🔰نویسندگی به‌عنوان شغل، در گفت‌وگوی ایبنا با حمیدرضا نجفی؛ ادبیات سفارشی قلم نویسنده را تنزل می‌دهد 🔸حمیدرضا نجفی، داستان‌نویس، گفت: کار سفارشی اگر بدون آزادی در تعیین محتوا و پرورش موضوع باشد خلاقیت ندارد و قلم نویسنده را نازل می‌کند. 🔸این نویسنده در پاسخ به این پرسش که آیا در ایران کتاب‌نوشتن سفارشی می‌تواند فرصتی برای فعالیت حرفه‌ای باشد، گفت: بی‌شک کار سفارشی که موضوع و محتوای آن باید چارچوب محدودی داشته باشد خلاقیت کافی را ندارد و از دل برنخاسته است. هنر اصیل با خلاقیت عجین شده و اگر خلاقیت را محدود کنیم و دست نویسنده کاملاً باز نباشد اثر ادبی تنزل خواهد کرد. 🔸وی همچنین با بیان اینکه برای تعالی ادبیات در کشور باید دولت نقش خود را بیش از نظارت و سفارش اثر به سمت حمایت سوق دهد، عنوان کرد: به‌عنوان نمونه نیکوست ردیفی از بودجه وزارت فرهنگ به حمایت از نویسندگان ایده‌پرداز که باید مدت طولانی را صرف نگارش یک رمان ارزشمند کنند اختصاص یابد. ibna.ir/x6z4N @ibna_official

🔰آسیب‌شناسی نشر بومی - ۱ شکاف در زنجیره بومی تولید کتاب/ بی‌اعتمادی حلقه مفقوده چرخه نشر خراسان شمالی 🔸روند تولید و انتشار کتاب، متأثر از پیوند مؤثر میان نویسنده و ناشر است؛ پیوندی که در سال‌های اخیر با چالش‌هایی جدی مواجه شده و به کاهش همکاری میان این دو رکن اصلی صنعت نشر در خراسان شمالی انجامیده است و در شرایطی که صنعت نشر با افزایش هزینه‌های چاپ و کاهش تیراژ دست‌وپنجه نرم می‌کند، شکل‌گیری یک رابطه حرفه‌ای، شفاف و مبتنی بر اعتماد میان نویسنده و ناشر اهمیتی دوچندان یافته است. 🔸در حوزه چاپ و نشر، نشر بومی همواره یکی از حلقه‌های گم‌شده توسعه متوازن فرهنگی در استان خراسان شمالی بوده است. با وجود افزایش تعداد ناشران محلی، همچنان بخش عمده‌ای از نویسندگان و مؤلفان بومی، ترجیح می‌دهند آثار خود را به ناشران پایتخت‌نشین یا فعالان عرصه نشر در کلان‌شهرها بسپارند. این روند که در نگاه نخست، تابعی از مرکزگرایی رایج در ساختار فرهنگی کشور تلقی می‌شود، در واقع، ریشه در مجموعه‌ای از عوامل درونی و بیرونی دارد که به شکل‌گیری نوعی بی‌اعتمادی عمیق و مستمر میان دو ضلع مهم تولید و انتشار محتوا، یعنی نویسنده بومی و ناشر بومی انجامیده است. 🔸هم‌زمان با رشد نسبی کمّی ناشران در استان خراسان شمالی، امید به تقویت نشر بومی و توسعه عدالت فرهنگی در حوزه کتاب نیز زنده شده است. اما آنچه در عمل رخ داده، فاصله‌ای معنادار و افزاینده میان نویسندگان بومی و ناشران بومی است. ibna.ir/x6zdv @ibna_official

🔰ایبنا گزارش می‌دهد؛ مسئله تاب‌آوری کتابفروشان؛ از ناترازی انرژی تا قیمت تند کتاب 🔸آخرین حلقه نشر، اصلی‌ترین بازیگر بازار کتاب شناخته می‌شود که چرخ اقتصادش در دست‌اندازها و ناملایماتِ ناترازی انرژی در تابستان‌ها و حالا تبعات اجتماعی جنگ تاب‌آوری‌اش را در آزمون دشواری قرار داده است. 🔸از مسائلی که این روزها کتابفروشان با آن مواجه هستند، مسئله ناترازی انرژی و تبعات اجتماعی جنگ ۱۲ روزه است که موجب شده ریزش مشتری حضوری و کاهش خریدهای آنلاین شده است. البته نباید فراموش کرد که کتابفروشی‌های محلی و کوچک، همیشه مشکلات بیشتری از کتابفروشی‌های بزرگ و مدرن دارند؛ چراکه بسیاری از مشتری‌ها رغبت بیشتری برای خریدها مجازی پیدا کرده‌اند و عمده کتابفروشی‌های محلی و کوچک به دلیل ریشه‌های سنتی فروش کمتر یا اصلاً به سراغ روش‌های مدرن مثل ایجاد صفحه در شبکه‌های مجازی نمی‌روند یا حداکثر به خرید یک رایانه برای ثبت دخل و خرج‌شان، برای فروشگاه کوچکشان اکتفا می‌کنند. 🔸بسیاری از کتابفروشان معتقدند خرید کتاب کاهش پیدا کرده چون به فراخور شرایط اقتصادی قیمت کتاب گران شده؛ البته در مناسبت‌های مختلف فروش، کمی زیاد می‌شود اما افرادی که اهل مطالعه حداقل یک جلد کتاب در ماه هستند همچنان به کتابفروشی‌ها سر می‌زنند و کتاب می‌خرند اما این مسئله همه‌گیر نیست و مشتری‌های بیشتر مخاطبان کتاب‌های درسی و عمومی هستند که اوایل هر ماه پس از دریافت حقوق و درآمد خود را به کتابفروشی‌ها سر می‌زنند. ibna.ir/x6xMY @ibna_official

🔰سکوتی که شکست؛ سینما چشم به راه اقتباس از آثار اسماعیل فصیح 🔸فصیح نویسنده پرکاری بود که نویسندگی را از دهه ۴۰ شروع کرد و توانست با نثر ساده، صمیمی و بی‌پیرایه‌اش مخاطبانش را پیدا کند. نثر ساده این نویسنده و گفتن از اتفاقات روزمره زندگی مردم کوچه و خیابان، عاملی شد تا کتاب‌هایش از تمام اقشار جامعه خواننده پیدا کند. 🔸به نظر می‌رسد با گذشت زمان، فصیح جایگاه حقیقی خودش در تاریخ ادبیات کشور را پیدا می‌کند و چشمِ کنجکاو هنرمندان به سوی آثارش جلب می‌شود. تا پیش از این در صحنه هنر ایران به اسماعیل فصیح آنطور که باید و شاید پرداخته نشده بود. آثار فصیح در میان کتاب‌های دیگر نویسندگان مشهور در طول سال‌ها کمتر به چشم آمده و باعث شده تا لایه‌ای از فراموشی روی نام این نویسنده پوشیده شود. 🔸رمان‌های فصیح برای اقتباس ویژگی‌های منحصربه‌فردی دارد که دست فیلمساز را برای ساختن فیلم و سریال باز می‌گذارد. فصیح، داستان‌هایش را تصویری می‌نوشت؛ او در توصیف فضاها و صحنه‌پردازی موقعیت‌ها، سبکی تصویری داشت و جزئیات را به شکلی دقیق توصیف می‌کرد. 🔸کتاب‌های فصیح منابع فوق‌العاده‌ای برای اقتباس هستند و مشخص نیست چرا تا الان سینماگران نسبت به رمان‌های این نویسنده بی‌تفاوت بوده‌اند. رفتن به سراغ کتاب‌های فصیح و اقتباس از داستان‌هایش می‌تواند این امیدواری را در دل سینمادوستان و اهالی ادبیات ایجاد کند تا آثار نویسندگان بیشتری فرصتی برای دیده شدن پیدا کنند. ibna.ir/x6zrC @ibna_official

🔰نویسنده فرانسوی و کاندید جایزه جهانی بوکر: «کلاه پلنگی» را برای ثبت خاطره خواهر درگذشته‌ام نوشتم 🔸اَن سر، نویسنده رمان «کلاه پلنگی» که در فهرست نهایی جایزه جهانی بوکر ۲۰۲۵ قرار گرفت، تأکید می‌کند انگیزه اصلی نگارش این اثر، ادای احترام به خواهر کوچک‌ترش پس از مرگ او بوده است. او می‌گوید سال‌ها مشاهده و گفت‌وگو با خواهرش، بستر شکل‌گیری شخصیت‌ها و روایت کتاب را فراهم کرده و تجربه فقدان، الهام‌بخش آغاز نگارش رمان شده است. 🔸«پالود» اثر آندره ژید را در شانزده سالگی خواندم؛ کتابی که هیچ شباهتی به دیگر آثارم نداشت، چه موضوع داستان و چه زبان و ساختارش. روایت کتاب درباره نویسنده‌ای است که همان لحظه دارد «پالود» را می‌نویسد! این اثر جسورانه و نوآورانه مرا مسحور خود کرد و برایم الهام‌بخش بود که می‌توان متفاوت و آوانگارد نوشت. ibna.ir/x6z46 @ibna_official

🔰به بهانه سالروز آزادسازی شهر مهران؛ عملیاتی که یکی از مهم‌ترین مناطق اشغالی را به آغوش میهن بازگرداند آزادسازی مناطق هرمزآباد، قلعه‌کهنه، فیروزآباد، بهروزان، امام حسن و فرخ‌آباد 🔸در تیرماه ۱۳۶۵، در عملیاتی گسترده با نام «کربلای ۱» شهر استراتژیک مهران و ارتفاعات قلاویزان از اشغال ارتش عراق خارج شد. این عملیات که به‌مدت ده روز در غرب کشور جریان داشت، منجر به وارد آمدن تلفات سنگین به ارتش بعث و عقب‌نشینی گسترده نیروهای دشمن شد. 🔸هدف اصلی این عملیات بازپس‌گیری شهر مهران و ارتفاعات پیرامونی آن، از جمله قلاویزان، بود؛ منطقه‌ای که با توجه به موقعیت جغرافیایی‌اش، اهمیت بالایی برای هر دو طرف درگیر داشت. تسلط بر این مناطق می‌توانست تسهیلات لجستیکی ارتش عراق را مختل کرده و از سوی دیگر موقعیت تدافعی ایران را تقویت کند. دستیابی به مرز بین‌المللی و تأمین کامل منطقه عملیاتی نیز از اهداف کلان این عملیات به‌شمار می‌رفت. 🔸نتیجه این عملیات، آزادسازی کامل شهر مهران و سلسله‌ارتفاعات استراتژیک قلاویزان بود. افزون بر این، بلندی‌های متعددی در منطقه از جمله ارتفاعات ۲۶۵، ۲۵۴، ۲۰۰، ۲۴۴، ۲۱۳، ۲۲۵، ۲۳۵ و ۲۷۵ و همچنین ده‌ها موقعیت ارتفاعی دیگر از اشغال نیروهای عراقی خارج شد. چندین روستا و شهرک نظیر منصورآ باد، هرمزآباد، قلعه‌کهنه، فیروزآباد، بهروزان، امام حسن و فرخ‌آباد نیز در جریان عملیات آزاد شدند. علاوه بر این، پاسگاه‌های مرزی از جمله فرخ‌آباد، تعاون، محمد قاسم و دراجی نیز به کنترل نیروهای ایرانی درآمدند. ibna.ir/x6zrB @ibna_official

🔰جنون به روایت ژاپنی؛ کتاب «دیوانه روی بام و دو نمایش‌نامه دیگر» توسط نشر هرمس منتشر شد 🔸کتاب «دیوانه روی بام و دو نمایش‌نامه دیگر» نوشتهٔ کان کیکوچی، از مهم‌ترین چهره‌های ادبیات نمایشی ژاپن در نیمهٔ نخست قرن بیستم، با ترجمهٔ سیدآیت حسینی و به همت نشر هرمس به بازار کتاب ایران رسید. 🔸نام کتاب از یکی از همین نمایش‌نامه‌ها گرفته شده است: «دیوانه روی بام». این اثر روایتی طعنه‌آمیز، انسانی و تلخ از نگاهی متفاوت به بیماری روانی و خوشبختی در جهانی مدرن است. شخصیتی که جامعه او را «دیوانه» می‌خواند، در اوج سادگی، آرامش و شادی زندگی می‌کند، در حالی که اطرافیانش درگیر درد، دوگانگی و تلاش برای «درمان» او هستند. در بخشی از دیالوگ‌های نمایش‌نامه، برادر شخصیت دیوانه می‌گوید: «در کل ژاپن یک نفر را پیدا نمی‌‏کنید که به اندازۀ برادر من خوشحال باشد… هیچ‌چیز احمقانه‌‏تر از این نیست که آدم را عاقل کنند تا عذاب بکشد.» این جملات نه‌تنها نقدی صریح به تلقی غالب از عقلانیت است، بلکه به زیبایی بحران انسان مدرن در مواجهه با معنا و شادی را نشان می‌دهد ibna.ir/x6zrv @ibna_official

🔰یادداشت؛ همیشه چراغی در کتابخانه‌ها روشن است 🔸در کتابخانه‌ها همیشه چراغی روشن است، چراغی که از جنس آگاهی، امید و آرامش برای هموارکردن و روشن‌ کردن مسیر در حرکت به سوی آینده است ماریه رحیمی، کتابدار و فعال فرهنگی: 🔸گشت‌وگذاری در متون و بررسی و مرور عملکرد کتابخانه‌ها به ویژه کتابخانه‌های عمومی، نشان می‌دهد که آنها در شرایط بحرانی مانند جنگ و یا هنگام وقوع بلایای طبیعی، همواره نقشی پویا و چندوجهی و فراتر از عملکرد سنتی‌شان از خود نشان داده‌اند و علاوه بر نقش اصلی خود به عنوان مراکز حمایتی و فرهنگی عمل نموده‌اند. مسئله‌ای که در دوران همه‌گیری کووید ۱۹ هم شاهد آن بوده‌ایم. در همه این بحران‌ها، کتابخانه‌ها پوسته ظاهری خود را شکافته و از دل خدمات روزمره و همیشگی خود، ابتکاراتی برای تطبیق خود با شرایط ویژه اندیشیده‌اند و به عنوان مراکز انعطاف‌پذیر و سازگار با بحران‌های اجتماعی، همدلانه کنار مردم بوده‌اند و با ارائه انواع متنوعی از نقش‌ها وظایف خود را به نحو موثر و خلاقانه‌ای ایفا کرده‌اند. 🔸کتابخانه‌ها از دیرباز مراکز انتشار اطلاعات معتبر و موثق به ویژه هنگام قطع شدن کانال‌های ارتباطی دیگر بوده‌اند، فرآهم‌آوری روزنامه‌های متنوع، خبرنامه‌ها، بروشورهای متنوع خبری و ایجاد امکانات و دسترسی مجازی به اخبار برای افرادی که فاقد امکانات لازم برای دسترسی هستند، از نقش‌های مهم و موثر کتابخانه‌هاست. ibna.ir/x6zqr @ibna_official

🔰قیام امام حسین (ع) به روایت بلعمی- بخش چهارم؛ یا دهر اف لک من خلیل 🔸پس حسین -رضی‌الله عنه- تدبیرها کرد و فرمود تا گرداگرد خیمه‌ها، کنده کردند و پر هیزم، بنهادند و زنانرا گفت بامداد چو ما بحرب مشغول شویم شما آتش درین هیزم نهید تا دشمنان از خیمه‌ها دور شوند. 🔸و آن شب حسین – رضی‌الله عنه- همه کار راست کرد و شمشیر نیکو کرد- و لشکرگاه ایشان بر لب فرات بود- عبیدالله کس فرستاد به عمر بن سعد که اگر حرب کنی، فرات بر حسین بگیر و مگذار که آب خورند تا از تشنگی بمیرند. و چون حسین را بکشتی، تن او را به سم اسبان بکوب. عمر بن سعد – در شب- عمروبن الجراح را بفرستاد تا بر فرات باشند- آنجا که آب بر می گرفتند- حسین- رضی‌الله عنه- برادر را- عباس بن علی را – بفرستاد با پنجاه مرد تا مشکها پر آب کنند کنار آب گرفته دیدند. حرب کردند و از مردمان حسین دو تن کشته شدند و نتوانستند آب برگرفتن. باز آمدند. و [پس از] آن به لشکر حسین آب نبود. و حسین –رضی‌الله عنه- در شب سلاح و شمشیر پاک همی کرد و این بیت همی گفت: یا دهر اف لک من خلیل / کم لک بالاشراق و الاصیل من صاحب او طالب قتیل / و الدهر لایقنع بالبدیل ibna.ir/x6zrb @ibna_official

🔰گزارش تصویری یادگارهای «بدرالزمان قریب» 🔸زنده‌یاد دکتر بدرالزمان قریب (شهریور ۱۳۰۸ _ مرداد ۱۳۹۹) زبان شناس و عضو پیوسته فرهنگستان زبان و ادب فارسی بود .او که مدرک دکتری زبان‌های باستانی خود را از دانشگاه پنسیلوانیای امریکا دریافت کرده بود، توانسته بود کتیبه‌ نویافته‌ خشایارشا را که میان تخت جمشید و نقش رستم یافته شده بود، بخواند و ترجمه کند. قریب در حوزه زبان‌های باستانی ایران صاحب شهرت و اعتبار جهانی بود. اتاقش در فرهنگستان زبان و ادب فارسی، یادگارهایی شخصی را در دل خود جای داده است. 📸عکاس:معصومه احمدی https://www.ibna.ir/photo/536457 @ibna_official

🔰نگاهی به کتاب «بنیادگرایی صهیونیستی یهود» نوشته گیدیون آران؛ اسرائیل توراتی در رویای بنیادگرایان صهیونی 🔸مطالعه گوش‌امونیم نه فقط برای فهم اسرائیل بلکه برای شناخت سازوکارهای بنیادگرایی دینی در دنیای معاصر اهمیتی اساسی دارد. آران نشان می‌دهد که بنیادگرایی الزاماً بازگشت ساده‌انگارانه به گذشته نیست، بلکه نوعی نوسنت‌گرایی به معنای بازخوانی سنت برای ساختن آینده است. 🔸برخلاف بسیاری از پژوهش‌هایی که گوش‌امونیم را تنها در نسبت با راست افراطی اسرائیلی، لیکود یا در واکنش به تغییرات ژئوپلیتیکی تحلیل می‌کنند، آران تأکید می‌کند که این جنبش از دل سنت صهیونیسم مذهبی برآمده و طیف گسترده‌ای از عناصر سنتی، ناسیونالیستی و عرفانی را درهم آمیخته است. این مطالعه جنبش را نه صرفاً یک ابزار سیاسی، بلکه مجموعه‌ای کامل و یکپارچه از باورها، نمادها، نهادها و شبکه‌های انسانی می‌بیند که بر بازسازی معنوی-سیاسی یهودیت متمرکز شده‌اند. 🔸نویسنده گوش‌امونیم را جنبشی سه‌وجهی در تندروی می‌بیند: نخست ملی‌گرایی ستیزه‌جو که حقوق و منافع فلسطینیان را کاملاً نادیده می‌گیرد. دوم تحمیل تدریجی دین بر جامعه غیردینی و بهره‌برداری از قدرت سیاسی برای تغییر نظم سکولار و در نهایت جهان‌بینی تقدس‌گرایانه که صهیونیسم را بخشی از دین و دین را بی‌صهیونیسم ناممکن می‌داند. نتیجه این ترکیب، پیدایش «دین سیاسی ستیزه‌جو» است. جریانی که هرچه رادیکال‌تر باشد، خود را یهودی‌تر می‌داند. بر این اساس آران گوش‌امونیم تبلور تجربه دینی‌ای است که در دل سیاست محقق شده است. na.ir/x6zsb @ibna_official

🔰آیین‌های محرمی استان‌ها به روایت پژوهشگران-۱ گل‌مالی؛ آیینی کهن در سوگ حسین (ع) بر شانه‌های زاگرس 🔸 نویسنده و پژوهشگر لرستانی گفت: آیین گل‌مالی، یکی از اصیل‌ترین جلوه‌های عزاداری در لرستان است که هر سال در سوگ امام حسین (ع) با شکوهی خاص برگزار می‌شود و این سنت دیرینه که ریشه در فرهنگ پیش از اسلام دارد، امروز به نمادی از همدلی، وفاداری و پیوند عمیق مردم این دیار با نهضت عاشورا تبدیل شده است. 🔸آیین گل مالی از قبل از ظهور اسلام در ایران وجود داشته و برای بزرگداشت درگذشت بزرگان و سران ایلات و عشایر اجرا می‌شد. خاک بر سر ریختن نمادی از اندوه بوده است، چنان‌که در شاهنامه فردوسی هم به آن اشاره شده است. پس از ظهور اسلام، با توجه به اینکه مناطق زاگرس‌نشین نخستین مناطقی بودند که به مذهب شیعه روی آوردند، این آیین به عنوان یک علامت احترام به اهل بیت و به‌ویژه سالار شهیدان، امام حسین (ع)، گسترش یافت و تاکنون نیز ادامه دارد. 🔸نماد آغشتگی به خاک نماد فرهنگ ریشه‌دار و اصیل استان لرستان است و گل آغشته به گلاب در فرهنگ لرستان نماد خاکساری و همدردی با سیدالشهدا است. همان‌گونه که توابین در اربعین بر مزار امام حسین (ع) خاک بر سر ریختند، مردم لرستان با این کار فریاد این حقیقیت را سر می‌دهند که «چرا همراه تو نبودیم؟ امروز که هستیم تو را در کجا بیابیم که با تو همراه شویم».در فرهنگ ما، گل‌مالی اوج عزاداری است؛ فراتر از پاره کردن پیراهن یا کندن مو. این آیین تنها در لرستان و به ویژه خرم‌آباد به این شکل وجود دارد. ibna.ir/x6zrz @ibna_official