هدایت شده از شفق the Argon
در حال تفکر به بینهایت کارهایی که بعد امتحانات میتونم انجام بدم(قراره با عذاب وجدان کمتر سرم تو گوشی باشه و بخوابم)
این سوال جالبی است! واقعیت این است که عدد ۱۳ ذاتاً نحس نیست، بلکه این شهرت بد را مدیون چند داستان تاریخی و فرهنگی است. بیا با هم بررسی کنیم این باور از کجا آمده:
۱. داستان «شام آخر» در مسیحیت
معروفترین دلیل به ماجرای یهودا اسخریوطی برمیگردد . در شام آخر، حضرت عیسی (ع) به همراه ۱۲ شاگردش (جمعاً ۱۳ نفر) حضور داشت . یهودا که سیزدهمین نفر بود، به مسیح خیانت کرد و این اتفاق باعث شد در فرهنگ غرب، ۱۳ به عددی نحس و نامبارک تبدیل شود .
۲. افسانه «والهالا» در اساطیر نورس
در باورهای کهن北欧 (اسکاندیناوی)، داستانی هست: خدای لوکی به عنوان نفر سیزدهم وارد یک مهمانی شد و با نیرنگ باعث مرگ خدای «بالدور» (محبوبترین خدا) را فراهم کرد. از آن موقع هم عدد ۱۳ نماد بدشانسی شد .
۳. تضاد با عدد ۱۲ (نماد کمال)
توی خیلی از فرهنگها، عدد ۱۲ نماد نظم و کمال است: ۱۲ ماه سال، ۱۲ برج فلکی، ۱۲ ساعت روز و شب، ۱۲ حواریون . عدد ۱۳ چون از این نظمِ دوازدهتایی خارج میشه، به نماد بینظمی، شورش و فروپاشی تبدیل شده . توی ایران باستان هم عمر جهان ۱۲ هزار سال دانسته میشد و ۱۳ نماد پایان دنیا و شروع یه دوره جدید بود .
۴. این باور در ایران از کجا آمد؟
جالبه بدونید که در ایران باستان نه تنها ۱۳ نحس نبود، بلکه روز سیزدهم فروردین (سیزدهبدر) یک جشن بزرگ و مقدس بود به نام «تیرگان» که نماد پیروزی ایزد باران بر خشکسالی بود . حتی آرزوی «۱۲۰ ساله شدن» هم ریشه در رسم ۱۳ ماهه کردن سال هر ۱۲۰ سال یک بار در ایران باستان داره که اون ماه سیزدهم را ماه رحمت و بخشندگی میدانستند .
باور نحسی ۱۳ در ایران، بیشتر تحت تأثیر فرهنگ غرب و از طریق ترجمه رمانها و فیلمهای خارجی در دوران معاصر رواج پیدا کرده . اسلام هم عدد ۱۳ را نحس نمیداند و حتی در روایات، ۱۳ رجب (ولادت امام علی) یک روز بسیار مبارک است .
---
جمعبندی:
عدد ۱۳ فقط یک خرافه فرهنگی است که از داستان یهودا در شام آخر و افسانههای北欧 ریشه گرفته . در واقع این ما هستیم که با باور خودمون، به عددها معنیِ «نحس» یا «خوشیمن» میدیم !
جالبتر اینه که بعضی جاها عدد ۱۳ نهتنها نحس نیست، بلکه خوشیمنه! مثلاً تو ایتالیا عدد ۱۳ نماد خوششانسی و ثروته.