهادتشان پخش شد، نشان میداد که ایشان مشغول خواندنِ شعرهای برجستۀ تاریخ ماست. آقا دربارۀ این میراث شعر گفتهاند «ما در این بینظیریم و باید همینجا بایستیم و کار بکنیم». باید توجه کنیم که این میراث شعر را به زبانِ روز ارائه کنیم. باید از شاعران و شعرِ روزمان بهنحوی استفاده بکنیم که این جریان روزبهروز بالندهتر شده و بتواند غیب را در متن زندگی ما وارد بکند.
#سوره_فتح
🆔 @Sourehmagazine
مردم بزرگوار تر از هر بزرگوار
مردم که جشنواره ایثار و عزت اند
@alimohammadmoaddab
خانهها و خانوادهها شهید میشوند
کوچهها و جادهها شهید میشوند
ایستادهها شهید میشوند
شاخهها بهار را نوید میدهند
شاخهها شهید میدهند
شهر خاکریز و خانه سنگر است
هر صدا و هر شعار و هر ترانه سنگر است
در میان پایگاه مدرسه
میزها و مشقهای کودکانه سنگر است
در تقاطع حماسه و امید
گریه در مراسم شبانه
جمعهای با طراوت زنانه سنگر است
شهر را شهادت انتخاب کرده است
شهر مرگ را جواب کرده است
خانه خانه، کوچه کوچه اش
سنگر شکوه و اقتدار ماست
کاروان انتظار ماست شهر
با حضور اینهمه شهید
تا ظهور یار ما، بهار ماست شهر
وز تنفس بهشتیاش
تا همیشه جان عالمی معطر است
شهر زنده
شهر عاشق و طپنده
شهر راه و رهبر است
با تمام زخمها
ای وطن!
به تیرها و طعنهها بخند!
میهن عزیز اینهمه شهید منتظر
تا همیشه پرچمت بلند !
علیمحمد مودب
@alimohammadmoaddab