🔄 بازسازی شرکت‌های دولتی آسیب‌دیده با سرمایه بخش خصوصی؛ فرصتی در دل بحران 💼 شرکت‌های بزرگی مانند فولاد مبارکه در طول جنگ آسیب دیدند و بازسازی آن‌ها بار سنگینی برای دولت است. هزینه بازسازی این شرکت‌ها که بخش مهمی از آن‌ها در بورس فعال هستند، حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد از ارزش جایگزینی (هزینه ساخت مجدد از صفر) آن‌هاست. با این حال با بازگشایی بورس، ارزش سهام این شرکت‌ها احتمالاً بیش از رقم مورد نیاز برای بازسازی کاهش خواهد یافت. 🎯 این وضعیت فرصتی برای واگذاری این شرکت‌های آسیب‌دیده به بخش خصوصی است: 🏛️ اول، سهامداران اصلی این شرکت‌ها نهادهای دولتی و عمومی مانند صندوق‌های بازنشستگی هستند که نه پول و نه توان کافی برای بازسازی دارند. این نهادها به این شرکت‌ها به چشم منبع درآمد نگاه می‌کردند، نه به عنوان پروژه‌ای برای بازسازی. اکنون که این شرکت‌ها به جای گاو شیرده به باری برای بازسازی تبدیل شده‌اند، منافع صندوق‌های بازنشستگی در آزادسازی از این بار و سرمایه‌گذاری در فرصت‌های پربازده‌تر و کم‌ریسک‌تر است. 💰 دوم، یکی از دلایل عدم واگذاری این شرکت‌ها تاکنون، قیمت بالای آن‌ها بود که هیچ بخش خصوصی توان خرید آن‌ها را نداشت. اما اکنون با کاهش ارزش سهام، این فرصت برای بخش خصوصی فراهم می‌شود که بتواند مالکیت این شرکت‌ها را خریداری کند. ⚙️ سوم، دولت می‌تواند سهام این شرکت‌ها را با شرایط مناسب به شرکت‌های خصوصی خوشنام واگذار کند. برای مثال فروش در قالب اقساط مساوی ۶۰ ماهه، و در عوض دیگر مجبور نباشد برای بازسازی آن‌ها هزینه‌ای متحمل شود. به عبارتی دولت می‌تواند واگذاری این شرکت‌های بزرگ را اهرمی برای بازسازی آن‌ها کند، بدون اینکه هزینه گزافی را به بهانه بازسازی به صندوق توسعه ملی یا بانک مرکزی تحمیل کند. ✅ در مجموع، این بحران می‌تواند فرصتی برای خصوصی‌سازی واقعی شرکت‌های بزرگ باشد؛ فرصتی که هم به نفع بخش خصوصی، هم به نفع دولت و هم به نفع اقتصاد کشور است. اکوهشت - دیدبان رشد اقتصادی ایران @ecohasht

⛔️ سفره بی‌پایان شرکت‌های شبه دولتی از جیب مردم (۶) 💸 ⚽سیدورف چگونه چند هزار دلار از جیب پتروشیمی های ایران را خالی کرد‼️ 🏢 وقتی مدیریت یک باشگاه به مجموعه شرکت‌های شبه‌دولتی سپرده می‌شود، نمی‌توان انتظار زیادی جز هزینه‌کردهای بی‌ضابطه و تصمیم‌های پرابهام داشت. هزینه هایی که یا برای گرفتن عکس یادگاری یا سوء مدیریت از جیب مردم خرج میشوند. اکوهشت - دیده‌بان رشد اقتصادی ایران @ecohasht

🔦 سبد انرژی یا میز قمار؟ شرط‌بندی سنگین ایران روی یک کارت: گاز ⚠️ در سه دهه گذشته، نفت و گاز همیشه بیش از ۹۰ درصد سبد انرژی ایران را تشکیل داده‌اند. سهم نفت از سبد انرژی کشور که زمانی با ۶۷ درصد صدرنشین بود، اکنون به ۲۹ درصد رسیده و گاز با حدود ۶۹ درصد جای آن را گرفته است. 🪨 در این مدت، سهم زغال‌سنگ و انرژی‌های تجدیدپذیر هرکدام تنها حدود ۱ درصد بوده‌اند. این یعنی تنوع پایین سبد انرژی و آسیب‌پذیری بالا در امنیت انرژی کشور. 💡 ایران با ظرفیت جغرافیایی بالا باید سهم انرژی‌های تجدیدپذیر، زغال‌سنگ و هسته‌ای را افزایش دهد. این کار علاوه بر کاهش قطعی برق، مقاومت کشور را در برابر تهدیدها، به‌ویژه در شرایط جنگی بالا می‌برد. اکوهشت - دیده‌بان رشد اقتصادی ایران @ecohasht

📌 مدیریت بازار ارز با صرفه‌جویی؟ #بشنوید 🎙️ پوریا فتحعلی، کارشناس اقتصادی 📉 با آسیب به صنایع ارزآور، درآمدهای ارزی کشور چه میزان کاهش می‌یابد؟ 🔥 تولید گاز تا چه میزان آسیب دیده و اثر آن بر بازار ارز چیست؟ ⚖️ ما سه گزینه داریم: ۱.خاموشی خانه‌ها ۲.خاموشی صنایع ارزآور و جهش قیمت ارز ۳.صرفه‌جویی! 🔋 هر ایرانی دو برابر یک شهروند گرجستانی (کشوری با اقلیم مشابه ما) انرژی خانگی مصرف می‌کند؛ این یعنی ظرفیت بالای صرفه‌جویی. 🔌 دولت باید میان خاموشی‌های گسترده (تنبیه همه) یا جریمه پرمصرف‌ها انتخاب کند. 🛡️ صرفه‌جویی یعنی فشار کمتر به منابع ارزی و افزایش تاب‌آوری کشور؛ این یعنی خط مقدم نبرد! اکوهشت - دیده‌بان رشد اقتصادی ایران @ecohasht

🏢 راهکار اقتصادی بازسازی اماکن آسیب‌دیده؛ چگونه از اموال مازاد دولتی بهره ببریم؟ 🏚️ در جریان جنگ اخیر، بخشی از ساختمان‌های نهادهای دولتی، عمومی و نظامی دچار آسیب شدند. بازسازی مجدد این بناها به شکل پیشین یا خرید ساختمان‌های جدید در شرایط فعلی، می‌تواند هزینه‌های مالی قابل‌توجهی را بر دوش دولت بگذارد و منابع محدود کشور را تحت فشار قرار دهد. 🏛️ دولت و نهادهای عمومی، هم‌اکنون حجم گسترده‌ای از اماکن با امکانات مناسب را در سراسر کشور در اختیار دارند. منطق اقتصادی و مدیریت بهینه منابع حکم می‌کند که به جای صرف بودجه‌های سنگین برای ساخت‌وسازهای جدید، از این ظرفیت‌های پنهان برای جبران اماکن از دست‌رفته به بهترین شکل ممکن استفاده شود. 📊 گام پیش‌نیاز در این مسیر، شفافیت اطلاعاتی و ایجاد یک پایگاه داده جامع است. در حال حاضر وزارت اقتصاد به عنوان امین اموال دولت، آمار دقیقی از تمامی این دارایی‌ها در اختیار ندارد. این روند باید اصلاح شده و پس از آن، اماکن مازاد هر دستگاه بر اساس استانداردهای دقیق و متناسب با نیازهای واقعی آن‌ها شناسایی شوند. 🔄 پس از شفاف‌سازی، می‌توان نیازهای نهادهای آسیب‌دیده را بهینه‌سازی و رفع کرد. هر نهاد دولتی، عمومی یا نظامی که ساختمان خود را از دست داده، می‌تواند نیاز خود را به وزارت اقتصاد اعلام کند تا از محل همین اموال مازاد شناسایی‌شده، نیازهای ساختمانی آن‌ها به سرعت و با کمترین هزینه تامین گردد. ⚖️ برای ایجاد انگیزه در مدیران جهت معرفی اموال مازاد، می‌توان از ابزارهای تنظیمی در بودجه بهره برد. به این معنا که دستگاه‌های دارای اموال راکد، موظف شوند درصدی از ارزش دارایی‌های مازاد خود را به عنوان عوارض به دولت بپردازند (که به معنای کاهش حقوق و مزایای کارکنان آن دستگاه است). این راهکار، انگیزه مناسب برای مدیران ایجاد می‌کند تا اموال خود را در مسیر مولدسازی قرار دهند. ✅ در نهایت، اجرای این سیاست نه تنها بار مالی دولت را به شدت کاهش می‌دهد، بلکه بهره‌وری دارایی‌های فیزیکی بخش عمومی را نیز به شکل ملموسی ارتقا خواهد بخشید. اکوهشت - دیدبان رشد اقتصادی ایران @ecohasht

⚠️ جنگ، بحران گازیِ سال‌های آینده را به امروزِ ما منتقل کرد! 🏠🔥 در طی جنگ با خسارت بخشی از زیرساخت‌ها، عرضه گاز در کشور کاهش یافت؛ اما افزایش بی‌اندازه مصرف گاز در بخش خانگی، کشور را در چند سال آینده با همین کسری امروز روبه‌رو می‌کرد. در واقع جنگ فقط یک ماشین زمان بود که چندسال ما را به جلو برد. 💢 در قسمت ۱۳ از #اکوتاک با احسان گنجی آزاد، کارشناس حوزه انرژی، گفتگو کردیم. مشروح آن را در لینک زیر ببینید. 🎬 گفتگوی کامل را در آپارات تماشا کنید. اکوهشت - دیده‌بان رشد اقتصادی ایران @ecohasht

⛽️ ۹۸ درصد وابستگی به نفت و گاز؛ ضرورت توسعه تجدیدپذیرها و زغال‌سنگ ⚠️ بیش از ۹۸ درصد از سبد انرژی ایران در انحصار نفت و گاز است. این وابستگی شدید، زنگ خطری جدی برای امنیت انرژی کشور محسوب می‌شود و ضرورت توسعه فعال انرژی‌های تجدیدپذیر و بهره‌برداری از زغال‌سنگ را بیش از پیش آشکار می‌سازد. 📉 در سه دهه گذشته، سهم مجموع انرژی‌های تجدیدپذیر و زغال‌سنگ در ایران نه‌تنها افزایش نیافته، بلکه با افتی از حدود ۳ درصد به زیر ۱ درصد سقوط کرده است که عمدتاً ناشی از کاهش سهم برق‌آبی است. 🌍 در مقابل شاهد افزایش مستمر سهم مجموع انرژی‌های تجدیدپذیر و زغال‌سنگ از سبد انرژی در دنیا هستیم. این رشد ناشی از ثبات سهم زغال‌سنگ و جهش سهم انرژی‌های تجدیدپذیر از حدود ۷٪ به ۱۵٪ در همین دوره است. اکوهشت - دیده‌بان رشد اقتصادی ایران @ecohasht

📉 قربانی کردن رشد اقتصادی؛ شلیکی است به قلب رفاه! 📰 پیش‌بینی‌ها نشان می‌دهند که آلمان برای سومین سال متوالی در تله رشد اقتصادی صفر گرفتار شده است. این وضعیت دولت آلمان را به انجام اصلاحاتی مانند مقررات زدایی، اصلاح نظام بازنشستگی، کاهش بروکراسی و ... برای افزایش رشد اقتصادی واداشته است. ⚠️ درحالی‌که احزاب چپ، اصلاحات اقتصادی را معادل فدا کردن رفاه مردم می‌دانند، صدراعظم این کشور هشدار داد: تنها یک اقتصادِ در حال رشد می‌تواند منابع لازم برای حمایت‌های بلندمدت اجتماعی و توسعه زیرساخت‌ها را تضمین کند. 📈 این رویکرد یک اصل گریزناپذیر اقتصادی است؛ استاندارد زندگی در هر جامعه، تنها به توان تولید کالا و خدمات آن وابسته است. در واقع، قربانی کردن رشد اقتصادی به بهانه حفظ رفاه، دقیقاً به معنای نابودی خود رفاه است. اکوهشت - دیده‌بان رشد اقتصادی ایران @ecohasht

💰 وجوهات شرعی؛ ابزاری برای تأمین مالی پایدار و تحقق عدالت اقتصادی ✍️ حجت الاسلام دکتر مصطفی جلالی 🏛️ در یادداشت‌های قبلی ارکان اقتصاد اسلامی معرفی شد و پس از آن اولین رکن یعنی رشد دارایی بررسی گردید. در این متن به رکن دوم یعنی پرداخت وجوهات خواهیم پرداخت. در اندیشه اقتصادی اسلام، حکومت برای اداره جامعه نیازمند نظام مالی کارآمد و پایدار است. امام خمینی نیز با تأکید بر این مسئله تصریح می‌کنند که «شرط اول برای نگهداری هر توده داشتن قانون مالی درستی است» و بدون یک نظام مالی مناسب، اداره جامعه و حکومت امکان‌پذیر نخواهد بود.[۱] از این منظر، نظام اقتصادی اسلام دارای سازوکارهای مشخص مالی برای اداره جامعه است که می‌تواند پایه‌های مالی حکومت اسلامی را تشکیل دهد که در یک اصطلاح عام به آن وجوهات گفته می‌شود. 🧮 امام خمینی به نقش اقتصادی برخی از این منابع، به‌ویژه اراضی خراجیه، در اداره حکومت اسلامی اشاره کرده‌اند. به طور مثال، ایشان اراضی خراجیه را از جمله درآمدهای مهم حکومت اسلامی دانسته و تأکید می‌کنند که این منابع باید در «صلاح کشور و توده مردم» مصرف شوند.[۲] در اندیشه اقتصادی امام خمینی، منابعی همچون انفال، خراج، فیء، زکات و حتی خمس ظرفیت آن را دارند که در کنار مالیات‌های متعارف، بخشی از جعبه ابزار مالی دولت را تشکیل دهند و در جهت تأمین مالی حکومت، توسعه اقتصادی و تحقق عدالت اجتماعی به کار گرفته شوند. ⚖️ ایشان معتقدند پیامبر و ائمه نسبت به انفال، خمس و دیگر منابع «مالکیت به نحو تصرف» دارند، یعنی آنان مدیر و متولی این اموال هستند نه مالک شخصی آن‌ها؛ بنابراین اختیار آن‌ها در چارچوب اداره جامعه اسلامی و مصالح عمومی است.[۳] 📉 با وجود این ظرفیت گسترده، بخش مهمی از منابع مالی اسلامی در نظام اقتصادی معاصر عملاً به حاشیه رانده شده یا کارکرد تاریخی خود را از دست داده‌اند. ساختار مالی دولت عمدتاً بر مالیات‌های مدرن و نفت متمرکز شده و بسیاری از ظرفیت‌های فقهی متروک یا صرفاً در سطح احکام فردی باقی مانده‌اند. این وضعیت باعث شده تا بخشی از جعبه ابزار مالی حکومت اسلامی که می‌تواند در بازتوزیع ثروت، مدیریت دارایی‌های عمومی و تقویت استقلال مالی دولت نقش‌آفرین باشد، عملاً غیرفعال بماند. 🔄 فعال‌سازی مؤثر منابعی چون انفال، خمس و زکات در ساختار مالی دولت، نیازمند بازخوانی‌های فقهی متناسب با مسائل جدید و طراحی سازوکارهای حقوقی کارآمد است. این منابع امروزه با مسائل پیچیده‌ای در حکمرانی اقتصادی و بودجه‌ریزی مواجه‌اند که بهره‌گیری از آن‌ها بدون اجتهاد پویا، شفاف‌سازی حدود مالکیت و اختیارات حکومت و همچنین نهادسازی جدید امکان‌پذیر نیست. ✅ لیکن در «آرمان اقتصادی» رهبران انقلاب اسلامی، این «منبع سرشار مالی» که قدرت عظیمی در ایجاد «عدالت اقتصادی» دارد، همواره مورد توجه بوده است. امام راحل (ره): «این کار [جمع‌آوری وجوهات اسلامی] مستلزم تشکیلات منظم و حساب و کتاب و تدبیر و مصلحت‌اندیشی است؛ و با هرج و مرج انجام‌شدنی نیست. این به عهده متصدیان حکومت اسلامی است که چنین مالیات‌هایی را به اندازه و به تناسب و طبق مصلحت تعیین کرده؛ سپس جمع‌آوری کنند، و به مصرف مصالح مسلمین برسانند.» --- [۱] کشف اسرار، ص ۲۶۲ [۲] کشف اسرار، ص ۲۵۶ [۳] شئون و اختیارات ولی فقیه، ص ۷۵ اکوهشت - دیدبان رشد اقتصادی ایران @ecohasht

🏭 زخم کاری یا حجامت صنعت فولاد؟ برخی آسیب‌های به ظاهر مهم، لزوماً باعث افت معنادار ارزآوری نمی‌شوند! 📰 ظهوریان در گفتگو با خط انرژی: طبق محاسبات مرکز پژوهش‌های مجلس، زیان توقف تولید در صنعت فولاد، با سود حاصل از آزادسازی نهادهای این صنعت مانند گاز، برق و مواد اولیه تقریبا برابری می‌کند. 💡 این خبر خوبی برای احیای فولاد است؛ اما از دیگر سو ناکارآمدی برخی صنایع ما را نیز عیان می‌کند. اکنون باید از این درآمدهای آزادشده، به جای بازسازی خطاهای گذشته، برای نوسازی اصولی و بهینه صنایع استفاده کرد. اکوهشت - دیده‌بان رشد اقتصادی ایران @ecohasht

⚓️ تنگه هرمز، کارت برنده پس از جنگ؛ بفروشیم یا بازی کنیم؟ ✍️ پوریا فتحعلی - کارشناس اقتصادی 🔑 مهم‌ترین دستاورد ایران در جنگ اخیر، توانایی بستن تنگه هرمز و تأثیرگذاری بر اقتصاد جهانی بود. دو رویکرد متفاوت برای استفاده از این توانمندی مهم پیش روی ایران است. 🔄 رویکرد اول به دنبال معامله تنگه است. هدف این رویکرد بازگرداندن وضعیت عبور کشتی‌ها به حالت قبل از جنگ در ازای پایان محاصره دریایی است. اما رویکرد دوم تنگه هرمز را نه موضوع مذاکره، بلکه فرصتی برای کسب درآمد و خنثی سازی توطئه‌های آمریکا در بلند مدت می‌داند. 💰 چرا مدیریت تنگه، گزینه‌ای هوشمندانه‌تر است؟ اولویت اصلی کشور پس از جنگ، بازسازی زیرساخت‌های آسیب‌دیده و ارتقا سطح سیاسی امنیتی کشور است. هر روز تأخیر در این امر، هزینه‌های گزافی به اقتصاد تحمیل می‌کند. مدیریت هوشمندانه تنگه هرمز می‌تواند یک منبع درآمدی جدید برای کشور ایجاد کند. این درآمد، سرعت بازسازی را افزایش داده و خسارت‌های ناشی از عدم فعالیت صنایع را به حداقل می‌رساند. 🤝 همچنین، مدیریت تنگه، توپ را به زمین آمریکا می‌اندازد. ما می‌توانیم عبور مشروط شناورها را برای سایر کشورها در ازای دریافت امتیازهایی که به شکستن محاصره دریایی کمک می‌کند، فراهم کنیم. این اقدام، فشار سیاسی بین‌المللی را بر آمریکا برای پایان دادن به محاصره افزایش می‌دهد و همزمان، امکان اجماع جهانی علیه ایران را تضعیف می‌کند. قدرت‌های اقتصادی بزرگ مانند فرانسه، هند و ژاپن که تحت فشار بسته بودن تنگه هستند، برای مذاکرات دوجانبه و اعطای امتیازهای معنادار به ایران، انگیزه بالایی خواهند داشت. نکته دیگر این است که اهرم سیاسی تنگه هرمز در بلند مدت می تواند باعث کاهش سطح توطئه های سیاسی و امنیتی آمریکا علیه ایران شود. و این موضوع به قدری اهمیت دارد که قابلیت قیمت گذاری ندارد. ⚙️ چگونه باید تنگه را مدیریت کرد؟ این کار باید بدون نیاز به ایجاد رژیم‌های حقوقی جدید یا درگیر کردن کشورهای دیگر انجام شود. راهکارهای متعددی برای این امر وجود دارد مانند الزامات بیمه‌ای یا گواهی مسئولیت مالی که در یادداشت پیشین توضیح داده شد. اجرای این طرح باید گام‌به‌گام باشد؛ ابتدا برای محموله‌های غیرنفتی، سپس کشتی‌های کانتینری و در نهایت نفت‌کش‌ها و شناورهای حامل گاز. هدف از تدریج این است که ناگهان فشار مالی سنگینی به کشورهای ذینفع وارد نشود. ✅ در نهایت، لحظه‌ای که ایران مدیریت خود را بر تنگه هرمز اعمال کند، گزینه «معامله» تنگه با آمریکا به‌طور خودکار از دستور کار خارج می‌شود. این دو، به دو پرونده مجزا تبدیل می‌شوند و راه برای حفظ و بهره‌برداری از مهم‌ترین دستاورد جنگ باز می‌ماند. این مزیت اصلی رویکرد مدیریت نسبت به معامله است. اکوهشت - دیدبان رشد اقتصادی ایران @ecohasht