🔰«محمدرضا روزبهانی» در گفتوگو با «ایبنا» مطرح کرد؛
نمایشنامههای دکتر زرینکوب ما را با جنبههای تازهای از شخصیت فکری ایشان آشنا میکند
🔸محمدرضا روزبهانی، گردآورنده و مولف کتاب «نمایشنامههای تاریخی دکتر عبدالحسین زرینکوب» در گفتوگو با «ایبنا» توضیحاتی درباره نحوه نگارش این کتاب بیان کرد.
🔸این نمایشنامهها در کتابهای منتشرشده دکتر زرینکوب وجود داشتند اما به صورت پراکنده. برخی از آنها بهصورت مقاله در نشریات چاپ شده بودند و برخی دیگر در میان کتابهایی با عنوانهایی متفاوت همچون یادداشتها و اندیشهها یا از چیزهای دیگر گنجانده شده بودند.اما تا پیش از این، هیچ مجموعهای به شکل یکجا و با تمرکز بر نمایشنامههای ایشان منتشر نشده بود. از مدتها پیش علاقهمند بودم این کار را انجام دهم، اما مشغلههای شغلی، بهویژه پس از انتقال به دانشگاه فرهنگیان و عضویت در هیئت علمی گروه تاریخ، این روند را به تأخیر انداخت. خوشبختانه در یکی دو سال اخیر فرصت لازم فراهم شد و این مجموعه با همکاری انتشارات افراز منتشر گردید.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6z4d
@ibna_official
🔰به همت اتحادیه چاپخانهداران؛
«مسیر برندهای ایرانی برای ورود به بازارهای فرامنطقهای» بررسی میشود
🔸نخستین همایش صادرات محصولات چاپی به همت اتحادیه چاپخانهداران تهران، با عنوان «مسیر برندهای ایرانی برای ورود به بازارهای فرامنطقهای» برگزار خواهد شد.
🔸ابوالحسنی با بیان اینکه اتحادیه چاپخانهداران تهران با هدف توسعه صادرات، همکاری خود را با یک شرکت معتبر بینالمللی آغاز کرده تا از این طریق، زمینه فعالسازی صادرات محصولات چاپی ایران فراهم شود، گفت: در این زمینه همایش صادرات محصولات چاپی با عنوان «مسیر برندهای ایرانی برای ورود به بازارهای فرامنطقهای» برگزار میشود.
🔸مشکل تحریمها ورود کالای وطنی به بازارهای جهانی را سخت کرده است و در این زمینه، با آغاز همکاری اتحادیه با این شرکت معتبر بینالمللی، امید داریم این موانع برطرف و امکان صادرات به بازارهای جهانی برای فعالان صنعت چاپ فراهم شود.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6z4p
@ibna_official
🔰بازنویسی عجیب یک کتاب کلاسیک؛
تلاش یک مرد برای برگردان «جنگ و صلح» به «استرالیایی کوچهبازاری»
🔸اندر لوئیس، مردی از ملبورن، صدها صفحه از این اثر کلاسیک قرن نوزدهمی را خط به خط ترجمه کرده و در آن از تعابیر استرالیایی استفاده کرده است.
🔸خوانندگان فهیم چه بسا متوجه شوند که این نه نثر اصلی روسی تولستوی است که در سال ۱۸۶۹ منتشر شد، و نه هیچکدام از ترجمههای انگلیسی متعددی که اکنون در مالکیت عمومی قرار دارند و به وفور در دسترساند. این نسخه «بوگان استرالیایی» (اصطلاحی برای توصیف افراد از طبقه کارگر و عامی در استرالیا با رفتارهای خاص) اثر اَندر لوئیس است، نام مستعار یک تحلیلگر ۳۹ ساله فناوری اطلاعات و پدر دو فرزند ساکن ویکتوریا. لوئیس از خانه خانوادگیاش در شمال حومه ملبورن، از طریق زوم توضیح میدهد: «در سال ۲۰۱۹ نه فرزند داشتم و نه شغل، بنابراین وقت زیادی برای پرداختن به کارهای به ظاهر بیاهمیت داشتم»
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6yMN
@ibna_official
🔰بازار داغ کتابهای فلسفی در ایران در گفتوگو با رضا ماحوزی:
اولویت عقلگرایی بهداشتی دکارتی-کانتی در ایران
🔸رضا ماحوزی : حتی با گذر نسل جدید از «عقلگرایی سنتگرایانه ضدمدرن» و طلب «فردگراییهای آزاد از روایتهای کلان»، جامعه ایران کماکان «عقلگرایی بهداشتی دکارتی-کانتی» را بر دیگر سویههای عقلگرایی دویست سال اخیر ترجیح میدهد زیرا نتایج تلخ آن سویهها را چشیده است.
🔸وقتی به تیراژ آثار حوزه ادبیات، روانشناسی، هنر و یا حتی بازاریابی و مدیریت نگاه میکنم، پیشگامیای برای حوزه فلسفه نمیبینم. البته این به معنای عدم توجه جامعه ایران به موضوعات فلسفی نیست، اما شدت همین اقبال هم از دههای تا دهه دیگر متفاوت است. در روزگاری، توجه جامعه به موضوعات فلسفی ذیل روایتهای کلان قابل توضیح بود، اما امروز بخش قابلتوجهی از این التفات در راستای نفی همان روایتهای کلان است که این خود، شئون متعددی دارد که فلسفه را به ساحتهای دیگر نزدیک کرده است.
🔸ایران، سرزمین فلسفه و فیلسوفان است؛ چنانکه سرزمین شعر و شاعران، عرفان و عارفان و فقه و فقیهان است. این جریانهای فکری، در عین تعامل با هم، ستیز و نزاع هم داشتهاند و همین نزاعها سبب رشد آنها هم شده است. در زمانه ما، فلسفه از فشار بسیار زیاد سیاست و ایدئولوژی آسیب دیده و لذا در مقاطعی، عقب نشسته و زمین بازی فکر را واگذار کرده است؛ اما مجدداً به عرصه برگشته و موجب تحولات فکری و فرهنگی عمدهای شده است. به این معنا، نمیتوان گفت جامعه ایران دچار «فلسفهزدگی» است .
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6yRz
@ibna_official
🔰مروری کوتاه بر کتاب «متافیزیک جنگ»؛
فلسفه کشت و کشتار
🔸کتاب «متافیزیک جنگ» تالیف یولیوس اوولا با ترجمه سهیل صفاری از سوی انتشارات نگاه معاصر منتشر شد. مقالات این کتاب در اصل توسط«یولیوس اوولا» در طول دهه 1930 و 1940 نوشته شده است و به جنگ از منظر معنوی و قهرمانانه میپردازد.
🔸 نمونههای خاصی را از سنتهای نوردیک، ودایی، رومی، ایرانی، اسلامی و سایر سنتها انتخاب میکند تا نشان دهد که چگونه سنتگرایان میتوانند خود را برای تجربه جنگ به گونهای آماده کنند که به آنها اجازه میدهد بر امکانات محدود ارائه شده توسط عصر مادی و تحقیر شده ما غلبه کنند و در نتیجه فراتر روند
🔸متافیزیک جنگ به معنای بررسی عمیقتر و معنویتر جنگ است، فراتر از جنبههای سیاسی و نظامی آن. این مفهوم به جنگ به عنوان یک پدیده بزرگتر از آنچه در سیاست و تاریخ وجود دارد، نگاه میکند و آن را با مفاهیم معنوی، فلسفی و عرفانی پیوند میدهد. در واقع، متافیزیک جنگ تلاش میکند تا به سوالاتی پاسخ دهد که تنها با نگاه سطحی به جنگ نمیتوان به آنها رسید، سوالاتی مانند معنای جنگ در تاریخ، نقش آن در رشد معنوی انسان و رابطه آن با مفاهیمی مانند قدرت، خیر و شر، و مرگ.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6z3f
@ibna_official
🔰نگاهی به «نظریه ممنوعیت سوء استفاده از حق» اثر مصطفی محقق داماد؛
حق بهانه اضرار نیست
🔸به باور محققداماد، نظریه سوء استفاده از حق در مسائل و موضوعات فراوانی قابل بررسی است، با این وجود میبایست معیارهای آن تعیین گردد.
🔸در اینکه سوء استفاده چیست و بر چه اساس دادگاه آن را تشخیص دهد باید معیاری تعیین گردد. در نظامهای حقوقی مجموعاً سه معیار برای سوء استفاده از حق ارائه شده است: الف) قصد اضرار: در نظر قضات و حقوقدانان نظام «کامن لا» ضابطه اصلی قصد اضرار است، هرچند که به تعبیرات مختلفی نظیر عنوان توطئه و امثال آن بیان میشود. ب) تقصیر در اعمال حق: این معیار بیشتر توسط حقوقدانان فرانسوی مطرح شده است. رویه این حقوقدانان آن است که با حفظ قانون مدنی فرانسه و کد ناپلئون حوادث واقعه را با تفسیر مواد قانون مدنی و دکترین حقوقی پاسخگو باشند، نه با وضع قانون و کم یا زیاد نمودن مواد قانونی. ج) غایت اجتماعی حقوق: مظنور این است که هر حقی بر اساس یک هدف و غایت اجتماعی به وجود میآید و حق را تنها بهشکلی میتوان اجرا کرد که این هدف را.
🔸 به باور محققداماد، نظریه سوء استفاده ازحق در مسائل و موضوعات فراوانی قابل بررسی است، لکن به جهت نمونه، به پارهای از مسائل فقهی تذکر داده میشود تا به پژوهشگران این توجه داده شود که نظرافکندن به موضوعات فقهی حقوقی پیشین، با توجه به نظریه «ممنوعیت سوء استفاده ازحق» چه آثاری در فهم فقهی حقوقی و استنباط احکام شرعی داشته وموجب شکوفایی و پویایی فقه و حقوق خواهد شد؛ البته شکوفاییای که منطبق بر قواعد فقهی اصولی است.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6z3w
@ibna_official
🔰هافمن و ارپنبک از حالوهوای دریافت جایزه بوکر میگویند؛
داستانی در متن فروپاشی دیوار برلین
🔸جنی ارپنبک و مایکل هافمن یک سال پس از بردن جایزه بینالمللی بوکر، درباره لحظات پیروزی و آنچه بعد از آن رخ داد صحبت میکنند: «کایروس» با نقدهای تحسینبرانگیز روبهرو شد و همین استقبال، راه را برای دریافت جایزه بوکر هموار کرد. ما باور داریم که پیوند عشق، سیاست و جسارت روایت در این کتاب، رمز موفقیت آن بود.
🔸«کایروس»، نوشته جنی ارپنبک با ترجمه مایکل هافمن، نخستین رمان ترجمهشده از آلمانی به انگلیسی است که موفق به کسب جایزه بینالمللی بوکر شد. این رمان، داستانی عاشقانه و درعینحال ویرانگر را در بستر برلین دهه ۱۹۸۰، یکی از مهمترین دورههای تاریخ اروپا، روایت میکند و بهشیوهای هنرمندانه، زندگی شخصی شخصیتها را با تحولات سیاسی زمانه گره میزند؛ جایی که دو عاشق، گذشته را رها نمیکنند، حتی وقتی نشانههای تغییر آشکار شدهاند.
🔸در این مصاحبه، ارپنبک و هافمن از تجربه پس از کسب جایزه بوکر، واکنشهای جهانی و ملی، و توصیههای خود به برندگان جدید میگویند. النور واکتل، رئیس هیئت داوران ۲۰۲۴، نثر درخشان کتاب و پیوند «زیبایی و ناراحتی» در آن را تحسین کرده و تلاش هافمن در انتقال سبک منحصربهفرد و طیف احساسی نوشتار ارپنبک را ستوده است.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6ySS
@ibna_official
🔰پژوهشی متنشناسانه در رساله اسماعیلی «سیره الحاجب»؛
نخستین فاطمیان
🔸سیره الحاجب از متون تاریخنگارانه عصر فاطمیان و یک متن اسماعیلی متقدم است که تاریخ فاطمیان را از سال ۲۸۶ هجری تا سال ۲۹۷ هجری، با ارائه بسیاری از جزئیات روایت میکند.
🔸رساله سیره الحاجب یکی از دهها عنوان نسخه خطی است که در قرن بیستم میلادی برای نخستین بار توسط ولادیمیر ایوانف از مجموعههای سری متعلق به بُهرههای طیبی در هند معرفی و منتشر شد.
🔸تا کنون پژوهش علمی مستقلی به منظور واکاوی ارزش تاریخنگارانه این رساله صورت نگرفته است. علی بابایی سیاب در این پژوهش نشان داده است که رساله سیره الحاجب بر خلاف ادعای محققانی چون ولادیمیر ایوانف، عارف تامر و ماریوس کانارد دارای ارزش تاریخنگارانه منحصربفردی است که میتواند در بازسازی تاریخ دولت فاطمیان در نخستین سالهای شکلگیری آن مورد استفاده قرار گیرد.
🔸این رساله تنها متن اسماعیلی متقدمی است که تاریخ فاطمیان را در دوره مذکور با ارائه بسیاری از جزئیات روایت میکند. حتی قاضی نُعمان در کتاب افتتاح الدّعوه که از نظر زمانی، نزدیک به بیست سال مقدم بر سیره الحاجب است، چنین جزئیاتی از ظهور فاطمیان ارائه نداده است. بدیهی است که روایات موجود در این رساله تاریخی در صورت اتخاذ رویکرد انتقادی و از طریق تطبیق و تلفیق با دیگر منابع کهن اسماعیلی و غیراسماعیلی میتواند پژوهشگران این حوزه را در بازسازی تصویری دقیقتر از تاریخ فاطمیان یاری رساند».
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6z2V
@ibna_official
🔰مروری بر کتاب «آزادی و ضرورت در تفکر مارکس»؛
جبر یا اختیار
🔸نویسنده با دستاویز قرار دادن دریافت مارکس از آزادی، یعنی خودتعینبخشی ، نشان میدهد که مارکس، ازخودبیگانگی بشر را مانعی برای آزادی و خودتحققبخشی او میداند. این ازخودبیگانگی تنها با الغای مالکیت خصوصی و برچیدهشدن نظام سرمایهداری ممکن میشود.
🔸یکی از مسائل مهم کتاب، استخراج مفهوم اراده آزاد از رساله دکتری مارکس است. مارکس در رساله دکتری خود، مقابسهای میان دو نظام فلسفی «دموکریت» و «اپیکور» برقرار میکند. به نظر مارکس، اپیکور با قائل شدن امکان انحراف اتم در مسیر مستقیم خود، مفهوم تصادف را پردازش میکند. اپیکور با این کار، از نظام جبرگرایانه دموکریتی رهایی مییابد. بهنظر مارکس، برخلاف دیگرانی که میپنداشتند دموکریت و اپیکور اختلاف بنیادینی با یکدیگر ندارند، در نظام فلسفی این دو تفاوتی مهم در رابطه با مسئله جبر و اختیار وجود دارد.
🔸در نهایت، نویسنده با دستاویز قرار دادن دریافت مارکس از آزادی، یعنی خودتعینبخشی یا خودتحققبخشی، نشان میدهد که مارکس، ازخودبیگانگی بشر را مانعی برای آزادی و خودتحققبخشی او میداند. رفع این ازخودبیگانگی تنها با الغای مالکیت خصوصی و برچیدهشدن نظام سرمایهداری ممکن میشود.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6z4L
@ibna_official
🔰به همت نشر وزن دنیا با همکاری راوی؛
مراسم رونمایی از کتاب «از نفس افتاده» برگزار شد
🔸مراسم رونمایی از کتاب «از نفس افتاده»، روایتهایی تراژیک از زندگی سرشناسترین چهرههای ورزش ایران برگزار شد.
🔸در این مراسم فیاض زاهد در مورد آشنایی دیرینه اش با ابراهیم افشار و کتاب وی سخن گفت.
فیاض ادامه داد: من عاشق نوشتههای ابراهیم بودم، زیرا او فوتبال را به مثابه آینهای از زندگی و جامعه میدید. از طریق فوتبال میتوان فرهنگها و روانشناسی جوامع مختلف را تحلیل کرد. برای مثال، با بررسی فوتبال میتوان ویژگیهای فرهنگی ایرلندیها، ترکها یا برزیلیها را درک کرد. نوشتههای افشار نهتنها درباره ورزش، بلکه درباره جامعهشناسی و مردمشناسی است. او در آثارش به نسل شکستخورده ما اشاره میکند؛ نسلی که قرار بود دنیا را تغییر دهد، اما نهتنها موفق نشد، بلکه زندگی خودمان را هم با چالش مواجه کردیم.
🔸به جوانترها توصیه میکنم نوشتههای افشار را از منظر اجتماعی و مردمشناختی مطالعه کنند. فوتبال آیینهای است که مشکلات جامعه را نشان میدهد، اما چون بار امنیتی کمتری دارد، بیشتر دیده میشود. به عنوان مثال، داستان زندگی افرادی مانند علیرضا بیرانوند، که با سختیهای زیاد به موفقیت رسید، نشاندهنده وضعیت جامعه ماست.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6z4C
@ibna_official
🔰در آستانه رحلت بنیانگذار انقلاب اسلامی ایران؛
دیدارهایی با امام که در قاب خاطره ماند
🔸هزاران نفر از مردم تهران و شهرهای اطراف، در روزهای نخست پس از پیروزی انقلاب اسلامی، برای دیدار با امام خمینی (ره) راهی محل اقامتش در مدرسه علوی شدند. این دیدارها که با شور انقلابی برگزار میشد، صحنههایی کمنظیر از بیعت ملت با رهبر نهضت را رقم زد.
🔸در روزهایی که بوی پیروزی انقلاب اسلامی در کوچههای تهران پیچیده و نشانههای شکلگیری نظام نوین در ایران هویدا شده بود، نخستین دیدار جمعی مادران شهدا و مبارزان انقلابی با امام خمینی (ره) در حسینیه جماران رقم خورد. دیداری که فراتر از یک ملاقات تشریفاتی، نماد بیعت صادقانه و بیقید و شرط مادران این سرزمین با رهبر نهضت اسلامی بود.
🔸این دیدار، در حالی انجام شد که هنوز بسیاری از زخمهای روزهای مبارزه بر تن و جان مردم باقی بود. مادرانی که فرزندانشان را در درگیریهای انقلابی از دست داده یا مادرانی که فرزندانشان را در خط مقدم تظاهرات و مقاومت علیه رژیم پهلوی حاضر بودند، حالا به دیدار کسی آمده بودند که فرزندانشان با نام و عکسش و با پیامهایش به خیابان رفته بودند.
🔸زنانی که امام دربارهشان فرمود: «شما گمان میکنید اعلامیه من و شما شاه را بیرون کرده است؟ همینها شاه را بیرون کردند.» و این جمله را دوبار تکرار کرد.
ibna.ir/x6yZs
@ibna_official
🔰احسان ناظم بکایی در گفتوگو با ایبنا:
ساختن اثر تاریخی باید مسئله کارگردان باشد/ میرباقری برای ساخت سریال سلمان به انزوایی خودخواسته رفته است
🔸ناظم بکایی گفت: در حال حاضر در سریال سلمان فارسی در مرحله ساخت فصل ایران باستان و دوره ساسانی هستیم و دوره نوجوانی سلمان فارسی در شهرک غزالی ساخته میشود.
🔸آقای میرباقری سالهاست به یک انزوای خودخواسته رفته و فقط در حوزه تاریخ کار میکند. ایشان بجز سریال سلمان هیچ گفتوگویی نداشته؛ آن هم کسی اگر کسی به پشت صحنه آمده و آن گفتگو را انجام داده است. شما در برنامههای تلویزیونی و نشستها و داوریها آقای میرباقری را نمیبینید. لازمه ساخت اثری فاخر چنین انزوایی است و اینکه باید آن سوژه مسئلهتان شده باشد.
🔸 با این وضعیت سبد ژانر تاریخی در سینما و تلویزیون همیشه خالی میماند، بعضی از افراد مثل شهرام اسدی که روز واقعه را ساخت نشان داد میتوان این کار را انجام داد. یا آقای بحرانی با ملک سلیمان اثر آبرومندی را کارگردانی کرد و این کارگردانان نشان دادند میتوانند در این حوزهها کار کنند. مسئله این است باید حمایت میشود و این آدمها خودشان باید این مسیر را ادامه میدادند.
🔸وقتی آقای میرباقری میگوید من کارم ساخت سریال تاریخی است چون مسئله من سلمان فارسی و حقیقتطلبی این آدم است، دیگر جز این کار دیگری نمیکند. نمیشود وسط این کار رفت، داور جشنواره شد و بعدش رفت درباره فلان موضوع حرف زد.
🔻در ایبنا بخوانید:
ibna.ir/x6z5j
@ibna_official