مهدی خراتیان، پژوهشگر و تحلیل‌گر مسائل سیاست خارجی و روابط بین‌الملل، مدیر «اندیشکده احیای سیاست» متن نامه در پستهای بعد👇 @amirfallahs

‌بسمه تعالی نامه سرگشاده خدمت جناب آقای دکتر محمدباقر قالیباف، ریاست محترم مجلس شورای اسلامی و رئیس محترم تیم مذاکره‌کننده ‌mb_ghalibaf خدمت جناب آقای دکتر عباس عراقچی، وزیر محترم امور خارجه جمهوری اسلامی ایران ‌araghchi ضمن عرض سلام، احتراماً با توجه به شرایط خاص و حساس کشور و با عنایت به تحولات اخیر پیرامون مذاکرات ایران و ایالات متحده، مطالبی را به استحضار می‌رساند. امید است که نکات گفته‌شده مورد توجه قرار گیرد. من باب یادآوری، آخرین بار که این حقیر سیاهه‌ای را خطاب به مقامات عالی کشور نگاشت، یک ماه پیش از جنگ دوازده‌روزه بود که در آن هشدار داده شد با توجه به شرایط و فشار شدید لابی اسرائیل، احتمال جنگ با ایران قابل توجه است و اکنون نیز با توجه به شرایط موجود برآنیم که هشدار دهیم در روند فعلی مذاکرات، باز هم وزن لابی اسرائیل و طرح‌های کلان ایالات متحده و رژیم صهیونیستی برای منطقه غرب آسیا و نقش رقابت استراتژیک چین و ایالات متحده دست‌کم گرفته شده است؛ امری که می‌تواند در بازه زمانی زیر یک سال جنگی مجدد را به کشور تحمیل نماید. پیشاپیش از طولانی شدن این مطلب عذرخواهی می‌کنم. ۱. پر واضح است که جنگ اخیر بر اساس برآوردهای موساد از تاب‌آوری سیاسی و اجتماعی ایران و پیرو آشوب‌های دی‌ماه ۱۴۰۴ آغاز شده است؛ جنگی ترکیبی که هدف آن فروپاشی رژیم سیاسی نظام جمهوری اسلامی و تغییرات قابل توجه در حدود و ثغور مرزهای ایران است. شواهد و قرائن، من‌جمله اظهار نظر اخیر رئیس موساد در مورد بازه یک‌ساله رسیدن به اهداف جنگ، نشان می‌دهد که این طرح اگرچه در پلن الف خود با شکست مواجه شده، اما همچنان در حال پیگیری است و مذاکرات حال حاضر در اسلام‌آباد در اصل بخشی از پلن ب طرح مذکور است که در افقی یک‌ساله ناآرامی داخلی در ایران و در نهایت یک حمله نظامی تمام‌کننده در ایران را پیگیری می‌کند. ۲. باید توجه کرد که مذاکرات اسلام‌آباد اگرچه بر اساس استیصال ترامپ در بالا رفتن از نردبان تصعید تنش آغاز شد و ترامپ با پذیرفتن طرح ۱۰‌ماده‌ای ایران، عملاً شکست خود را در دستیابی به اهداف جنگ اعلام کرد، اما میز این مذاکرات توسط ایالات متحده و متحدان منطقه‌ای وی (به‌خصوص سعودی) طراحی شده و میزبان این مذاکرات نیز به‌خوبی نشان داده که بیش از آنکه واسطه‌ای بی‌طرف باشد، متحد کشورهای منطقه و آمریکاست و چین در عمل به عنوان متحد پاکستان نقش اندکی در این مذاکرات دارد. به عبارتی پست تروث ترامپ مبنی بر پذیرش طرح ۱۰‌بندی ایران و آغاز مذاکرات اسلام‌آباد، شکست پلن الف ترامپ و آغازی برای پلن ب وی است و اگر تهران با ابتکار عمل و یارگیری در سطح قدرت‌های بزرگ نتواند معادلات را در اسلام‌آباد به نفع خود تغییر دهد، بیم آن می‌رود که نه تنها دستاوردهای مهم در جنگ اخیر را به تدریج از دست بدهد، بلکه گرفتار منازعات داخلی شده و در نهایت در جنگی دیگر گرفتار شود. ۳. به نظر می‌رسد که پیرو واکنش قاطع و تاریخی ایران به تجاوز مشترک ایالات متحده و اسرائیل، و شکست پلن الف، فشار زیادی به اسرائیل و لابی حامی آن در کاخ سفید خصوصاً هگست و روبیو وارد شده و جریان موازی آن در کاخ سفید یعنی شبکه راکبریج (یعنی ونس و حامیان وی) به تدریج وزن بیشتری یافته‌اند، چرا که ترامپ برای مدیریت فضای اقتصاد آمریکا و همچنین انتخابات میان‌دوره‌ای به کمک آنها نیازمند است و از همین‌رو است که ترامپ با حضور ونس در این مذاکرات موافقت کرده است. باید در اینجا دقت کرد که اگرچه ونس تعصبات ایدئولوژیک جریان نئوکان را ندارد و با جنگ‌های خاورمیانه‌ای به شدت مخالف و به دنبال حل مسئله است، اما این به آن معنی نیست که منافع کلان اسرائیل را نادیده خواهد گرفت. مسلماً در صورتی‌که شرایط در انتخابات میان‌دوره‌ای به نفع حزب جمهوری‌خواه رقم بخورد، فرصتی مناسب بین نوامبر ۲۰۲۶ تا نوامبر ۲۰۲۷ پیدا خواهد شد که پرونده ایران «یکسره» و «راه‌حل نهایی» برای آن پیاده شود و هیچ بعید نیست که ونس به منظور حفظ حمایت لابی اسرائیل، در آن مقطع زمانی با جنگ مخالفتی نکند چون فرصت کافی تا زمان آغاز کمپین ۲۰۲۸ وجود دارد. ۴. یکی از نگرانی‌هایی که به تدریج در حال قوت گرفتن است، وجود نوعی خوش‌بینی بیش از اندازه به ونس و کم‌برآوردی از تحرکات لابی اسرائیل است. اگرچه محذورات زمانی و حفاظتی تیم مذاکره‌کننده قابل درک است، اما تمرکز بیش از اندازه بر مذاکرات با آمریکا و انفعال کامل در قبال مذاکرات با پکن و مسکو، این ظن را تقویت می‌کند. دلیل اصرار بنده و بسیاری از تحلیلگران بر لزوم هم‌زمانی مذاکرات با این دو پایتخت در این نهفته است که اولاً مسئله هسته‌ای ایران راه‌حلی جز یک کنسرسیوم بین‌المللی ندارد که آن‌هم جز با مشارکت قدرت‌های دارنده حق وتو و سلاح هسته‌ای ممکن نیست. ثانیاً حتی اگر ایالات متحده و ایران به راه‌حلی برای مسئله هسته‌ای برسند، و حتی تیم ترامپ به رفع تمامی تحریم‌ها ?

متعهد شوند، لابی اسرائیل تمام تلاش خود را خواهد کرد که ایران به هیچ منفعت مادی از قبال این توافق نرسد، کما اینکه تا کنون چنین بوده است؛ و از قضا این‌بار لابی اسرائیل دارای انگیزه‌ای مضاعف است چون ایران از یک ناآرامی داخلی با خاستگاه‌های پررنگ اقتصادی وارد معرکه جنگ خارجی شده است و با توجه به خسارات سه جنگ در ۱۴۰۴ به اقتصاد ایران (دو جنگ خارجی و یک جنگ داخلی) امیدوارند که مسائلی چون تورم و بیکاری گسل‌های داخلی ایران را با شدتی به مراتب بیش از گذشته فعال کرده، فضا برای یک جنگ داخلی بزرگتر و یک مداخله خارجی جدید هموار شود. اگر اتمام این مذاکرات با یک چشم‌انداز مثبت اقتصادی در حوزه‌هایی چون FDI، فاینانس و اتصال به کریدورها، ائتلاف‌های اقتصادی و زنجیره‌های جهانی تأمین و اتصال به سیستم بانکی جهانی همراه نباشد، در مدت زمان کوتاهی لابی اسرائیل به اهداف خود خواهد رسید. ثالثاً در مورد مسائل یادشده به هیچ قول و تعهد آمریکا نمی‌توان اعتماد کرد و ایران در این حوزه‌ها تنها می‌تواند با کشور چین و تا حدی روسیه به یک نظام مشخص جهت انتفاع در سطح راهبردی دست یابد. یعنی اگرچه مذاکرات با آمریکا برای حل برخی مسائل مهم است و می‌تواند ظرفی را برای توسعه اقتصادی کشور ایجاد کند، اما مظروف آن ابداً از سمت غرب و آمریکا تامین نخواهد شد و اگر این مذاکرات دارای مکمل‌هایی جهت انتفاع اقتصادی ایران نباشد ـ که این امر تنها در مذاکرات راهبردی با چین ممکن است ـ قطعاً کشور به قهقرا خواهد رفت. ۵. اهمیت مذاکرات راهبردی با دو قدرت هسته‌ای فوق علاوه بر نکات فوق در چند محور دیگر نیز متجلی است. ایران منطقاً با توجه به شرایط صنعت هسته‌ای خود نباید تعلیق را بپذیرد؛ تعلیق در این شرایط به معنای پذیرش نابودی تدریجی صنعت هسته‌ای است. این تعلیق و نابودی تدریجی، عملاً میدان را برای فشار بیشتر در حوزه موشکی و منطقه‌ای فراهم خواهد کرد. تنها راه ایران برای حفظ خاکریز صنعت هسته‌ای خود، فعالیت در قالب کنسرسیوم با مشارکت قدرت‌های بزرگ و حفظ تولید سانتریفیوژ در داخل و داشتن مکانیزمی در خاک ایران برای اسنپ‌بک غنی‌سازی در صورت تخلف طرف مقابل از تعهدات خود است، که این مدل در قالب «پیشنهاد غنی‌سازی صفر برگشت‌پذیر» پیشتر ارائه شده است. ۶. بارها عرض شده است که این جنگ ـ که مقدمات آن سال‌هاست در حال فراهم شدن است ـ جنگ نظم منطقه‌ای و امتدادی از رقابت استراتژیک چین و آمریکاست و ایران برای بقای خود ناگزیر است در قالب طرح‌هایی چون BRI، GDI و به‌ویژه GSI به یک هم‌داستانی راهبردی با پکن برسد. همچنین ایران برای رسیدن به یک توازن جدید با کشورهای حاشیه خلیج فارس و کم کردن وزن امنیتی ایالات متحده پس از ضربات جدی به زیربناهای نظامی آمریکا و سنتکام راهی ندارد جز آنکه از ظرفیت پکن و مسکو و طرح‌های آنها برای این منطقه نظیر ابتکار «امنیت جمعی روسیه برای منطقه خلیج فارس» که از حمایت پکن نیز برخوردار است، استفاده کند. به عبارتی اگرچه تهران دارای طرح‌های مخصوص به خود جهت بازتنظیم روابط قدرت در منطقه است، اما باید بکوشد طرح‌های راهبردی چین و روسیه برای منطقه خاورمیانه و خلیج فارس را در جهت منافع خود تغییر جهت دهد، قبل از آنکه ایالات متحده و سایر کشورهای عربی چنین کنند. ۷. ناظر به چین، ایران باید برای فردای پس از جنگ علاوه بر وساطت پکن میان ایران و کشورهای حاشیه خلیج فارس، در مورد استفاده از ظرفیت هنگ‌کنگ جهت جایگزینی امارات جهت انجام تسویه‌های مالی، اتصال به CIPS، اتصال به کریدور CPEC از طریق ریمدان یا چابهار و افزایش تاب‌آوری اقتصادی ایران از اتصال به BRI و FDI حدود ۸۰ میلیارد دلاری برای ۵ سال در حوزه‌های مختلف به توافق برسد. همچنین مشارکت چین در ایجاد کنسرسیوم هسته‌ای بسیار مهم است و مینی‌راکتورهای چینی می‌توانند در تأمین انرژی پروژه‌های ذیل BRI ایفای نقش نمایند، که میله سوخت آنها توسط کنسرسیوم مذکور تهیه شده است. ۸. در مورد روسیه، علاوه بر حوزه هسته‌ای و مشارکت در بازتنظیم امنیتی منطقه، مسکو می‌تواند به طور خاص در لبنان ایفای نقش کرده و به عنوان نیروی حامی صلح در جنوب لبنان همان نقشی را ایفا کند که در جنوب سوریه سال‌ها بر عهده داشت. ۹. ایران باید در ازای کاهش تدریجی ذخایر هسته‌ای، حمایت کامل امنیتی چین و روسیه در چارچوب پیمان شانگهای (در حوزه مبارزه با تروریسم و اقدامات تجزیه‌طلبانه) و فراتر از آن را دریافت کند. حمایت‌های سیستماتیک و تمام‌عیار (و نه مقطعی و محدود) اطلاعاتی، فناوری و تسلیحاتی باید کف درخواست تهران از این دو کشور باشد. همچنین برداشته شدن تمامی محدودیت‌ها در ارتباطات نظامی و امنیتی تهران و پیونگ‌یانگ توسط پکن و مسکو از خواست‌های مهم تهران جهت افزایش سطح بازدارندگی تهران خواهد بود. ۱۰. به طور خاص ناظر به رژیم جدید تنگه هرمز، تهران نیازمند حمایت پکن و مسکو به عنوان دو دارنده حق وتو است.

ایران باید معاملات دوجانبه‌ای را با کشورها جهت استفاده آنها از تنگه ترتیب دهد و بدون شک کشورهای زیادی تلاش خواهند کرد که در قالب پیشنویس قطعنامه‌های مختلف تهران را از این حق خود محروم نمایند که با توجه به وتوی مشترک پیش‌نویس بحرین توسط روسیه و چین، این امکان وجود دارد که ایران بتواند از ظرفیت این دو جهت حمایت حقوقی از این معاملات دوجانبه بهره ببرد. در نهایت اینکه تهران برای نتیجه‌گیری کامل از مذاکرات اسلام‌آباد، چه در حوزه صیانت از حقوق هسته‌ای خود و چه در امور اقتصادی و نظامی، و همچنین ممانعت از به نتیجه رسیدن پلن ب ایالات متحده و اسرائیل، نیازمند مشارکت راهبردی پکن و مسکو است. مسکو بارها از طریق مقامات ارشد خود من‌جمله شخص پوتین، لاوروف و پسکوف تمایل خود را برای میانجیگری میان تهران و واشنگتن نشان داده و اخیراً لاوروف در سخنانی از تمایل مشترک مسکو و پکن در این مهم خبر داده است. بدون شک انفعال تهران در قبال این دو پایتخت و گذاشتن همه تخم‌مرغ‌ها در سبد واشنگتن و اسلام‌آباد می‌تواند ریسک قابل توجهی را متوجه هر دستاوردی کند که در میدان و دیپلماسی عاید ایران شده است. البته مطالب فوق به این معنا نیست که پکن و مسکو به راحتی وارد معادلات تهران خواهند شد، اما تجربه خط‌شکنی بی‌سابقه این دو پایتخت در حمایت از ایران در موضوع اسنپ‌بک و وتوی قطعنامه اخیر نشان داده که نگاه این دو به معادلات منطقه از نگاه اقتصادی صرف فاصله گرفته و رویکرد امنیتی آنها (که قطعاً جهت‌گیری امنیتی تهران در منطقه خاورمیانه در جهت منافع کلان آنهاست) وزن به مراتب بیشتری نسبت به گذشته یافته است. در پایان برای حضرت عالی و تمامی زحمت‌کشان ملک و ملت طلب به‌روزی و توفیق در صیانت از خون شهیدان و حقوق ملت ایران را دارم. والسلام علیکم و رحمت الله ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ @amirfallahs

ماکان، مامان بیا تورو خدا...😭 #مرگ_بر_آمریکا #مرگ_بر_اسرائیل #مرگ_بر_وطن_فروش_خائن @amirfallahs

پادشاه سوئد از دست دادن با زلنسکی امتناع کرد @amirfallahs

هشدار استاد مطالعات سیاست خاورمیانه در دانشگاه جورج تاون؛ محاصره دریایی ایران، خیلی پر ریسک است و می‌تواند منجر به درگیری جهانی شود. لوسیانو زاکارا: ترامپ دارد هزینه سیاسی تمامی این رخدادها ازجمله محاصره دریایی را می‌دهد. @amirfallahs

‌یا ایها الذین ٱمنوا ان جاء کم فاسق بنبٱء فتبیتوا، آن تصیبوا قوما بجهالة فتصبحوا علی ما فعلتم نادمین ( حجرات/۶) ای اهل ایمان! اگر فاسقی خبری برایتان ٱورد، تحقیق کنید مبادا جاهلانه به مردم ٱسیب بزنید. سپس از ٱنچه کردید پشیمان شوید. فاسقترین و حنایتکارترین فرد جهان ترامپ است! @amirfallahs

به گفته سازمان هواپیمایی کشوری ایران، ایران از امروز بخش‌هایی از حریم هوایی شرقی خود را بازگشایی کرده است و پروازها از فرودگاه‌های شرقی مانند مشهد امکان‌پذیر شده است. @amirfallahs

بلومبرگ چندین نفتکش پس از اینکه به نظر می‌رسید قصد عبور از تنگه هرمز را دارند، در خلیج فارس تغییر مسیر داده‌اند، زیرا مالکان کشتی و تاجران نفت همچنان در وضعیت نابسامانی قرار دارند. @amirfallahs

سخنگوی وزارت امور خارجه ایران ‌خيره سازد چشم گردون را فروغ فخرشان می‌گذارد بر زمينِ زنده هم تأثيرها ای دليرانِ وطن، با «زنده باد ايران» به پيش! شورِ ايمانْتان فزون‌تر باد و زور از شيرها روز ارتش را به دلاورمردان ارتش و همه مدافعان میهن در نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران صمیمانه تبریک می‌گویم. به روان پاک شهدای گرانقدر ارتش جمهوری اسلامی ایران، به‌ویژه شهدای عزیزی که در جریان جنگ تحمیلی اخیر جان خود را در راه دفاع از امنیت و اقتدار ایران فدا کردند، درود می‌فرستیم. همچنین یاد و خاطره غیور مردان ناوشکن دنا را که در جریان جنایت جنگی شنیع آمریکا در آب‌های بین‌المللی به شهادت رسیدند، گرامی می‌داریم. @amirfallahs

نمایند مجلس لهستان من به تازگی از سوی ووادیسواف چارزاستی، مارشالِ سِیم (رئیس مجلس) لهستان، به خاطر اظهارات اخیرم درباره نسل کشی که اسرائیل در خاورمیانه مرتکب میشود، جریمه شده ام. علاوه بر جریمه نقدی، مارشال علیه من به دادستان درخواست ارسال کرده است. از این نمیترسم و قصد فرار ندارم – از خود دفاع خواهم کرد. هیچ سرکوبی از سوی نهادهای دولتی نمیتواند مرا خاموش کند. اگر کسی از شما میخواهد در این کار دشوار کمک کند، لطفاً محتواهای من را به اشتراک بگذارید و صفحات من را دنبال کنید. بی تفاوت نباشیم. سکوت نکنیم و وانمود نکنیم که آنها امروز قربانی اند. نه، نیستند. آنها عاملان نسل کشی کودکان، زنان و مردان بیگناه در غزه هستند. نگذاریم دیوهای قرن گذشته دوباره سر برآورند و چهره نسل کش خود را نشان دهند. فارغ از هر دیدگاهی، در راه این حقِ درست، دیواری محکم بایستیم. @amirfallahs