🔻ماجرای حجاب فراتر از پوشش است.
بازخوانی معنای حجاب در معرکهٔ گفتمان ها.
🔖 #گزیده_مطلب
▫️داستان حجاب، داستان امروز و اینجا نیست؛ همیشگی و همهجای جهان بوده و هست؛ چه صرفاً پوشش باشد و چه پرچمدار باورها و اندیشهها.
▫️در ایران پساانقلاب، این نزاع میان ایدئولوژی اسلام و غرب بالا گرفته؛ تا جایی که میشود «حجاب» را پاشنهآشیل مخالفت غرب با جمهوری اسلامی دانست.
▫️مسئله حجاب فقط تقابل غرب با اسلام نیست؛ درون جمهوری اسلامی هم قرائتهای متأثر از نگاههای سنتگرایانه، روشنفکرانه و غربگرایانه شکل گرفته و همین، مسئله را پیچیده و زنان را میان نسخهها سردرگم کرده است.
▫️در عین حال، مطابق دیدگاه رهبری، حجاب یعنی حضور زن و مرد در عرصه اجتماعی با رعایت مرزها و اصل حجاب؛ نه حذف اجتماعی.
▫️نقد نگاه حداقلی این است که مسئله را به «پوشش خیابانی» تقلیل میدهد؛ در حالی که از منظر رهبری، اصل نزاع عمیقتر و فرهنگیتر است.
▫️از این رو، حجاب از منظر اسلام یک ضرورت شرعی دانسته میشود و در برابر منطق غربی «تساوی ادعایی» و تجربههای خشن و ابزاریسازی زن، حجاب عامل انزوا تلقی نمیشود بلکه حافظ عظمت و شأن زن است.
▫️با نگاه سیستمی، حجاب فقط پوشش نیست؛ به عفاف، سلامت روابط اجتماعی و بقای خانواده گره خورده است.
📬 آنچه خواندید، گزیدهای از یادداشت «ماجرای حجاب فراتر از پوشش است»
نوشتهٔ مهدیه نقشزن در شماره یک و دو مجلهٔ اقلیما است. جهت دریافت متن کامل اینجا کلیک کنید.
📝 مجله اقلیما | #اقلیما_مجازی
مجله تخصصی زن، جنسیت و جامعه
eqlimamag.ir
📗 @Eqlima_Mag
📃#معرفی_مقاله
▫️در کارنامۀ اسلام انقلابی، نسبت حکومت اسلامی با مسئله زن، هرگز در قالب تعامل با یک «اقلیت ضعیف و محتاج اعطای حقوق» تعریف نشده است. بلکه در الگوی اصیلِ نبوی و نیز در تجربۀ انقلاب اسلامی، با زنان از منظر «قدرت زنانه» مواجههای راهبردی صورت گرفته است. در واقع جریان نبوی و علوی، اصلیترین کلانراهبرد اسلامی که عبارت است از «اقامۀ دین توسط مردم» را از رهگذر «سیاسی کردن زنان» دنبال میکردند؛ به این معنا که زن نه تنها باید بتواند، بلکه مکلف است در رقمزدن مقدرات اساسی جامعه دخالت کند و به سرنوشت کشور حساس باشد. گویی به هر میزان که زنان سیاسیتر شوند، میخ پایههای تمدن اسلامی محکمتر به زمین کوبیده میشود و اصول دینی به تحقق روی زمین از سوی مردم نزدیکتر میشود.
▫️گاهی اوقات، شناخت یک چیز از راه شناخت ضد آن اتفاق میافتد؛ نقطۀ مقابل این راهبرد کجاست؟ آنجا که زنان را «غیرسیاسی» کرده و آنها را به زور تازیانه و سیاستهای حکمرانی، از مساجد (کانون تحولات سیاسی) به خانهها تبعید کردند. جایی که امام خمینی(ره) بر سر حضور زنان در تظاهرات با برخی فقها به مشکل میخورد، دقیقاً از جنس همان درگیریِ برخی نزدیکان پیامبر(ص) با دستور ایشان برای آمدن زنان به مسجد بود. پیامبر، زنان را به متن فعالیتهای سیاسی و علمی خواست؛ اما پس از او، سیاستهای کلان حکمرانی، «غیرسیاسیسازی زنان» را در دستور کار قرار داد و جریان ولایت و اقامۀ دین از همین طریق تضعیف شد.
📬 اینجاست که مقالۀ «حکمرانی تأدیبی و تنظیم بدن زنانه، تحلیل گفتمان قدرت و نظم سیاسی در سیرۀ خلیفۀ دوم» اهمیت خودش را نشان میدهد؛ این پژوهش جامعهشناختی-تاریخی، با بهرهگیری از نظریۀ قدرت میشل فوکو و تحلیلِ متون معتبر اهل سنت، پرده از سازوکاری برمیدارد که طی آن، زنانِ حاضر در مسجد، بازار و میدان نبردِ عصر نبوی، به «ابژههای نظم» و «بدنهایی رام» تبدیل شدند. مقاله نشان میدهد که سیاستهای خلیفۀ دوم، با بازتعریف زن به مثابه «منبع فتنه»، نهادینهسازی خشونت خانگی به عنوان تکنیک مشروعِ انضباط، و بازتولید هنجارهای قبیلهای در پوشش شریعت، بهطور سیستماتیک «شخصیت اجتماعی»، «حق پرسشگری» و حتی «تنظیم عواطف جمعی» را از زنان سلب کرد. در این الگو، از طریق مواجهههای تنبیهی با بدن زنانه و تغییر هندسۀ روابط زن و مرد، نظم سیاسی جدید تثبیت میشود و هرگونه حضور اجتماعیِ زن، ذاتاً تهدید امنیتی تلقی میگردد. اگرچه بنابر تأکید نگارنده، مقاومتهای زنان آزاده با اتکا به میراث نبوی در این عصر را نباید نادیده گرفت.
▫️این مقاله برای هرکس که به دنبال درک ریشههای تاریخیِ نبرد امروز بر سر «حضور زن و به تبع آن مردم در عرصه عمومی» است، یک ضرورت است. چرا که با تمایز قاطع میان «نص دینی» و «ترجمۀ حکمرانی» آن، نشان میدهد چگونه میتوان از میراث نبوی در خصوص زنان دفاع کرد و از تکرار آن الگوی تأدیبی که زنان را به «غیرسیاسی» بودن محکوم میکرد، پرهیز نمود.
🖇 برای مطالعهٔ مقاله اینجا کلیک کنید.
📝 مجله اقلیما | #اقلیما_مجازی
مجله تخصصی زن، جنسیت و جامعه
eqlimamag.ir
📗 @Eqlima_Mag
🔻چرا زوجیت آرامشآفرین است؟
🔁 #بازتاب_اندیشهها
✍حجت الاسلام احمد فرحانی در کانال سرثاری
آرامش و سکینه برای توحید است؛ پس چرا زوجیت را توحیدآفرین میدانیم؟
زیرا اگر زوجیت اعتباری به زوجیت تکوینی ختم شود و نسبت حقیقت و اعتبار آن حفظ شود، آنگاه توحیدمآبانه است و مسیری برای عبور از کثرت.
به تعبیر شهید مطهری:
ازدواج، اولین غیرپرستی است؛ اولین عبور از من، اولین عبور از ماهیت، اولین گذر از شخص و شخصیت و اولین نفی ماهیت است. از این رو، ازدواج نخستین پله استکمال و توحید است.
یکی از دلایل عبور از کثرت مثالی، تحقق زوجیت تکوینی است؛ یعنی خود را ندیدن و غیر را دیدن. یعنی آنجا که یک فرد مثالیتر با فردی مادیتر پیوند میخورد: زنِ مثالی با مردِ مادی؛ زنی که خواهشش مثال و روحانیت و محبت است، با مردی که خواهشش حیوانیت و جسمانیت است.
این پیوستارِ جسم و روح، این پیوستار جسمانیت و روحانیت، این پیوستار شهوت و محبت با هم یک اجتماع انسانی توحیدی را رقم میزند و سرانجام، گذر از کثرت را فراهم میآورد؛ از همین روست که گفتهاند «نصف دین کامل میشود.»
برخلاف این معنا، غربیها زن را وسیله حیوانیت و جسمانیت میپندارند؛ به همین دلیل، رهبران مذهبی آنان هرگز عاشق نمیشوند و هرگز تن به ازدواج نمیدهند، زیرا گمان میکنند این کار چیزی جز تشدید حیوانیت نیست. حال آنکه چنین نیست. ما زن را «معبود کوچک» میدانیم؛ زن، آینه جمال و جلال الهی است؛ زن وسیله تلألو خداوند در عالم ماده است.
چنانکه روایت داریم که اگر میخواهی رحمت خدا را ببینی، به مادر بنگر؛ و اگر میخواهی عاطفه خدا را مشاهده کنی، به دختر نگاه کن.
📝 فصلنامه اقلیما
مجله تخصصی زن، جنسیت و جامعه
eqlimamag.ir
📗 @Eqlima_Mag
🔻چادر ایرانی قهرمان خاموش آشنای غریب
آیا ظرفیتهای سیاسی و فرهنگی چادر به عنوان محصولی از زن ایرانی، در معرض خطر است؟
🔖 #گزیده_مطلب
▫️تمايز اصلى زن مسلمان ايرانى كه در فرايند مبارزههاى اسلامخواهانه در ايران ظهور كرد و تحول او در انقلاب ۱۳۵۷ به اوج رسيد، با ديگر زنان در ميزان «اراده» و «استقلال» انسانى اوست. الگوى زن مسلمان ايرانى صاحب اراده است و به همان اندازه كه مردان در ساخت سرنوشت و تحقق افقهاى انسانى و الهى سهم دارند، سهيم است.
▫️ارادهمند بودن يعنى رقم زدن و خلق كردن. انسان صاحب اراده معناپرداز است و خلق مىكند، در حالى كه انسان فاقد اراده، محصولات و معناهاى ديگران را مصرف مىكند. زن مسلمان ايرانى از وضعيت تابع و محكوم بودن خارج شد و دوشادوش مرد مسلمان ايستاد.
▫️يكى از ثمرههاى اعتقاد به شأن انسانى زن و اصرار بر استقلال و اراده او، توقع خلق امر فرهنگى و اجتماعى است. جهان اجتماعى زنانه، پديدهها و معناهايى است كه در گذار زندگى جمعى و ارادهمندانه زنان موجوديت يافته است؛ بسط وجودى و ساختارى زن كه او را از سطح فرد به زندگى جمعى و سپس به امر اجتماعى بسط داده است.
▫️ماجراى چادر با بحثهايى كه اين روزها حول حجاب و پوشش مىشود متفاوت است. اگر چادر را صرفاً نوعى از پوشش بدانيم كه قابل انتخاب است، به درستى آن را تحليل نكردهايم. چادر در خلال خيزش و بيدارى زن مسلمان ايرانى، از جهان اجتماعى زن سنتى بيرون آمد و در جهان اجتماعى ديگرى جانمايى شد كه در آن زن بودن مختصات ديگرى دارد.
▫️چادر مشكى علاوه بر تشخصآفرينى، به لحاظ تاريخى با فاصلهگذارى هويتى ميان زن مسلمان ايرانى با مردان و الگوى زن غربى و زن شرقى، به تعيّن و تشخص زن ايرانى كمك كرد. از اين رو، چادر ايرانى به واسطه اينكه حامل معناهاى درونى زن ايرانى است، حجاب برتر است.
▫️مهمترين عاملى كه خروج چادر را از جهان اجتماعى اين زن مهيا مىكند، تضعيف سياسى زن مسلمان ايرانى است. به ميزانى كه زن مسلمان ايرانى از آوردگاه سياست و تعيين سرنوشت فاصله بگيرد، ارادهاش تضعيف شده و جهان اجتماعى او كوچك مىشود.
▫️در دهههاى هفتاد و هشتاد، با بازگشت انگارههاى مردانه شرقى و غربى، سياستزدايى از زن به شكلى ناخودآگاه يا خودآگاه موفق ظاهر شد. در اين وضعيت، چادرِ متزلزلشده در حال جذب به جهان اجتماعى مردانه است. راهبرد هوشمندانه آن است كه نخست تصوير زن سياسى ترميم شود و ميدانهاى سياست و ارادهورزى به روى زنان مسلمان گشوده شود.
📬 آنچه خواندید، گزیدهای از یادداشت «چادار ایرانی قهرمان خاموش آشنای غریب» نوشتهٔ مهدی تکلو در شماره یک و دو مجلهٔ اقلیما است. جهت دریافت متن کامل اینجا کلیک کنید.
📝 مجله اقلیما | #اقلیما_مجازی
مجله تخصصی زن، جنسیت و جامعه
eqlimamag.ir
📗 @Eqlima_Mag
🔻فراجنسیتگرایی در کمین است
آشناییزدایی از رابطهٔ بدحجابی با هرج و مرج جنسی و فروپاشی خانواده و...
🔖#گزیده_مطلب
▫️در این مجال میخواهم از آسیبهای اولیه و بداهه کشف حجاب فراتر روم و آسیبهای پنهانتر، عمیقتر و جدیتری را به بنیان خانواده بازنمایم. به نظر میرسد ایجاد هرجومرج جنسی در جامعه فقط از طریق روابط آزاد زن و مرد رخ نمیدهد؛ هرجومرج جنسی مقولهای فراگیرتر است که کلیشههای موجود هرگز اجازه نداده است آنها را شناسایی و بررسی کنیم.
▫️در گام اول، همگام و همراه با اکثریت طیف مذهبی و طرفدار قانون حجاب، خانواده را به عنوان مهمترین سیبل و هدف قانون کشف حجاب میپذیریم. اما در گام دوم، سطح عمیقتر و جدیتری از آسیبی را کشف میکنیم که در پروژه کشف حجاب متوجه بنیان خانواده میشود؛ نه صرفاً کیفیت روابط در خانواده یا بقای آن.
▫️این سطح عمیقتر و جدیتر «فراجنسیتگرایی» یا همان «بدونجنسیت شدن» است؛ البته که نمود عملی فراجنسیتگرایی و انکار اهمیت جنسیت در اوضاع فعلی در نهایت منجر به مردانه شدن کل جامعه میشود.
▫️در ماجرای کشف حجاب ۱۴۰۱ بیش از آنکه شاهد زنان متبرج باشیم، شاهد کشف حجابهایی با پوششهای کاملاً مردانه بودیم. سبک لش یکی از آن سبکهایی بود که زنان و دختران معترض به لزوم رعایت حجاب به عنوان لباس حرکت اجتماعیشان میپوشیدند؛ در ناحیه سر کاملاً بدون پوشش بودند و لباسهایی میپوشیدند که در عرف، مردانه فهم میشود و پوشش خوبی هم برای اندامها رقم میزد، اما همراه با کشف حجاب در ناحیه سر، نمایانگر هدف حیا و عفت نبود.
▫️قشر مذهبی و طرفدار قانون حجاب در مواجهه با این سبک پوشش که در واقع ترکیب کشف حجاب با پوشش گشاد و مردانه است، مانند جماعتی که از مرگ گریخته و به تب راضی شدهاند، بالاتفاق بیان میکردند: «حداقل لباسش پوشش خوبی دارد.»
▫️این سطح تحلیل از ترکیب پوشش مردانه با کشف حجاب دقیقاً لایه عمیقتر آسیب کشف حجاب به خانواده را نمیبیند و علت آن همان کلیشههای نگرانی از هرجومرج روابط جنسی زن و مرد و ماجرای فساد ناشی از تبرج است. فراجنسیتگرایی در حقیقت همان تکجنسیتگرایی است.
▫️فراتر رفتن از جنسیت زنانه در پوشش و سبک آراستگی ظاهر و پوشیدن لباسی که در عرف مردانه فهم میشود و آرایش موهای زنانه به سبک مردانه، بنیان خانواده را بسیار جدیتر و پرزورتر برمیافکند.
▫️در این وضعیت، جامعه به سمت تکجنسیتی شدن بیشتر میرود و سبک پوشش مردانه تنها به سبک پوشش منتهی نمیشود، بلکه در رفتوبرگشتی میان سه گانه گرایش، بینش و رفتار در رفتوآمد است. سبک پوشش و آرایش مردانه برای زنان یا برآمده از بینش و گرایشهای مردانه در زنان است یا رفتهرفته گرایشها و بینش آنان را تحت تأثیر قرار میدهد.
📬 آنچه خواندید، گزیدهای از یادداشت «فراجنسیت گرایی در کمین است» نوشتهٔ صفورا سادات امین جواهری در شماره یک و دو مجلهٔ اقلیما است. جهت دریافت متن کامل اینجا کلیک کنید.
📝 مجله اقلیما | #اقلیما_مجازی
مجله تخصصی زن، جنسیت و جامعه
eqlimamag.ir
📗 @Eqlima_Mag
زنان در حکومت امیرالمومنین(ع)- حجتالاسلام تاکی.mp3
زمان:
حجم:
7.8M
#بازتاب_اندیشهها | 🔻زنان در حکومت امیرالمومنین (ع)
🎙حجتالاسلام محمد جواد تاکی
زمان حکومت امیرالمومنین، ما زنانی داریم بهنام «وافدات»، زنانی که استعداد داشتند تحت تربیت امام علی(ع) مباحث کلامی و ناظر به ولایت را آموختند و زنانی که در تیمهای اطلاعاتی_نظامی از ولایت دفاع میکردند، این نگاه ویژهٔ پیامبر و امام به زنان است ...
📝 مجله اقلیما | #اقلیما_مجازی
مجله تخصصی زن، جنسیت و جامعه
eqlimamag.ir
📗 @Eqlima_Mag
🎯 مبارزه با حجاب چه معنایی برای استعمار میدهد؟
نقل قولهایی از کتاب «استعمار در حال مرگ» اثر فرانسیس فانون
🔖#ترجمه
فرانسویها با زنان مسلمان مشکل دارند. این مشکل نه جدید است و نه نامحسوس. این یک وسواس چند صد ساله است، یک نیاز بیمارگونه برای کنترل بدن زنان مسلمان، میراثی که از امپراتوریها و انقلابها بیشتر دوام آورده است. امروزه این وسواس پشت لفاظیهای آزادی، برابری، برادری و لائیسیته پنهان شده است. اما بیایید روشن باشیم: استدلال فرانسه برای سکولاریسم و برابری هرگز قانعکننده نبوده است. اگر بخواهیم صادق باشیم، قوانین و لفاظیهای ضدحجاب، فقط نتایج معکوس به بار آورده است: خشم و تفرقه، ریاکاری ملتی را آشکار کرده است که ادعا میکند حامی آزادی است، درحالیکه زنان را در آنچه میخواهند بپوشند، تحت نظر دارد.
📌برای مطالعهٔ کامل متن اینجا کلیک کنید
📝 مجله اقلیما | #اقلیما_مجازی
مجله تخصصی زن، جنسیت و جامعه
eqlimamag.ir
📗 @Eqlima_Mag
🔻در حراست از معنای حجاب سیاسی.
دو لبهٔ خیانت به حجاب سیاسی.
🔖 #گزیده_مطلب
▫️یکی از نقاط نزاع در نسبت با حجاب، دغدغه سیاسی شدن آن است. برخی بر این باورند که نگاه سیاسی به مسئلهای فرهنگی همچون حجاب، به ضد آن منجر میشود. در برابر حجاب سیاسی، رویهای به نام حجاب فرهنگی شکل گرفته و طرفدارانی پیدا کرده است؛ حجاب فرهنگی بر این عقیده است که باید نگاه فرهنگی و اجتماعی به حجاب را مبنا قرار داد و دست از دلالتهای سیاسی آن برداشت.
▫️من مدافع حجاب سیاسیام و معتقدم حجاب اساساً پدیدهای سیاسی است. بسیاری که میگویند حجاب را سیاسی نکنید، معنای دیگری از سیاست مراد میکنند؛ برای همین دعوا بر سر موضوعی است که در تعریف آن توافق نداریم و سیاست به طور مشترک لفظی به کار میرود.
▫️در بحثهای سیاست و اندیشه سیاسی، دوگانه بسیار مهمی وجود دارد: دوگانه امر سیاسی و سیاست. امر سیاسی ناظر به لایه ارزشهاست؛ ارزشهایی که زندگی سیاسی ما را رقم میزند و در آن لایه، «خودی» و «دیگری» فهم میشود. سیاست، آن چیزی است که در میدان عمل، کنش را رقم میزند.
▫️زنی که ناظر به یک نظام ارزشی، نوع کنشگری خودش در جامعه را انتخاب میکند و یکی از عناصر هویتیاش هم پوشش است، حتماً دارد یک کار سیاسی میکند. حتی وقتی ریشه و شأن نزول آیات حجاب را بررسی کنید، میبینید همه اینها در رابطه با بستر اجتماعی بیان شده است؛ آیات حجاب میخواسته حضور زن را در جامعه حفظ کند و در عین حال او را مصون بدارد و از او محافظت کند.
▫️حجاب حتماً مصداقی از امر سیاسی است؛ چون در لایه ارزشهای اجتماعی انتخاب میشود. در تکثری از گفتمانها، گفتمانی معتقد است زن شأن اجتماعی ندارد و در مقابل، گفتمانی دیگر زن را دارای شأن اجتماعی میداند. همه اینها در لایه امر سیاسی قرار میگیرند.
▫️اینکه ما مدام بخواهیم حجاب را از موضع سیاسی کنار بکشیم و بگوییم حجاب یک انتخاب فردی و فرهنگی است، در واقع حجاب را از موضع خودش خارج میکنیم. مسئله اینجاست که آن را از یک امر سیاسی هویتی، تبدیل به مسئلهای ابزارى میکنیم.
▫️اینجا کمکم زن سیاسی تبدیل به زن ابزار سیاست میشود. جریانها در انتخابات مختلف میخواهند اراده حاکم بر جامعه باشند، پس روی حساسیتهای زنان دست میگذارند و میگویند ما اینها را برایتان تأمین میکنیم. در این وضعیت، نداشتن حجاب هم اراده خود زن نیست، بلکه اراده آن جریان سیاسی است؛ در نقطه مقابل هم اراده زن مطرح نیست، نمایندگی جریان مهم است.
▫️وقتی میگوییم حجاب سیاسی نیست، نمیدانیم به کدام معنا اشاره میکنیم. گاهی منظور نگاه ابزاری است، اما ناخودآگاه جریانی را نمایندگی میکنیم که معتقد است حجاب اساساً پدیدهای فرهنگی است.
▫️امروز حجاب به عنوان یکی از فاکتورهای جمهوری اسلامی فهم میشود و زن امروز احساس میکند با انتخاب حجاب یا بیحجابی، نسبتش را با نظام نشان میدهد؛ به این علت که حجاب از موضع امر سیاسی، به مسئله ابزار سیاست تبدیل شده است. در حالی که کسی هم که حجاب را کنار میگذارد، به یک معنا دارد کار سیاسی میکند.
📬 آنچه خواندید، گزیدهای از یادداشت «در حراست از معنای حجاب سیاسی » نوشتهٔ فاطمه رایگانی در شماره یک و دو مجلهٔ اقلیما است. جهت دریافت متن کامل اینجا کلیک کنید.
📝 مجله اقلیما | #اقلیما_مجازی
مجله تخصصی زن، جنسیت و جامعه
eqlimamag.ir
📗 @Eqlima_Mag
🔖بستۀ محتوایی «تصویر حجاب زن ایرانی»
مجموعه محصولات مجله اقلیما پیرامون حجاب و ارادهٔ سیاسی زن
📝 یادداشت:
🔸 پوشش زن مشرق زمین بر زیر یوغ استعمار مرد غرب
حمیده عرب سرخی | لینک
🔸سعی میکنند حقارتشان را با تحقیر بپوشانند
مهلا تکلو | لینک
🔸زن ایرانی بتشکن است
حمیده عرب سرخی | لینک
🔸از تحریف تا حقیقت، پیروزی در میدان شناخت
حمیده عرب سرخی | لینک
🔁 بازنشر:
🔸تجربۀ عزتمندانۀ جنگ و دعوت به بازاندیشی در معنای حجاب
زهرا ستاری فقیهی | لینک
🔸خشونت نامرئی؛ رنجی در امتداد هویت زن محجبه
حمیده عربسرخی | لینک
🔸زیره به کرمان زن ایرانی بردن!
نامیه اصفهانیان | لینک
🔸تخریب تصویر زنِ محجبه توسط پهلوی!
امیر سیاهپوش | لینک
🔸ذوقزدگیای که به سواستفادهگری کشید شد
مهدی تکلو | لینک
🎯 ترجمه
🔸چرا لباس زنان اینقدر برای امپراتوریها اهمیت دارد؟
نسیبه، نویسنده و خبرنگار | لینک
🔸مبارزه با حجاب چه معنایی برای استعمار میدهد؟
مجلهٔ انار | لینک
🔖 گزیده مطلب:
🔸در حراست از معنای حجاب سیاسی
فاطمه رایگانی | لینک
🔸فراجنسیتگرایی در کمین است؛ آشناییزدایی از رابطهٔ بدحجابی با هرج و مرج جنسی و فروپاشی خانواده و...
صفورا سادات امینجواهری | لینک
🔸اصحاب تئوریک ایدهٔ «بدیم، بره»
بررسی انتقادی مواضع آکادمی علوم اجتماعی در خصوص حجاب
میثم مهدیار | لینک
🔸وجوب حجاب بدواً و استمراراً یک حکم سیاسی است
روح الله شمسی کوشکی | لینک
📝 فصلنامهٔ اقلیما
مجلهٔ تخصصی زن، جنسیت و جامعه
eqlimamag.ir
📗 @Eqlima_Mag
🔻چادر، کافه و توئیتر سابق
چادریهای نسل جدید؛ مقاومت فعال علیه انزوا و دفاع از اسلام سیاسی
✍مهدی تکلو، پژوهشگر مطالعات جنسیت
🔸#یادداشت_اختصاصی
▫️فردین علیخواه و حمیده محمدزاده (۱۴۰۱) در یک پژوهش کیفی نتیجهگیری میکنند که نسل جدیدی از زنان محجبه و چادری ظهور یافتهاند که در مهمترین کنش خود، درحال دیگریسازی با گفتمان رسمی و سایر زنان چادری و محجبه هستند. نگارنده با بهکارگیری اصطلاح «چادری مدرن؛ نسل تری این وان (Three-in-One)» از هویتهای سیال و متقاطع جدیدی در بدنهی زنان مذهبی بحث میکند که علیرغم حفظ اتصال با هویت دینی اما با دلالتهای ایدئولوژیک و سیاسی چادر درحال مبارزهاند و برای این کار به ابزارهای تمایزآفرین روی آوردهاند؛ از مصادیقی در مقاله ذکر شده میتوان به کافهنشینی، آرایش، رابطه دوستی با پسران، تتو و... اشاره کرد.
▫️اگر بخواهیم پیش از تحولات هویتی و سبکزندگی زنان مذهبی یا چادری به سرگذشت و تحولات چادر در سابقۀ ایران معاصر اشاره کنیم دستکم چهار نقطۀ عطف کلان میتوان برای آن صورتبندی کرد: ۱- کشف حجاب رضاخانی ۲- سیاست فرهنگی پهلوی دوم ۳- پیروزی انقلاب اسلامی و برپایی «جمهوری اسلامی» و ۴- تحولات و حوادث حوالی دهه ۹۰ شمسی بهبعد.
▫️این تحولات البته تنها از حیث سیاسی شدن دلالتهای معنایی چادر پیش نرفت؛ بلکه در فرایند سیاسی شدن، زن ایرانی به جنبههای زیباییشناختی و فردیتبخش چادر هم فکر کرد. اینجا سیاسیشدن بهمعنای منفی کلمه، حکومتی شدن یا تودهای شدن زنان مذهبی نبود؛ بلکه این موقعیت به زنانهتر شدن شمایل سیاسی جامعه منجر شد. تحولات زیباییشناختی و فردیتبخش را میتوان به دوران پس از تثبیت جمهوری اسلامی نسبت داد.
▫️ زن ایرانی تلاش کرد در رابطۀ زیبایی، فردیت و حجاب تأملی دیگر کند و دلیلی نمیدید که زیبا بودن را با «اهل تجمل بودن» یا «اهل تننمایی بودن» و محجبه بودن را با «ناپیدا بودن» یا «نازیبا بودن» مساوق فرض کند. دربارۀ نمایش «فردیت» هم همین روند طی شد. زن ایرانی به چادر بهمثابه یک نماد برتر ملی از حجاب نگاه میکرد که نوعی وحدت هویتی جمعی پدید میآورد اما از سایر فرصتهای فردیتبخش نیز برای تضمین فردیت استفاده میکرد.
▫️برای روشنتر شدن رویۀ «بهروزرسانی چادر در عین هویت سیاسی» میتوان به تقاطع «زن چادری»، «کافه» و «شبکههای اجتماعی» اشاره کرد. کافه بهمثابه ٔیک قلمروی ارتباطی مدرن در این سالها مورد اقبال دختران و زنان چادری هم واقع شده است. برای بخش قابلتوجهی از دختران چادری نحوۀ استفاده از کافیشاپها معنای «مدرنشدن» در قبال «سیاسی و ایدئولوژیک بودن» نمیدهد. بلکه نزد این گروه حضور در کافه نوعی «استفادۀ گزینشی» از آن با حفظ «سبکزندگی و هویت سیاسی» معنا میشود. این استفادۀ گزینشی از محیط کافه را میتوان نوعی «مقاومت علیه انزوا» هم در نسل جدید تصویر کرد.
▫️ نسل جدید چادریها تمایل کمتری به از دستدادن فضاهای شهری روزمره دارند و تلاش میکنند از خود «دیگریزدایی» کنند. این تلاش حاوی این معناست که زن چادری با تمام علقههای اندیشهای و سیاسیاش نباید به حاشیۀ متن اجتماعی تبدیل شود و اگر جامعه در محیط کافه رؤیتپذیر میشود، نباید انتخاب زنهای چادری همچنان نامرئی بودن باشد. مشابه این روند در شبکههای اجتماعی هم قابل توضیح است.
▫️در سالهای اخیر انتشار تصویر کامل یا ناقص از حضور در کافه از سوی زنهای چادری، میتواند نوعی مقاومت آگاهانه و سیاسی در ساحت تصویر دانسته شود. درنتیجه نمیتوان این کنش را به مدرنشدن و عرفیشدن زن چادری تحویل برد. این کنش مجازی از سالهای گذشته همواره آماج جریانهایی بوده است که به شدیدترین شیوه آنها را مورد توهین، تمسخر و خشونت قرار میدادند. اما این گروه از زنان در حال بازپسگیری ساحت مجازی و تصویری جامعه هستند؛ تلاشی که میتواند به نوعی نرمالسازی حضور آنان منجر شود.
▫️ در این فقره «انتشار تصویر زن چادری در کافه» نوعی کنش سیاسی علیه جریانهایی است که هویت خود را در مقابل المانهای ارزشی و سیاسی ایرانی و دینی تعریف کردهاند. مصاف زن چادری در این موقعیتها مصافی خشن و چالشبرانگیز است. این گروه از زنان هم از سوی جریانهای سنتی تقبیح میشوند و هم شدیدترین پیامها و واکنشهای خشن و جنسی را از فضای سایبری دریافت میکنند. در یک نمونۀ اخیر جریانهایی با استفاده از هوش مصنوعی تلاش کردند برخی تصاویر ایشان را با برهنهسازی ابزاری برای خشونت جنسی قرار دهند. این شدیدترین خشونت علیه زنان چادری در سالهای اخیر بوده است.
📌برای مطالعه کامل متن اینجا کلیک کنید
📝 مجله اقلیما | #اقلیما_مجازی
مجله تخصصی زن، جنسیت و جامعه
eqlimamag.ir
📗 @Eqlima_Mag
🔻ایرانیان چگونه چهره زن در جنگ را از قربانی به قهرمان تغییر دادند / زنانههای انقلاب خیابان
🔁#بازتاب_اندیشهها
✍️عاصمه قاسمی، دانشآموخته دکترای جامعهشناسی از دانشگاه ناتینگهام انگلیس
▫️زن برآمده از انقلاب اسلامی زنی است که این روزها در میدان مشاهده میکنیم. گفتمان زن انقلاب اسلامی مالامال از حضور بهموقع و مشارکت اثرگذار است. تجربه زنان در جنگ تحمیلی ۸ ساله گواهی بر آن است.
▫️زنی که به تعبیر رهبر شهیدمان حضور در متن و مرکز را خوب یاد گرفته است، زنی که عاملیت و کنشگری خود را در ذیل اهداف دینی و ملی تعریف میکند و از این رو عاملیتش صرفاً اهداف فردی زنانه را در بر نمیگیرد، بلکه جامعهای را به حرکت درمیآورد.
▫️ورود دختران جوان و نوجوان نقطه متمایز دیگری از جنگ اخیر است. شاید بعضی فعالیتها در ظاهر کوچک بیاید؛ اما وقتی ملاحظه میکنیم آن را از جنس زنانه و اتفاقاً قدرتمند درمییابیم.
📌جهت خواندن متن کامل اینجا کلیک کنید
📝 مجله اقلیما | #اقلیما_مجازی
مجله تخصصی زن، جنسیت و جامعه
eqlimamag.ir
📗 @Eqlima_Mag