✅ دکتراصغر منتظرالقائم،استاد گروه تاریخ دانشگاه اصفهان و دبیر علمی همایش: مرقد ائمه(ع) و امامزادگان؛ میراث معنوی و مادی تشیع

مطالعه انگاره تاريخي امامزاده ها نشان مي دهد آنها در ابعاد اجتماعي، سياسي، اقتصادي و فرهنگي بر تاريخ ايران پيش از صفويه تاثير گذار بودند. عموم مردم و بزرگان شيعه و سني ايراني براي ابراز دوستي خود با خاندان پيامبر به زيارت مقابر آنان مي رفتند و مراسم زيارت را انجام مي دادند. ايرانيان دوستدارخاندان پیامبر موقوفات زیادی به امامزادگان برای تعمير و مرمت و هزينه هاي روزانه اداره حرم آنان وقف می کردند. این امامزاده ها اسناد مادی مهمی به دست می دهند برای مطالعه تاریخ تشیع به ویژه مراکز آموزشي و فرهنگي وابسته به این مقابر نتايج تعليمي و توسعه علوم ديني داشتند. حرم امامزادگان به وسيله انواع هنرهای گوناگون بنيان و تزيين مي گرديد و اين هنرها موجب تداوم تاريخي شيعه و تداوم فرهنگ زيارت امامزادگان گرديد. مفاهيم زيارت و شعائر و آداب و رسوم و مناسک آن به مرورزمان مستحکمتر شد. حضور امامزاده ها در صحنه فرهنگ و جامعه ايران موجب گسترش و تداوم فرهنگ دوستي خاندان پيامبر و گرايش به تشیع پيش از صفويه گرديد. دوستي خاندان پيامبر در شهرهای سني نشين مثل اصفهان، تبریز، شیراز، قزوین، کرمان، همدان و یزد گسترش یافت و درایالات مازندران، گيلان، عراق عجم و درشهرهاي هرات، مشهد، ري، آبه، کاشان و سبزوار به عنوان کانون اصلی گسترش تبليغات شيعي نمایان گردیدند. قم با سابقه شيعي نقش بيشتري در دوستي خاندان پيامبر و در استواري هويت شيعي پيدا کرد.

✅ دکتر سید مسعود شاهمرادی؛دانشیار تاریخ اسلام دانشگاه زنجان : نام امام علی(ع) در متون سکه های ایران در دوران پیشاصفویه

از سده های اولیه اسلامی تا طلوع دولت صفویه در ابتدای قرن دهم هجری، نام امام علی (ع) بر روی سکه‌های حکومتگران مختلف نقش بسته است. این امر به صورت ذکر عبارت" علی ولی الله" و یا در قالب نگارش نام ائمه شیعه(ع) بر روی مسکوکات مختلف تجلی یافته است. همچنین برخی از آیات قرآن کریم که مفسران مختلف شان نزول آنها را درباره امام علی(ع) تلقی کرده اند، بر روی برخی از مسکوکات این دوران نوشته شده است. اینگونه متون حک شده بر مسکوکات نشانگر تعلقات شیعی و یا احترام و ارادت فرمانروایان ادوار مختلف به اهل بیت (ع) و به ویژه امام علی (ع) است و بررسی آنها می تواند به تحقیقات و مطالعات تاریخ تشیع در ایران پیشاصفویه عمق بیشتری بخشد زیرا متون سکه ها از معتبر ترین اسناد تاریخی به شمار می آید که در گذر تاریخ هیچ تحریفی در آنها راه نیافته است.

✅ دکتر احمد خامه یار؛ دکتری تاریخ و تمدن ملل اسلامی از دانشگاه تهران: تحولات معماری عتبات عالیات: در آینه طومار زیارتی نیبور

طومار نیبور، طومار زیارتی مصوّری است که حاوی تصاویر (نقاشی‌های) شماری از اماکن مقدس مسلمانان و شیعیان است که معمولاً در یک سفر زیارتی از مسجدالحرام در مکه تا حرم مطهّر رضوی در مشهد زیارت می‌شده است. این طومار که به نام جهانگرد دانمارکی کارستن نیبور نامگذاری شده، امروزه در موزه ملی دانمارک در کپنهاگ نگهداری می‌شود. طومار نیبور از دوره زندیه و نمونه دست‌نویس و قدیمی‌تری از طومارها و پوسترهای زیارتی مصوّر شیعی است که در دوره‌های قاجار و پهلوی، با تکنیک چاپ سنگی و جدید تولید شده است. یک وجه اهمیت طومار نیبور آن است که تصوّر اولیه‌ای از وضعیت معماری بارگاه‌های ائمه (ع) در عراق در زمان تولید آن به دست دهد و ازاین‌رو آن را باید سند ترسیمی ـ تصویری مهمی در مطالعه تاریخ معماری عتبات عالیات عراق به شمار آورد.

✅ دکتر سید محمد نقوی؛پژوهشگر تاریخ اسلام و مطالعات شیعی: مطالعه‌ای تاریخی-هنری شبیه‌سازی حرم‌های ائمه اطهار(ع) در شبه‌قاره هند

بازآفرينى مقامات مقدس دينى در شبه‌قاره هند، سابقه‌ای طولانى دارد. با ورود اسلام و تشيع در اين منطقه، به علت فاصله‌ى زياد از مقامات مقدسه اسلامی، در میان مسلمانان و بالخصوص شیعیان، این سنت، جایگاه ویژه‌ای پیدا کرد. از دیرباز در مناطق مختلف هند، پیروان مذاهب مختلف اسلامی، به شیوه‌های مختلف، در صدد ساخت یادبودهایی به عنوان شبیه مزارات و مقامات مقدسه برآمدند، این سنت، در میان شیعیان شبه قاره، به دو صورت، تعزیه و شبیه، جریان یافت، و تاکنون ادامه دارد، علاوه بر بنیان‌های عقیدتی فرهنگی، این آیین در بردارنده‌ی جنبه‌های مختلف تاریخی، هنری، معماری و اجتماعی می‌باشد. در این مختصر فرصت، به معرفی، تاریخ مختصر این آیین و برخی جنبه‌های ذکر شده پرداخته خواهد شد

با توجه به وجود اختلالاتی درمحیط بیگ بلو باتن، لینک جدید کارگاه به آدرس https://meet.google.com/pjk-rsff-gqy می باشد.

همایش ساخت، بازسازی و توسعه عتبات عالیات در گذر تاریخ 🔹نهمین پیش نشست علمی🔹 📌 سخنرانان: ✅ حجت الاسلام و المسلمین آقای علی دیانی – بقاع متبرکه ؛زمینه ساز مدینه فاضله ✅ دکتر اصغر منتظرالقائم –نقش بقاع متبرکه در سلامت معنوی امت اسلامی 📅 زمان: چهارشنبه ۲۳ مهرماه ۱۴۰۴– ساعت ۹ الی ۱۱ 📍 مکان: بزرگراه شهید خرازی، ابتدای خیابان شهیدان غربی، دانشگاه معارف قرآن و عترت، ساختمان امیرالمؤمنین(ع)، طبقه چهارم، سالن اجتماعات لینک پخش زنده: @maaref_quran_un1 🌐https://atabat.ui.ac.ir 📧atabatui@res.ui.ac.ir 📱@atabatui 📱@maaref_quran_un1

همایش ساخت، بازسازی و توسعه عتبات عالیات در گذر تاریخ 🔹دهمین پیش نشست علمی🔹 📌 سخنرانان: ✅محسن حسام مظاهری( بررسی اسناد تامین هزینه روشنایی حرم های امامت شیعه در عراق توسط دولت ایران ✅ مهشید سادات اصلاحی( بررسی اسنادی از صدور روادید زیارت عتبات عالیات) ✅ متین سادات اصلاحی( بررسی اسنادی از شرایط سفر به عتبات ) 📅 زمان: یکشنبه ۲۷ مهرماه ۱۴۰۴– ساعت ۱۱ 📍 مکان: ملکشهر. خیابان بهارستان غربی. جنب ایستگاه مترو گلستان. کوچه ۵۸ 🌐https://atabat.ui.ac.ir 📧atabatui@res.ui.ac.ir 📱@atabatui