💥 اپیزود جدید از یک سریال قدیمی 🎬💸 «جبران کسری به روش گرون‌سازی» دولت می‌گه: 🗣 «ارز ترجیحی؟ فسادزا بود، حذفش کردیم…» اما طبق ارقام، خیلی خونسرد از جیب این حذف، 💰 ۵۷۲ هزار میلیارد تومان بیرون می‌کشه! محض اطلاع شما 📊 درآمد مستقیم از نفت و گاز: 🛢 ۲۶۳ هزار میلیارد تومان یعنی چی؟ یعنی 💸 پولی که از گرون شدن زندگی مردم درمیاد، تقریباً دو برابر پول نفته! (ارقام از بودجه ۱۴۰۵ استخراج شده) متاسفانه واقعیت اینه که دولت کاسب شده، قصه روشنه یا بیشتر باید توضیح بدم؟ 🎭 🪴کانال حمزه معلی - اندیشه اقتصادی ⚜️ @h_moalla ⚜️

وضع اقتصادی امروز جامعه، نتیجه سپردن تربیت دانشجویان اقتصاد به الگوریتم‌هاست. 🪴کانال حمزه معلی - اندیشه اقتصادی ⚜️ @h_moalla ⚜️

اقتصاد یا غارت می‌کند یا غارت می‌شود؛ تا وقتی قانون را صاحبان رانت می‌نویسند، نتیجه فرق نمی‌کند. ما در جبهه فعالان اقتصاد مردمی؛ تولیدکنندگان خرد و متوسطی هستیم که منافع جمعی را بر سود فردی ترجیح می‌دهیم. راه‌حل شعار نیست؛ سازمان‌یافتگی تولیدکنندگان ارزشی و واقعی است. هر جا این جبهه قوی نشود، رانت قانون می‌شود و هزینه‌اش را مردم می‌دهند. یا اقتصاد مردمی قدرت می‌گیرد، یا سرمایه‌سالاری ادامه پیدا می‌کند. 🌐کانال جبهه فعالان اقتصاد مردمی را دنبال کنید @Emardomi_ir

💸 ارز تک‌نرخی میشه؟ نه، نمی‌شه. دولت ارز رو می‌خواد بندازه تو «تالار توافقی» قیمت هم ول کنه بالای ۱۰۰ تومن بعد فکر کنه بازار می‌گه: «به‌به! چه گرونه، بریم ارز بیاریم!» این‌جا ایرانِ؛ ارز با قیمت زیاد نمی‌شه، مشکل کسری بودجه مزمن دولت، بی‌ثباتی سیاستی و محدودیت‌های انتقاله بازاری که دسترسی به منبع ندارد، با افزایش قیمت «پرعرضه» نمی‌شود؛ فقط ریال بیشتری از جامعه می‌کشد. ۳۵ ساله همین فیلمه: اسم عوض می‌شه، تابلو عوض می‌شه، دکور عوض می‌شه، ولی مغازه همونه. دهه ۷۰: یکسان‌سازی → تورم → بازگشت چندنرخی اوایل دهه ۸۰: موفقیت نسبی، فقط به‌دلیل ذخایر ارزی و ثبات سیاسی دهه ۹۰: ارز ۴۲۰۰ → رانت، فساد، فروپاشی اعتماد امروز: حذف ارز ترجیحی + تالار توافقی → چندنرخی با اسم جدید این تک‌نرخی نیست؛ چندنرخی با کراوات. 🪴کانال حمزه معلی - اندیشه اقتصادی ⚜️ @h_moalla ⚜️

📚نامه ۱۶۵ نماینده به سران قوا رو خیلی علمی و مفید یافتم. دم استاد صمصامی و دوستانشون گرم. 📝خلاصه‌ای ازش رو اینجا قرار میدم ولی ازتون میخوام (مخصوصا دانشجویان عزیزم) که کاملش رو مطالعه کنید. https://tn.ai/3479900 📃القصه: 📎۱۶۵ نماینده مجلس در نامه‌ای رسمی، سیاست‌های ارزی سال‌های اخیر را به‌عنوان یکی از عوامل اصلی تشدید تورم معرفی کرده‌اند. در این نامه تأکید شده است که افزایش نرخ ارز، نه نقدینگی و نه دستمزدها، پیشران اصلی موج‌های تورمی در اقتصاد ایران بوده است. براساس محتوای نامه، سیاست «نزدیک‌سازی نرخ‌های رسمی به بازار آزاد»—با عناوینی همچون نیما، تالار اول، تالار دوم و ارز توافقی—در عمل به معنای به‌رسمیت شناختن نرخ‌های غیررسمی و انتقال آن به کل ساختار قیمت‌ها بوده است. تحلیل نمایندگان نشان می‌دهد که این رویکرد یک چرخه معیوب ایجاد کرده است: افزایش نرخ ارز → تشدید انتظارات تورمی → فرار از پول ملی → رشد مجدد نرخ ارز. نکته کلیدی مطرح‌شده در نامه آن است که اقتصاد ایران با کمبود واقعی ارز مواجه نیست. طبق داده‌های تجاری، کشور دارای حدود ۳۵ میلیارد دلار مازاد تجاری است؛ با این حال، بیش از ۱۱۷ میلیارد دلار از ارز حاصل از صادرات به چرخه رسمی اقتصاد بازنگشته است. دلیل این پدیده، از نگاه نویسندگان نامه، روشن است: با استمرار سیاست افزایش نرخ ارز، تعویق در بازگشت ارز به فعالیتی سودآور تبدیل می‌شود. در بخش دیگری از نامه، نسبت‌دادن تورم به رشد نقدینگی یا افزایش حقوق‌ها مورد انتقاد قرار گرفته و تأکید شده است که نقدینگی در اقتصاد ایران عمدتاً معلول تورم است، نه علت مستقل آن؛ چراکه رشد اسمی متغیرهای پولی، واکنشی به شوک‌های ارزی و افزایش سطح عمومی قیمت‌هاست. جمع‌بندی نامه بر این محور استوار است که تداوم سیاست‌های مبتنی بر افزایش نرخ ارز، نه به تثبیت بازار ارز منجر می‌شود و نه به بهبود متغیرهای کلان؛ بلکه نتیجه آن، تضعیف ارزش پول ملی، کاهش قدرت خرید خانوار و افزایش فشار معیشتی بر تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان است. 🪴کانال حمزه معلی - اندیشه اقتصادی ⚜️ @h_moalla ⚜️

رینگ بودجه: نئوکلاسیک‌های تاریخ‌مصرف گذشته آخ آخ آخ کلیپ رئیس برنامه و بودجه رو ببین چی میگه😏 اقتصاد توی رکوده، تقاضا خوابه، بخش خصوصی قهر کرده، قدرت خرید له شده. اما نئوکلاسیک‌های منقضی شده در دنیا با اعتمادبه‌نفس می‌گن: «دولت حداقلی، بودجه انقباضی، بازار خودش بلده.» ما هم فقط نگاه که «این نسخه رو از کدوم موزه آوردین؟» «بازار وقتی تقاضا نیست، مثل ماشینیه که بنزین نداره؛ نه با موعظه راه می‌افته، نه با کوچک‌سازی دولت.» دولت تو رکود: - ضربه‌گیره - آخرین خریدارِ باقی‌مونده - روشن‌کننده موتور تقاضا حالا شما میاین و می‌گین: «نه، دولت هم کنار بکشه.» اسم قشنگه: دولت حداقلی واقعیت تلخه: ایجاد خلأ کامل تقاضا وقتی مریض تب داره نباید کناربشینی نگاهش کنی. این همون بلاییه که اروپا بعد از ۲۰۱۰ سر خودش آورد و سال‌ها طول کشید بفهمه «ریاضت وسط رکود» درمان نیست؛ تشخیص اشتباهه. نئوکلاسیک‌های تاریخ مصرف‌گذشته می‌گن: «اقتصاد خودش راه می‌ره.» نئوکینزین‌ها جواب می‌دن: «وقتی پا شکسته، آزادیِ بدون عصا فقط یه شعار قشنگه.» اینا توی دولت خواسته و ناخواسته دارن زمین رانت‌جوها و انحصارگران رو بیل می‌زنن: - دولت حداقلی یعنی رانت حداکثری - عقب‌نشینی دولت ≠ رقابت - عقب‌نشینی دولت = جولان انحصارها شما دولت رو برای ✅ حقوق‌بگیر ✅ تولیدکننده خرد ✅ پروژه عمرانی کوچیک می‌کنین؛ اما برای رانت؟ هیچ‌وقت حداقلی نمی‌شه. در این شب‌های عزیز از خدا میخوام نسل تفکر این فسیل‌ها از سر کشورمون هرچه سریع‌تر کوتاه بشه. 🪴کانال حمزه معلی - اندیشه اقتصادی ⚜️ @h_moalla ⚜️

امکان‌سنجی ورود طلا به نظام پرداخت‌ها؛ 📝مهدی خطیبی در سال های اخیر برخی از فضلای حوزوی مصرانه بر لزوم بازگشت نظام پرداختها به سیستم فلزی (طلا و نقره) تأکید می کنند. آنها معتقدند طلا و نقره خاصیت ضد تورمی دارند و می توانند ارزش خود را حفظ کنند. برخی از فقیهان طرفدار این نظریه، طلا و نقره را پول حقیقی می دانند و معتقدند اسکناس اعتبار محض است و مالیت ندارد و معامله با آن مصداق اکل مال به باطل است. http://jiiss.ir/fa/weblog/161343/ در مورد بخش دوم این دیدگاه (تقسیم پول به حقیقی و اعتباری و مال نبودن قسم دوم) بحث فنی دارم که در جای خود منتشر خواهم کرد؛ اما در مورد بخش نخست آن یعنی خاصیت ضد تورمی فلزات سخن کاملا درستی است؛ این دو فلز چون کمیاب هستند لذا ارزش خود را همگام با سایر کالاها حفظ می کنند و حتی می توان گفت ارزش آنها بیشتر از سایر کالاها افزایش یافته است. در بسیاری از کشورها که تورم نزدیک به صفر است در سال های اخیر قیمت طلا افزایش یافته است. اما سخن در آن است که آیا امکان بازگشت به نظریه متالیسم (پول فلز) وجود دارد؟ به نظر می رسد چنین امکانی وجود ندارد. اقتصاد در دنیای مدرن بسیار بسیار توسعه یافته است و تولیدات کشورها نسبت به طلا بسیار بسیار زیاد است. مثلا تولید ناخالص داخلی آمریکا 30 هزار میلیارد دلار است. با فرض اینکه هر اونس طلا 4500 دلار باشد معادل 190 هزار تُن طلا است. کل ذخایر طلای آمریکا در فدرال رزرو معادل هشت هزار تُن طلا است. اگر تولید ناخالص داخلی ایران را 500 میلیارد دلار در نظر بگیریم معادل 3100 تُن طلا است. در حالی که ذخایر طلای ایران کمتر از 300 برآورد می شود. به نظر می رسد سرعت گردش پول باید به ده برسد تا بتواند این حجم از تولید را به گردش در بیاورد. این مسئله که آیا سرعت گردش پولطلا (وجود فیزیکی طلای مسکوک) به ده خواهد رسید یا نه نیازمند تحقیق مستحکم است. همچنین مبادلات تولیدات سال های گذشته که کالای با دوام بوده اند و در بازارهای رسمی و غیر رسمی مبادله می شوند نیز وجود دارد. نیاز آنها به پول برای مبادله نباید نادیده گرفته شود. علاوه بر آن ورود طلا به چرخه دستمزد و بهای کالا به شدت بهای آن را افزایش می دهد و اگر همه پرداختها با طلا انجام شود رکود شدید بر بازار حاکم خواهد شد. در آن صورت دولت مجبور است با صدور گواهی طلا، خروج از رکود را کلید بزند و بعد از مدتی آن گواهی ها حکم اسکناس های فعلی را پیدا خواهد کرد یعنی عملا آن گواهی ها تبدیل به طلا نمی شوند و به تدریج کاهش ارزش پیدا خواهند کرد. دقیقا مشابه همان وضعیتی که بر ریال حاکم شد. طبق قانون پولی و بانکی کشور مصوب 1352 هر ریال معادل 0.0108055 (تقریبا یک صدم گرم طلا) است یعنی با هر کیلو طلا معادل 10 هزار تومان است. این قانون تا سال 1402 اعتبار داشت و با قانون جدید بانک مرکزی ملغی شد. اما هرگز دولتها بدان عمل نکردند. هیچ تضمینی وجود ندارد که با بازگشت به نظام پولی طلاپایه و نقره پایه دوباره به وضعیت کنونی دچار نشویم. 🆔https://eitaa.com/mahdikhatibifigheghtesad

🚫بودجه ۱۴۰۵ از یک سو انقباضی معرفی می‌شود، اما در عمل به‌شدت تورم‌زا است. افزایش قیمت انرژی، گران‌سازی نهاده‌های پتروشیمی و رشد قیمت کالاهای اساسی، یک زنجیره مشخص از افزایش هزینه تولید تا فشار مستقیم بر معیشت مردم ایجاد می‌کند. ❌️تورم حاصل این بودجه نتیجه شوک یا اتفاق نیست؛ حاصل تصمیم‌های مرحله‌به‌مرحله‌ای است که هزینه آن به‌طور مستقیم به مصرف‌کننده منتقل می‌شود. این دیگر تغییر عدد در جداول نیست؛ یک مدل سیاست‌گذاری است که تورم را بازتولید می‌کند. 🪴کانال حمزه معلی - اندیشه اقتصادی ⚜️ @h_moalla ⚜️

⁉️چرا هیچکی نگران قاچاق بنزین سوپر ۸۰ تومنی نیست؟!!! محاسبه قیمت بنزین ترکیه به تومان: قیمت بنزین در ترکیه: ۱.۲۸ دلار قیمت دلار: ۱۳۸,۰۰۰ تومان پس: ۱.۲۸ × ۱۳۸,۰۰۰ ≈ ۱۷۶,۶۴۰ تومان ✅ یعنی هر لیتر بنزین در ترکیه حدود ۱۷۷ هزار تومنه.

(قسمت اول) 🌐 تصویر بالا روند رشد بهره‌وری و دستمزد نیروی کار از سال ۱۹۴۷ در آمریکا رو نشون میده. ریشه تفاوتی که میبینید اینه که از ۱۹۴۷ تا اواخر دهه ۱۹۷۰، در آمریکا یک قاعده روشن وجود داشت: هرچه بهره‌وری کارگر افزایش می‌یافت، دستمزدش هم بالا می‌رفت و نتیجه‌اش شکل‌گیری طبقه متوسط بود. اما از اوایل دهه ۱۹۸۰ این رابطه شکست؛ بهره‌وری رشد کرد، ولی دستمزدها تقریباً متوقف شدند. این گسست تصادفی نبود. نقطه عطف معمولاً سال ۱۹۸۱ دانسته می‌شود؛ زمانی که دولت ریگان اعتصاب بیش از ۱۱ هزار کنترلچی ترافیک هوایی (PATCO) را غیرقانونی اعلام و همه را اخراج کرد. این اقدام پیام روشنی داشت: دولت دیگر حامی اتحادیه‌ها نیست. پس از آن، عضویت در اتحادیه‌ها از حدود ۲۷ درصد در دهه ۶۰ به حدود ۱۰ درصد امروز سقوط کرد و قدرت چانه‌زنی کارگران تضعیف شد. هم‌زمان، در ۱۹۸۲ بازخرید سهام شرکت‌ها عملاً آزاد شد. از آن پس، سود شرکت‌ها به‌جای دستمزد و سرمایه‌گذاری تولیدی، صرف بالا بردن قیمت سهام شد. در کنار این روند، عقب‌نشینی دولت رفاه و خصوصی‌سازی آموزش و درمان باعث شد هزینه زندگی سریع‌تر از دستمزد رشد کند؛ به‌طوری که هزینه دانشگاه از دهه ۸۰ تاکنون بیش از دو برابر تورم افزایش یافته است. در نتیجه، از اوایل دهه ۱۹۸۰ با مجموعه‌ای از تصمیم‌های مشخص — از تضعیف اتحادیه‌ها و مالی‌سازی اقتصاد تا عقب‌نشینی دولت رفاه — رشد اقتصادی عمداً از دستمزد جدا شد؛ کارگر بیشتر تولید کرد، اما سهمش کمتر شد. 🪴کانال حمزه معلی - اندیشه اقتصادی ⚜️ @h_moalla ⚜️

(قسمت دوم) اما در ایران از اوایل دهه ۱۳۷۰ نیز مانند ۱۹۸۰ به بعد آمریکا؛ تولید و بهره‌وری (در بخش‌هایی از اقتصاد) رشد کرد، اما دستمزد واقعی کارگر شروع به عقب‌ماندن کرد. این شکاف هم تصادفی نبود. نقطه عطف را می‌شود آغاز سیاست‌های تعدیل ساختاری در دهه ۱۳۷۰ دانست؛ زمانی که دولت به‌نام «آزادسازی»، قیمت‌ها را آزاد کرد، اما بازار کار را نه. در این دوره، دستمزد به‌جای آن‌که تابع بهره‌وری باشد، به «متغیر قابل سرکوب» تبدیل شد. حداقل دستمزد تقریباً همیشه پایین‌تر از نرخ تورم تعیین شد و حفظ «رقابت‌پذیری» عملاً به معنای ارزان‌سازی نیروی کار بود. هم‌زمان، قدرت چانه‌زنی کارگر عملاً صفر شد. برخلاف آمریکا که اتحادیه‌ها تضعیف شدند، در ایران اساساً اتحادیه مستقل اجازه شکل‌گیری نیافت. اعتصاب جرم تلقی شد، قرارداد موقت از استثنا به قاعده تبدیل شد و امنیت شغلی فرو ریخت. نتیجه روشن بود: بهره‌وری اگر هم بالا می‌رفت، سهم آن به کارگر نمی‌رسید. در کنار این‌ها، اقتصاد به‌جای تولید، به سمت مالی‌سازی ناقص و رانت‌محور رفت. سود حاصل از کار و تولید، نه صرف افزایش دستمزد شد و نه سرمایه‌گذاری مولد، بلکه به زمین، مسکن، ارز و طلا منتقل شد. مثل آمریکا، بهره‌وری کارگر بالا رفت؛ اما در ایران، حتی «سرمایه مولد» هم منتفع نشد. هم‌زمان، دولت رفاه نیم‌بند عقب نشست. آموزش، درمان و مسکن گران شدند، در حالی که دستمزد واقعی کاهش یافت. به این معنا که هزینه زندگی آزاد شد، اما درآمد نیروی کار نه. بنابراین در ایران هم، از اوایل دهه ۱۳۷۰ با مجموعه‌ای از تصمیم‌های مشخص — سرکوب دستمزد، تضعیف کامل قدرت چانه‌زنی کارگر، فرار سرمایه از تولید و عقب‌نشینی دولت رفاه — رشد اقتصادی عمداً از دستمزد جدا شد. کارگر بیشتر کار کرد، اما سهمش از آینده کمتر شد. این قصه در بودجه ۱۴۰۵ به شدیدترین شکل ممکن قابل مشاهده است. اگر این متن رو مطالعه کردید، حالا برگردید و این کلیپ رو مجدد ببینید تا مبنای تفکر برخی از آقایون براتون روشن‌تر بشه. 🪴کانال حمزه معلی - اندیشه اقتصادی ⚜️ @h_moalla ⚜️