🌕مسیر هویت تاریخی یا ایستگاه ملّی‌گرایی ایدئولوژیک؟ 🖋آرین طاهری https://eitaa.com/esharat_57/154 #ایران #هویت #اسلام #ای_ایران_بخوان #آرین_طاهری ➕ @esharat_57

🌕مسیر هویت تاریخی یا ایستگاه ملّی‌گرایی ایدئولوژیک؟ 🖋آرین طاهری گفتمان ملی‌گرایی سکولار و باستان‌گرای پهلوی، در بستر زمانه‌ای پا گرفت که ملی‌گرایی عربی که مایه‌های جهان‌وطنی چپ‌گرایانه جدی در خود داشت، تقریبا تمام غرب آسیا و شمال آفریقا را به تدریج فراگرفته بود. به همین مناسبت، به شدت ایدئولوژیک و کارکردگرایانه بنا شد و همزمان که مصارف داخلی هم داشت، اما بیشتر واکنشی بود به تحولات سیاسی-فرهنگی در بین کشورهای مسلمان عربی و فاصله‌گذاری با آن‌ها. در بوحبوحه رقابت‌های رو به تزاید کمونیسم با لیبرالیسم غربی پس از پایان جنگ دوم جهانی، ملی‌گرایی عربی عملا با تضعیف منافع غرب و مقاومت در برابر صه.یون.یسم تازه به دولت رسیده به انحای مختلف، با جریان چپ جهانی، هم‌گرایی پیدا کرد؛ به‌ویژه که این جریان مقاومتی، بیش از آنکه بر همبستگی دینی تاکید داشته باشد بر پایه اشتراک قومی و زبانی عربی بنا شده بود. ملی‌گرایی سکولار در ترکیه و ایران، که کم و بیش همزمان با هم در حال رشد بودند، عملا در جریان جهانی مقابل (لیبرال سرمایه‌داری) تعریف و از آن سو حمایت‌هایی دریافت می‌کردند. در ۱۴۰۴، که بیش از ۸۰ سال از آن دوران می‌گذرد، برای بسیاری از نسل جوان ما، عصر حکومت پهلوی و تحولات سیاسی معاصر آن در منطقه و جهان چندان شناخته شده نیست. اما اصل پایداری فرهنگ، میراث ملی‌گرایی ایدئولوژیک و سکولار پهلوی را برای جوانان امروز به یادگار گذاشته و بازوهای رسانه‌ای استعمار فرانو، آن را به خوش آب و رنگ‌ترین اشکال ممکن برای این نسل بسته‌بندی می‌کند. بنظرم واقعیت این است که آن ملی‌گرایی ایدئولوژیک عصر پهلوی، در زمانه خود کارکردهایی برای اهداف اصلاحی حکومت وقت، کشور و همچنین بلوک استعماری غرب داشت. شخصا به دلیل دستاوردهای جانبی‌اش از قبیل جلب توجه داخلی و خارجی به دیرینگی و عمق فرهنگی و تاریخی ایران و رشد و بومی شدن تدریجی زمینه‌های علمی نظیر باستان‌شناسی و آشنایی با زبان‌های کهن ایرانی و انیرانی در کشور، این گفتمان را دارای وجوه مثبت و سازنده می‌دانم. اما این گفتمان همزمان به دلیل ایجاد نوعی اعوجاج، ازخودبیگانگی و خواب‌نمایی در درک از هویت ملی که دقیقا مطلوب نظام جهانی سلطه و استعمارگران غربی در آن دوران بود، ضرورتا نیازمند بازخوانی نقادانه و شالوده‌شکنانه است. میراث ملی‌گرایی ایدئولوژیک و سکولار پهلوی، امروز دیگر کارکرد تاریخی گذشته‌اش را ندارد و صرفا ابزاری است در دست رسانه‌های جریان استعمار فرانو برای تامین مطامع نظام سلطه در قبال ملت و کشور ایران. این گفتمان برای این پرسش که چطور می‌خواهد با مفاخر بلندپایه علمی، ادبی، فلسفی و هنری ایران‌زمین مواجه شود که فرهنگ و بینش اسلامی در تار و پود دستاوردهای عظیم‌شان در هم تنیده شده است، پاسخی ندارد. فهم فارابی، ابن‌سینا، فردوسی، سنایی، مولوی، سعدی، حافظ و بسیاری از مواریث آیینی، فرهنگی و معنوی میان‌نسلی این سرزمین، در انقطاع از فرهنگ و هویت دینی-اسلامی ناممکن است و این حقیقتی است که تا نسل جوان ایران، این آثار را مستقیما و بی‌واسطه نخوانند، آن را در نمی‌یابند. جریان رسانه‌ای استعمار فرانو، از همین غفلت تاریخی ما برای آشنا کردن نسل جوان با قله‌های فرهنگ و ادبیات و تاریخ ایران نهایت استفاده را می‌کند و پوستین پوسیده و از سکه افتاده ملی‌گرایی سکولار را مثل ردایی شاهانه در نظر نسل جوان جلوه می‌دهد. به‌رغم دست و پا زدن‌های رسانه‌های استعماری، تصویری که از ملی‌گرایی ریشه‌دار و اصیل ایرانی-شیعی در جریان برپایی آیین عزاداری شب عاشورای حسینی در حسینیه امام خمینی (ره) عالم‌گیر شد، یک چرخش گفتمانی در شرایط اضطرار جنگی نبود. کافی است سخنان رهبر انقلاب درباره هویت ملی و مفاخر فرهنگی ایران مروری گذرا شود تا روشن شود که مفهوم «وطن ریشه‌دار در عمق باورهای دینی»، در طول دهه‌های گذشته، به دفعات تبیین شده است و آن شب مجالی برای تبلور عینی یافت. اصیل‌ترین و واقع‌گراترین گفتمان ملی‌گرایی ایرانی در تاریخ معاصر همین است که در آن شب شمه‌ای شکوهمند از آن را دیدیم. حالا ما اهالی فرهنگ و هنر و آموزش و پرورش و همچنین سیاستگذاران این حوزه‌های حیاتی در کشور لازم است به این پرسش پاسخ دهیم که برای ترویج و گسترش این فهم ریشه‌دار و اصیل از هویت ملی، که شاید برای اولین بار در طول تاریخ فرصت تقویت استحکامات آن در شاکله شناختی و معرفتی عموم مردم در ایران پساانقلاب اسلامی فراهم شده است، چندسال باید برنامه‌ریزی و کار کنیم تا کم‌کاری‌های نیم‌قرن گذشته در برابر بازوهای رسانه‌ای استعمار فرانو را جبران کنیم. پ.ن: کاش آن شب، در دل آن معرکه تاریخی، جا برای همه ما بود. #ایران #هویت #اسلام #ای_ایران_بخوان #آرین_طاهری ➕ @esharat_57

💠 گفتارهای جنگ و وطن 🔻 گفتار بیست و دوم؛ 🔹 «سوگواری و عهد تاریخی ایرانیان» ♦️ علی‌رضا سمیعی 🔸ما میراث‌دار دو کهن الگوی سوگ هستیم. سوگوار شهدای خودمان هستیم و این سوگواری پیمانی است برای قیام کردن علیه تاریکی که نمادهای اصلی آن رژیم صهیونیستی و آمریکاست، ایرانی بودن یعنی هم‌پیمان شدن در این سوگواری. ➕ @esharat_57 👈پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی در فضای مجازی: [بله] | [ایتا] 🌐 [سایت پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی]

💠 گفتارهای جنگ و وطن 🔻 گفتار بیست و سوم؛ 🔹 «پرچم‌دار، راز تجمع اراده‌ها» ♦️ فاطمه رایگانی 🔸با نگاهی به تاریخ ایران مشخص می‌شود، اراده جمعی در برابر دشمن قوه ایرانی‌ست که همواره در این ملت بوده و آن زمانی تحقق پیدا می‌کند که کسی آن را نمایندگی کند. به طور خاص در این ۱۲ روز شخصیت سیدعلی خامنه‌ای، رهبری این اراده را برعهده داشت. ➕ @esharat_57 👈پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی در فضای مجازی: [بله] | [ایتا] 🌐 [سایت پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی]

💠 گفتارهای جنگ و وطن 🔻 گفتار بیست و چهارم؛ 🔹 «استعمار بدون غبار» ♦️ آرین طاهری 🔸استعمار بخش سپری شده تاریخ نیست، بخش جاری آن است و ما در وسط تحولات مربوط به آن زندگی می‌کنیم. امروز همان‌قدر که نباید فکر کنیم تقابل با استعمار با آتش‌بس موقت به پایان رسیده، بایستی به این هم دقت کنیم که ریشه تقابل ما با استعمار بسیار طولانی مدت‌تر از حتی تحولات پسا طوفان الاقصی هست. ➕ @esharat_57 👈پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی در فضای مجازی: [بله] | [ایتا] 🌐 [سایت پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی]

💠 گفتارهای جنگ و وطن 🔻 گفتار بیست و پنجم؛ 🔹 «ما و حجاب معاصرت» ♦️ امیررضا مافی 🔸ما امروز بعد از جنگ ۱۲ روزه دچار حجاب معاصرتیم.چ و در این جنگ به لحاظ هویتی، ماهوی و وجودی در نزاع با تمدن مهاجم غربی هستیم. این تمدن مهاجم غربی از هر وجهی می‌خواهد ما را مضمحل کند. ➕ @esharat_57 👈پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی در فضای مجازی: [بله] | [ایتا] 🌐 [سایت پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی]

💠 گفتارهای جنگ و وطن 🔻 گفتار بیست و ششم؛ 🔹 «مردم تعیین‌کننده نتیجه جنگ» ♦️ مهدی اکبری گلزار 🔸یکی از بهترین پارامترهای سنجش جنگ و سنجش پیروزی یا شکست در نبرد، سنجش اجتماعی مردمی‌ست که زیست روزمره‌شان با جنگ گره خورده است. ➕ @esharat_57 👈پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی در فضای مجازی: [بله] | [ایتا] 🌐 [سایت پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی]

💠 گفتارهای جنگ و وطن 🔻 گفتار بیست و هفتم؛ 🔹 «هنر خاورمیانه‌ای و ابژه‌سازی کشتار» ♦️ محمدعلی روزبهانی 🔸آن‌چه پیش از هر اقدام نظامی، جنایت علیه بشریت را برای انسان غربی ممکن و آسان می سازد، نشانه‌گذاری زیبایی‌شناسانه انسان ایرانی به مثابه ابژه‌های مشروع برای کشتار است. این کاشت ذهنی را هنر خاورمیانه‌ای بر عهده دارد. ➕ @esharat_57 👈پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی در فضای مجازی: [بله] | [ایتا] 🌐 [سایت پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی]

💠 گفتارهای جنگ و وطن 🔻 گفتار بیست و هشتم؛ 🔹 «سکوت سخن؛ داستان یک غیبت پر هزینه» ♦️ محمدقائم خانی 🔸برای این‌که اتفاق تبدیل به داستان شود و وضع دراماتیکی پیدا کند، هم کنش نیاز دارد و هم سخن. در جنگ اخیر، ما در سمت ایران کنش داشتیم اما به جز دو سه صحبت‌ رهبر انقلاب، هیچ گفتاری درباره ماجرای ایران که بتواند فراگیر باشد، نداشتیم. به همین دلیل، قصه و درامی را تاکنون به وجود نیاورده‌ایم. ➕ @esharat_57 👈پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی در فضای مجازی: [بله] | [ایتا] 🌐 [سایت پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی]

💠 گفتارهای جنگ و وطن 🔻 گفتار بیست و نهم؛ 🔹 «هدیه‌ای که خدای جنگ به ما داد» ♦️ محمدرضا شفاه 🔸 یکی از معجزات این جنگ این بود که معلوم شد آن ایران باستان به معنای حقیقی کلمه و آن هویت ملی ما، چقدر منطبق بر هویت معنای ایران اسلامی است و چقدر با هم آمیخته‌اند. ➕ @esharat_57 👈پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی در فضای مجازی: [بله] | [ایتا] 🌐 [سایت پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی]

🌕 از بهشتِ عقل تا دوزخِ خون 🖋سینا کلهر 🔻استیصال، درماندگی، حیرت، و اندوه... این‌ها تمام داشته‌های ما شده‌اند در برابر اخباری که هر روزه از غزه می‌رسند؛ اخباری که استخوان را می‌سوزانند و چشم را طاقت دیدن‌شان نیست. تصاویر، یکی پس از دیگری، از ویرانی، از گرسنگی، از مرگ کودکان، مادران از بمباران که حتی برای دفن‌شان خاکی نمانده. ما، تماشاگرانی بی‌دفاع، در حلقه‌ی اخبار ایستاده‌ایم و تنها کاری که از دست‌مان برمی‌آید، آهی‌ست در دل یا گریه‌ای در خلوت یا فرار از اخبار و عکس ها تا روان مان بیش از این از هم فرونپاشد، تا آنجا که کار به جایی رسیده است که برای ماندن در مدار انسان‌بودن، گویی راهی جز امساک از خوردن، جز گرسنگیِ ارادی، برای‌مان باقی نمانده است؛ گویی تنها با نخوردن، می‌توانیم اندکی از شرمساری‌مان را فرو بنشانیم./ متن یادداشت: https://eitaa.com/esharat_57/164 #سینا_کلهر ➕ @esharat_57

🌕 از بهشتِ عقل تا دوزخِ خون 🖋سینا کلهر 🔻استیصال، درماندگی، حیرت، و اندوه... این‌ها تمام داشته‌های ما شده‌اند در برابر اخباری که هر روزه از غزه می‌رسند؛ اخباری که استخوان را می‌سوزانند و چشم را طاقت دیدن‌شان نیست. تصاویر، یکی پس از دیگری، از ویرانی، از گرسنگی، از مرگ کودکان، مادران از بمباران که حتی برای دفن‌شان خاکی نمانده. ما، تماشاگرانی بی‌دفاع، در حلقه‌ی اخبار ایستاده‌ایم و تنها کاری که از دست‌مان برمی‌آید، آهی‌ست در دل یا گریه‌ای در خلوت یا فرار از اخبار و عکس ها تا روان مان بیش از این از هم فرونپاشد، تا آنجا که کار به جایی رسیده است که برای ماندن در مدار انسان‌بودن، گویی راهی جز امساک از خوردن، جز گرسنگیِ ارادی، برای‌مان باقی نمانده است؛ گویی تنها با نخوردن، می‌توانیم اندکی از شرمساری‌مان را فرو بنشانیم. چه کسی فکر می کرد که روزی جهان به نقطه‌ای برسد که آخرین سنگر انسان‌بودن، گرسنگی دادن به خویشتن برای دفاع از مظلوم شود؟ که آخرین تلاش بشر برای ماندن در مدار انسانیت، امساک از خوردن باشد؟ ما به ژرفای استیصال و ناتوانی سقوط کرده‌ایم؛ چنان که گویی تنها امکان یاری‌رساندن‌مان، هم‌دردی از راه بی‌نان ماندن است. یک سال و اندی‌ست که جهانی با نزدیک به هشت میلیارد شاهد، تماشاگر مردمی‌ست که هر روز کشته می‌شوند، خانه‌های‌شان زیر خاک می‌رود، کودکان‌شان بی‌نان می‌مانند، و هنوز نه جنایت متوقف شده و نه جنایت‌کاران شرم کرده‌اند؛ بلکه برعکس، اینان امروز خود را مستحق جایزه صلح می‌دانند! وه که چه جهان مشمئزکننده‌ای‌ست! و انسان، چه سطحی از رذالت را تجربه می‌کند. "نا-انسان" ظهور کرده و در اوج قدرت است؛ هیولایی با نقاب تمدن، که به خون‌خواری و کشتار فخر می‌فروشد؛ و در برابر او، بازمانده‌ی انسان، مستأصل و مفلوک، تنها تماشاگر مرگ تدریجی هم‌نوع خویش است. صفحه‌ای دیگر از ننگ دارد بر پرده‌ی تاریخ حک می‌شود؛ و این بار، نه‌فقط عاملان، که ساکتان و تماشاچیان نیز، همه در این جنایت سهیم‌اند. چنان عطش زنده‌ماندن و میل به دوام این دوزخِ بی‌معنا، در جان‌ها ریشه دوانده که حتی "فکر" مبارزه، دعوت به خیزش، یا جنگ برای عدالت، ناممکن شده است؛ از ترس آن‌که مبادا آرامش‌مان بر هم بخورد، مبادا بمبی بر سرمان فرود آید، مبادا با مرگ مواجه شویم. ملت ایران اما در این میانه، سرافراز ایستاده است؛ تنها ایستاده، تنها هزینه داده، تنها بیش از هزار تن از بهترین فرزندانش را به این راه تقدیم کرده است. نه ساکت ماند، نه نظاره‌گر. برخاست، فریاد زد، جنگید. و باز هم دریغ که این ایستادگی، نتوانست جلوی نسل‌کشی را بگیرد. تشت رسوایی تمامی ادعاهای اخلاقی و فلسفی غرب، مدت‌هاست فرو افتاده؛ بی‌آبروییِ تمدنی که مدعی انسان‌گرایی‌ست، اکنون عیان است. اما چه ارزش دارد زمانی که در آن گوشه‌ی فراموش‌شده‌ی جهان، در آن باریکه‌ی غریب، مردمی هنوز از گرسنگی می‌میرند، از بمباران کشته می‌شوند، و حیات‌شان لحظه‌به‌لحظه به ویرانی نزدیک‌تر می‌شود. این است فرجام آن بهشتی که انسان می‌خواست بر زمین بنا کند. همان مدینه‌ی فاضله‌ای که عقل نوین، در سودای ساختنش، از سنت برید و از آسمان روی برتافت. همان جهانی که علم، ابزارهایش را ساخت؛ تکنولوژی، پی‌اش را ریخت؛ و عقل مدرن، درهایش را گشود؛ جهانی که قرار بود عدالت را نهادینه کند، کرامت را پاس دارد، و آزادی را به کف هر انسان بنشاند. رویای انسانی که با بیکن آغاز شد، با دکارت سامانی یافت، در کانت و هگل اوج گرفت، و در نیچه و هایدگر شک کرد و فرو ریخت. اکنون، همین عقلِ مدرن، با همان ابزارهایی که قرار بود عدالت را ممکن سازند، نسل‌کشی را مدیریت می‌کند؛ انسان‌کشی را توجیه می‌کند؛ و با افتخار، بر ویرانه‌های اخلاق، پرچم "صلح" برمی‌افرازد. بهشت زمینیِ موعود، سرانجام در هیأت دوزخی پدیدار شده است که تاریخ نظیرش را ندیده بود. نه در آشوویتس، نه در هیروشیما، و نه در رواندا. اکنون این دوزخ، نه از دل بربریت، که از دل عقلانیت برآمده است؛ و این، فاجعه را ژرف‌تر، و شر را ساختاری‌تر کرده است. مدرنیته‌ای که قرار بود طرحی نو دراندازد و جهانی نو بسازد، ناتمام ماند؛ و اکنون نیمه‌کاره، نیمه‌جان و نیمه‌انسان، در میدان‌های جنگ و محاصره، و بر تن‌های بی‌جان کودکان، خود را تمام کرده است. پروژه‌ی کنش‌های ارتباطی آزاد و گفت‌وگوی عقلانی که هابرماس نویدش را می‌داد، در برابر اولین قتل‌عام، به سکوتی مرگ‌بار فرو رفت. و اکنون، این صحنه‌ی تاریخ است که همه‌ی این ناکامی‌ها و نیرنگ‌ها را با وضوح تمام به نمایش گذاشته است. #سینا_کلهر ➕ @esharat_57