🔰تاریخ فلسفه دین
✳️#فلسفه_فلسفه_دین - ۳
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
🔴در مورد #تاریخ_فلسفه_دین شایسته است که چند بحث از هم تفکیک شوند:
🔻تاریخ استعمال و رواج اصطلاح فلسفه دین؛
🔻تاریخ مباحث فلسفه دین؛
🔻تاریخ دانش فلسفه دین.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
◼️ تاریخ استعمال اصطلاح فلسفه دین
▪️اصطلاح «فلسفه دین» را ابتدا #هگل برای سلسله سخنرانیهای علمی خود که در سالهای ۱۸۲۱ تا ۱۸۳۱ درباره دین ارائه میکرد، برگزید و اندکی بعد از آن و در قرن نوزده، این اصطلاح همگانی شد.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
🔶 تاریخ مباحث فلسفه دین
🔸عمده مسائل و مباحثی که در فلسفه دین مطرح میشود ناظر به مسائل بنیادین زندگی معنوی بشر است و به همین سبب از دیرزمان این مسائل مورد توجه متفکران بوده است.
🔸در #جهان_باستان و در میان پیروان ادیان شرقی همچون #هندوئیسم، #بودیسم، #شینتو مباحثی راجع به حقیقت غایی و برهمن مورد بحث بوده و در میان یهودیان و زرتشتیان نیز مباحث خداشناسی وجود داشته است.
🔸با آغاز #فلسفه_یونان در قرن پنجم پیش از میلاد، سرعت و دقت مباحث فلسفه دینی بیشتر شده و اوج آن را در فلاسفه پساسقراطی همچون #افلاطون و بویژه #ارسطو مشاهده میکنیم که مباحث خداشناسی، مبدا اول و محرک نخستین محور مباحث بوده و چند برهان مهم نیز برای اثبات وجود خدا ابداع میشود و در مورد #صفات_خدا و #رابطه_خدا_و_جهان نیز مباحثی مطرح میشود.
🔸در #قرون_وسطی نیز در میان مسلمانان، مسیحیان و ادیان دیگر میاحث فلسفه دینی بیش از پیش مورد توجه قرار میگیرد که برخی از آنها عبارتند: براهین #اثبات_وجود_خدا، #صفات_الهی، رابطه #عقل_و_ایمان، #جاودانگی و غیره. این مباحث تا امروزه نیز ادمه پیدا کرده و با دستاوردهای جدید مورد مطالعه قرار میگیرد.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
🔷 تاریخ دانش فلسفه دین
🔹تاریخ رشته فلسفه دین همچون دیگر #فلسفههای_مضاف به دورهای از تاریخ #تفکر_غرب باز میگردد که متفکران غربی از نظامسازیِ فلسفی ناامید شده و وظایفی را که پیش از آن فلسفه مطلق انتظار داشتند، به فلسفههای مضاف حواله دادند. ازاینرو، پژوهشهای عقلیِ دینی نیز همچون علم، اخلاق، هنر و ... در شاخه خاصی از فلسفه و با عنوان #فلسفه_دین فعالیت خود را آغاز کرد.
🔹اولین فیلسوفان دین را رابرت فلینیت، توماس گرین، هربرت برادلی، ادوارد کیرد و جوس رویس میدانند که در سالهای 1875 تا 1900 مهمترین تلاش آنها این بود که #ایدئالیسم مطلق هگلی را با مباحث دینی تطبیق دهند و از این طریق از #باورهای_دینی دفاع کنند.
🔹آثار زیادی توسط این گروه از اندیشمندان به تبعیت از میراث هگلی بوجود آمد، لکن این گرایش در فلسفه دین پایدار نبود و با نقد و افول ائیدآلیسم، پرونده آن نیز بسته شد.
🔹در دو دهه اول قرن بیستم، عمده تلاش فیلسوفان دین برای رهائی از گرایش پیشین بود و بعد از آنها با فیلسوفان دینی همچون ساموئل الکساندر، ویلیام تمپل، وایتهد و ویتشگنشتاین مواجهیم و با شکلگیری #فلسفه_تحلیلی، عمده مباحث فلسفه دینی در قالب فلسفه تحلیلی انجام میگرفته است.
🔹از دهه پنجاه و شصت قرن بیستم نیز شاخه وجودی فلسفه دین پا به میدان گذاشت و مباحثی جدیدی در آن مطرح شد و #فلسفه_دین_قارهای شکل گرفت.
🔹فلسفه دین تا به امروز نیز توسط متفکران زیادی پیگیری شده و هماکنون یکی از رشتههای پویا و فعال در عرصه پژوهشهای عقلی در رابطه با دین است.
یادداشت از: حجتالاسلام دکتر جواد قلیپور ـ ۲۳ آذر ۹۹
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
#فلسفه #فلسفه_اسلامی #فلسفه_دین_اسلامی #میرباباپور
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
https://eitaa.com/Islamic_Philosophy_of_Religion/60
#معرفی کتاب
📘دفاع تبیینی از خداباوری
بررسی دیدگاه ریچارد سویینبرن
✍🏼نویسنده: منصور نصیری
▪️ریچارد سوئینبرن (Richard Swinburne) متولد ۱۹۳۴، استاد #فلسفه_دین در دانشگاه آکسفورد و یکى از مهمترین فیلسوفان دین و #فلسفه_تحلیلی معاصر انگلستان در دهههاى اخیر محسوب مىشود.
آنچه که باعث شهرت سوئینبرن شده است، تحقیقات او در حوزه فلسفه دین است.
▪️سه کتاب او با نام های انسجام خداباوری، مفهوم معجزه و وجود خدا از تاثیرگذارترین آثار در حوزه فلسفه دین است.
▪️میتوان گفت همۀ پژوهشها و تلاشهایی که تا سالهای اخیر برای دفاع از #خداباوری صورت گرفتهاند، مبتنی بر #اثبات خدا با اتکا بر روش #قیاسی و قطعیت محور بودهاند. اما امروزه متفکرانی در جهان غرب با تأکید بر روشی متفاوت به دفاع از خداباوری میپردازند. این روش همان روشی است که در ارزیابی فرضیههای علمی و دفاع از آنها به کار میرود؛ روشی کاملاً احتمالمحور و مبتنی بر «#استنتاج_بهترین_تبیین» که روشی رایج در ارزیابیِ فرضیههای علمی است.
▪️ریچارد سویینبرن، سردمدار استفاده از چنین روشی است. او با رد روش مرسوم کوشیده است برای دفاع از خداباوری، از این شیوه نو که احتمالمحور است استفاده کرده، خداباوری را چونان فرضیهای در کنار سایر فرضیهها، از جمله فرضیه مادیانگاری، در نظر بگیرد و با کاربستِ معیارهای مطرح در این روش از خداباوری دفاع کند.
کتاب حاضر این روش جدید را با محوریت دیدگاه سویینبرن تبیین و بررسی کرده است.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
📬 کانال فلسفه دین اسلامی
|ایتــــا | تلگرام | اینستاگرام | آپارات |