📚 هوش مصنوعی در نشر علمی؛ ناشران بینالمللی چه دستورالعملهایی برای پژوهشگران منتشر کردهاند؟
با گسترش استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی مولد (Generative AI)، ناشران بزرگ علمی جهان نیز دستورالعملهای مشخصی برای استفاده مسئولانه از این فناوری در فرایند نگارش، داوری و انتشار مقالات علمی تدوین کردهاند. اگرچه جزئیات این سیاستها در هر ناشر متفاوت است، اما تقریباً همه آنها بر یک اصل مشترک تأکید دارند: هوش مصنوعی میتواند دستیار پژوهشگر باشد، اما هرگز جایگزین مسئولیت علمی او نیست. هدف این سیاستها ممنوع کردن استفاده از هوش مصنوعی نیست، بلکه تضمین شفافیت، حفظ اصالت پژوهش و صیانت از اعتبار نشر علمی است.
در ادامه مهمترین ناشران و لینک مستقیم دستورالعملهای آنها آمده است:
Springer Nature
https://group.springernature.com/gp/group/ai/ai-guidance-for-our-researchers-and-communities
Elsevier
https://www.elsevier.com/about/policies-and-standards/the-use-of-generative-ai-and-ai-assisted-technologies-in-writing-for-elsevier
Wiley
https://www.wiley.com/en-dk/publish/article/ai-guidelines/
Oxford University Press (OUP)
https://academic.oup.com/pages/for-authors/books/author-use-of-artificial-intelligence
MDPI
https://www.mdpi.com/about/announcements/5687
اگرچه جزئیات سیاستهای ناشران با یکدیگر تفاوت دارد، اما تقریباً همه آنها بر پنج اصل مشترک توافق دارند:
• هوش مصنوعی نمیتواند نویسنده یا همنویسنده مقاله باشد.
• استفاده از AI باید بهصورت شفاف افشا شود.
• مسئولیت علمی مقاله کاملاً بر عهده نویسندگان انسانی است.
• پژوهشگران باید تمام مطالب، دادهها و استنادهای تولیدشده توسط AI را بررسی و راستیآزمایی کنند.
• استفاده از AI نباید محرمانگی فرایند داوری یا حقوق مالکیت فکری دیگران را نقض کند.
بنابراین، پژوهشگران پیش از ارسال مقاله، علاوه بر مطالعه راهنمای نویسندگان هر مجله، بهتر است سیاست اختصاصی ناشر درباره استفاده از هوش مصنوعی را نیز بررسی کنند؛ زیرا رعایت این دستورالعملها اکنون به بخشی از استانداردهای بینالمللی اخلاق نشر علمی تبدیل شده است و عدم رعایت این سیاستها میتواند به رد مقاله یا بروز مشکلات اخلاق پژوهش منجر شود.
🆔 @libisca
📢 فراخوان ارسال مقاله
🌍 هفتمین کنفرانس بینالمللی شاخصهای علم و فناوری (STMet 2026) فرصتی ارزشمند برای پژوهشگران، اعضای هیئت علمی و دانشجویان است تا تازهترین دستاوردهای خود را در حوزه علمسنجی، ارزیابی پژوهش، شاخصهای علم و فناوری، هوش مصنوعی، علم باز و سیاستگذاری علم و فناوری ارائه کنند.
📍 محل برگزاری: بالی، اندونزی (حضوری و مجازی)
📅 زمان برگزاری: ۱۰ تا ۱۲ مهر ۱۴۰۵
⏳ آخرین مهلت ارسال مقاله: ۱۴ مرداد ۱۴۰۵
📎 علاقهمندان میتوانند برای اطلاع از جزئیات و ارسال مقاله به وبگاه رسمی کنفرانس مراجعه کنند:
https://www.socio.org.uk/stm/
🆔 @libisca
❇️ پایگاه اطلاعرسانی آیتالله سیدمجتبی خامنهای رهبر معظم انقلاب با آدرس https://rahbar.ir راهاندازی شد.
«آخرین اخبار»، «پیامها»، «چندرسانهای»، «فراز»، «کلیدواژهها» و «زندگینامه» بخشهای اصلی رسانه رهبر انقلاب اسلامی را تشکیل میدهند.
مردم میتوانند با مراجعه به نشانی Rahbar.ir به تازهترین اخبار، اطلاعیهها، پیامها، بیانات، دیدارها، تصاویر، ویدئوها و سایر محتوای مرتبط با رهبر معظم انقلاب اسلامی دسترسی داشته باشند.
🆔 @libisca
🔻حجت الاسلام والمسلمین دکتر هادی مفتح خبر داد:
🔹فراخوان کنگره ملی دانشمند شهید آیتالله دکتر محمد مفتح؛ پژوهشگران تا پایان شهریور فرصت ارسال مقاله دارند
🔻خبر تکمیلی👇
https://qom.ac.ir/Zrt8
🆔 @libisca
.
🚫 ۳ اشتباه رایج در کار با هوش مصنوعی
بعضیا میگن
«هوش مصنوعی به درد نمیخوره!»
اما مشکل از روش استفاده مونه.✅
❌ اشتباه اول: سؤالهای کلی و مبهم
بهجای اینکه بنویسی: «یک متن بنویس»، دقیق بگو برای چه کسی، با چه هدفی و در چه لحنی.
❌ اشتباه دوم: به اولین پاسخ قانع شدن
پاسخ اول فقط نقطه شروع است. از هوش مصنوعی بخواه اصلاح کند، کاملتر کند یا از زاویه دیگری پاسخ بدهد.
❌ اشتباه سوم: فکر کردن به اینکه همه کار را خودش انجام میدهد
هوش مصنوعی یک دستیار قدرتمند است، نه جایگزین فکر و خلاقیت شما.
💡 هرچه ورودی بهتر باشد، خروجی هم بهتر خواهد بود.
@BEHOOSH_Ai
🆔 @libisca
💥 انتخاب هوشمند موضوع پژوهش با Paperguide؛ دستیار هوش مصنوعی پژوهشگران
🔰انتخاب یک موضوع مناسب، نخستین گام برای انجام پژوهشی موفق است؛ اما بسیاری از دانشجویان و پژوهشگران در یافتن موضوعی نو، کاربردی و متناسب با اهداف تحقیق با چالش مواجه هستند. ابزار Research Topic Generator در پلتفرم Paperguide با استفاده از هوش مصنوعی، این فرایند را هدفمند و سادهتر کرده است.
🔰کاربران با وارد کردن اطلاعاتی مانند رشته تحصیلی، حوزه پژوهشی، کلیدواژهها یا هدف تحقیق، میتوانند موضوعات پیشنهادی را دریافت کنند که از نظر علمی منسجم، متناسب با حوزه تخصصی و قابل توسعه در قالب مقاله، پایاننامه یا رساله هستند.
🔰این ابزار بهویژه برای دانشجویان تحصیلات تکمیلی، پژوهشگران و اعضای هیئت علمی که در مرحله تدوین پروپوزال یا آغاز یک پروژه تحقیقاتی قرار دارند، میتواند نقطه شروعی مناسب برای شکلدهی ایدههای پژوهشی باشد.
دسترسی به ابزار:
https://paperguide.ai/research-topic-generator/
🆔 @libisca
📌 یکصدو نوزدهمین شماره فصلنامه علمی ـ پژوهشی «پژوهشهای قرآنی» منتشرشد
🔷 یکصدو نوزدهمین شماره فصلنامه علمی ـ پژوهشی «پژوهشهای قرآنی» مربوط به تابستان ۱۴۰۵ منتشر و مقالات این شماره بر روی سامانه این نشریه به آدرسhttps://jqr.isca.ac.ir در دسترس علاقه مندان قرار گرفته است.
👈برای ادامه مطالعه اینجا کلیک کنید
🆔 @libisca
❇️ #فراخوان_مقاله |دومین همایش ملی دین، فرهنگ و رسانههای نوین (با مجوز ISC) آذرماه 1405 برگزار میشود.
بخش ویژه: رسانه و جنگ تحمیلی سوم (مقاله و فیلمجستار)
📝 مهلت ارسال چکیده: ۳۰ مرداد ۱۴۰۵
📝 مهلت ارسال مقاله: ۳۰ شهریور ۱۴۰۵
📅 برگزاری همایش: آذرماه ۱۴۰۵
🆔 @libisca
📢 وبینار علمی راهکارهای ارتقای اثر بخشی و استنادات مقالات
👤سخنران: دکتر پیام کبیری، عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران.
📆 زمان جلسه اول: چهارشنبه ۳۱ تیر ماه ۱۴۰۵.
⏰ ساعت: ۱۶ الی ۱۸.
📆 زمان جلسه دوم: چهارشنبه ۷ مرداد ماه ۱۴۰۵.
⏰ ساعت: ۱۶ الی ۱۸.
📍 لینک شرکت در وبینار الوکام:
https://event.alocom.co/class/beheshti/webinar
🆔 @libisca
✳️ چگونه الگوهای انتشار پژوهش در علوم انسانی در حال دگرگونی است؟
🔰پژوهشهای علوم انسانی همواره با تکیه بر کتاب، تکنگاری و انتشار به زبانهای بومی شناخته میشوند، اما مقالهای تازه در سال ۲۰۲۶ نشان میدهد که این الگو بهتدریج در حال تغییر است. پژوهشگران با تحلیل سوابق انتشار نزدیک به ۴۰ هزار پژوهشگر علوم انسانی در کشورهای اسپانیاییزبان، تحول نسلهای مختلف دانشگاهیان را بررسی کردهاند.
🔰نتایج نشان میدهد نسل جدید بیش از گذشته به انتشار مقاله در مجلات علمی گرایش پیدا کرده است. این تغییر تا حد زیادی تحت تأثیر نظامهای ارزیابی پژوهش و شاخصهای علمسنجی رخ داده است که ارزش بیشتری برای مقالات نمایهشده قائل هستند. در مقابل، کتابها و آثار منتشرشده به زبانهای محلی، با وجود نقش مهمشان در انتقال دانش، کمتر مورد توجه نظامهای ارزیابی قرار میگیرند.
🔰مقاله همچنین نشان میدهد که نوع خروجی پژوهشی با حوزه موضوعی پژوهشگران نیز ارتباط معناداری دارد و نمیتوان برای همه رشتههای علوم انسانی یک الگوی واحد در نظر گرفت. نویسندگان هشدار میدهند که تداوم این روند ممکن است به کاهش تنوع نشر (Bibliodiversity) و تضعیف سنتهای ارزشمند پژوهش در علوم انسانی بینجامد.
🔰این یافتهها یادآور میشود که ارزیابی کیفیت پژوهش نباید صرفاً بر تعداد مقالات یا شاخصهای استنادی استوار باشد، بلکه لازم است کتابهای علمی، آثار میانرشتهای و تولیدات علمی به زبانهای مختلف نیز به رسمیت شناخته شوند. این مطالعه در نهایت بر ضرورت بازنگری در سیاستهای ارزیابی پژوهش تأکید میکند تا نظامهای دانشگاهی بتوانند تنوع، اصالت و مأموریت اجتماعی علوم انسانی را بهتر حفظ کنند.
Robinson-Garcia, N., Arroyo-Machado, W., González-Salmón, E., & Torres-Salinas, D. (2026). Publication patterns in the humanities: An author-level analysis of generational shifts and changing research agendas. Humanities & Social Sciences Communications. https://doi.org/10.1057/s41599-026-06604-6
🆔 @libisca
📚 رونمایی از مجموعه ۱۰جلدی «حکمرانی دانشگاه کارآفرینانه؛ از نظریه تا عمل» با الهام از تجربه زیسته سی و یکمین رئیس دانشگاه تهران، جناب آقای دکتر سید محمد مقیمی
🗓 سه شنبه، ۲۳ تیرماه ۱۴۰۵، دانشکدگان مدیریت دانشگاه تهران
🆔 @libisca
📚تحول دیجیتال در دسترسی به میراث مکتوب علوم اسلامی؛ مدرسه فقاهت هوشمند شد
کتابخانه دیجیتال «مدرسه فقاهت» با هدف تسهیل پژوهشهای دینی، به جدیدترین ابزارهای هوش مصنوعی و قابلیت ترجمه آنلاین مجهز شد. این اقدام گامی مهم در جهت دسترسی آسانتر محققان، طلاب و علاقهمندان به منابع غنی شیعه و اهل سنت محسوب میشود.
برخی از قابلیتهای کلیدی این سامانه:
🔹 غنای محتوایی: دسترسی به بیش از ۷۶۶۰ عنوان کتاب (در ۱۷ هزار جلد) از اندیشمندان فریقین.
🔹 هوش مصنوعی: امکان ترجمه آنلاین متون عربی برای درک بهتر منابع.
🔹 ویکی فقه: جستوجو در بیش از ۹۰ هزار مقاله تخصصی در حوزه علوم انسانی اسلامی.
🔹 طرح قرآنی خدوم: دانشنامهای جامع برای جستوجوی موضوعی واژگان و مفاهیم قرآنی.
🔹 بخشهای تخصصی: دسترسی به «مقتل سیدالشهدا» جهت استفاده مداحان و سخنرانان، و پروندههای علمی روز برای طلاب.
علاقهمندان میتوانند برای بهرهمندی از این خدمات پژوهشی، به وب سایت https://eshia.ir مراجعه نمایند.
🆔 @libisca