نظریه نسبیت انیشتین شامل دو بخش
(نظریه نسبیت عام و نسبیت خاص)هستش
که نسبیت خاص در واقع بخشی از نسبیت عام هستش که به شکل اختصاصی تر راجب نور و سرعت صحبت میکنه
اول میخوام بگم که چرا اصلا این نظریه پدید اومد؟
تا آستانه قرن ۲۰ میلادی فیزیک بر پایه قوانین فیزیک نیوتنی و الکترومغناطیسی ماکسول بود اما یه سری پدیده ها با این قوانین جور در نمیومد خصوصا در مورد موضوع (نور و سرعت بالا) صدق نمیکرد
یکی از چالش های جدیش با آزمایش مایکلسون (اوریجینالز نه)_ مورلی(که حالا اینم توضیح میدم ) بود
آلبرت انيشتين که اون زمان قطعا به معروفی الانش نبود، اومد یه مقاله منتشر کرد به نام:
(درباره الکترودینامیک اجسام در حال حرکت” (On the Electrodynamics of Moving Bodies)
و پایه های نظریه رو ایجاد کرد که بعد ها به
(نظریه نسبیت خاص انیشتین) معروف شد
یه ذره کوتاه آزمایش مایکلسون_مورلی بگم
البرت مایکلسون و ادوارد مورلی دو تا فیزیک دان بودن که معتقد بودن
"سرعت حرکت نور بستگی به محیط انتشار نور داره"
دقیقا عین چیزی که برای صوت وجود داشت.
اما در حقیقت طی یه سری آزمایشات که واردش نمیشم و اگر که خواستین در یه بحث جدا میگم فهمیدن که اینطور نیست
و نور چه در فضا ،چه تو مریخ، چه کره زمین یا هر جایی با یه سرعت حرکت میکنه
اینجا اولین جایی بود که فیزیک کلاسیک(که علم ذرات رو بررسی میکنه) دادههای بدست اومده رو توجیه نمیکرد
۱۸ سال بعد این موضوع بود که انیشتین اومد و نظریه نسبیت خاص رو جسورانه بیان کرد
نظریه نسبیت خاص نیوتن بر مبنای دو اصل و چند نتیجه که از این دو اصل ساخته شده بود تشکیل میشه
که اول همرو خلاصه میگم بعد هر کدوم رو دقیق توضیح میدم
اصل اول(اصل نسبیت): قوانین فیزیک برای تمام ناظرانی که با سرعت ثابت حرکت میکنند (در چارچوبهای لخت)، یکسان است. یعنی هیچ چارچوب لخت برتر و مطلقی وجود نداره.
اصل دوم (اصل ثبات سرعت نور): سرعت نور در خلاء ©، برای تمام ناظران، صرف نظر از سرعت خودشان یا سرعت منبع نور، همیشه یکسان و ثابت است (حدوداً ۳۰۰,۰۰۰ کیلومتر بر ثانیه).
و بر مبنای این
چهار نتیجه مهم ساخته شد که احتمالا نتایجش براتون از خود اصول جذاب تر باشه و بیشتر راجبش شنیده باشید
1_اتساع زمان (Time Dilation)
2_نسبیت همزمانی (Relativity of Simultaneity)
3_انقباض طول (Length Contraction)
4_همارزی جرم و انرژی (Mass-Energy)
راجب دو اصل نسبیت و ثبات سرعت نور سعی میکنم توضیح بهتری بدم قابل درک باشه
نسبیت که خیلی سخت نیست ولی خب ثبات سرعت نور توضیحش یه مقدار سخت تره که با مثال میگم بهتر باشه
Magnifying glass
نظریه نسبیت خاص نیوتن بر مبنای دو اصل و چند نتیجه که از این دو اصل ساخته شده بود تشکیل میشه که اول
اول یه سری واژههارو بیاین دقیقتر بررسی کنیم داخل توضیح اصل نسبیت
1_ناظر: کسی که از بیرون یک رویداد یا حادثه بهش نگاه میکنه
2_چارچوب لختی: چارچوبی که در اون تفاوتی بین حرکت با سرعت ثابت و سکون نیست (همون قانون اول نیوتن لختی یا اینرسی)
اصل علیت رو در واقع اول گالیله بیان کرد و به خاطر همین بهش "اصل نسبیت گالیلهای" هم میگن. گالیله اونو فقط در توصیف مکانیک به کار برد ولی انیشتین اومد گفت برای الکترومغناطیس و نور و کلا هر چیزی در علم فیزیک هم میتونیم به کار ببریم.
حالا اینکه دقیقا منظورش چیه رو با مثال بیاین بگیم
فرض کنید داخل یه قطار هستید و به شکل اعجاب آوری از قبل نمیدونید دارید حرکت میکنید یا نه. همه پنجره ها هم پوشیده شده و هیچ راه ارتباطی ای با بیرون هم ندارید که بفهمید. انیشتین چی میگه؟
میگه در این حالت هیچگونه.. هیچچچ گونه آزمایشی وجود نداره که شما بفهمید در حال حرکتید یا ثابتید مگه اینکه مسئله شتاب اضافه بشه که ما با اون کاری نداریم
البته میتونید پنجره رو هم باز کنید😂🤝