❇️ #هوش_مصنوعی | چرا ChatGPT گاهی دستورهای کاربران را نادیده می‌گیرد؟
🤖 تا به حال برایتان پیش آمده که دستور دقیقی به ChatGPT بدهید، اما پاسخ آن شامل اطلاعات اضافی، ساختاری متفاوت یا حذف بخشی از خواسته شما باشد؟ حتی ممکن است پس از اصلاح پرامپت و دریافت عذرخواهی، همان اشتباه دوباره تکرار شود!
🔍 چرا این اتفاق می‌افتد؟
مدل‌های زبانی بزرگ هنوز در پیروی کامل از دستورالعمل‌ها محدودیت دارند. برخی از دلایل این مسئله عبارت‌اند از:
🔹 تعارض دستورها: دستورهای سیستم، توسعه‌دهنده و کاربر ممکن است با یکدیگر تعارض داشته باشند.
🔹 پرامپت‌های طولانی و پیچیده: با افزایش تعداد محدودیت‌ها، احتمال نادیده‌گرفتن برخی جزئیات بیشتر می‌شود.
🔹 سوءبرداشت از درخواست: مدل ممکن است منظور کاربر را به‌درستی تفسیر نکند یا بخشی از خواسته او را از دست بدهد.
🔹 تمایل به ارائه اطلاعات بیشتر: گاهی مدل به‌جای پایبندی دقیق به درخواست، توضیحات اضافی ارائه می‌کند یا بیش از حد با نظر کاربر موافقت می‌کند.
⚠️ چرا این موضوع مهم است؟
با گسترش عامل‌های هوش مصنوعی که می‌توانند وب‌گردی کنند، اسناد را بخوانند و با نرم‌افزارها تعامل داشته باشند، پیروی نادرست از دستورها می‌تواند پیامدهایی فراتر از یک پاسخ اشتباه داشته باشد؛ از انجام اقدامات ناخواسته گرفته تا آسیب‌پذیری در برابر حملاتی مانند تزریق پرامپت (Prompt Injection).
📰 منبع: خبرگزاری ایسنا
🔗 مشروح خبر را بخوانید
🔻کتابخانه‌ها و اسناد پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
🆔 @libisca
💠 رویداد رونمایی از کتاب
«حکمرانی فضای مجازی در اندیشه‌ی امام مجاهد شهید حضرت آیت‌الله‌العظمی سیدعلی خامنه‌ای(قدس‌الله‌نفسه‌الزکیه)»
🔎 با حضور:
▫️ دکتر آقامیری | دبیر شورای عالی فضای مجازی
▫️ دکتر فیروزآبادی | دبیر سابق شورای عالی فضای مجازی
▫️ دکتر تقی پور | عضو حقیقی شورای عالی فضای مجازی
▫️ دکتر کلانتری | رئیس سابق پژوهشگاه فضای مجازی
📆 یکشنبه ۳ آبان ماه ۱۴۰۵ | ساعت ۱۹
🏢 دانشگاه امام صادق (ع) | سالن شهید باغانی
@KhameneiBook
🔻کتابخانه‌ها و اسناد پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
🆔 @libisca
ّّ ❇️ #معرفی_کتاب | بحران اعتبار علم؛ وقتی پژوهشگر نتایج را به نفع فرضیه خود تغییر می‌دهد
📚 The Credibility Crisis in Science: Tweakers, Fraudsters, and the Manipulation of Empirical Results
✍️ نویسندگان: توماس پلومپر (Thomas Plümper) و اریک نوی‌مایر (Eric Neumayer)
🔍 توئیکینگ (Tweaking) چیست و چرا اهمیت دارد؟
در این کتاب، نویسندگان به نوعی از رفتارهای مسئله‌ساز در پژوهش می‌پردازند که در آن، پژوهشگر بدون جعل یا تغییر مستقیم داده‌ها، تصمیم‌های پژوهشی و روش‌های تحلیل را به‌گونه‌ای انتخاب می‌کند که احتمال دستیابی به نتیجه دلخواه افزایش یابد.
برای مثال، حذف برخی داده‌ها، انتخاب زیرنمونه خاص، تغییر متغیرهای کنترل، آزمودن مدل‌های آماری متعدد و گزارش‌کردن صرفاً نتایج معنادار می‌توانند اعتبار یافته‌های پژوهش را تهدید کنند.
⚠️ چرا این مسئله خطرناک است؟
🔹 ممکن است نتایج ظاهری کاملاً علمی و معتبر داشته باشند.
🔹 شناسایی این رفتارها، به‌ویژه بدون دسترسی به داده‌ها و تصمیم‌های تحلیلی پژوهشگر، دشوار است.
🔹 انتشار گزینشی نتایج می‌تواند تصویری نادرست از شواهد علمی ایجاد کند.
🔹 این رفتارها ممکن است تحت تأثیر انگیزه‌هایی مانند ارتقای شغلی، افزایش استناد و انتشار مقاله در مجلات معتبر شکل بگیرند.
📌 راهکار پیشنهادی نویسندگان: افزایش شفافیت پژوهش از طریق انتشار داده‌ها، کدهای تحلیل، روش‌ها و تصمیم‌های پژوهشی؛ همچنین ارزیابی نتایج از نظر بازتولیدپذیری، تکرارپذیری و استحکام در برابر تغییرات منطقی مدل.
💡 نکته برای پژوهشگران: هر انتخاب روش‌شناختی الزاماً تقلب نیست؛ مسئله زمانی جدی می‌شود که تصمیم‌ها با هدف جهت‌دهی به نتایج اتخاذ شوند و به‌صورت شفاف گزارش نشوند. ثبت تصمیم‌های تحلیلی پیش از بررسی نتایج و گزارش همه تحلیل‌های مرتبط می‌تواند به افزایش اعتبار پژوهش کمک کند.
📖 این کتاب در سه بخش به بحران اعتبار علم، آزادی عمل پژوهشگر در تحلیل داده‌ها و راهبردهای مقابله با تقلب علمی می‌پردازد.
🔻کتابخانه‌ها و اسناد پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
🆔 @libisca
❇️ #معرفی_پژوهش | متاورس در آموزش عالی؛ فرصت‌ها و چالش‌های دانشگاه آینده 🎓
🌐 آیا متاورس می‌تواند تجربه یادگیری در دانشگاه‌ها را متحول کند؟
نتایج یک مطالعه مروری منتشرشده در ژوئن ۲۰۲۶ از سوی Nova Science Publishers، با تحلیل ۲۸ مقاله مروری، ظرفیت‌ها و موانع به‌کارگیری متاورس در آموزش عالی را در سه بُعد آموزشی، فنی و اجتماعی‌ـ‌اخلاقی بررسی کرده است.
🔹 مهم‌ترین فرصت‌های آموزشی
یادگیری تجربی و شبیه‌سازی موقعیت‌های واقعی
افزایش تعامل و همکاری میان دانشجویان
درک بهتر مفاهیم پیچیده و تقویت یادگیری بین‌رشته‌ای
فراهم‌کردن تجربه‌های یادگیری شخصی‌سازی‌شده
ایجاد محیطی امن برای تمرین و آزمایش
🔸 چالش‌های پیاده‌سازی
آموزشی: دشواری ادغام متاورس در برنامه‌های درسی و تولید محتوای مناسب
فنی: هزینه‌های بالا، نیاز به زیرساخت قدرتمند آموزش کاربران
اجتماعی و اخلاقی: حفظ حریم خصوصی، امنیت داده‌ها، شکاف دیجیتال، عدالت در دسترسی، سلامت روان و احتمال انزوای اجتماعی
💡 چه راهکارهایی پیشنهاد شده است؟
آموزش استادان و دانشجویان، توسعه محتوای آموزشی مشترک، بهره‌گیری از پلتفرم‌های متن‌باز، سرمایه‌گذاری تدریجی در زیرساخت‌ها و تدوین سیاست‌های حفاظت از داده‌ها از جمله راهکارهای مطرح‌شده‌اند.
📌 جمع‌بندی: متاورس ظرفیت‌هایی برای غنی‌ترکردن آموزش عالی دارد؛ اما موفقیت آن صرفاً به فناوری وابسته نیست و به آمادگی آموزشی، دسترسی عادلانه، زیرساخت مناسب و رعایت اصول اخلاقی نیز نیاز دارد.
🔻کتابخانه‌ها و اسناد پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
🆔 @libisca
❇️ #معرفی_ابزار | فیبوناچی؛ دستیار هوش مصنوعی ایرانی 🇮🇷
🤖 فیبوناچی ابزاری ایرانی برای کمک به نگارش، ترجمه و تولید محتوای متنی است که امکاناتی برای انجام برخی فعالیت‌های تخصصی نیز ارائه می‌دهد.
🔹 نویسندگی و تولید محتوا: کمک به نگارش مقاله، تولید متن و بهبود کیفیت نگارش.
🔹 ترجمه متون: ترجمه انگلیسی به فارسی با تمرکز بر انتقال صحیح معنا و رعایت اصول نگارشی.
🔹 تولید پرامپت تصویر: پیشنهاد دستورهای متنی برای استفاده در ابزارهای تصویرساز؛ این قابلیت به معنای تولید مستقیم تصویر نیست.
🔹 ابزارهای تخصصی: ارائه امکاناتی در حوزه‌هایی مانند بازرگانی و مشاوره مالی، با دسترسی به برخی قابلیت‌ها از طریق اشتراک حرفه‌ای.
💡 کاربرد برای پژوهشگران و کتابداران: فیبوناچی می‌تواند برای تهیه پیش‌نویس متن، ترجمه اولیه منابع و آماده‌سازی پرامپت‌های تصویری مفید باشد؛ اما بازبینی انسانی، به‌ویژه در متون علمی، همچنان ضروری است.
🔗 نشانی ابزار: https://my.fibonacci.monster/
🔻کتابخانه‌ها و اسناد پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
🆔 @libisca
❇️ #اینفوگرافیک | سواد اطلاعاتی؛ مهارتی برای زندگی امروز 📚
🔎 سواد اطلاعاتی یعنی بتوانیم اطلاعات موردنیازمان را به‌درستی پیدا کنیم، اعتبار آن‌ها را بسنجیم، آگاهانه از آن‌ها استفاده کنیم و یافته‌هایمان را با دیگران به اشتراک بگذاریم.
اینفوگرافیک آزمایشگاه دانش‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی، پنج گام ساده برای تقویت این مهارت را معرفی می‌کند:
1️⃣ سؤال بپرس: نیاز اطلاعاتی خود را مشخص کن و پرسش‌های مناسبی مطرح کن.
2️⃣ جست‌وجو کن: از کتاب‌ها، اینترنت و منابع معتبر برای یافتن اطلاعات استفاده کن.
3️⃣ ارزیابی کن: اعتبار منبع و قابل اعتماد بودن اطلاعات را بسنج.
4️⃣ فکر کن: اطلاعات را تحلیل و مقایسه کن و دیدگاه خودت را بساز.
5️⃣ به اشتراک بگذار: دانسته‌هایت را مسئولانه با دیگران به اشتراک بگذار.
🔻کتابخانه‌ها و اسناد پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
🆔 @libisca
❇️ #خبر | انتشار چهارمین شماره دوفصلنامه «مطالعات حکمرانی اسلامی»
📚 چهارمین شماره دوفصلنامه علمی «مطالعات حکمرانی اسلامی» ویژه پاییز و زمستان ۱۴۰۵، با انتشار سرمقاله، ۱۴ مقاله علمی و یک معرفی کتاب، در دسترس پژوهشگران، استادان و علاقه‌مندان حوزه حکمرانی اسلامی قرار گرفت.
🔹 این شماره به بررسی ابعاد نظری، فقهی، اجتماعی، سیاسی و مدیریتی حکمرانی اسلامی می‌پردازد و موضوعاتی همچون مبانی قرآنی و روایی حکمرانی، سیره نبوی، عدالت‌محوری، مشارکت اجتماعی و مسائل نوپدید حکمرانی را پوشش می‌دهد.
🔸 از جمله مقالات این شماره می‌توان به موضوعات زیر اشاره کرد:
▪️ تبیین جامعه‌شناختی حکمرانی در امر اجتماعی
▪️ حکمرانی نبوی و سامان‌دهی مشارکت همگانی
▪️ بازتاب‌های حاکمیتی عدالت‌محوری در حکمرانی اسلامی
▪️ مبانی حکمرانی معنوی پیامبر اسلام (ص)
▪️ گذار از تقابل مذهبی به امت واحده
▪️ الگوی حکمرانی اسلامی در مواجهه با دشمن از منظر نهج‌البلاغه
🌐 مشروح کامل خبر
🔻کتابخانه‌ها و اسناد پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
🆔 @libisca
❇️ #هوش_مصنوعی | ۱۵ اصطلاح هوش مصنوعی که باید بدانیم 🤖
هوش مصنوعی مفاهیم و اصطلاحات ویژه‌ای دارد که آشنایی با آن‌ها، درک بهتر عملکرد ابزارهای هوش مصنوعی و استفاده آگاهانه‌تر از آن‌ها را ممکن می‌کند.
🔻کتابخانه‌ها و اسناد پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
🆔 @libisca
❇️ #خبر | انتشار بین‌المللی کتاب «حرمت حیات» با همکاری پژوهشگران ایرانی و آمریکایی
📚 کتاب «حرمت حیات؛ تحلیل اخلاقی شکار و مصرف گوشت در اسلام و مسیحیت» با عنوان انگلیسی The Sanctity of Life: An Ethical Analysis of Hunting and Meat Consumption in Islam and Christianity در سال ۲۰۲۶ به زبان انگلیسی توسط گروه بین‌المللی نشر کانادا (CIPG) منتشر و وارد بازار بین‌المللی کتاب شد.
🔹 این اثر از دستاوردهای علمی همایش بین‌المللی «مطالعات تطبیقی اخلاق در اسلام و مسیحیت» است و به بررسی اخلاقی شکار و مصرف گوشت از منظر دو سنت دینی اسلام و مسیحیت می‌پردازد.
✍️ نویسندگان کتاب عبارت‌اند از:
▪️ حجت‌الاسلام دکتر علیرضا آل‌بویه، عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
▪️ پروفسور لیزا کمرر، استاد بازنشسته فلسفه و دین دانشگاه ایالتی مونتانا و پژوهشگر اخلاق حیوانات و محیط زیست
▪️ حجت‌الاسلام دکتر محمد صحاف کاشانی، رئیس مؤسسه بین‌المللی گفت‌وگوی اسلام و مسیحیت
▪️ دکتر ناصر جعفری‌پور، عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی قم و پژوهشگر فلسفه و اخلاق کاربردی
🌍 این کتاب نمونه‌ای از همکاری علمی میان پژوهشگران ایرانی و آمریکایی در زمینه اخلاق تطبیقی و گفت‌وگوی میان‌دینی است.
🔗 مشروح خبر:
https://dte.bz/e2pPS
🔻کتابخانه‌ها و اسناد پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
🆔 @libisca
❇️ #هوش_مصنوعی | فراتر از ChatGPT؛ با دنیای ابزارهای تخصصی هوش مصنوعی آشنا شوید 🤖
هوش مصنوعی فقط به ابزارهای گفت‌وگومحور محدود نمی‌شود. امروزه ابزارهای متنوعی برای انجام فعالیت‌های تخصصی وجود دارند که می‌توانند در پژوهش، تولید محتوا، برنامه‌نویسی، طراحی، اتوماسیون و مدیریت فرایندها به ما کمک کنند.
🔻کتابخانه‌ها و اسناد پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
🆔 @libisca
❇️ #خبر | رونمایی از نسخه خطی ۲۴۱ ساله «تاریخ بیهقی» در کتابخانه حرم رضوی 📖
📜 نسخه‌ای خطی از کتاب ارزشمند «تاریخ بیهقی» با قدمتی ۲۴۱ ساله، در کتابخانه حرم مطهر رضوی رونمایی شد. این نسخه از آثار تاریخی و ادبی ارزشمند زبان فارسی است که در سال ۱۲۰۷ قمری کتابت شده است.
🔹 ویژگی‌های نسخه خطی:
▪️ تاریخ کتابت: ۱۲۰۷ قمری
▪️ خط: نستعلیق، ۲۱ سطری
▪️ تعداد برگ‌ها: ۲۱۰ برگ
▪️ ابعاد: ۲۷ در ۱۷٫۵ سانتی‌متر
▪️ زمان اهدا به کتابخانه: مهرماه ۱۳۸۶
این نسخه به کتابخانه حرم رضوی اهدا شده و رونمایی از آن فرصتی برای توجه بیشتر به اهمیت حفظ و معرفی میراث مکتوب ایران فراهم می‌کند.
🔻کتابخانه‌ها و اسناد پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
🆔 @libisca
❇️ #معرفی_ابزار | «دین‌دان»؛ دستیار هوشمند پاسخگویی به سؤالات دینی 🤖
مرکز ملی پاسخگویی به سؤالات دینی با توسعه مینی‌اپ هوشمند «دین‌دان»، از هوش مصنوعی برای تسهیل دسترسی به پاسخ پرسش‌های دینی بهره گرفته است.
✨ این ابزار در ۸ حوزه تخصصی خدمات ارائه می‌دهد؛ از جمله:
🔹 اعتقادات و احکام
🔹 قرآن و حدیث
🔹 مشاوره
🔹 اخلاق و تربیت
🔹 تاریخ اسلام
💡 دین‌دان می‌تواند راهی سریع و در دسترس برای بررسی پرسش‌های دینی باشد. بااین‌حال، در موضوعات تخصصی یا حساس، بهتر است پاسخ‌های هوش مصنوعی با منابع معتبر و نظر کارشناسان بررسی و تطبیق داده شوند.
🌐 نشانی ابزار: https://dindan.ai
🔻کتابخانه‌ها و اسناد پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
🆔 @libisca