اشتباه گرفتن صدای «ق» و «گ» در دانشآموزان معمولاً به چند دلیل اتفاق میافتد و بهتر است فقط با تمرین املا اصلاح نشود؛ ابتدا باید مشخص شود مشکل در کدام بخش است:
تمایز شنیداری (تشخیص صدا): کودک تفاوت دو صدا را در شنیدن خوب تشخیص نمیدهد.
آگاهی واجشناختی: نمیتواند صداهای داخل کلمه را دقیق تحلیل کند.
حافظه شنیداری یا توجه شنیداری: صدا را دریافت میکند اما نگهداری و پردازش آن ضعیف است.
تثبیت ارتباط صدا و شکل حرف: صدا را میداند ولی هنگام نوشتن حرف مناسب را انتخاب نمیکند.
برای کار با او این مراحل را پیشنهاد میکنم:
#چرا_بعضی_کودکان_صدای_ق_و_گ_را_با_هم_اشتباه_می_گیرند
@rastacenter
مرحله اول: تقویت تمایز شنیداری (بدون نوشتن)
ابتدا سراغ کلمه نروید. فقط با صدا کار کنید.
به کودک بگویید:
«من چند صدا میگویم، اگر صدای ق شنیدی دست بزن، اگر صدای گ شنیدی دستت را روی میز بگذار.»
مثلاً: ق ـ گ ـ ق ـ ق ـ گ ـ گ
بعد سختتر کنید:
«اگر صدای ق اول کلمه بود دست بزن، اگر گ بود آرام بگو بله.»
مثال: قلم، گلاب، قند، گربه، گاز، قایق
#چرا_بعضی_کودکان_صدای_ق_و_گ_را_با_هم_اشتباه_می_گیرند
@rastacenter
مرحله دوم: توجه به جایگاه تولید صدا
برای بعضی کودکان توضیح حرکتی کمککننده است:
گ:
صدایی نرمتر است.
بیشتر در قسمت عقب دهان تولید میشود.
ق:
صدایی عمیقتر و پرقدرتتر است.
عقبتر و با فشار بیشتری تولید میشود.
میتوانید هنگام گفتن صدا، دست کودک را روی گلوی خود بگذارید تا تفاوت لرزش و حالت تولید را حس کند.
#چرا_بعضی_کودکان_صدای_ق_و_گ_را_با_هم_اشتباه_می_گیرند
@rastacenter
مرحله سوم: مقایسه کلمهها
کارت درست کنید:
گـ قـ
و زیر هر کدام چند کلمه:
گ: گلاب، گربه، گاو، گردو
ق: قلم، قفس، قند، قلب
بعد بپرسید: « چه چیزی در این دو گروه متفاوت است؟»
#چرا_بعضی_کودکان_صدای_ق_و_گ_را_با_هم_اشتباه_می_گیرند
@rastacenter
مرحله چهارم: بازی پیدا کردن صدا
یک متن کوتاه انتخاب کنید.
مثلاً:
«گنجشک کنار باغ نشست و قند کوچکی پیدا کرد.»
از کودک بخواهید:
دور کلمات دارای «گ» خط بکشد.
زیر کلمات دارای «ق» علامت بزند.
#چرا_بعضی_کودکان_صدای_ق_و_گ_را_با_هم_اشتباه_می_گیرند
@rastacenter
مرحله پنجم: املا هدفمند
به جای یک صفحه املا، فقط ۵ تا ۷ کلمه هدف بدهید:
قلم ـ قاشق ـ قند ـ گلاب ـ گربه ـ گردو
بعد از نوشتن، از او بخواهید خودش بررسی کند:
«من چه صدایی شنیدم؟ چه حرفی نوشتم؟»
#چرا_بعضی_کودکان_صدای_ق_و_گ_را_با_هم_اشتباه_می_گیرند
@rastacenter
هر رفتار و هر اشتباه کودک، پیامی درباره مسیر یادگیری او دارد.
وقتی به جای عجله برای اصلاح خطا، علت آن را بهتر بشناسیم، میتوانیم کمک مؤثرتری به رشد و یادگیری فرزندمان کنیم.
این مطلب در قالب «شبهای آگاهی رستا» تهیه شده است.
اگر این محتوا برای شما مفید بود، خوشحال میشویم با معرفی آن به دیگر والدین، در گسترش آگاهی همراه ما باشید.
تا شبی دیگر و آگاهی تازه، همراه رستا باشید. 🌱
@rastacenter
«به نظر شما وقتی یک کودک دوزبانه در فارسی بعضی صداها مثل "ق" و "گ" را اشتباه میکند، علت اصلی چیست؟
@rastacenter
تقویت حل مسئله و انعطافپذیری شناختی
کودک باید مسیر را دنبال کند، قوانین را رعایت کند و اگر به بنبست رسید، روش خود را تغییر دهد.
یعنی فقط محاسبه نمیکند؛ بلکه برنامهریزی و تصمیمگیری هم انجام میدهد.
@rastacenter