#حق11 : مودت فی القربی عَنِ الرَّيَّانِ بن الصّلت قَالَ: احْتَجَّ الرِّضَا صلوات الله علیه عَلَى عُلَمَاءِ الْعَامَّةِ فِي فَضْلِ الْعِتْرَةِ الطَّاهِرَةِ بِحَضْرَةِ الْمَأْمُونِ فَقَالَ صلوات الله علیه فِيمَا قَال :‌ ... وَ الْآيَةُ السَّادِسَة قَوْلُ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَ‌ قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى‌ وَ هَذِهِ خُصُوصِيَةٌ لِلنَّبِيِّ صلّی الله علیه وآله إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ وَ خُصُوصِيَّةٌ لِلْآلِ دُونَ غَيْرِهِمْ وَ ذَلِكَ أَنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ حَكَى فِي ذِكْرِ نُوحٍ فِي كِتَابِهِ‌ يا قَوْمِ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ مالًا إِنْ أَجرِيَ إِلَّا عَلَى اللَّهِ وَ ما أَنَا بِطارِدِ الَّذِينَ آمَنُوا إِنَّهُمْ مُلاقُوا رَبِّهِمْ وَ لكِنِّي أَراكُمْ قَوْماً تَجْهَلُونَ‌ وَ حَكَى عَزَّوَجَلَّ عَنْ هُودٍ أَنَّهُ قَالَ‌ يا قَوْمِ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِنْ أَجْرِيَ إِلَّا عَلَى الَّذِي فَطَرَنِي أَ فَلا تَعْقِلُونَ‌ وَ قَالَ عَزَّ وَ جَلَّ لِنَبِيِّهِ مُحَمَّدٍ صلّی الله علیه وآله ‌ قُلْ‌ يَا مُحَمَّدُ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى‌ وَ لَمْ يَفْرِضِ اللَّهُ تَعَالَى مَوَدَّتَهُمْ إِلَّا وَ قَدْ عَلِمَ أَنَّهُمْ لَا يَرْتَدُّونَ عَنِ الدِّينِ أَبَداً وَ لَا يَرْجِعُونَ إِلَى ضَلَالٍ أَبَداً وَ أُخْرَى أَنْ يَكُونَ الرَّجُلُ وَادّاً لِلرَّجُلِ فَيَكُونُ بَعْضُ أَهْلِ بَيْتِهِ عَدُوّاً لَهُ فَلَا يَسْلَمُ لَهُ قَلْبُ الرَّجُلِ فَأَحَبَّ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ أَنْ لَا يَكُونَ فِي قَلْبِ رَسُولِ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله عَلَى الْمُؤْمِنِينَ شَيْ‌ءٌ فَفَرَضَ عَلَيْهِمُ اللَّهُ مَوَدَّةَ ذَوِي الْقُرْبَى فَمَنْ أَخَذَ بِهَا وَ أَحَبَّ رَسُولَ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله وَ أَحَبَّ أَهْلَ بَيْتِهِ لَمْ يَسْتَطِعْ رَسُولُ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله أَنْ يُبْغِضَهُ وَ مَنْ تَرَكَهَا وَ لَمْ يَأْخُذْ بِهَا وَ أَبْغَضَ أَهْلَ بَيْتِهِ فَعَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله أَنْ يُبْغِضَهُ لِأَنَّهُ قَدْ تَرَكَ فَرِيضَةً مِنْ فَرَائِضِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ. فَأَيُّ فَضِيلَةٍ وَ أَيُّ شَرَفٍ يَتَقَدَّمُ هَذَا أَوْ يُدَانِيهِ؟ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ هَذِهِ الْآيَةَ عَلَى نَبِيِّهِ صلّی الله علیه وآله ‌ قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى.‌ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله فِي أَصْحَابِهِ فَحَمِدَ اللَّهَ وَ أَثْنَى عَلَيْهِ وَ قَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ قَدْ فَرَضَ لِي عَلَيْكُمْ فَرْضاً فَهَلْ أَنْتُمْ مُؤَدُّوهُ؟ فَلَمْ يُجِبْهُ أَحَدٌ. فَقَالَ: يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّهُ لَيْسَ مِنْ فِضَّةٍ وَ لَا ذَهَبٍ وَ لَا مَأْكُولٍ وَ لَا مَشْرُوبٍ. فَقَالُوا هَاتِ إِذاً. فَتَلَا عَلَيْهِمْ هَذِهِ الْآيَةَ. فَقَالُوا أَمَّا هَذِهِ فَنَعَمْ. فَمَا وَفَى بِهَا أَكْثَرُهُمْ وَ مَا بَعَثَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ نَبِيّاً إِلَّا أَوْحَى إِلَيْهِ أَنْ لَا يَسْأَلَ قَوْمَهُ أَجْراً لِأَنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ يُوَفِّيهِ أَجْرَ الْأَنْبِيَاءِ وَ مُحَمَّدٌ صلّی الله علیه وآله فَرَضَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ طَاعَتَهُ وَ مَوَدَّةَ قَرَابَتِهِ عَلَى أُمَّتِهِ وَ أَمَرَهُ أَنْ يَجْعَلَ أَجْرَهُ فِيهِمْ لِيُؤَدُّوهُ فِي قَرَابَتِهِ بِمَعْرِفَةِ فَضْلِهِمُ الَّذِي أَوْجَبَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ لَهُمْ فإنّ الْمَوَدَّةِ إِنَّمَا تَكُونُ عَلَى قَدْرِ مَعْرِفَةِ الْفَضْلِ. فَلَمَّا أَوْجَبَ اللَّهُ تَعَالَى ذَلِكَ‌ ثَقُلَ ذَلِكَ لِثِقَلِ وُجُوبِ الطَّاعَةِ. فَتَمَسَّكَ بِهَا قَوْمٌ قَدْ أَخَذَ اللَّهُ مِيثَاقَهُمْ عَلَى الْوَفَاءِ وَ عَانَدَ أَهْلُ الشِّقَاقِ وَ النِّفَاقِ وَ أَلْحَدُوا فِي ذَلِكَ فَصَرَفُوهُ عَنْ حَدِّهِ الَّذِي‌ حَدَّهُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ. فَقَالُوا الْقَرَابَةُ هُمُ الْعَرَبُ كُلُّهَا وَ أَهْلُ دَعْوَتِهِ. فَعَلَى أَيِّ الْحَالَتَيْنِ كَانَ فَقَدْ عَلِمْنَا أَنَّ الْمَوَدَّةَ هِيَ لِلْقَرَابَةِ. فَأَقْرَبُهُمْ مِنْ النَّبِيِّ صلّی الله علیه وآله أَوْلَاهُمْ بِالْمَوَدَّةِ وَ كُلَّمَا قَرُبَتِ الْقَرَابَةُ كَانَتِ الْمَوَدَّةُ عَلَى قَدْرِهَا وَ مَا أَنْصَفُوا نَبِيَّ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله فِي حِيطَتِهِ‌ وَ رَأْفَتِهِ وَ مَا مَنَّ اللَّهُ بِهِ عَلَى أُمَّتِهِ مِمَّا تَعْجِزُ الْأَلْسُنُ عَنْ وَصْفِ الشُّكْرِ عَلَيْهِ أَنْ لَا يُؤَدُّوهُ‌ فِي ذُرِّيَّتِهِ وَ أَهْلِ بَيْتِهِ وَ أَنْ يَجْعَلُوهُمْ فِيهِمْ بِمَنْزِلَةِ الْعَيْنِ مِنَ الرَّأْسِ حِفْظاً لِرَسُولِ اللَّهِ فِيهِمْ وَ حُبّاً لَهُمْ.

فَكَيْفَ وَ الْقُرْآنُ يَنْطِقُ بِهِ وَ يَدْعُو إِلَيْهِ وَ الْأَخْبَارُ ثَابِتَةٌ بِأَنَّهُمْ أَهْلُ الْمَوَدَّةِ وَ الَّذِينَ فَرَضَ اللَّهُ تَعَالَى مَوَدَّتَهُمْ وَ وَعَدَ الْجَزَاءَ عَلَيْهَا. فَمَا وَفَى أَحَدٌ بِهَا فَهَذِهِ الْمَوَدَّةُ لَا يَأْتِي بِهَا أَحَدٌ مُؤْمِناً مُخْلِصاً إِلَّا اسْتَوْجَبَ الْجَنَّةَ لِقَوْلِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فِي هَذِهِ الْآيَةِ وَ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ فِي رَوْضاتِ الْجَنَّاتِ لَهُمْ ما يَشاؤُنَ عِنْدَ رَبِّهِمْ ذلِكَ هُوَ الْفَضْلُ الْكَبِيرُ ذلِكَ الَّذِي يُبَشِّرُ اللَّهُ عِبادَهُ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى‌ مُفَسَّراً وَ مُبَيَّناً. ثُمَّ قَالَ أَبُو الْحَسَنِ صلوات الله علیه حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي عَنْ آبَائِهِ عَنِ الْحُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ صلوات الله علیه قَالَ: اجْتَمَعَ الْمُهَاجِرُونَ وَ الْأَنْصَارُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله فَقَالُوا إِنَّ لَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله مَئُونَةً فِي نَفَقَتِكَ وَ فِيمَنْ يَأْتِيكَ مِنَ الْوُفُودِ وَ هَذِهِ أَمْوَالُنَا مَعَ دِمَائِنَا فَاحْكُمْ فِيهَا بَارّاً مَأْجُوراً أَعْطِ مَا شِئْتَ وَ أَمْسِكْ مَا شِئْتَ مِنْ غَيْرِ حَرَجٍ قَالَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ عَلَيْهِ الرُّوحَ الْأَمِينَ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى‌ يَعْنِي أَنْ تَوَدُّوا قَرَابَتِي مِنْ بَعْدِي . فَخَرَجُوا فَقَالَ الْمُنَافِقُونَ مَا حَمَلَ رَسُولَ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله عَلَى تَرْكِ مَا عَرَضْنَا عَلَيْهِ إِلَّا لِيَحُثَّنَا عَلَى قَرَابَتِهِ‌ مِنْ بَعْدُ إِنْ هُوَ إِلَّا شَيْ‌ءٌ افْتَرَاهُ فِي مَجْلِسِهِ وَ كَانَ ذَلِكَ مِنْ قَوْلِهِمْ عَظِيماً فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ هَذِهِ الْآيَةَ أَمْ يَقُولُونَ افْتَراهُ قُلْ إِنِ افْتَرَيْتُهُ فَلا تَمْلِكُونَ لِي مِنَ اللَّهِ شَيْئاً هُوَ أَعْلَمُ بِما تُفِيضُونَ فِيهِ كَفى‌ بِهِ شَهِيداً بَيْنِي وَ بَيْنَكُمْ وَ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ‌. فَبَعَثَ عَلَيْهِمُ النَّبِيُّ صلّی الله علیه وآله فَقَالَ هَلْ مِنْ حَدَثٍ‌ فَقَالُوا إِي وَ اللَّهِ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَقَدْ قَالَ بَعْضُنَا كَلَاماً غَلِيظاً كَرِهْنَاهُ فَتَلَا عَلَيْهِمْ رَسُولُ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله الْآيَةَ فَبَكَوْا وَ اشْتَدَّ بُكَاؤُهُمْ فَأَنْزَلَ عَزَّ وَ جَلَ‌ وَ هُوَ الَّذِي يَقْبَلُ التَّوْبَةَ عَنْ عِبادِهِ وَ يَعْفُوا عَنِ السَّيِّئاتِ وَ يَعْلَمُ ما تَفْعَلُونَ‌ فَهَذِهِ السَّادِسَةُ .... . (عيون أخبار الرضا صلوات الله علیه ؛ ج‌1 ؛ ص233، امالی شیخ صدوق مجلس79)

ریّان بن صلت می‌گوید امام رضا صلوات الله علیه در حضور مأمون با علمای عامّه بحث کردند در مورد برتری اهل‌بیت صلوات الله علیهم بر امّت پیامبر صلّی الله علیه وآله و در این مجلس، حضرت دوازده دلیل از قرآن بیان می‌کنند که بیانگر فضل و برتری اهل‌بیت صلوات الله علیهم بر امّت است. حضرت در مورد ششمین دلیل می‌فرماید: اما آیه ششم این سخن خداوند است: «قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى» «بگو هیچ اجری از شما نمی‌خواهم غیر از مودّت نسبت به نزدیکانم». و این خصوصیتی هست که برای پیامبر صلّی الله علیه وآله هست تا روز قیامت و خصوصیتی هست که برای آل پیامبر صلوات الله علیهم هست در مقابل دیگران. چرا که خداوند در مورد انبیاء فرموده است که هیچ اجری نمی‌خواهند و در مورد نوح اینگونه در قرآن حکایت کرده است: «ای قوم من از شما هیچ مالی نمی‌خواهم، اجر من بر خداوند است و من کسانی را که ایمان آورده‌اند طرد نمی‌کنم، آنها با خدایشان ملاقات می‌کنند ولیکن من شما را قومی جاهل می‌بینم» و از هود حکایت می‌کند که گفت: «ای قوم، من از شما اجری نمی‌خواهم، اجرِ من بر عهده کسی هست که مرا خلق کرده است آیا تعقّل نمی‌کنید؟» امّا به حضرت محمّد صلّی الله علیه وآله می‌فرماید: بگو ای محمّد «من هیچ اجری از شما نمی‌خواهم غیر از مودّت نسبت به نزدیکانم» و خداوند مودّت آنها را واجب نکرد مگر به این دلیل که می‌دانست آنها هرگز از دین مرتدّ نمی‌شوند و هرگز به ضلالت نمی‌روند. نکته دیگر این است که گاهی اوقات ممکن است مردی، شخصی را دوست داشته باشد اما نسبت به برخی از خانواده آن شخص، دشمنی داشته باشد. این مسأله باعث می‌شود که قلب آن شخص، با آن مرد صاف نشود (با آن مردی که این شخص را دوست دارد اما برخی از خانواده او را دشمن می‌دارد). خداوند دوست داشت که در قلب پیامبر صلّی الله علیه وآله چیزی نسبت به مؤمنین نباشد به همین دلیل مودّت ذی‌القربی را بر مؤمنین واجب کرد. پس کسی که این مودّت را داشته باشد و پیامبر صلّی الله علیه وآله و اهل‌بیتش را دوست داشته باشد، پیامبر صلّی الله علیه وآله نمی‌تواند بغضِ او را داشته باشد و کسی که آن مودّت را ترک کند و اخذ نکند و بغضِ اهل‌بیت صلوات الله علیهم را داشته باشد پس بر پیامبر صلّی الله علیه وآله است که بغض او را داشته باشد، چرا که او فریضه‌ای از فرائض خدا را ترک کرده است. پس چه فضیلت و شرفی از این بالاتر بوده یا هم‌رتبه‌ی آن است؟ هنگامی که خداوند این آیه را بر پیامبر صلّی الله علیه وآله نازل کرد حضرت در بین اصحاب بلند شدند و حمد و ثنای الهی را گفتند و فرمودند: ای مردم، خداوند چیزی را بر شما واجب کرده است که مربوط به من است. آیا شما آن را ادا می‌کنید؟ کسی جواب ایشان را نداد. حضرت فرمودند: ای مردم، این مسأله در مورد طلا و نقره و خوردنی و نوشیدنی نیست. مردم گفتند: اگر اینگونه هست بفرمایید. حضرت این آیه را خواندند و مردم گفتند: اگر این است قبول می‌کنیم امّا اکثر آنها وفا نکردند. و خداوند هیچ پیامبری را نفرستاد مگر اینکه به او وحی کرد که از امّتش هیچ اجری نخواهد چرا که خداوند اجر انبیاء را کامل به آنها عطا می‌کند امّا در مورد پیامبر صلّی الله علیه وآله ، خداوند اطاعت ایشان و مودّت نزدیکان ایشان را بر امّت واجب کرد و به حضرت امر کرد که آن را اجر رسالتش قرار دهد تا آن را در مورد نزدیکان ایشان، ادا کنند با شناخت فضائلی که خداوند برای ایشان قرار داده است. چرا که مودّت به اندازه شناخت فضائل هست. وقتی خداوند این مسأله را واجب کرد برای آنها سنگین آمد به خاطر اینکه وجوب اطاعت، سنگین است. افرادی که خداوند میثاق آنها را بر وفا گرفته بود این مسأله را اخذ کردند و اهل تفرقه و نفاق، دشمنی کرده و آن را ترک کردند و از حدّی که خداوند قرار داده بود خارجش کردند و گفتند: منظور از نزدیکان پیامبر صلّی الله علیه وآله ، همه عرب و همه امّت هستند. در هر صورت می‌دانیم که مودّت برای نزدیکان است پس هر کسی که نزدیک‌تر به پیامبر صلّی الله علیه وآله باشد به مودّت اولویت دارد و هرچقدر این قرابت بیشتر باشد، مودّت به میزان قرابت خواهد بود. اما در مورد پيامبر صلّی الله علیه وآله با آن جایگاه و رأفت ایشان و نعمت‌هائى كه خداوند به امتش داد كه زبان عاجز از شكر آن است، با انصاف رفتار نكردند زيرا دوستى و محبت لازم را با خاندان و ذريه او نداشتند و آنان را در ميان خود بايد مثلِ چشم نسبت به سر قرار مي‌دادند به خاطر احترام پيامبر صلّی الله علیه وآله و محبت اهل‌بیت صلوات الله علیهم . اين خود لازم بود چه رسد كه قرآن نيز به آن دعوت مى‌نمايد و اخبار نيز شاهد است كه اهل مودّت، آنها هستند و دوستى با ايشان واجب شده و وعده پاداش بر آن داده شده، اما کسی به آن وفا نکرد.

اين مودّت است كه هر كس با ايمان و اخلاص آن را داشته باشد سزاوار بهشت است‌ به دلیل اینکه در همین آیه‌ی مودّت، خداوند فرموده است: «كسانى كه ايمان آورده و عمل صالح انجام داده‌اند در باغ‌هاى بهشتند و هر چه بخواهند نزد پروردگارشان براى آنها فراهم است اين است فضل بزرگ، اين همان چيزى است كه خداوند بندگانش را كه ايمان آورده و اعمال صالح انجام داده‌اند به آن بشارت مى‌دهد. بگو: من هيچ پاداشى از شما بر رسالتم درخواست نمى‌كنم جز دوست‌داشتن نزديكانم» (شوری22و23) که این آیه تفسیر و تبیین آیه قبل است... .

حق دوازدهم : ✅ حق والدین متن و ترجمه احادیث 👇👇👇👇👇

💎#حق12 : والدین💎 حدیث اول: قال علیّ بن موسی الرّضا صلوات الله علیه : ... الْإِمَامُ الْأَنِيسُ الرَّفِيقُ وَ الْوَالِدُ الشَّفِيقُ وَ الْأَخُ الشَّقِيقُ وَ الْأُمُّ الْبَرَّةُ بِالْوَلَدِ الصَّغِيرِ وَ مَفْزَعُ الْعِبَادِ فِي الدَّاهِيَةِ النَّآدِ ... . (کافی؛ ج‌1 ؛ ص200؛ غیبت نعمانی ص219، باب13؛ معانی الأخبار ص98؛ کمال الدّین ج2ص675) امام رضا صلوات الله علیه فرمودند: ... امام همدم و رفيق، پدر مهربان، برادر تنی، مادر دلسوز به كودك، پناه بندگان خدا در گرفتارى‌های سخت است... .

حدیث دوم: قال ابوعبدالله الصّادق صلوات الله علیه : ... وَأَمَّا عُقُوقُ الْوَالِدَيْنِ فَقَدْ أَنْزَلَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى ذَلِكَ فِي كِتَابِهِ فَقَالَ عَزَّ وَ جَلَّ النَّبِيُّ أَوْلى‌ بِالْمُؤْمِنِينَ مِنْ أَنْفُسِهِمْ وَ أَزْواجُهُ أُمَّهاتُهُمْ‌ فَعَقُّوا رَسُولَ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله فِي ذُرِّيَّتِهِ وَ عَقُّوا أُمَّهُمْ خَدِيجَةَ فِي ذُرِّيَّتِهَا ... . (خصال، ج2ص363، علل الشّرایع ج2ص474، من لا يحضره الفقيه، ج‌3، ص: 562) امام صادق صلوات الله علیه فرمودند: گناهان کبیره هفت تا هست. در مورد ما از طرف خدا نازل شده است و همه آنها را نسبت به ما حلال شمردند... چهارمین آن عاق والدین هست. خداوند در قرآن فرموده است که پیامبر صلّی الله علیه وآله نسبت به مؤمنین از خودشان اولی‌تر هست و همسران ایشان مادرِ مؤمنین هستند. مردم عاقّ پیامبر صلّی الله علیه وآله شدند در مورد ذرّیه ایشان و عاقّ مادرشان خدیجه صلوات الله علیها شدند در مورد ذرّیه ایشان... .

حدیث سوم: قَالَ الأمام حسن العسکری صلوات الله علیه : فی تَفْسِيرُ قَوْلِهِ عَزَّ وَ جَلَ‌ «الرَّحْمنِ»: أَنَّ قَوْلَهُ‌ «الرَّحْمنِ» مُشْتَقٌّ مِنَ الرَّحْمَةِ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله يَقُولُ: قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ: أَنَا «الرَّحْمَنُ». وَ هِيَ مِنَ‌ الرَّحِمِ شَقَقْتُ لَهَا اسْماً مِنِ اسْمِي، مَنْ وَصَلَهَا وَصَلْتُهُ، وَ مَنْ قَطَعَهَا قَطَعْتُهُ. ثُمَّ قَالَ عَلِيٌّ صلوات الله علیه : أَ وَ تَدْرِي مَا هَذِهِ الرَّحِمُ الَّتِي مَنْ وَصَلَهَا وَصَلَهُ الرَّحْمَنُ، وَ مَنْ قَطَعَهَا قَطَعَهُ الرَّحْمَنُ فَقِيلَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ: حَثَّ بِهَذَا كُلَّ قَوْمٍ عَلَى أَنْ يُكْرِمُوا أَقْرِبَاءَهُمْ‌ وَ يَصِلُوا أَرْحَامَهُمْ. فَقَالَ لَهُمْ: أَ يَحُثُّهُمْ عَلَى أَنْ يَصِلُوا أَرْحَامَهُمُ الْكَافِرِينَ، وَ أَنْ يُعَظِّمُوا مَنْ حَقَّرَهُ اللَّهُ، وَ أَوْجَبَ احْتِقَارَهُ مِنَ الْكَافِرِينَ قَالُوا: لَا، وَ لَكِنَّهُ حَثَّهُمْ عَلَى صِلَةِ أَرْحَامِهِمُ الْمُؤْمِنِينَ. قَالَ: فَقَالَ: أَوْجَبَ حُقُوقَ أَرْحَامِهِمْ، لِاتِّصَالِهِمْ بِآبَائِهِمْ وَ أُمَّهَاتِهِمْ قُلْتُ: بَلَى يَا أَخَا رَسُولِ اللَّهِ. قَالَ: فَهُمْ إِذَنْ إِنَّمَا يَقْضُونَ فِيهِمْ‌ حُقُوقَ الْآبَاءِ وَ الْأُمَّهَاتِ. قُلْتُ: بَلَى يَا أَخَا رَسُولِ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله . قَالَ: فَآبَاؤُهُمْ وَ أُمَّهَاتُهُمْ إِنَّمَا غَذَّوْهُمْ فِي الدُّنْيَا وَ وَقَوْهُمْ مَكَارِهَهَا، وَ هِيَ نِعْمَةٌ زَائِلَةٌ، وَ مَكْرُوهٌ يَنْقَضِي، وَ رَسُولُ رَبِّهِمْ سَاقَهُمْ إِلَى نِعْمَةٍ دَائِمَةٍ لَا تَنْقَضِي، وَ وَقَاهُمْ مَكْرُوهاً مُؤَبَّداً لَا يَبِيدُ، فَأَيُّ النِّعْمَتَيْنِ أَعْظَمُ قُلْتُ: نِعْمَةُ رَسُولِ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله أَعْظَمُ وَ أَجَلُّ وَ أَكْبَرُ. قَالَ: فَكَيْفَ يَجُوزُ أَنْ يَحُثَّ عَلَى قَضَاءِ حَقِّ مَنْ صَغَّرَ اللَّهُ حَقَّهُ، وَ لَا يَحُثَّ عَلَى قَضَاءِ حَقِّ مَنْ كَبَّرَ اللَّهُ حَقَّهُ قُلْتُ: لَا يَجُوزُ ذَلِكَ. قَالَ: 👈👈فَإِذاً حَقُ‌ رَسُولِ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله أَعْظَمُ مِنْ حَقِ‌ الْوَالِدَيْنِ، وَ حَقُ‌ رَحِمِهِ أَيْضاً أَعْظَمُ مِنْ حَقِ‌ رَحِمِهِمَا، فَرَحِمُ رَسُولِ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله أَوْلَى بِالصِّلَةِ، وَ أَعْظَمُ فِي الْقَطِيعَةِ. فَالْوَيْلُ كُلُّ الْوَيْلِ لِمَنْ قَطَعَهَا، وَ الْوَيْلُ كُلُّ الْوَيْلِ لِمَنْ لَمْ يُعَظِّمْ حُرْمَتَهَا. أَ وَ مَا عَلِمْتَ أَنَّ حُرْمَةَ رَحِمِ رَسُولِ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله حُرْمَةُ رَسُولِ اللَّهِ، وَ أَنَّ حُرْمَةَ رَسُولِ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله حُرْمَةُ اللَّهِ تَعَالَى، وَ أَنَّ اللَّهَ أَعْظَمُ حَقّاً مِنْ كُلِّ مُنْعِمٍ سِوَاهُ، وَ أَنَّ كُلَّ مُنْعِمٍ سِوَاهُ إِنَّمَا أَنْعَمَ حَيْثُ قَيَّضَهُ لِذَلِكَ رَبُّهُ، وَ وَفَّقَهُ لَهُ. أَ مَا عَلِمْتَ مَا قَالَ اللَّهُ تَعَالَى لِمُوسَى بْنِ عِمْرَانَ قُلْتُ: بِأَبِي أَنْتَ وَ أُمِّي مَا الَّذِي قَالَ لَهُ‌ قَالَ صلوات الله علیه : قَالَ اللَّهُ تَعَالَى: يَا مُوسَى أَ تَدْرِي مَا بَلَغَتْ بِرَحْمَتِي إِيَّاكَ فَقَالَ مُوسَى: أَنْتَ أَرْحَمُ بِي مِنْ أَبِي وَ أُمِّي. قَالَ اللَّهُ تَعَالَى: يَا مُوسَى وَ إِنَّمَا رَحِمَتْكَ أُمُّكَ لِفَضْلِ رَحْمَتِي، فَأَنَا الَّذِي رَقَّقْتُهَا عَلَيْكَ، وَ طَيَّبْتُ قَلْبَهَا لِتَتْرُكَ طَيِّبَ وَسَنِهَا (اوّل النّوم) لِتَرْبِيَتِكَ، وَ لَوْ لَمْ أَفْعَلْ ذَلِكَ بِهَا لَكَانَتْ هِيَ وَ سَائِرُ النِّسَاءِ سَوَاءً. (التفسير المنسوب إلى الإمام الحسن العسكري صلوات الله علیه ص34)

امام حسن عسکری صلوات الله علیه در تفسیر «الرَّحْمنِ» فرمودند: این کلمه از رحمت، مشتقّ شده است. رسول خدا صلّی الله علیه وآله فرمودند خدای متعال فرمود: من رحمن هستم و آن از رَحِم هست. برای رَحِم، از اسماء خودم اسمی گرفتم، کسی که صله رَحِم کند من با او صله می‌کنم و کسی که قطع رحم کند من با او قطع می‌کنم. امیرالمؤمنین صلوات الله علیه فرمودند: آیا می‌دانید این رَحِمی که هرکس با آن صله کند خدا با او صله می‌کند و کسی که با او قطع کند خدا با او قطع می‌کند چیست؟ گفتند: یا امیرالمؤمنین خداوند هر قومی را تشویق کرده که نزدیکان خود را اکرام کنند و با اقوام خود صله رحم کنند. حضرت فرمود: آیا آنها را تشویق کرده که با اقوام کافرِ خود، صله رحم کنند و بزرگ بدارند آن کسی که خدا او را کوچک شمرده و کوچک شمردنِ او را واجب کرده؟ گفتند: نه. مردم را تشویق کرده با اقوام مؤمن، صله رحم کنند. حضرت فرمودند: حقوق ارحام آنها را واجب کرده به خاطر اتّصال به پدران و مادرانشان؟ گفتند: بله ای برادر رسول خدا. حضرت فرمود: پس آنها در واقع حقّ پدران و مادرانشان را ادا می‌کنند؟ گفتند: بله ای برادر پیامبر. حضرت فرمود: پدران و مادران آنها فقط آنها را در دنیا غذا داده و از سختی‌های دنیا نجات دادند و این نعمتی هست تمام شدنی و سختی پایان پذیر هست، اما پیامبر خدا صلّی الله علیه وآله آنها را به سمت نعمت دائمی که پایان ندارد سوق داده و آنها را از سختی‌های همیشگی که تمامی ندارد نجات داده است پس کدام نعمت بزرگ‌تر هست؟ گفتند: نعمت پیامبر صلّی الله علیه وآله ، عظیم‌تر و با جلالت‌تر و بزرگ‌تر است. حضرت فرمود: پس چگونه جائز است که تشویق کند بر ادا کردن حقّ کسی که خدا حقّش را کوچک شمرده و تشویق نکند بر ادا کردن حقّ کسی که خدا حقّش را بزرگ شمرده؟ گفتند: جائز نیست. حضرت فرمود: پس 👈حقّ رسول خدا صلّی الله علیه وآله اعظم از حقّ والدین هست و حقّ رَحِم پیامبر صلّی الله علیه وآله عظیم‌تر از حقّ رَحِم پدر و مادر هست. 👌👌پس صله رَحِم پیامبر اولویت دارد و قطع رحم پیامبر نیز بدتر است. ❌پس ویل بر کسی که قطع رحم کند با پیامبر و ویل بر کسی که حرمتش را بزرگ ندارد. ❌ آیا نمی‌دانی که حرمت رَحِم پیامبر صلّی الله علیه وآله حرمت خودِ پیامبر صلّی الله علیه وآله است و حرمت پیامبر صلّی الله علیه وآله حرمت خداست و حقِّ خداوند از هر نعمت دهنده‌ای بزرگتر است و هر نعمت‌دهنده‌ای فقط نعمتی را می‌دهد که خداوند در اختیارش قرار داده و به او توفیق داده .

حدیث چهارم: وَ قَالَ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ صلوات الله علیه : سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلّی الله علیه وآله يَقُولُ‌ أَنَا وَ عَلِيٌّ أَبَوَا هَذِهِ الْأُمَّةِ، وَ لَحَقُّنَا عَلَيْهِمْ أَعْظَمُ مِنْ حَقِّ‌ أَبَوَيْ وِلَادَتِهِمْ، فَإِنَّا نُنْقِذُهُمْ إِنْ أَطَاعُونَا مِنَ النَّارِ إِلَى دَارِ الْقَرَارِ، وَ نُلْحِقُهُمْ مِنَ الْعُبُودِيَّةِ بِخِيَارِ الْأَحْرَارِ. (التفسير المنسوب إلى الإمام الحسن العسكري صلوات الله علیه / ص330) امیرالمؤمنین صلوات الله علیه فرمودند: از رسول خدا صلّی الله علیه وآله شنیدم که فرمود: من و علیّ پدران این امّتیم و حقّ ما بر آنها عظیم‌تر از حقّ پدر و مادرشان هست، چرا که ما آنها را از آتش نجات می‌دهیم به سمت بهشت، اگر از ما اطاعت کنند و آنها را بردگی به آزادگیِ نیکو، می‌رسانیم .

حدیث پنجم: قَالَتْ فَاطِمَةُ صلوات الله علیها لِبَعْضِ النِّسَاءِ أَرْضِي أَبَوَيْ دِينِكِ مُحَمَّداً وَ عَلِيّاً صلوات الله علیهما بِسَخَطِ أَبَوَيْ نَسَبِكِ وَ لَا تُرْضِي أَبَوَيْ نَسَبِكِ بِسَخَطِ أَبَوَيْ دِينِكِ، فَإِنَّ أَبَوَيْ نَسَبِكِ إِنْ سَخِطَا أَرْضَاهُمَا مُحَمَّدٌ وَ عَلِيٌّ صلوات الله علیهما بِثَوَابِ جُزْءٍ مِنْ أَلْفِ أَلْفِ جُزْءٍ مِنْ سَاعَةٍ مِنْ طَاعَاتِهِمَا. وَ إِنَّ أَبَوَيْ دِينِكِ مُحَمَّداً وَ عَلِيّاً صلوات الله علیهما إِنْ سَخِطَا لَمْ يَقْدِرْ أَبَوَا نَسَبِكِ أَنْ يُرْضِيَاهُمَا لِأَنَّ ثَوَابَ طَاعَاتِ أَهْلِ الدُّنْيَا كُلِّهِمْ لَا يَفِي بِسَخَطِهِمَا. (التفسير المنسوب إلى الإمام الحسن العسكري صلوات الله علیه ص: 334) حضرت زهرا صلوات الله علیها فرمودند: پدران دینی خودت، محمّد و علیّ صلوات الله علیهما را راضی کن هرچند با ناراحتی پدر و مادر نسبی اما پدر و مادر نسبی خود را راضی نکن با ناراحت کردن پدران دینی، چرا که پدر و مادر نسبی اگر ناراحت شوند، پیامبر و امیرالمؤمنین صلوات الله علیهما با ثواب یک جزء از هزارهزار جزءِ یک ساعت عبادتشان، آنها را راضی می‌کنند اما اگر پدران دینی (پیامبر و امیرالمؤمنین صلوات الله علیهما ) ناراحت شوند پدر و مادر نسبی نمی‌توانند آنها را راضی کنند زیرا ثواب عباداتِ همه اهل دنیا به اندازه ناراحتی ایشان نیست.