🔰زایش از میان آشفتگی تا نوری ملایم در ذهن مخاطب؛
نگاهی به چگونگی شکلگیری خانم دالووی اثر ویرجینیا ولف
🔸ویرجینیا وولف، نویسنده بزرگ قرن بیستم، با خلق رمان نوآورانه و تاثیرگذاری چون «خانم دالووی» نشان داد که فرایند آفرینش ادبی، فراتر از نظم و ترتیب کلاسیک است و در دل آشفتگیهای ذهنی و زندگی روزمره، به ثمر میرسد.
🔸این رمان نه از ایدهای ناگهانی، بلکه از رشتهافکار پراکندهای شکل گرفت که آرامآرام به هم پیوستند؛ ابتدا داستانی کوتاه به نام «خانم دالووی در خیابان باند»، سپس یادداشتی در دفتر اکتبر ۱۹۲۲ با عنوان احتمالی «در خانه: یا مهمانی»، که نشان میدهد وولف در حال آزمودن قالبی تازه است: رمانی کوتاه، متشکل از فصلهایی مجزا اما پیوسته، هر یک کامل در خود و در عین حال در ارتباطی درونی با دیگری. این ایده، با تاکید بر «درهمآمیختگی» و «وقفههایی نه فصلوار، بلکه میانپردهوار»، حامل یکی از نوآورانهترین ویژگیهای رمان مدرن است: گذار از روایت خطی به بازنمایی ذهنی سیال و تکهتکه.
🔻 درایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6yQS
@ibna_official
🔰گفتوگو با آرش حیدری درباره مازوخیسم فرهنگی و دعوای پرستیژ؛
هجوم طبقه نوکیسه به کتاب در فضای رانتی تحریم!
چگونه رقبای جدی طبقه نوکیسه به صورت سیستماتیک حذف میشوند؟
🔸آرش حیدری میگوید: فضای رانتی و اقتصاد سیاسی تحریم یک طبقه نوکیسه ساخت که به سرعت ثروتمند شد و حالا باید پولش را به پرستیژ و سرمایه نمادین تبدیل میکرد. به همین دلیل به سوی نمایههای هویت بخش از جمله کتاب هجوم آورد و اکنون نیز به صورت سیستماتیک در حال حذف رقبای جدی خود است. در این فضا، دعوا دعوای پرستیژ است بنابراین به تأمل کاری ندارید، این محصول جایگاه ساختاری سوژههای استیضاح شده در سرمایهداری متأخر و جهان پستمدرن است.
🔸نزاع بر سر پرستیژ. ساخت اقتصاد سیاسی در ایران و ظهور طبقه نوکیسه پس از دهه ۸۰ در ایران که حاصل اقتصاد تحریم است مجموعه جایگاهها و سوژگی پدید آورد که وضعیت تاریخی جدیدی پیش روی ما میگذارند. فضای رانتی و اقتصاد سیاسی تحریم یک طبقه نوکیسه ساخت که به سرعت ثروتمند شد، حالا باید پولش را به پرستیژ تبدیل میکرد، به سرمایه نمادین. این طبقه بعد به سوی نمایههای هویت بخش از جمله کتاب هجوم آورد.
🔸 از نیمه دوم دهه هشتاد و دهه نود ناشرانی پیدا شدند که کتاب برای شما چاپ میکردند کتابی که کسی دیگر برای شما مینوشت یا ترجمه میکرد یا حتی خود فرد شکسته بسته ترجمهاش میکرد. الان این وضعیت به حادترین و هارترین شکل خود رسیده است.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6yMg
@ibna_official
🔰رسول جعفریان در مراسم اهدای کتابهای فرانک هشترودی:
استادان دانشگاه را خانه خود بدانند
🔸دکتر رسول جعفریان گفت: از همه استادانی که درصدد هستند کتابهایشان را به کتابخانه مرکزی اهدا کنند استقبال میکنیم و دلمان میخواهد که آنها دانشگاه را حتی اگر نامهربانی دیدهاند، خانه خود بدانند.
🔸رئیس کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران گفت: مرحوم هشترودی یکی از نمادهای علم در ایران است و احترام به ایشان، به معنای احترام به علم است.
🔸ژاله آموزگار، استاد بنام رشته فرهنگ و زبانهای باستانی دانشگاه تهران نیز در این مراسم تقدیر گفت: کسی نیست که پروفسور هشترودی را نشناسد، چه همنسل او باشد و چه همنسل او نباشد، او به زمان خاصی تعلق ندارد.
🔸فریبا هشترودی، فرزند پرفسور هشترودی نیز در این مراسم گفت: ابتدا قصد داشتیم به یاد فرانک بنیاد هشترودی یا منزل دکتر هشترودی را به کتابخانه زبان فرانسه تبدیل کنیم، اما این کار میسر نشد. از آنجایی که پدرم و خواهرم استادان دانشگاه تهران بودند، پس تصمیم گرفتم کتابها را به کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران اهدا کنم.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6yT4
@ibna_official
🔰گفتوگو با علی اردستانی مترجم «پدرسالار» در سالمرگ رابرت فیلمر؛
پدرسالاری در بسیاری از کشورها همچنان پابرجاست
🔸فیلمر در این اثر از حکومت پادشاهی در چارچوب سنت فکری کتاب مقدس دفاع میکند که در اصل پدرسالارگرایی متبلور میشود. او از تمام امکانات این سنت استفاده میکند تا ثابت نماید مخالفان اندیشه شاهی مجموعهای از افراد شیاد و عوامفریب هستند که میکوشند با استفاده از کلمات زیبا مردم را گمراه کنند و به ضلالت افکنند.
🔸به باور فیلمر، ساختار سلسله مراتبی جامعه توسط خداوند تعیین شده است و زیر سوال بردن این نظم منجر به هرجومرج و بینظمی میگردد. فیلمر در این اثر، همچنین بر علیه مالکیت خصوصی استدلال میکند. به عقیده وی، همه مردمان، اعم از رعایا، مالکان و دارایی آنها، همگی به پادشاه تعلق دارند. «پدرسالار و سایر آثار سیاسی» که در دوران آشفتگی سیاسی انگلستان در قرن هفدهم نوشته شده، منعکسکننده نگرانیهای فیلمر در مورد افزایش قدرت پارلمان و تهدید بالقوه آن برای اقتدار سلطنتی است.
🔸 نیز فیلمر در این اثر، به نقد نظریه قرارداد اجتماعی، نظریه دو تن از متفکران سیاسی آن عصر، توماس هابز و جان لاک میپردازد. فیلمر بیان میکند که ایده قرارداد اجتماعی یک افسانه است که هیچگاه تحقق نداشته و نخواهد داشت و حکومت از اقتدار طبیعی پدران بر خانوادههایشان سرچشمه میگیرد.
🔸بحث اصلی فیلمر در این کتاب و سایر آثار سیاسیاش، دفاع تمامعیار از حکوت پادشاهی در چارچوب سنت فکری کتاب مقدس است که در اصل پدرسالارگرایی متبلور میشود.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6yST
@ibna_official
🔰درباره کتاب «دیستوپیا: تاریخی طبیعی»؛
برای پیشگیری از «انحطاط تمدن»
🔸مطالعه دیستوپیا در اندیشه کلیز در کتاب «دیستوپیا: تاریخی طبیعی» از مرزهای نقد ادبی فراتر رفته و به یک ابزار مفهومی در علوم انسانی، تاریخ اندیشه، و تحلیل ایدئولوژی بدل میشود. این یادداشت در پی آن است که ظرفیت دیستوپیا را برای بازاندیشی در باب تمدن، سیاست، و انسانِ معاصر، از رهگذر بازخوانی پروژه کلیز، بهمثابه یک امکان نظری جدید برجسته سازد.
🔸این کتاب که در سال ۲۰۱۷ توسط انتشارات دانشگاه آکسفورد منتشر شد، یکی از مهمترین و جامعترین آثار کلیز بهشمار میآید. این اثر حاصل چند دهه مطالعه میانرشتهای او در زمینه سیاست، ادبیات، تاریخ، فلسفه و انسانشناسی است. پروژهای که تلاش میکند تا مفهوم دیستوپیا را نه صرفاً بهمثابه یک ژانر ادبی، بلکه همچون یک سازوکار فرهنگی، زبانی، و معرفتشناختی برای بازنمایی ترسهای تاریخی و جمعی بشر تحلیل کند. کلیز با پیشنهاد نگاهی «تاریخطبیعی» به دیستوپیا، این پدیده را بهمثابه یک پاسخ تکاملی و تمدنی به تجربه مکرر و تراژیک شکست یوتوپیاهای بشری بازمیخواند.
🔸در تلقی رایج، دیستوپیا عموماً بهعنوان شاخهای از ادبیات داستانی شناخته میشود که تصویری تیره از آیندهای سرکوبگر و غیرانسانی ارائه میدهد.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6yMk
@ibna_official
🔰یادداشت میهمان؛
همپوشانی سنت و مدرنیته؛ از عصر کتابهای خطی تا دوران دیجیتال
🔸نیروانا مهرآیین، کارشناس فقه و حقوق اسلامی و متخصص حقوق بینالملل نوشت؛ نشر دیجیتال امروز نهفقط یک ابزار، بلکه یک پل است؛ پلی میان گذشته و آینده، میان محتوای ایرانی و مخاطب جهانی، و میان هنر سنتی و تکنولوژی نوین.
🔸قبل از ورود چاپ به ایران، فرآیند انتشار کتابها بهطور کامل وابسته به هنر خطاطی و نسخهبرداری دستی بود. کتب در این دوران، بهویژه در میان نخبگان و افراد تحصیلکرده جامعه منتشر میشدند و این فرآیند برای هر اثر بهصورت اختصاصی و وقتگیر انجام میشد. کتابها معمولاً در کتابخانهها و مدارس علمی نگهداری میشدند و دسترسی به آنها بهدلیل هزینههای بالای تولید محدود بود. خطاطی بهعنوان یک هنر اصیل ایرانی در این دوران، نقش مهمی در انتقال دانش ایفا میکرد و کتب دستنویس نماد فرهنگ غنی و میراث علمی جامعه ایرانی بودند.
🔸بعد از انقلاب، با هدف بازسازی فرهنگی جامعه و تأکید بر اصول اسلامی، بهویژه در زمینههای دینی و تاریخی، تلاشهای فراوانی برای چاپ کتابها و نشریات با محتوای اسلامی شد. در این دوران، نشر آثار مرتبط با تاریخ اسلامی ایران، اندیشههای اسلامی، فقه و فلسفه اسلامی مورد توجه ویژه قرار گرفت. در دوران پس از انقلاب، بسیاری از نهادهای دولتی و خصوصی به حمایت از نویسندگان و ناشران داخلی پرداختند.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6xtr
@ibna_official
🔰حمید احمدی در شب بخارا گفت؛
بحث ملیت مظلوم و نادیده گرفته شده
🔸حمید احمدی: همه ما دغدغه ایران را داریم و در شرایط دشوار عصر کنونی که مساله ایران به حاشیه رفته است و به مادر ما ایران ظلم شده همه دوست داریم که از ایران دفاع کنیم. ایراندوستی و وطندوستی جزو ذات و بحث فطری ماست اما مهینپرستی ایرانیها رنگ و بوی نژادپرستانه نداشته است.
🔸همه ما دغدغه ایران را داریم و در شرایط دشوار عصر کنونی که مساله ایران به حاشیه رفته است و به مادر ما ایران ظلم شده همه دوست داریم که از ایران دفاع کنیم. ایراندوستی و وطندوستی جزو ذات و بحث فطری ماست اما مهینپرستی ایرانیها رنگ و بوی نژادپرستانه نداشته است.
گارنیک آساطریان، رئیس هیئت علمی ایرانیشناس دانشگاه دولتی ایروان:
🔸درباره کتاب مهم «قومیت و قوم گرایی در ایران» حمید احمدی باید بگویم که یکی از مهمترین و جامعترین آثاری است در حوزه مطالعات قومی که در ایران منتشر شده و نگاه انتقادی تاریخی و جامعهشناختی به بررسی ریشهها تحولات و واقعیتهای مربوط به مسئله قومیت و قومگرایی دارد و با بهرهگیری از گسترده اسناد تاریخی و تحلیلی تحلیل نظری میکوشد تصویری واقعیگرایانه از وضعیت اقوام در ایران ارائه دهد و بسیاری از تصورات رایج کلیشهای در این زمینه را به چالش بکشد.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6yTv
@asrghanoon
🔰«مردمنگار» عناوینی از تاریخ جهان «چه میدانم؟» را منتشر میکند؛
مجموعهای که ابتدا زیر نظر مرتضی کیوان بود
🔸نشر مردم نگار عناوینی از تاریخ جهان را از مجموعه دانشنامههای فرانسوی «چه میدانم؟» (؟Que sais-je) منتشر خواهد کرد. این مجموعه در نشر «مطبوعات دانشگاهی فرانسه» (Presses Universitaires de France) یا PUF منتشر میشود.
🔸انتشار این مجموعه در فرانسه تاریخی طولانی از سال ۱۹۴۱ دارد و ترجمة آن در ایران هم تاریخچهای جذاب داشته است که از نشر امیرکبیر تا نشر فرانکلین (علمی و فرهنگی کنونی) را شامل میشود. آنچنانکه عبدالرحیم جعفری، بنیانگذار موسسه انتشارات امیرکبیر، در خاطراتش در کتاب «در جستجوی صبح» ایده انتشار آن را به مرتضی کیوان قزوینی، شاعر چپگرایی که پس از کودتای ۲۸ مرداد اعدام شد، نسبت میدهد: «جوانی پرشور و حرارت و پرکار، نجیب و مؤدب و خوشبرخورد، خوشپوش و فروتن و بیادعا. هرچه صفات خوب و عالی در توصیف او بهکار ببرم کم است.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6yS3
@ibna_official
🔰مروری بر رمان «سکوتم تقدیم به شما» نوشته ماریو بارگاس یوسا
زخمههایی بر تارهای خاموش جامعه
🔸رمان «سکوتم تقدیم به شما»، آخرین اثر یوسا، کتابی است روایتگونه که فصلهایی از آن به بررسی تاریخ موسیقی کریول در پرو و تأثیرش بر شکلگیری همبستگی اجتماعی میپردازد. در دل این روایت، داستان تونیو اسپیلکوئتا، روزنامهنگاری مجذوب موسیقی، شکل میگیرد.
🔰یوسا در خلال روایت، با ظرافتی تلخ به تضادهای درونی شخصیتها میپردازد. للو، با وجود نبوغش، انسانی عمیقاً تنهاست؛ از زبالهها یافته شده، از عشق میگریزد، و هیچکس را بهتمامی در زندگیاش راه نمیدهد؛ حتی موسیقی برایش نه وسیلهی رهایی، بلکه پناهگاهی است برای سکوت. تونیو نیز، که میکوشد صدای فرودستان باشد، در زندگی شخصیاش شکستخورده است؛ از همسرش دور افتاده، درگیر عشقی قدیمیست و در نهایت درمییابد که رسالت اجتماعیاش، بهایی سنگین از زندگیاش طلب کرده.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6yTt
@ibna_official
🔰تجلیل از میگل د اونامونو، متفکر اسپانیایی در شبهای بخارا؛
میخواهم جاودانه باشم
🔸میگل د اونامونو فیلسوف اسپانیایی:«من نمیخواهم بمیرم، اما عقلم به من میگوید که خواهم مرد. قلب و احساسات و اراده ام، امید به جاودانگی را در من برمیانگیزند، اما عقل من، علم و دانستههای علمیام به من نشان میدهند که امیدم پوچ است. و در این دو بُعد، راز هستیِ ملموسِ من، راز زندگیام و در عین حال دلیلِ رنجهایم نهفته است.
🔸آنتونیو سانچز بندیتو، رایزن فرهنگی اسپانیا در تهران:
اونامونو در اسپانیا عمدتاً به عنوان یک روشنفکر آکادمیکی شناخته میشود و در حوزههای محدودی شناخته شده است. شهرت اونامونو در اسپانیا به علت اندیشه او در برابر استبداد است. او در برهه حساسی از تاریخ اسپانیا زندگی میکرد، زمانی که فرانکو و ژنرالهایش در برابر دانشگاه سالامانکا ایستاده بودند. اونامونو مقابل ایشان ایستاد و مقاومت کرد و علیه سناریویی که فرانکو و ژنرالهایش تهیه کرده بودند، ایستادگی کرد. اونامونو نماد استقلال دانشگاه در برابر استبداد است. او به ژنرال میلان استرای که «زنده باد مرگ» گفت، پاسخ داد: «این دانشگاه معبد روشنفکری است و من کاهن بزرگ آن هستم. شما پیروز میشوید زیرا بیش از حد ضرورت، نیروی خشونت در اختیار دارید. لیکن افکار را تسخیر نخواهید کرد. زیرا برای تسخیر عقاید باید دیگران را به خود معتقد و مومن سازید و برای برانگیخت ایمان، آن چیزی لازم است که شما ندارید: منطق و حق در نبرد». این جمله بسیار معروف و نماد طغیانگری علیه استبداد و استقلال و شجاعت اونامونو است. البته بعد از چند ماه متاسفانه اونامونو از دنیا رفت.
سودابه باشیزاده مدیر گروه زبان اسپانیایی دانشکده ادبیات و زبانهای خارجی دانشگاه علامه طباطبایی:
🔸اونامونو نویسندهای پرکار و بیوقفه بود؛ صدها هزار نامه نوشت و حتی امروز نیز گاهبهگاه نامههای تازهای از او کشف میشوند. اما او فقط نویسنده نبود، فیلسوفی ژرفاندیش نیز بود. مجموعه این ویژگیها، او را در جایگاه یکی از بزرگترین روشنفکران تاریخ اسپانیا قرار داده است.
🔸اثر شاخص او، «درد جاودانگی»، از شاهکارهای فلسفه مدرن به شمار میرود؛ اثری که نبردی بیپایان میان زیستن و مردن، میان فانی بودن و سودای جاودانگی را روایت میکند. این کتاب که روایت گری حدیث نفس است پژواکیست از تلاش انسان برای یافتن معنا، برای جستوجوی ابدیت در جهانی که سرانجامش مرگ است.
🔻در ایبنا بخوانید :
ibna.ir/x6yTK
@ibna_official
🔰در باغ موزه قصر؛
عبور از شط رونمایی شد
🔸راوی کتاب «عبور از شط» بیان کرد: ما بعد از پیروزی انقلاب اسلامی در خرمشهر با پدیدهای به نام «خلق عرب» که از سوی رژیم بعث عراق پشتیبانی میشد، درگیر بودیم و وقتی مسئولین رژیم بعث عراق دیدند که بهوسیله این انفجارات کاری نمیتوانند بکنند، جنگ تحمیلی را بهصورت علنی آغاز کردند.
🔸مسئول کمیسیونهای اسرای جنگ تحمیلی بیان کرد: مسئله اسرا در ابتدای جنگ تحمیلی خیلی مطرح نبود، اما بعد از عملیات «بیتالمقدس» حدود ۱۹ هزار اسیر عراقی گرفتیم که این، یکی از مسائل بسیار مهم بود. عراقیها با توجه به مسائل مطرحشده، شوق داشتند که اسیر شوند و بابت آن هم خدا را شکر میکردند.
🔸امیر سرتیپ رستمیان گفت: نزدیک به ۱۰ هزار نفر اسیر عراقی در ایران پناهنده شدند و موضوع پناهندگی را هم به صلیب سرخ اعلام کردند و تعدادیشان هم عضو لشکر «بدر» شدند.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6yT5
@ibna_official
🔰آیین گرامیداشت روز ملی ایرانشناسی برگزار شد؛
بازآفرینی فرهنگی به جای فرهنگ بازتابنگر
🔸رئیس بنیاد ایرانشناسی، نسبت به خطر «فرهنگ بازتابگر» که صرفاً بر گذشته تمرکز دارد هشدار داد و بازآفرینی فرهنگی را ضرورتی تاریخی برای تداوم تمدن ایرانی دانست.
🔸دکتر صالحی ضمن تأکید بر نقش بنیاد ایرانشناسی در تداوم عزت ملی و بازنمایی تصویری واقعی از ایران در جهان، اظهار امیدواری کرد که با مشارکت نسل جوان و همت فرهیختگان، آیندهای پر افتخار برای ایران رقم بخورد.
🔸سفیر قزاقستان آمادگی کشورش برای گسترش همکاریهای علمی و فرهنگی را اعلام کرد و افزود: «دانشمندان قزاق علاقهمند به توسعه تعاملات علمی با ایران هستند. ما آمادهایم که در حوزه نسخههای خطی، تحقیقات مشترک و تبادل علمی گامهای بیشتری برداریم. از بنیاد ایرانشناسی دعوت میکنم که همکاریهای بینالمللی خود را با نهادهای دانشگاهی و پژوهشی قزاقستان تقویت نماید. من شخصاً نیز از این روند حمایت خواهم کرد.» سفیر محترم جمهوری قزاقستان با اشاره به دوران تحصیلش در دانشگاه تهران از استاد ستوده یاد کرد.
🔸دکتر رشتیانی در بخشی از سخنان خود خاطرنشان کرد که ایرانشناسی نه صرفاً رشتهای وارداتی از غرب، بلکه ریشهدار در سنتهای تاریخی، فرهنگی و ادبی این سرزمین است. وی با اشاره به آثار کهنی همچون کتیبه بیستون از داریوش بزرگ، شاهنامه فردوسی، و مکاتب مختلف تاریخنگاری ایرانی، این آثار را نمونههایی از خودآگاهی تاریخی و فرهنگی ایرانیان در طول قرون دانست.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6yTF
@ibna_official