🔰نگاهی به «تشیع، همبستگی و مخاطره هویت‌گرایی»؛ هویت‌گرا یا اجتماعی 🔸تشیع، همبستگی و مخاطره هویت‌گرایی؛ ادوار اجتماعی فعالیت‌های نهاد خیریه دین از مجموعه پژوهش‌های اجتماعی درباره ایران، نوشته آرمان ذاکری است. 🔸مولف در پیش‌گفتار اثر، هدف خود را در این تحقیق، مطالعه نقش اجتماعی نهاد دین در نسبت با همبستگی اجتماعی بیان کرده است. ذاکری برای نیل به این هدف، در فصل اول این اثر به مطالعه مفاهیم مترادف با امر خیر در سنت‌های دینی پرداخته است. در فصل دوم، ادوار فعالیت‌های خیریه در سنت علمای شیعه را تا دوران معاصر مطالعه کرده است. نیز در فصل سوم، سرنوشت امر خیر را در نظر و عمل عرفا پی گرفته است. 🔸ذاکری در فصول چهارم و پنجم، فعالیت‌های خیریه نهاد دین در دوره معاصر را در دو دوره متمایز قبل و بعد از انقلاب مطالعه کرده است. نهایتاً در فصل ششم نتیجه‌گیری کرده با بازگشت به مدل راهنمای پژوهش به پاسخ این پرسش رسیده است که درباره دگردیسی فعالیت‌های خیریه نهاد دین چه می‌توان گفت؟ پاسخ به این پرسش، راهگشای تأمل درباره پرسشی دیگر بوده است: «فعالیت‌های خیریه نهاد دین چه صورت‌هایی از همبستگی اجتماعی را در جامعه تولید می‌کند؟» در نهایت، سخن پایانی را به بحثی درباره ضرورت گذار از هویت‌گرایی به مشارکت در ساختن همبستگی اجتماعی اختصاص داده است. 🔸یافته‌های این اثر نشان می‌دهد که حوزه تشیع متناسب با مسائل اجتماعی روز جامعه، نظام فکری و نیروی اجتماعی خود را به گونه‌ای بازسازی نکرده که بتواند در حوزه‌هایی مانند فقر، بیکاری و اعتیاد نقشی ویژه ایفا کند. در شرایط اضطرار اقتصادی ناشی از ترکیب سیاست‌های نولیبرال با تحریم‌های اقتصادی و ناکارآمدی‌های دولت‌ها در ایران، علما هیچ گفتار یا سازمان منسجمی برای مواجهه با این وضعیت ندارند. به همین دلیل، در چند دهه گذشته، مدام از مسائل اجتماعی و اقتصادی عامه مردم فاصله گرفته‌اند و بخشی از مشروعیت خود را از دست داده‌اند. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6yNz @ibna_official

🔰ادبیات اقلیم‌ها- ۱۷ تاریخ کرمانشاه در آثار ادبی آن بازتاب نیافته است/ شاهنامه کردی؛ نقطه ممتاز ادبیات بومی استان 🔸ادبیات کرمانشاه با پشتوانه‌ای از تنوع قومی، تاریخی و زبانی، یکی از بکرترین ظرفیت‌های ادبی ایران به شمار می‌رود؛ ظرفیتی که اگرچه در تولید آثار ادبی هنوز زنده و فعال است، اما کمتر مجال بروز و معرفی شدن یافته و در عین حال تاریخ این منطقه نیز در آثار ادبی آن بازتاب نیافته است. 🔸ادبیات اقلیمی در کرمانشاه، بر خلاف تصور برخی، تنها به زبان کردی محدود نمی‌شود؛ بلکه در تعامل زنده‌ای میان زبان فارسی، کردی، لکی، کرمانشاهی و گویش‌های محلی شکل گرفته و از این جهت، نمونه‌ای از هم‌زیستی فرهنگی در بستر ادبی است. این تعامل زبانی، نوعی چندصدایی را در آثار نویسندگان و شاعران کرمانشاهی پدید آورده که هم ریشه در سنت دارد و هم ظرفیت مدرن شدن را داراست. 🔸با این حال با وجود این ظرفیت‌های غنی، ادبیات کرمانشاه در دهه اخیر با چالش‌هایی جدی روبه‌رو شده است. مشکلات اقتصادی، کاهش حمایت‌های نهادی و ضعف در زیرساخت‌های فرهنگی موجب شده بسیاری از آثار در مرحله تولید باقی بمانند و امکان انتشار نیابند. این وضعیت نه تنها باعث کاهش حضور ادبیات کرمانشاه در سطح ملی شده، بلکه خطر فراموشی بخشی از حافظه بومی و فرهنگی منطقه را نیز در پی دارد. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6ycf @ibna_official

🔰تحلیلی بر رمان گرافیکی در ایران از گذشته تا امروز؛ نقاشی در خدمت روایت؛ از نسخه‌های مصور شاهنامه تا روایت‌های معاصر 🔸از نخستین نسخه‌های مصور شاهنامه تا رمان‌های گرافیکی امروز، تصویر همواره در کنار واژه ایستاده و گاه حتی پیشگام روایت شده است. 🔸ایران، از دیرباز سنتی غنی در تصویرسازی کتاب داشته است. شاهنامه فردوسی، یکی از مهم‌ترین نمونه‌های این پیوند میان متن و تصویر است. نسخه‌های مصور شاهنامه، نه تنها برای تزیین که برای بازنمایی صحنه‌های حماسی، دراماتیک و پرجزئیات متن طراحی می‌شدند. این تصویرها، اغلب با نگاهی سینمایی و با رعایت پرسپکتیو، ترکیب‌بندی صحنه و حرکت شخصیت‌ها ترسیم می‌شدند. در واقع، مصور کردن شاهنامه نوعی روایت‌گری بصری بود که خواننده را به درک عمیق‌تری از داستان‌ها می‌رساند. برخی از این نسخه‌ها مانند شاهنامه بایسنقری یا شاهنامه دموت، امروز نه‌فقط به‌عنوان آثار ادبی، که به‌مثابه اسناد بصری-روایی نیز مطالعه می‌شوند. 🔸در کنار آثار رسمی و سلطنتی، تصویرسازی در فرهنگ عامه نیز جایگاه ویژه‌ای داشت. نقالان در قهوه‌خانه‌ها، با استفاده از پرده‌های نقاشی‌شده، داستان‌های شاهنامه، عاشورا یا داستان‌های عامیانه را برای مردم روایت می‌کردند. 🔸نقاشی قهوه‌خانه‌ای، با آنکه گاه ساده و بدون ظرافت‌های مینیاتوری بود، اما بار روایی بالایی داشت. هر تابلو یک صحنه کلیدی از یک ماجرای آشنا بود و راوی، با اشاره به آن، داستان را پیش می‌برد. این تعامل میان تصویر و روایت، یادآور نقش داستان‌گویی تصویری در جوامع شفاهی است. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6xQ9 @ibna_official

🔰گفت‌وگو با نویسنده کتاب «پسر خرمشهر»؛ شهدا بزرگ هستند نیازی به بزرگنمایی ندارند 🔸حمید هنرجو، نویسنده گفت: در روایت زندگی شهدا، آن‌چه اهمیت دارد، صداقت، صحت تاریخی و پرهیز از اغراق است. برخی به‌اشتباه می‌کوشند با افزودن جزئیات غیرواقعی یا برجسته‌سازی‌های نادرست، داستان شهدا را برجسته و بزرگ کنند؛ در حالی‌که این قهرمانان، خود به‌واسطه‌ی عمل و اخلاصشان، آن‌چنان بزرگ و تأثیرگذارند که نیازی به روایت‌های غیرواقعی ندارند. 🔸 از انگیزه‌های اصلی برای معرفی چنین چهره‌هایی، توجه به مخاطب کودک و نوجوان است؛ چرا که بزرگسالان اغلب دیدگاه‌های سیاسی و فکری تثبیت‌شده‌ای دارند و تغییر این باورها نیازمند پژوهش و کار تاریخی عمیق است. در حالی‌که کودکان و نوجوانان هنوز در حال شکل‌گیری باورها و شخصیت خود هستند و می‌توان با معرفی درست و هنرمندانه‌ی اسطوره‌های واقعی، تأثیر ماندگاری در ذهن و دل آن‌ها گذاشت. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6yKm @ibna_official

🔰مروری بر کتاب «دهان‌های گشاد» نوشته محمد زفزاف؛ وقتی اتوبوس دیر می‌کند 🔸«دهان‌های گشاد» داستان زندگی مردمی است که از دل اجتماع بیرون می‌آیند و جایی میان فرهنگ و آداب و رسوم قدیمی‌ای که با آن بار آمده‌اند و فقر و عشق و تنهایی دست و پا می‌زنند، بی‌آنکه بدانند دیر یا زود اتوبوسی که آنها را به این جهان آورده، باز به جهان دیگر برخواهد گرداند. 🔸اولین و مهم‌ترین دلیل این است که این کتاب بازتابی از واقعیت‌های تلخ اجتماعی است و نه تنها مشکلات مراکش، بلکه مسائل جهانی مثل فقر، تبعیض و تنهایی انسان معاصر را نشان می‌دهد؛ مشکلاتی که همه ما هر روز با آنها دست و پنجه نرم می‌کنیم. 🔸راوی اول شخص داستان در جای‌جای کتاب ما را به این فکر وا می‌دارد که شاید قلم این داستان دست ما بوده نه دیگری و چقدر حرف‌ها حرف ما و تناقضات، تناقضات ماست. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6yNV @ibna_official

🔰در دانشکده فنی دانشگاه تهران؛ رونمایی از کتاب «دینامیک به‌روز» با حضور رئیس‌جمهور 🔸نشست تخصصی «خلاقیت و نوآوری در مهندسی دفاع مقدس» همراه با آیین رونمایی از کتاب «دینامیک به‌روز» با حضور رئیس‌جمهور در دانشکده فنی دانشگاه تهران برگزار می‌شود. 🔸کتاب «دینامیک به‌روز» زندگینامه‌ای مستند از سردار سرلشکر مهندس شهید بهروز پورشفیعی است که نقش او در دفاع مقدس به‌ویژه در طراحی و اجرای پل‌های استراتژیک و مشارکت در تأسیس جهاد سازندگی را بازنمایی می‌کند. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6yNR @ibna_official

🔰مدیر انتشارات «مونته آویلا» در گفت‌وگو با ایبنا؛ کتاب کودک و نوجوان ایرانی را دوست دارم 🔸ناشر ونزوئلایی، می‌گوید: مولفه‌های فرهنگی و تاریخی کتاب کودک و نوجوان ایرانی را دوست دارم؛ کتاب‌هایی که قابلیت بازنشر آن در ونزوئلا نیز وجود دارد. 🔸ادبیات، نشر کودک و نوجوان، داستان‌های علمی و تخیلی و فانتزی در ونزوئلا، از سایر حوزه‌ها قوی‌تر است؛ بنابراین ناشران این حوزه‌ها، تلاش زیادی برای معرفی و صادرات کتاب پدیدآورندگان ونزوئلایی دارند. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6ygV @ibna_official

🔰«چراغ دل» برنده جایزه بین‌المللی بوکر ۲۰۲۵ 🔸بانو مشتاق، نویسنده هندی، با مجموعه‌داستانی «چراغ دل» موفق شد جایزه معتبر بوکر بین‌المللی را از آن خود کند؛ اثری که نخستین کتاب به زبان کنادا و همچنین اولین مجموعه‌داستانی است که تاکنون این جایزه را کسب کرده است. 🔸این نخستین بار است که جایزه بوکر بین‌المللی به یک مجموعه‌داستان اهدا می‌شود. همچنین، چراغ دل اولین اثری است که به زبان کنادا — از زبان‌های جنوب هند — نوشته شده و توانسته این جایزه را کسب کند. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6yPC @ibna_official

🔰مسعود جعفری جزی در گفت‌وگو با ایبنا مطرح کرد؛ آثار محمدعلی موحد به جهانی‌شدن شناخت مولانا و شمس کمک کرده است 🔸مسعود جعفری جزی، پژوهشگر ادبی،گفت: آثار استاد موحد، به‌ویژه تصحیح مقالات شمس و مثنوی، به جهانی‌شدن شناخت مولانا و شمس کمک کرده است. ارتباط ایشان با محافل علمی بین‌المللی، از جمله دانشگاه‌های ترکیه و همکاری با مستشرقانی مانند آرتور آربری و ولادیمیر مینورسکی، باعث شده که آثارشان در محافل ایران‌شناسی و عرفان‌پژوهی جهانی مورد توجه قرار گیرد. این تأثیر، به‌ویژه در میان پژوهشگران جوان و اهل قلم، به شکل‌گیری نگاهی تازه به عرفان پارسی منجر شده و زمینه‌ساز ادامه این مسیر در آینده شده است. 🔸این تصحیح، چهره‌ای نو از شمس تبریزی به عنوان عارفی بزرگ و صاحب اندیشه‌ای عمیق ارائه داد و جایگاه او را در عرفان پارسی تثبیت کرد. استاد موحد به این کار اکتفا نکردند و با تألیف کتاب «شمس تبریزی»، که چندین بار تجدید چاپ شده، به تحلیل شخصیت و زندگی شمس پرداخت. همچنین، در آثاری مانند «قصه قصه‌ها» و «باغ سبز» به بررسی پیوند عمیق شمس و مولانا و تأثیرات متقابل این دو شخصیت بر یکدیگر پرداختند. این تلاش‌ها نه تنها شمس را از هاله افسانه‌ای خارج کرد، بلکه او را به عنوان یکی از تأثیرگذارترین عارفان پارسی‌گو معرفی نمود. این تحول، به‌ویژه در نشان‌دادن تأثیر شمس بر تحول فکری و عرفانی مولانا، نقطه عطفی در مطالعات شمس‌شناسی و مولوی‌پژوهی ایجاد کرد. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6yPr @ibna_official

🔰به مناسبت زادروز 102 سالگی محمدعلی موحد؛ زاده تبریز، راوی ابن بطوطه 🔸محمدعلی موحد جذاب‌ترین و تکان‌دهنده‌ترین بخش‌های سفرنامه ابن‌بطوطه را بازسازی و برجسته کرده است. 🔸سفرنامه ابن بطوطه، سیاح مراکشی گویاترین و زنده‌ترین سند فرهنگی جهان اسلام است که از قرن هشتم هجری (چهاردم میلادی) به دست ما رسیده است. سفرنامه وی، آیینه‌ای است که زیر و روی جوامع اسلامی روزگار در آن منعکس است. نه‌تنها سیره و عملکرد طبقات حاکم و نگرش و روش پادشاهان و دیوانیان که راه و رسم عالمان و فقیهان، مراسم و آداب تشریفات جاری، چگونگی گذران مردم، مدرسه‌ها و خانقاه‌ها، شادی‌ها و ماتم‌ها و در یک کلمه احوال و اوضاع اجتماعی و سیاسی و فرهنگی؛ این همه را از خلال سفرنامه ابن بطوطه توان دید. 🔸گزارش ابن بطوطه درباره اصفهان از ویرانی بخش بزرگی از شهر که حاصل تعصبات و اختلافات مذهبی بود سخن می‌گوید. کتاب‌های تاریخ آن عصر پر است از داستان زدوخوردهایی که دایم در میان محله‌های شافعی‌نشین و محله‌های حنفی‌نشین اصفهان برقرار بود و به مرور زمان که بر شیوع و نفوذ تشیع در آن شهر افزود عنصر تازه‌ای بر مخاصمات مذهبی سابق اضافه شد و چنین است که ابن بطوطه خرابی شهر را معلول اختلافات سنی و شیعه می‌داند و حمدالله مستوفی درباره مردم اصفهان می‌نویسد: «بیشتر اوقات با هم در محاربه و نزاع باشند و رسم دوهوایی هرگز از آنجا بر نیفتد و همه خوشی‌های آن شهر در هنگام اظهار دوهوایی با ناخوشی آن فتنه مقابل نتوان کرد. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6yMs @ibna_official

🔰به مناسبت صد و دومین سالروز تولد استاد محمد علی موحد؛ جانت بمانا تا ابد 🔸استاد محمد علی موحد در روزگار ما از "اوتاد" است. او چراغ راه است، راهنما و دلیل امید است. در روزها و شب‌هایی که آدمی دلش می‌گیرد، به هزار دلیل و بهانه، افسرده می‌شود، خسته می‌شود، گم‌گشته می‌شود، سرگشته می‌شود و ناامید، نام موحد و یاد او موجب دلگرمی است. 🔸مثنوی معنوی با تصحیح استاد موحد، غیر از اعراب‌گذاری عبارات عربی، علائم سجاوندی و فاصله‌گذاری هم دارد و این کار خوانش را برای مخاطب غیرآشنا راحت می‌کند، ضمن آنکه در حاشیه به تفاوت‌های نسخه‌بدل‌ها و ثبت‎های متفاوت اشاره شده، اطلاعاتی که برای متخصصان و پژوهشگران ضروری است. به طور خلاصه این تصحیح مثل سایر تصحیح‌‎های استاد موحد نمونه کاری عالمانه، دقیق و پرزحمت است. 🔸به هر حال استاد موحد از جوانی دستی در تصحیح متون کهن داشته و همه علاقه‌مندان با آثار تصحیحی او آشنا هستند. البته کمتر کسی تصحیح او از «حدیقه الحقیقه» نوشته شیخ احمد جام (ژنده پیل) را که زیر نظر استاد فقید احسان یارشاطر منتشر شده، به خاطر دارد و عمده علاقه‎‌مندان به استاد موحد در زمینه تصحیح او را با تصحیح «مقالات شمس تبریزی» می‌شناسند که انصافاً کاری کارستان است و چنان که بسیاری گفته‌اند و نوشته‌اند، استاد موحد با این کار گامی بلند در زمینه معرفی شمس تبریزی برداشت و به بسیاری از افسانه‌ها و تردیدها راجع به او پایان داد. به خصوص که استاد موحد یک تک‌نگاری خواندنی و درخشان هم راجع به شمس تبریزی نوشت و منتشر کرد. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6yPg @ibna_official

🔰«روضه‌المریدین» رونمایی شد/ کتابی درباره تاریخ دینی همدان 🔸 کتاب «روضه‌المریدین» اثر «ابن یزدانیار همدانی» طی مراسمی در همدان رونمایی شد. 🔸تا به حال بسیاری از پژوهشگران تصور می‌کردند که ابن یزدانیار، همدانی نیست، برخی او را اهل ارومیه می‌دانستند و برخی دیگر نمی‌دانستند اهل کجاست. در واقع این کتاب اخیری که پورجوادی و سوری تصحیح و منتشر کرده‌اند، کشفی درباره همدان است و اهمیت آن در سال‌های آینده، به ویژه برای همدانی‌ها بیشتر روشن خواهد شد. 🔸با معرفی ابن‌یزدانیار می‌توان گفت شخصیتی همچون عین‌القضات، باباطاهر و خواجه رشید به مفاخر استان همدان اضافه شده و می‌تواند در حوزه‌های مختلف، به افزایش اعتبار و تقویت هویت استانی کمک کند که بر این اساس کتاب «روضةالمریدین» و خود ابن یزدانیار برای ما اهمیت بسیاری دارد. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6yPK @ibna_official