ابوغریب رو باید از دو دوره جدا کنیم
اولش زندانِ حکومت صدام بعدم زندان تحت کنترل آمریکا چون بدبختی اینجاست که اسم ابوغریب فقط به عکسای معروف ۲۰۰۴ مربوط نیست قبل اونم سابقه ی خیلی سیاهی داشت
اول خود زندان رو به بیوگرافی راجبش بدم
ابوغریب نزدیکی بغداد قرار داشت و دوره صدام حسین تبدیل شد به یکی از معروفترین زندانای امنیتی عراق. حکومت بعث ازش برای نگهداری زندانیای سیاسی مخالفا متهمان امنیتی و زندانیای عادی استفاده میکرد. گزارشای حقوقبشری درباره دوره صدام از اعدام های گسترده و شکنجه و ناپدیدشدن زندانیا حرف میزنن حتی درباره اعدامای دسته جمعی توی سال های پایانی حکومت صدام گزارشایی وجود داره یعنی قبل از اینکه آمریکاییا اصلا وارد ماجرا بشن به صورت علنی، ابوغریب خودش اسم بدی داشت
مثلا توی گزارشهای مربوط به حکومت صدام از اعدام هزاران زندانی تو سال ۱۹۹۸ و دفن بعضی قربانی ها داخل گورای جمعی اطراف زندان صحبت شده البته این ارقام عمدتا بر کشته مقاما و زندانی های سابق موندن و همه جزئیاتش کاملا دقیق نیست و مخفی باقی مونده
بعد میرسیم به ۲۰۰۳ که آمریکا و متحداش به عراق حمله کردن و حکومت صدام سقوط کرد و نیروهای آمریکایی کنترل ابوغریب رو به دست گرفتن حالا قرار بود زندان تبدیل بشه به محل نگهداری عراقیایی که در جریان اشغال و شورشها دستگیر میشدن از افراد مشکوک به عضویت در شورش گرفته تا آدمایی که ممکن بود صرفا توی عملیاتای نظامی اشتباهی دستگیر شده باشن و اینجا اوضاع شروع کرد به گند خوردن
این شورش ها هم از گروهای مسلح مختلف علیه نیرو های آمریکایی و دولت جدید عراق جنگیدن و از بعثیای سابق گرفته تا گروه های سیاسی مختلف بدترینش القاعده
زندان بیش از حد شلوغ بود و خب طبیعتا نیرو برای نگهبانی کم بود و آموزش کافی وجود نداشت و دقیقا معلوم نبود مسئولیت هر بخش دست کیه از یه طرف پلیس نظامی باید زندانیارو نگه میداشت از طرف دیگه نیروهای اطلاعات نظامی دنبال بازجویی و گرفتن اطلاعات بودن. زنجیره فرماندهی و دستورات هم قاطی شده بود گزارشای ارتش آمریکا بعدها همین کمبود نیرو و آموزش ناکافی ابهام در مسئولیتا و فشار شدید برای گرفتن اطلاعات رو از عوامل اصلی ایجاد اون وضعیت دونستن (طبق معمول بهانه گیری آمریکایی ها)
از حدود اوت تا نوامبر ۲۰۰۳ موارد سوء رفتار شروع شد و کمکم شکل جدی تری گرفت بعضی زندانیا کتک میخوردن و بعضیا رو مدت طولانی توی وضعیت های دردناک نگه میداشتن بعضی رو برهنه میکردن، چشمبند میزدن یا برای مدت طولانی از خواب محروم میکردن
استفاده از سگای نظامی برای ترسوندن زندانیا هم گزارش شد. بعضی زندانیها هم با سر و صدای شدید و نور و انزوای خیلی شدید و محرومیت از وسایل اولیه تحت فشار قرار میگرفتن
بعضی موارد دیگه از اینم کثیفتر بود زندانیا مجبور میشدن جلوی دوربین برهنه بشن و روی هم قرار بگیرن یا توی موقعیتای تحقیرآمیز قرار بگیرن بعضی از سربازا از این صحنها عکس میگرفتن و حتی بعضی موارد هم بود که رفتار جنسی یا شبیهسازی جنسی به زندانیا تحمیل میشد این قسمت همون چیزیه که بعدا توی عکسای معروف دنیا پخش شد
یکی از معروفترین تصاویر هم همون زندانی عراقیه که روی یه جعبه ایستاده و سرش پوشیده شده و سیمهایی به بدنش وصل شده. بهش گفته شده بود اگر از روی جعبه بیفته برق بهش وصل میشه این تصویر در کنار عکسای برهنه کردن زندانیا و استفاده از سگ ها تبدیل شد به نماد کل رسوایی ابوغریب