🔰محسن مومنی شریف در گفت‌وگو با ایبنا؛ کتاب‌های خاطرات جنگ برای مطالعه عموم مردم است/ با تاریخ بیگانه هستیم 🔸محسن مؤمنی شریف، مولف و پژوهشگر گفت: در کنار حوزه جنگ، آنچه من را بیشتر نگران می‌کند، وضعیت کتاب‌های تاریخی است. متأسفانه ما با تاریخ چندان آشتی نداریم و بیگانه هستیم. همین امر باعث شده نوعی بی‌تفاوتی نسبت به گذشته شکل بگیرد. 🔸نمی‌توان صرفاً یک اثر را برای همه توصیه کرد، چراکه انتخاب کتاب بستگی به ذوق و پیشینه فردی، سطح سواد و حتی موقعیت جغرافیایی مخاطب دارد. اما اغلب آثار منتشرشده در قالب خاطرات رزمندگان، به‌ویژه آن دسته که مورد توجه و تقریظ مقام معظم رهبری قرار گرفته‌اند، از کیفیت بالا و ارزش ادبی و تاریخی برخوردارند. 🔸اگر مردم ما با تاریخ معاصر و گذشته خود بهتر آشنا بودند، می‌توانستند بهتر ماهیت سخنان و رفتارهای قدرت‌های جهانی، از جمله آمریکا، را درک کنند. بسیاری از تحلیل‌های سیاسی و اظهارنظرهای مقام‌های خارجی تنها در سایه آگاهی تاریخی قابل فهم و ارزیابی است. تاریخ به ما کمک می‌کند تا اشتباهات گذشته را تکرار نکنیم. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6z7H @ibna_official

🔰مروری بر «تمهیدات» کانت با ترجمه غلامعلی حداد عادل؛ انقلاب کپرنیکی کانت بازسازی بنیادهای فلسفه 🔸غرض اصلی کانت از تالیف کتاب تمهیدات، که عنوان کامل آن «تمهیداتی برای هر مابعدالطبیعه آینده که بتواند به عنوان یک علم عرضه شود» است، در واقع روشن‌سازی و ساده‌سازی اندیشه‌هایی است که او پیش‌تر در کتاب پیچیده‌تر خود، سنجش عقل ناب، مطرح کرده بود. 🔸کانت در پی آن بود که نشان دهد شناخت انسانی چگونه ممکن است و چه ساختارهایی ذهن انسان برای درک جهان دارد. او در کتاب «تمهیدات» که در سال ۱۷۸۳ منتشر شد، کوشید مفاهیم پیچیده نقد اول را با زبانی ساده‌تر برای مخاطبان بیشتری تبیین کند و زمینه درک مباحث بنیادینی چون شناخت پیشینی، قوه فاهمه و شرط امکان تجربه را فراهم آورد. کانت تا پایان عمر در کونیگسبرگ ماند، هرگز ازدواج نکرد، و با نظم و انضباطی افسانه‌ای زندگی کرد؛ چنان‌که گفته‌اند همسایگانش می‌توانستند ساعت‌هایشان را با برنامه روزانه او تنظیم کنند. 🔸دیدگاه ایمانوئل کانت درباره مابعدالطبیعه یکی از بنیادی‌ترین نقاط تحول در تاریخ فلسفه غرب است. او برخلاف فیلسوفان پیش از خود که یا از مابعدالطبیعه دفاع می‌کردند (همچون دکارت و لایب‌نیتس) یا آن را به کلی زیر سؤال می‌بردند (مانند هیوم)، رویکردی انتقادی و نظام‌مند نسبت به آن اتخاذ کرد. کانت در کتاب تمهیدات و با وضوح بیشتر در سنجش عقل ناب، این پرسش محوری را مطرح می‌کند که: آیا مابعدالطبیعه می‌تواند همانند ریاضیات و فیزیک، به عنوان یک علم معتبر و منسجم، بنیان‌گذاری شود؟ 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6z8J @ibna_official

🔰 از تعزیه تا تئاتر مدرن، در گفت‌وگو با نویسنده «تئاتر شرق و غرب»؛ نمایش در شرق کارکردی تربیتی دارد/ تئاتر شرقی به بازنمایی هویت جمعی و اسطوره‌ها می‌پردازد 🔸کتاب «تئاتر شرق و غرب» نوشته دکتر حسن‌ پورگل‌محمدی، پژوهشی ژرف در مرز میان هنر نمایش، جامعه‌شناسی و تاریخ فرهنگ است. 🔸مفاهیم جامعه‌شناسی مدرن مانند «فردیت»، «نهاد»، «طبقه»، و «عقلانیت» می‌توانند ابزارهای قدرتمندی برای تحلیل نمایش‌های سنتی شرقی باشند، زیرا امکان خوانشی ساختاری و انتقادی از این سنت‌ها را فراهم می‌کنند. برای مثال «فردیت» در نمایش‌های شرقی مانند کاتاکالی یا نو، شخصیت‌ها اغلب به‌صورت تیپ‌های نمادین (نه افراد خاص) ظاهر می‌شوند. با استفاده از مفهوم فردیت گیدنز، می‌توان بررسی کرد که چگونه این نمایش‌ها هویت‌های جمعی را بر فردیت مقدم می‌دارند و چگونه این رویکرد با مدرن‌شدن جوامع شرقی تغییر می‌یابد. «نهاد» مفهوم نهادهای اجتماعی (مثلاً دین یا خانواده) می‌تواند در تحلیل تعزیه مفید باشد. تعزیه به‌عنوان نهادی آیینی، کارکردی فراتر از نمایش دارد و به بازتولید ارزش‌های دینی و اجتماعی کمک می‌کند. دیدگاه گافمن درباره بازنمایی خویشتن در زندگی روزمره می‌تواند نشان دهد که چگونه بازیگران تعزیه با ایفای نقش‌های مقدس، هویت اجتماعی تماشاگران را تقویت می‌کنند. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6z6c @ibna_official

🔰اتاقی برای مردان: بازنمایی مردانگی در ادبیات معاصر 🔸نویسنده با تاکید بر این‌که بسیاری از داستان‌های مدرن درباره مردانگی، به‌ویژه روایت‌های طبقه کارگر، پدری، یا تجربه‌های شکنندگی و ناتوانی، مجالی برای انتشار نمی‌یابند، ما را به بازاندیشی در نقش مردان در ادبیات معاصر دعوت می‌کند. 🔸آنچه این نوشتار را از دیگر واکنش‌های معمول به تغییرات ساختاری در صنعت نشر متمایز می‌کند، نحوه مواجهه نویسنده با تنش میان «ضرورت سیاسی بازنمایی» و «حق فردی برای روایت خویشتن» است. او نه در پی احیای جایگاه پیشین مردان در ادبیات است و نه در دام روایت‌های نوستالژیکی می‌افتد که در آن، فقدان صدای مردانه به‌مثابه بحران تمدنی تلقی می‌شود. بلکه دغدغه او روشن و در عین حال پیچیده است: در جهان امروز، چه روایت‌هایی از مرد بودن مجال ظهور نمی‌یابند؟ و چرا؟ 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6z9d @ibna_official

🔰جو ابِرکرامبی: ارباب جدید داستان‌های فانتزی مدرن 🔸جو ابرکرامبی، نویسنده‌ای که با جهان‌های بی‌قهرمان، دیالوگ‌های گزنده، و خشونتی بی‌پروا، ژانر فانتزی را به آینه‌ای تاریک برای عصر ما بدل کرده است. 🔸ابرکرامبی در سال ۲۰۰۶ با رمان خودِ تیغ وارد دنیای ادبیات شد، آن‌هم زمانی که ژانر داستان‌های فانتزی رویکردی واقع‌گرایانه، خشن و بدبینانه نسبت به دنیای‌های جادویی داشت. او از همان ابتدا در صفحه شخصی خود در شبکه‌های اجتماعی ارباب تاریکی را برای خود انتخاب کرد تا با طعنه و طنز، برچسبی را که ابتدا به قصد توهین استفاده می‌شد، به نمادی از سبک منحصربه‌فردش تبدیل کند. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6z98 @ibna_official

🔰کشف کتیبه ساسانی در نکوهش «مهر دروجی»؛ نکوهش پیمان‌شکنی در ایران باستان 🔸کشف کتیبه اندرزگونه ارزشمند دوره ساسانی، نشان از برتری اندیشه‌های ایرانیان باستان در مفاهیم اخلاقی و قوانینی است که در پرتو نظم اجتماعی تبلور پیدا می‌کند. 🔸در آیین زرتشتی به این امر اشاره شده که بهدینان نباید مهر دروجی یا بد عهدی کنند: چه با هم کیشان و چه با دروندان (کافران). حتی «پیمان» میان اهورامزدا و اهریمن نباید شکسته شود، زیرا که ایزد میترا از آن پایداری می کند. کسی که مهر دروجی کند و سوگند دروغ بخورد همانند کسی است که از اوستا و زرتشت بیزار است و اگر در شهری قاضی (داور) دروغگو باشد و «مهر دروجی» یا «پیمان شکنی» کند، باران کم می‌بارد، درمان بخشی کم می‌شود و.... 🔸این واژه از نظر لغوی به معنای «کسی که دشمن ایزدمهر است» یا «کسی که به ایزدمهر دروغ می‌بندد» بیان شده و از دید اخلاقی به معنای پیمان شکنی میان «انسان و خدا»،، «دو دوست»، «دو هم کیش»، «دو همکار» و حتی «زن و شوهر» عنوان شده است. 🔻 در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6z9k @ibna_official

🔰کتاب «تن؛ ترجمان جان» منتشر شد؛ علم‌النفس حکمی و تعامل نفس و بدن 🔸در این کتاب برای تبیین موضوعات نفس و بدن، مباحثی مانند بحث مزاج، براساس علوم طبیعی قدیم پرداخته شده است. در فلسفه اسلامی علم‌النفس با این مباحث گره خورده است. 🔸در بحث رابطه نفس و بدن با رویکرد فلسفی آثار مختلفی نوشته شده است. تلقی رایج این است که به اندازه کافی در این موضوع، پژوهش انجام شده است، اما دشواری این موضوع، قلت آثار بنیادی در این بحث و غلبه رویکرد توصیفی و گزارشی، نیاز به تطبیق و کاربست آن با سایر دانش‌ها، همچنان ضرورت پژوهش در این موضوع را دوچندان کرده است. 🔻مباحث این کتاب در چارچوب سنت علم‌النفس فلسفه اسلامی با رویکرد صدرایی نگاشته شده و رهیافت‌های آن نیز در امتداد همین سنت است، البته پذیرش چهارچوب فکری علم‌النفس صدرایی به معنای پذیرش تمامی مباحث حکمت متعالیه درعلم‌النفس و نیز به معنای عدم استفاده از دستاوردهای سایر حکماً نیست. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6z9q @ibna_official

🔰مروری بر کتاب «ناسیونالیسم»اثر الی کوری؛ بازگشت ملی‌گرایی 🔸«ناسیونالیسم» اثر الی کدوری تاریخ‌نویس حوزه خاورمیانه، نه فقط تحلیلی تاریخی از پیدایش این ایدئولوژی در بستر مدرنیته غربی است، بلکه هشداری است درباره پیامدهای سیاسی و اخلاقی آن در جهان امروز. 🔸کدوری با دقتی فلسفی، ناسیونالیسم را در تقابل با سیاست‌ورزی قانون‌مدارانه قرار می‌دهد. در نگاه او، سیاست قانون‌مدار مبتنی بر تأمین خیر عمومی، ایجاد توازن میان منافع گروه‌های اجتماعی، حفظ وحدت ملی، عدالت، و رعایت قانون است. در مقابل، ناسیونالیسم، مانند هر ایدئولوژی دیگر، یک رؤیای تمام‌عیار از جامعه‌ای آرمانی و یکپارچه را ترسیم می‌کند که در آن، یک ملت (برساخته یا تاریخی) به‌صورت خالص، در قالب یک دولت تحقق می‌یابد. به‌زعم نویسنده، چنین رؤیایی بیش از آنکه مبتنی بر واقعیت اجتماعی و تنوع فرهنگی باشد، مبتنی بر انگاره‌ای تخیلی از «وحدت ملی» است که اغلب به حاشیه‌راندن، سرکوب، یا حذف «دیگری» می‌انجامد. 🔸 به‌طور خاص به ناتوانی جامعه اروپا و سازمان ملل در مهار تجاوزات صرب‌ها در بوسنی و کرواسی اشاره کرده و این وضعیت را هشداری برای خطرات مشابه در قفقاز و آسیای مرکزی می‌داند. به‌زعم او، ناسیونالیسم‌های نوظهور – که اغلب در خلأ قدرت‌های مرکزی و با انگیزه‌های قومی و هویتی شکل می‌گیرند – می‌توانند منبع بی‌ثباتی‌های عمیق‌تری در نظم بین‌المللی آینده باشند. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6z9v @ibna_official

🔰نگاهی به «خداوندان الموت» در سالروز درگذشت مترجم؛ وقتی ذبیح‌الله منصوری، پل آمیر شد او استعدادی بود بی‌راهنما که در دوره‌ای خاص از تاریخ ایران درخشید 🔸فاطمه علی‌اصغر: کاری که ذبیح‌الله منصوری کرد خودش بعدها تبدیل به معمای بزرگی شد. او ترجمه‌ای را وارد بازار کرد که اثری بود از پل آمیر نویسنده‌ای فرانسوی.هیچ‌کس نپرسید پل آمیر کیست منصوری با این رمان توانست ذهنیت بسیاری از ایرانی‌ها را به حسن صباح و قلعه الموت شکل دهد. 🔸شاید داستان سه‌یار دبستانی در محافل گرم خانوادگی از سوی پیر فرزانه جمع روایت می‌شد اما کمتر کسی خبر از اسرار حسن صباح داشت. کاری که ذبیح‌الله منصوری کرد خودش بعدها تبدیل به معمای بزرگی شد. او ترجمه‌ای را وارد بازار کرد که اثری بود از پل آمیر نویسنده‌ای فرانسوی. در آن زمان دایره ارتباطات بین‌المللی محدود بود و دسترسی به اخبار نویسنده‌های خارجی کم. خبر از اینترنت و شبکه‌های اجتماعی هم نبود. پس هیچ‌کس نپرسید پل آمیر کیست و چرا این کتاب را نوشته است. مسئله اما چیز دیگری بود، منصوری با این رمان توانست ذهنیت بسیاری از ایرانی‌ها را به حسن صباح و قلعه الموت شکل دهد. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6z9P @ibna_official

🔰دوشنبه‌ها با شاهنامه - ۴۱ داستان رستم و اسفندیار و تراژدی افزون‌طلبی 🔸 داستان رستم و اسفندیار در ابتدا روایت رویارویی پدر و پسری است که هر دو در آرزوی قدرت‌اند، اما تقدیر آن‌ها را در برابر هم قرار می‌دهد و پیشگویان مرگ اسفندیار را در سیستان و به دست رستم دستان می‌دانند و می‌گویند «ورا هوش در زاولستان بود». 🔸اسفندیار با مادر رایزنی کرده و این خواسته را به گشتاسب منتقل می‌کند، گشتاسب با پیش‌گویی جاماسب، مرگ (هوش) اسفندیار را در زابلستان و به دست رستم دستان می‌بیند. گشتاسب از اسفندیار می‌خواهد تا به زابل برود و رستم را به بند کشیده به نزد او بیاورد. اسفندیار به همراه پشوتن و بهمن، راهی زابلستان می‌شود. بین رستم و اسفندیار پیام‌هایی رد و بدل می‌شود و آنها هنر و مبارزات خود را به رخ یکدیگر می‌کشند. 🔸میان آن‌ها مبارزه‌ای در می‌گیرد و اسفندیار رستم را زخمی می‌کند، ولی ضربات رستم کارگر نمی‌افتد، رستم با زال رایزنی می‌کند و از سیمرغ چاره‌جویی می‌کند. سیمرغ راه ضربه‌زدن به اسفندیار را برای رستم بیان می‌کند، رستم با راهنمایی سیمرغ از چوب گز تیری می‌سازد. رستم سعی دارد، اسفندیار را از نبرد پشیمان کند، ولی موفق نمی‌شود، نهایتاً تیر را به چشم اسفندیار می‌زند و او را از پا می افکند. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6z8V @ibna_official

🔰گفت و گو با مینو حجت به مناسبت سال‌مرگ برنارد ویلیامز؛ پرسش اخلاق نه کار فلسفه است 🔸چیزی که بیش از همه، نقش ویلیامز را پررنگ می‌سازد بدیع بودنِ نکاتی است که او وارد حوزه‌ فلسفه‌ اخلاق می‌کند. او توجه فیلسوفان اخلاق را به نکاتی تازه و ظریف جلب می‌کند که در مسیری که فلسفه‌ اخلاق قرار است درپیش بگیرد تأثیر بسزا دارد. 🔸نظریات فلسفی معمولاً به حفظ این یکپارچگی بی‌توجه‌اند، و به جای تلقی اخلاق به‌عنوان نوعی ابراز نفس در جهت اهداف و آرمان‌های شخص و آن کسی که می‌خواهد در زندگی خود باشد، با تأکید بر بی‌طرفی (impartiality) اخلاق را به اجباری بیرونی برای فدا کردن خود در جهت انجام وظایف نسبت به دیگران می‌فهمند. ویلیامز از این لحاظ نقد مفصلی بر فایده‌نگری دارد. 🔸می‌شود گفت در نظر ویلیامز، دیدگاه اخلاقی دیدگاهی واحد نیست که در اشخاص مختلف بازنمایی شود، بلکه اشخاص نمونه‌هایی از دیدگاه اخلاقی را به نمایش می‌گذارند. به نظر او پاسخ پرسش اخلاق پاسخی همگانی نیست، بلکه هرکس بسته به طرح و برنامه‌هایی که در زندگی خود دارد، و براساس خواست‌ها و عواطفش و تعهداتی که در زندگی برای خود تعیین کرده است باید به این پرسش پاسخ خود را بدهد. توجه به روان‌شناسی انسان و همین‌طور مسائل شخصی او موجب می‌شود که در اخلاق واقع‌بین باشیم. همچنین، توجه به این نکته بسیار مهم است که برای اخلاقی زیستن صرف در دست داشتن اصول راهنما ابداً کافی نیست. کاملاً جا دارد که، به فرض، نیاز به همدلی برای اخلاقی زیستن را در نظر بگیریم و راه‌های ایجاد آن را بررسی کنیم. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6zb9 @ibna_official

🔰به مناسبت روز جهانی صنایع‌دستی؛ آغازگر و قطب‌نمای مسیر 🔸احسان میراب‌زاده اردکانی: در عصری که جهان به‌دنبال روایت‌های اصیل و مستند از فرهنگ‌هاست، ایران باید با پشتوانه میراث فرهنگی و تاریخی خود در حوزه صنایع‌دستی و هنرهای سنتی وارد عرصه‌ی فعالیت‌های چندرسانه‌ای شود و کتاب، آغازگر و قطب‌نمای مسیر است. 🔸کتاب نه‌تنها امکان انتقال اطلاعات دقیق، تاریخی و تحلیلی درباره رشته‌های مختلف صنایع‌دستی و هنرهای سنتی ایرانی را فراهم می‌کند، بلکه به‌دلیل اعتبار، ماندگاری و قابلیت ارجاع، یکی از مهم‌ترین ابزارهای دیپلماسی فرهنگی نیز به شمار می‌رود. در جهان امروز که با بمباران اطلاعات کوتاه و زودگذر مواجه هستیم، کتاب این امکان را می‌دهد که مخاطب جهانی با رویکردی عمیق‌تر، دقیق‌تر و مستندتر با فرهنگ و هنر ایرانی آشنا شود. 🔸جایگاه کتاب در معرفی و ترویج گروه‌های ۱۸ گانه و رشته‌های گوناگون صنایع‌دستی و هنرهای سنتی بی‌دیل است. آثاری که با بررسی فنی، تاریخی و زیبایی‌شناسانه، امکان معرفی تخصصی و آکادمیک این هنرها را فراهم می‌کنند. کتاب‌هایی که نه‌تنها اطلاعات می‌دهند، بلکه روایت‌گر فرهنگ، هویت و زبان تمدنی ایران‌اند. همچنین، کتاب‌ها این فرصت را ایجاد می‌کنند تا رازهای ساخت که بعضاً سینه به سینه به استادکاران رسیده و قدمتی هزاران ساله دارند مستند شوند و برای نسل‌های بعدی به یادگار بمانند و کتاب، منبع غنی و عمیق تولید محتوای چندرسانه‌ای در این خصوص است؛ منبعی که حتی هوش مصنوعی نیز از آن تغذیه می‌کند. 🔻در ایبنا بخوانید: ibna.ir/x6zbf @ibna_official