💢 هوش مصنوعی و تمامیت پژوهش؛ اجماع جهانی برای استفاده مسئولانه از AI در تولید علم گزارشی تازه از Springer Nature که بر پایه مباحث نهمین کنفرانس جهانی تمامیت پژوهش (WCRI 2026) تدوین شده است، نشان می‌دهد که هوش مصنوعی در حال تغییر شیوه انجام پژوهش است؛ اما بهره‌گیری از آن تنها در صورتی می‌تواند به پیشرفت علم منجر شود که با شفافیت، مسئولیت‌پذیری و اصول اخلاق پژوهش همراه باشد. در این گزارش تأکید شده است که هوش مصنوعی مولد فرصت‌های ارزشمندی برای مرور منابع، نگارش علمی، تحلیل داده‌ها و تسریع فرایندهای پژوهشی فراهم کرده، اما هم‌زمان خطراتی مانند تولید اطلاعات نادرست، سوگیری، ابهام در منشأ محتوا و کاهش اعتماد به پژوهش را نیز به همراه دارد. یکی از محورهای اصلی نشست، ضرورت شفافیت کامل در افشای نحوه استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی در تمامی مراحل پژوهش بود تا خوانندگان، داوران و ناشران بتوانند نقش این فناوری را به‌درستی ارزیابی کنند. شرکت‌کنندگان تأکید کردند که مسئولیت صحت داده‌ها، تحلیل‌ها، نتایج و محتوای علمی همواره بر عهده پژوهشگران انسانی است و این مسئولیت را نمی‌توان به سامانه‌های هوش مصنوعی واگذار کرد. در این گزارش همچنین بر ضرورت تدوین سیاست‌ها و دستورالعمل‌های مشترک میان دانشگاه‌ها، ناشران، مؤسسات پژوهشی و نهادهای تأمین مالی برای استفاده مسئولانه از هوش مصنوعی تأکید شده است تا استانداردهای جهانی در زمینه تمامیت پژوهش تقویت شوند. یکی دیگر از موضوعات مهم، لزوم آموزش پژوهشگران، داوران و ویراستاران درباره قابلیت‌ها و محدودیت‌های هوش مصنوعی بود؛ زیرا استفاده آگاهانه از این فناوری، پیش‌شرط حفظ کیفیت و اعتبار پژوهش‌های علمی محسوب می‌شود. گزارش همچنین هشدار می‌دهد که استفاده بدون نظارت از هوش مصنوعی می‌تواند زمینه‌ساز تخلفات علمی، تولید محتوای گمراه‌کننده و تضعیف اعتماد عمومی به علم شود؛ ازاین‌رو نظارت انسانی همچنان جزء جدایی‌ناپذیر فرایند پژوهش باقی می‌ماند. از منظر ناشران علمی، توسعه ابزارهای هوشمند برای شناسایی دستکاری محتوا، بررسی اصالت آثار و حمایت از فرایند داوری، یکی از مهم‌ترین راهکارهای حفظ سلامت نظام انتشار علمی معرفی شده است. این گزارش همچنین بر اهمیت همکاری بین‌المللی میان پژوهشگران، ناشران، سیاست‌گذاران و توسعه‌دهندگان فناوری تأکید می‌کند و معتقد است چالش‌های ناشی از هوش مصنوعی تنها از طریق مشارکت جمعی و تبادل تجربه قابل مدیریت خواهد بود. کارشناسان حاضر در WCRI بر این باورند که آینده پژوهش نه در محدود کردن هوش مصنوعی، بلکه در ایجاد تعادل میان نوآوری فناورانه و پایبندی به ارزش‌های بنیادین علم، از جمله صداقت، شفافیت، پاسخ‌گویی و قابلیت بازتولید نتایج است. از منظر سیاست‌گذاری علم، این نشست نشان داد که تدوین چارچوب‌های حاکمیتی برای استفاده از هوش مصنوعی، به یکی از اولویت‌های اصلی جامعه علمی جهان تبدیل شده است؛ زیرا اعتماد عمومی به علم در گرو استفاده مسئولانه از این فناوری خواهد بود. در مجموع، این گزارش نتیجه می‌گیرد که هوش مصنوعی می‌تواند به شریکی توانمند برای پژوهشگران تبدیل شود، اما تنها زمانی که استفاده از آن با شفافیت، نظارت انسانی، استانداردهای اخلاقی و تعهد به تمامیت پژوهش همراه باشد؛ رویکردی که آینده پژوهش قابل اعتماد را تضمین خواهد کرد. Culurgioni, S. (2026, June 29). AI and Research Integrity: Reflections from WCRI 2026. Springer Nature, Springboard: Advancing Discovery. https://www.springernature.com/gp/advancing-discovery/springboard/blog/blogposts-trust-integrity/ai-and-research-integrity-wcri/52448354 🆔 @libisca

❇️ #معرفی_کتاب | 📚 سه کتاب مرجع جهانی در حوزه «اخلاق استفاده از هوش مصنوعی در پژوهش» 📘 The Oxford Handbook of Ethics of AI مرجع جامع دانشگاه آکسفورد درباره مبانی، چالش‌ها و اصول اخلاقی هوش مصنوعی؛ اثری بنیادین برای شناخت چارچوب‌های نظری و سیاست‌گذاری در این حوزه. 📗 The Ethics of Research with Artificial Intelligence یکی از جدیدترین کتاب‌های تخصصی که به‌طور مستقیم به استفاده از هوش مصنوعی در فرآیند پژوهش، نگارش علمی، تحلیل داده‌ها و مسئولیت‌های اخلاقی پژوهشگران می‌پردازد. 📙 On Being a Scientist: A Guide to Responsible Conduct in Research راهنمای کلاسیک و معتبر «آکادمی ملی علوم آمریکا» درباره صداقت علمی، مسئولیت‌پذیری پژوهشگران، امانت‌داری علمی و اصول اخلاق پژوهش؛ مفاهیمی که در عصر هوش مصنوعی بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته‌اند. این سه کتاب از مهم‌ترین منابع بین‌المللی برای پژوهشگرانی هستند که می‌خواهند از ظرفیت‌های هوش مصنوعی در پژوهش، به‌صورت مسئولانه و اخلاق‌مدار بهره بگیرند. 🆔 @libisca

کتاب «صلح و جنگ» در نشست وزرای فرهنگ سازمان شانگهای رونمایی شد کتاب «صلح و جنگ» با محوریت روایت فاجعه شهادت کودکان مظلوم میناب، در بیست‌وسومین نشست وزرای فرهنگ سازمان همکاری شانگهای در قرقیزستان با حضور سیدعباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، رونمایی و به اعضای هیئت‌های شرکت‌کننده اهدا شد. این اثر که به سه زبان فارسی، عربی و انگلیسی از سوی مرکز ترجمه و نشر سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی منتشر شده، به معرفی دانش‌آموزان دختر و پسر مدرسه شجره طیبه میناب و ابعاد این فاجعه می‌پردازد. وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی همچنین در سخنرانی خود در آیین افتتاحیه اجلاس، جنایات آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران را محکوم کرد؛ موضوعی که در بیانیه پایانی نشست نیز مورد تأکید قرار گرفت و به امضای تمامی هیئت‌های حاضر رسید. منبع خبر 🆔 @libisca

📢 نسخه الکترونیکی و فایل صوتی کارگاه «هوش مصنوعی در خدمت نشر» هم‌اکنون در دسترس است. 📚 اگر موفق به حضور در کارگاه «هوش مصنوعی در خدمت نشر؛ بهره‌گیری از فناوری‌های نوین در انتشار بروندادهای علمی» نشده‌اید، اکنون می‌توانید نسخه الکترونیکی و فایل صوتی این کارگاه را دریافت و مطالعه کنید. 🎙 ارائه توسط دکتر فرید دانش دانشیار گروه مدیریت اطلاعات در مؤسسه استنادی و پایش علم و فناوری جهان اسلام (ISC)، ویراستار علمی PLOS ONE و نویسنده بیش از ۶۰ مقاله علمی در مجلات معتبر بین‌المللی. 📥 دریافت فایل‌ها: 🔗 https://lib.khu.ac.ir/content/77526/ 🆔 @libisca

🔔 افتتاحيه رسمي رادیو قلم‌رو صدای کتابخانه‌های استان قم 📅 پنج‌شنبه، ۱ مرداد ۱۴۰۵ ⏰ ساعت ۱۰ صبح 🌐www.rghalamro.ir 🆔 @libisca

📚 فراخوان چهل‌وچهارمین جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران ✴️ دبیرخانه جایزه کتاب سال از ناشران، پژوهشگران، محققان، مؤلفان، مترجمان و مصححان دعوت می‌کند کتاب‌های خود را برای شرکت در این جایزه ارسال کنند. 📅 مهلت ارسال آثار: تا ۱۵ شهریور ۱۴۰۵ 📝 جزئیات خبر در👇 🌐 https://ketab.ir/News/33902 🆔 @libisca

🔺دستیار #هوش_مصنوعی «سفیران آیه ها» ❇️ نشانی سایت : 🌐 safiranayeha.ir ✅ با کمک آن می توانید برای هر آیه قرآن، محتوای ویژه مخاطب خود را تولید کنید. 🆔 @libisca

✳️ رمز موفقیت در داوری علمی مقالات پژوهشی؛ راهنمای Springer Nature برای پژوهشگران داوری همتا یکی از ارکان اصلی اعتبار علم است، اما همه پژوهشگران لزوماً داوران خوبی نیستند. در راهنمای جدید منتشرشده توسط Springer Nature، ویژگی‌ها و مهارت‌های لازم برای تبدیل شدن به یک داور حرفه‌ای تشریح شده است. نویسنده تأکید می‌کند که یک داور خوب، صرفاً فردی متخصص در موضوع مقاله نیست؛ بلکه باید بتواند با نگاهی منصفانه، دقیق و سازنده کیفیت علمی پژوهش را ارزیابی کند و به بهبود آن کمک کند. این راهنما توصیه می‌کند که پیش از پذیرش دعوت به داوری، پژوهشگر سه پرسش اساسی را از خود بپرسد: آیا در این حوزه تخصص کافی دارم؟ آیا تعارض منافعی وجود دارد؟ و آیا زمان کافی برای انجام یک داوری باکیفیت در اختیار دارم؟ پذیرش داوری بدون داشتن هر یک از این شرایط، می‌تواند به کیفیت فرایند داوری آسیب برساند. یکی از مهم‌ترین نکات مقاله، تأکید بر ارزیابی روش‌شناسی است. نویسنده یادآور می‌شود که داور نباید تنها به نتایج یا نوآوری پژوهش توجه کند، بلکه باید اعتبار طراحی پژوهش، روش‌های آماری، حجم نمونه، تحلیل داده‌ها و استحکام استدلال‌ها را نیز بررسی کند. نتیجه‌گیری‌های مقاله باید مستقیماً بر شواهد ارائه‌شده استوار باشند. راهنما همچنین بر اهمیت ارائه بازخورد سازنده تأکید دارد. هدف داور رد یا پذیرش مقاله نیست، بلکه کمک به ارتقای کیفیت آن است. بنابراین، نقدها باید مشخص، مستدل، محترمانه و همراه با پیشنهادهای عملی برای اصلاح باشند. استفاده از لحن تحقیرآمیز یا مبهم، با اصول اخلاقی داوری علمی سازگار نیست. از دیگر توصیه‌های کلیدی، توجه به اصول اخلاق پژوهش است. داوران باید نسبت به احتمال سرقت علمی، دستکاری داده‌ها، انتشار تکراری، مشکلات مربوط به رضایت آگاهانه، تعارض منافع و سایر مسائل اخلاقی حساس باشند و در صورت مشاهده موارد مشکوک، آن‌ها را به سردبیر گزارش دهند. همچنین حفظ محرمانگی کامل اطلاعات مقاله، یکی از مهم‌ترین مسئولیت‌های هر داور است. این راهنما تأکید می‌کند که داوری علمی، مهارتی اکتسابی است و با مطالعه راهنماهای ناشران، مشاهده نمونه‌داوری‌های باکیفیت، مشارکت در دوره‌های آموزشی و انجام مستمر داوری، به‌تدریج تقویت می‌شود. برای پژوهشگران جوان، داوری نه‌تنها خدمتی به جامعه علمی، بلکه فرصتی ارزشمند برای آشنایی با جدیدترین پژوهش‌ها، تقویت تفکر انتقادی و ارتقای مهارت نگارش مقالات است. در نهایت، Springer Nature نتیجه می‌گیرد که یک داور موفق، کسی است که همزمان تخصص علمی، قضاوت اخلاقی، انصاف، دقت و روحیه همکاری را در فرایند ارزیابی پژوهش به کار گیرد؛ زیرا کیفیت علم، تا حد زیادی به کیفیت داوری وابسته است. Nandakumar, A. K. (2026, May 29). How to become a good reviewer. Springer Nature Research Communities. Retrieved from https://communities.springernature.com/posts/how-to-become-a-good-reviewer 🆔 @libisca

#ابزار_پژوهش #هوش_مصنوعی بازنویسی (Paraphrase) مقالات با هوش مصنوعی ❇️ نشانی ابزار: typeset.io 🆔 @libisca

🔹 فراخوان علمی: چهلمین کنفرانس بین‌المللی وحدت اسلامی 🌐 محورهای تخصصی کنفرانس: • مفهوم وحدت و تمدن نوین اسلامی • نقش مشترکات در شکل‌گیری هویت امت واحده • چالش‌های اتحاد در دوران معاصر • جایگاه علمای جهان اسلام در استمرار وحدت • نقش اتحاد امت در تقویت اقتصاد مقاومتی • آموزه‌های امام شهید در امنیت، صلح و عزت اسلامی • سیاست و حکمرانی در امت اسلامی • سیره پیامبر (ص)، مسئله فلسطین و لبنان در اندیشه امام شهید 📌 مزایای شرکت: 📄 نمایه‌سازی در پایگاه استنادی علوم جهان اسلام (ISC) 🎁 اهدای جوایز نفیس به مقالات برتر 🗓 مهلت‌های مهم: 🔸 ارسال چکیده: ۱۵ مرداد ۱۴۰۵ 🔸 ارسال اصل مقاله: ۱ شهریور ۱۴۰۵ 🔸 زمان برگزاری: ۴ تا ۸ شهریور ۱۴۰۵ 📎 اطلاعات تکمیلی: 🔹 وبگاه: iuc.taqrib.ir/iuc40 🔹 ارسال مقاله: info.taqrib@gmail.com 🔹 پشتیبانی در ایتا: @taqrib_Conference_40 🔹 تماس: ۰۲۵۳۷۷۵۵۴۴۵ (داخلی ۱۰۱، ۱۰۳، ۱۱۴) 📝 شرایط نگارش: ۸ الی ۲۰ صفحه (۳۰۰ کلمه‌ای)؛ مقالات می‌تواند به زبان‌های فارسی، عربی و انگلیسی باشد. 🆔 @libisca

🔰پایگاه جستجو و ترویج متون بیانات و مکتوبات رهبران انقلاب اسلامی 🌐 irrahbar.com دسترسی یکپارچه به کلیهٔ بیانات و مکتوبات رهبران انقلاب اسلامی — با ارائه و جستجوی متون به ۲۱ زبان، برای سهولت دسترسی کاربران غیرفارسی‌زبان. ✅ قابلیت‌های شاخص: - جستجوی سریع واژگانی - جستجوی پیشرفته با ترکیب شرط‌های «و / یا» در سطح متن، پاراگراف یا جمله - جستجوی معنایی با دستیار هوش مصنوعی - دستیار اشتراک‌گذاری متن با انتخاب محتوای ارسالی - محتوای به روز از پیام‌های رهبر معظم انقلاب امام سید مجتبی خامنه‌ای 🆔 @libisca

📊 #اینفوگرافی | شاخص‌های دگرسنجی (Altmetrics)؛ روایتی نو از تأثیر پژوهش امروزه تأثیر یک اثر علمی تنها به تعداد استنادهای آن محدود نمی‌شود.‌ شاخص‌های دگرسنجی با بهره‌گیری از داده‌های حاصل از شبکه‌های اجتماعی، رسانه‌های خبری، پلتفرم‌های علمی و تعاملات کاربران، تصویری جامع‌تر و به‌روزتر از میزان دیده‌شدن و اثرگذاری پژوهش‌ها ارائه می‌کنند.‌ این شاخص‌ها به ما نشان می‌دهند که یک پژوهش چگونه و تا چه اندازه در فضای علمی و اجتماعی مورد توجه قرار گرفته، چه مخاطبانی را درگیر کرده و چه بازتابی در محیط‌های مختلف علمی و عمومی داشته است.‌ دگرسنجی در کنار شاخص‌های سنتی استنادی، می‌تواند ابزاری ارزشمند برای ارزیابی تأثیر واقعی پژوهش در دنیای امروز باشد.‌ ‌🆔 @libisca