📌 #طرح_مهدوی ؛ #مناسبتی
🔹 آنجا که در مباهله، مولایمان علی علیهالسلام، جانِ پیامبر خطاب شد، نادیده گرفتند و ثمرهاش شد خانهنشینی مولا…
🔸 چه حقیقتی را نادیده گرفتیم که هزار و اَندی سال است امام زمانمان غریب است و در پس پرده؟
💐 سالروز #مباهله گرامی باد.
#نهج_البلاغه | #حکمت ۱۲۶
🏷️ ضدّ ارزش های شگفت
┄┅═✧ا﷽ا✧═┅┄
❁• وَ قَالَ عليهالسلام عَجِبْتُ لِلْبَخِيلِ يَسْتَعْجِلُ اَلْفَقْرَ اَلَّذِي مِنْهُ هَرَبَ وَ يَفُوتُهُ اَلْغِنَى اَلَّذِي إِيَّاهُ طَلَبَ فَيَعِيشُ فِي اَلدُّنْيَا عَيْشَ اَلْفُقَرَاءِ وَ يُحَاسَبُ فِي اَلْآخِرَةِ حِسَابَ اَلْأَغْنِيَاءِ
وَ عَجِبْتُ لِلْمُتَكَبِّرِ اَلَّذِي كَانَ بِالْأَمْسِ نُطْفَةً وَ يَكُونُ غَداً جِيفَةً
وَ عَجِبْتُ لِمَنْ شَكَّ فِي اَللَّهِ وَ هُوَ يَرَى خَلْقَ اَللَّهِ
وَ عَجِبْتُ لِمَنْ نَسِيَ اَلْمَوْتَ وَ هُوَ يَرَى اَلْمَوْتَى
وَ عَجِبْتُ لِمَنْ أَنْكَرَ اَلنَّشْأَةَ اَلْأُخْرَى وَ هُوَ يَرَى اَلنَّشْأَةَ اَلْأُولَى
وَ عَجِبْتُ لِعَامِرٍ دَارَ اَلْفَنَاءِ وَ تَارِكٍ دَارَ اَلْبَقَاءِ
┅───────────────┅
☜ و درود خدا بر او، فرمود: در شگفتم از بخيل: به سوى فقرى مىشتابد كه از آن مىگريزد و سرمايهاى را از دست مىدهد كه براى آن تلاش مىكند. در دنيا چون تهيدستان زندگى مىكند؛ امّا در آخرت چون سرمايهداران #محاكمه مىشود.
و در شگفتم از متكبّرى كه ديروز نطفهاى بىارزش و فردا مردارى گنديده خواهد بود.
و در شگفتم از آن كَس كه آفرينش پديدهها را مىنگرد و در وجود خدا ترديد دارد.
و در شگفتم از آن كَس كه مردگان را مىبيند و #مرگ را از ياد برده است.
و در شگفتم از آن كَس كه پيدايش دوباره را انكار مىكند در حالى كه پيدايش آغازين را مىنگرد.
و در شگفتم از آن كَس كه خانه نابود شدنى، را آباد مىكند؛ امّا جايگاه هميشگى را از ياد برده است.
🇯 🇴 🇮 🇳
─┅•═༅𖣔✾✾𖣔༅═•┅─
♻️ ترجمه فیضالاسلام: امام عليه السّلام (در نكوهش خوهاى زشت و كردارهاى ناشايسته) فرموده است:
(۱) شگفت دارم براى مرد بخيل و زفتى كه مىشتابد بفقر و تنگدستى كه از آن گريزانست (زيرا از آنچه دارد سود نمىبرد پس با تهى دستان يكسان است) و توانگرى را كه مىجويد از دست مىدهد (زيرا از مال و دارائيش بهرهاى نمىبرد) پس در دنيا مانند تنگدستان زندگى مىنمايد و در آخرت مانند توانگران به حسابش مىرسند (چون حساب اندوخته را بايد پس بدهد)
(۲) و شگفت دارم براى گردنكشى كه ديروز نطفه بود و فردا مردار مىباشد (كه اگر خاك از روى جسدش بردارند مردم از گندش گريزانند)
(۳) و شگفت دارم براى كسيكه در خدا دو دل باشد در حاليكه آفريده شدۀ خدا را مىبيند (چون نمىشود بى آفرينندهاى آفريده شدهاى باشد)
(۴) و شگفت دارم براى كسيكه #مرگ را فراموش ميكند در حاليكه مىبيند كسى را كه مىميرد.
(۵) و شگفت دارم براى كسيكه زير بار پيدايش معاد و بازگشت در #قيامت نمىرود و حال آنكه پيدايشِ از نطفه را مىبيند.
(۶) و شگفت دارم براى كسيكه خانۀ نيستى را آباد ميكند (براى دنيا تلاش مىنمايد) و خانۀ هستى (آخرت) را رها مىسازد (در فكر آماده ساختن توشهاى براى آن نيست).
📖 امام عليه السلام در اين كلام حكمتآميزش به شش رذيلۀ اخلاقى اشاره فرموده كه سرچشمۀ غالب بدبختىهاى انسان است و اگر بتواند از آنها فاصله بگيرد دنيا و آخرت خود را آباد كرده و سامان بخشيده است.
نخست اشاره به مسئلۀ «بخل» و آثار شوم آن مىكند و مىفرمايد: «از بخيل تعجب مىكنم كه به استقبال فقرى مىرود كه از آن گريخته و غنايى را از دست مىدهد كه طالب آن است. در دنيا همچون فقيران زندگى مىكند ولى در آخرت بايد همچون اغنيا حساب پس دهد»؛ (عَجِبْتُ لِلْبَخِيلِ يَسْتَعْجِلُ الْفَقْرَ الَّذِي مِنْهُ هَرَبَ وَ يَفُوتُهُ الْغِنَى الَّذِي إِيَّاهُ طَلَبَ، فَيَعِيشُ فِي الدُّنْيَا عَيْشَ الْفُقَرَاءِ وَ يُحَاسَبُ فِي الْآخِرَةِ حِسَابَ الْأَغْنِيَاءِ)
👈 امام عليه السلام چه تعبير زيبا و دلنشينى در اينجا فرموده است؛ افراد بخيل تنها نسبت به ديگران بخيل نيستند. بسيار مىشود كه نسبت به خويشتن هم بخيلاند با اينكه داراى ثروتاند زندگى سخت و فقيرانهاى براى خود فراهم مىكنند و همانگونه كه امام عليه السلام فرموده است براى فرار از فقر آينده، فقر امروز را براى خود ترتيب مىدهند. آنها همچنين به دنبال غنا و ثروت بيشتر در آينده اند در حالى كه غناى امروز را از دست مىدهند. چرا كه از ثروت خود بهرهاى نمىبرند. از سويى ديگر در #روز_قيامت بايد در صف اغنيا بايستند و حساب اموال خود را پس دهند در حالى كه در دنيا از نظر زندگى در صف فقيران بودند؛ يعنى مشكلات غنا را دارند؛ ولى از مواهب آن بىبهرهاند. آيا زندگى چنين اشخاصى شگفتآور و تعجببرانگيز نيست؟ آيا مىشود اينگونه افراد را در زمرۀ عاقلان دانست؟ نه تنها امام عليه السلام كه عقل كل است از زندگى آنان تعجب مىكند، بلكه هر انسان عاقلى گرفتار شگفتى مىشود. ممكن است كسانى بگويند: اين دربارۀ بخيلانى است كه حتى دربارۀ خود بخل مىورزند؛ اما بخيلانى كه بخلشان متوجه ديگران است و خودشان زندگى مرفهى دارند مشمول اين سخن نيستند؛ ولى تجربه نشان داده كه غالب بخيلان به خويشتن نيز بخيلاند.
امام عليه السلام در دومين مورد شگفتى مىفرمايد: «از متكبرى كه ديروز نطفهاى بىارزش بوده و فردا مردار گنديدهاى است (به راستى) تعجب مىكنم»؛ (وَ عَجِبْتُ لِلْمُتَكَبِّرِ الَّذِي كَانَ بِالْأَمْسِ نُطْفَةً، وَ يَكُونُ غَداً جِيفَةً)
تكبر كه همان خودبزرگبينى است نشانۀ روشنى از #غفلت به مبدأ و منتهاى وجود انسان در اين دنياست و اگر انسان به مبدأ و منتهاى خويش بنگرد اين خودبزرگبينى از او زايل مىشود. اگر امروز در اوج قوت و قدرت است نبايد فراموش كند كه ديروز نطفۀ بىارزشى بود و نبايد از ياد ببرد كه چند روزى مىگذرد و مبدَّل به جيفۀ گنديدهاى مىشود كه مردم از نزديك شدن به او تنفّر دارند و مىگويند: هرچه زودتر او را دفن كنيد تا فضاى خانه يا كوچه و بازار آلوده نشود. در واقع امام عليه السلام با اين سخن، درمان كِبر را نيز نشان داده است كه هرگاه حالت كبر و #غرور به شما دست داد براى زايل كردن آن به گذشته و آيندۀ خويش بنگريد. سَرى به قبرستانهاى خاموش بزنيد كه گاه بعضى از آنها شكاف برداشته و بوى آزار دهندۀ جيفه از آن بيرون مىآيد، آن را تماشا كنيد و در آيندۀ خويش نيز #بينديشيد.
✨ در حديثى از رسول خدا صلى الله عليه و آله مىخوانيم: «إيّاكُمْ وَ الْكِبْرَ فإنَّ إبْليسَ حَمَلَهُ الْكِبْرُ عَلىٰ أنْ لا يَسْجُدَ لِآدَمَ ؛ از تكبّر بپرهيزيد كه تكبر ابليس را وادار به سرپيچى از فرمان خدا نسبت به سجده براى آدم كرد». امير مؤمنان على عليه السلام نيز در خطبۀ «قاصعه» (خطبۀ 192) در همين رابطه فرموده بود: «فَاعْتَبِرُوا بِما كانَ مِنْ فِعْلِ اللّٰهِ بِإبْليسَ إذ أهْبَطَ عَمَلَهُ الطَّويلَ وَ جَهْدَهُ الْجَهيدَ... عَنْ كِبْرِ ساعَةٍ واحِدَةٍ ؛ از كارى كه خداوند با ابليس انجام داد #عبرت بگيريد آنگاه كه خداوند عبادات طولانى و تلاش فوق العادۀ او را (در عبادت) هبط و نابود كرد به علت ساعتى تكبر». و به دنبال آن مىافزايد: «فَمَنْ ذا بَعْدَ إبْليسَ يَسْلَمُ عَلَى اللّٰهِ بِمِثْلِ مَعْصِيَتِهِ ؛ بنابراين چه كسى بعد از #ابليس به سبب معصيتى همانند او مىتواند سالم بماند؟»