🔰آیینهای محرمی استانها به روایت پژوهشگران- ۱۳
شعر و تعزیه پررنگترین گونهها برای بیان مفاهیم عاشورا درهرمزگان/ استفاده از تشبیهات و استعارههای دریایی
🔸 مولف و محقق هرمزگانی عنوان کرد: شعر و تعزیه (شبیهخوانی) به طور ویژهای پررنگترین گونهها برای بیان مفاهیم عاشورایی در هرمزگان است.
🔸در هرمزگان، شعر و تعزیه (شبیهخوانی) به طور ویژهای پررنگترین گونهها برای بیان مفاهیم عاشورایی هستند. البته گونههای دیگر نیز حضور دارند، اما وزن این دو بسیار بیشتر است.
🔸استفاده از تشبیهات و استعارههای دریایی، اشاره به جغرافیا و طبیعت بومی (دریا، موج، باد، نخل، گرما) برای بیان مصیبت و رشادت، و زبان صمیمی و گویشی، شعر عاشورایی هرمزگان را منحصر به فرد میکند.
🔸مضامین عاشورایی در هرمزگان نیز تحت تأثیر فرهنگ بومی، سوز درونی و نحوه برگزاری عزاداریها قرار میگیرد، مهمترین مضامین عبارتند از مصیبت وارده بر کودکان در روز عاشورا (به ویژه علی اصغر (ع) که این مضمون به شدت با حس مادری و خانوادگی قوی در فرهنگ جنوب و نیز بیپناهی در برابر ظلم (که شاید در تاریخ ساکنان ساحل نشین تجربه شده) همنواست.
ibna.ir/x6zts
@ibna_official
🔰تعزیه و جایگاه آن در هنر امروز در گفتوگو با داود فتحعلیبیگی؛
نباید از منظر درام غربی به تعزیه نگاه کرد/ قرار نیست همه پدیدههای نمایشی مطابق تعریف ارسطو باشد
🔸در هنر نمایش باید هم ویژگیهای دیداری و هم ویژگیهای شنیداری را در نظر گرفت، تعزیه پر از نشانه است و در هر بخش آن منطقی نهفته است. ابداع کنندههای آن انسانهای آگاهی بودهاند.
🔸تعزیه یا شبیهخوانی دقیقاً از آئین برآمده است؛ به همین جهت جزو نمایشهای آئینی ایران و دنیا محسوب میشود. باید دید به این پدیده بسیار مهم و پراهمیت چگونه میتوانیم نگاه کنیم تا بتوانیم برای تئاتر امروز از آن بهره ببریم. این مسیر را برخی از پیشکسوتان و بزرگان این حوزه مانند بهرام بیضایی، محمد رحمانیان یا دیگران رفتهاند و به نوعی تجربه کردهاند که چگونه میتوان در ساختار دراماتیک هنر شبیه خوانی برای تئاتر امروز استفاده کرد. یکی از نکات حائز اهمیت در این حوزه این است که در هنر شبیهخوانی، متن و اجرا تابعی از یکدیگر است؛ یعنی ساختار متن، گونهایست که حتماً باید به این شیوه اجرا شود. در شیوه اجرایی هم قراردادهای خاص وجود دارد.
🔸قرار نیست همه پدیدههای نمایشی دنیا مطابق تعریف ارسطو از درام باشد و این نگاه درستی نیست. ارسطو درام یونان را تعریف میکند. هر قوم و ملتی به ویژه ملتهای متمدن و با سابقه دیرینه مثل ایران، هند و چین جهانبینی خاص خود را دارند و بر اساس این جهانبینی پدیدههای نمایشی را به وجود آوردهاند.
ibna.ir/x6zxx
@ibna_official
🔰ماه محرم در تهران قدیم از زبان یک رزمنده دفاع مقدس؛
ظهر عاشورا و نذر قمهزنی که ممنوع شد
🔸اداره هیئت در آن سالها آسان نبود. برای برگزاری مراسم عزاداری باید از کلانتری مجوز گرفته میشد. مأموران شاه بر حرکت دستهها و نوع اشعار مداحی نظارت داشتند. در بخشی از خاطرات سید ابوالفضل کاظمی به روند گرفتن مجوز و مواجههاش با مأموران اشاره میکند. «کلانتری مرا به عنوان بانی هیئت خواست؛ یک کاغذ داد دستم و گفت بنویس: ناظر هیئت کیه، بانی کیه، روضهخوان و خواننده کیه».
🔸ظهر عاشورا و نذر قمهزنی؛ یکی از بخشهای متفاوت کتاب است. سیدابوالفضل برای نخستینبار نذر قمهزنیاش را در ظهر عاشورا انجام داد. همراه با چند نفر از دوستانش به محله جوادیه رفتند. صبح زود حلیم خوردند، کفن پوشیدند و جلوی سر خود را تراشیدند. محله جوادیه به قمهزنی شناخته میشد و جمعیت زیادی آنجا حضور داشت. همراه دسته شدند و فردی با قمه، جلوی سرشان را برید. با وجود اینکه بار اولشان بود، دردی احساس نکردند. سال بعد در محل خودشان قاسم معمار برایشان قمه زد. قاسم این کار را خوب بلد بود، اما نگرانی اصلیشان داوود نیازی بود که هنگام قمهزنی کنترلش را از دست میداد و ضربههایش شدیدتر از بقیه میشد. داوود از نوجوانی این نذر را داشت و هر سال انجامش میداد. از سال ۱۳۷۲ که قمهزنی ممنوع شد، دیگر ادامه نداد و سال بعد بهدلیل سکته مغزی درگذشت.
ibna.ir/x6zxD
@ibna_official
🔰نگاهی به کتاب «سرباز روز نهم»؛
«مصطفی»، رسم سربازی حضرت عباس را خوب بهجا آورد
🔸شهید مصطفی صدرزاده، از فعالان فرهنگی و اعضای بسیج در شهریار که از کودکی نذر حضرت ابوالفضل (ع) بود و در مسیر زندگیاش، رسم وفاداری و علمداری را بهخوبی آموخت. با آغاز درگیریها در سوریه، تصمیم گرفت برای کمک به نیروهای مدافع حرم اعزام شود. پس از چند بار تلاش، نهایتاً در قالب لشکر فاطمیون به سوریه رفت. مصطفی صدرزاده در چند مرحله مجروح شد اما به فعالیت خود ادامه داد. در نهایت، در نهم محرم ۱۳۹۴، ظهر روز تاسوعا، در جریان یک عملیات نظامی در جنوب غربی حلب شهید شد.
🔸مصطفی نوجوانی خود را وقف مسجد، بسیج، هیئت و فعالیتهای فرهنگی و نظامی کرد. حدود ۱۳ یا ۱۴ سال داشت که وارد پایگاه بسیج محله شد. محله کهنز شهریار آن روزها مسجد نداشت. مجوز پایگاه بسیج را هم با کلی زحمت گرفته بودند. مصطفی همراه بچههای پایگاه، صندوقی تهیه کرده و به آرامستان رضوان شهریار میرفتند تا برای ساخت مسجد کمک مالی جمع کنند. در نهایت، با همت آن بچهها، مسجد ساخته شد.
ibna.ir/x6zxz
@ibna_official
🔰قیام امام حسین (ع) به روایت بلعمی- بخش دهم؛
اکنون شهید بدان گیتی رفتند و به بهشت جاودانه رسیدند
🔸زینب گفت: خدای- عزوجل- کشتن برایشان قضا کرده بود، به سر گور خویش آمدند تا آنجا کشته شدند. و خدای- عزوجل- ایشان را با شما، پیش خود بدارد و داد ما از شما بستاند. ای عبیدالله، مرگ نعمت بود ایشانرا که دایم از شما برنج بودند و اکنون- شهید- بدان گیتی رفتند و به بهشت جاودانه، رسیدند.
🔸عبیدالله- لعنه الله- از سخنان او در خشم گفت و گفت: ترا هنوز زفانست که چنین سخن توانی گفتن؟ و خواست زینب را عقوبت کند. عمر بن سعد گفت: ایهالامیر، المراه لاتوخذ بالکلام. زنانرا به گفتار نگیرند. پس عبیدالله، به علیالاصغر نگریست و گفت: این غلام کیست؟ عمر گفت: پسر حسین است. عبیدالله گفتا: یا غلام چه نامی؟ گفت: علی. عبیدالله عمر بن سعد را گفت نه بنامهاندر گفته بودی که علی- پسر حسین- را کشتیم؟ عمر گفت: حسین را دو پسر بود علی نام. آن یکی حرب کرد و کشته شد و این حرب نکرد.
🔸عبیدالله گفت: ای غلام، آن برادرت که خدای او را بکشت، او مهتر بود یا تو؟ گفت: آن برادر که شما او را بکشتید از من مهتر بود.
ibna.ir/x6zxB
@ibna_official
🔰در محل دائمی نمایشگاههای تهران؛
سیودومین نمایشگاه بینالمللی چاپ برگزار میشود
🔸سیودومین نمایشگاه بینالمللی چاپ و بستهبندی تهران ۲ تا ۵ دیماه ۱۴۰۴ برگزار خواهد شد.
🔸مجموعهای از فعالان حوزه تجهیزات چاپ و پرینت، ماشینآلات بستهبندی، مواد اولیه چاپ، جوهر و روکشها، تجهیزات صحافی و تجلید، وسایل کنترل اتاق چاپ و تکثیر و خدمات مشاوره و طراحی بستهبندی در این رویداد حضور دارند.
ibna.ir/x6zrS
@ibna_official
🔰عزاداری محرم در عصر قاجار در گفتوگو با فاطمه قاضیها؛
لیدی شیل در تعزیه حسینی
🔸فاطمه قاضیها: جازه بدهید قلم را به دست لیدی شیل، همسر سفیر انگلیس در ایران بدهیم که در اوایل سلطنت ناصرالدین
شاه و مصادف با صدارت امیرکبیر در ایران بود و در خاطراتش به مراسم عاشورا پرداخته است.
🔸 این واقعه به قدری ایرانیها را تحت تأثیر قرار داده است که جریان آن را به صورت یک برنامه نمایشی درآوردهاند و شبیه انجام شعائر مذهبی دوران گذشته در انگلستان و سایر جاها، در صحنه اجرا میکنند. گاهی هیجان و احساسات مردم به جایی میرسد که ایفاکننده نقش «شمر» هدف ناسزای مردم قرار میگیرد و به زحمت میتواند خود را از شر نگاههای غضبآلود و مخصوصاً ضربات مشت و لگد زنها در امان نگهدارد.
🔸این برنامه معمولاً ده روز ادامه دارد، که هر روز به مدت چند ساعت اجرا میشود. یکی از برنامههای این ده روز، نمایش ایلچی فرنگی است که به عنوان سفیر خیالی یکی از کشورهای اروپایی (محتملا یونان) در بارگاه یزید به هنگامی که سر بریده امام حسین را به بارگاهش میبرند، حضور داشته و با دیدن این منظره نسبت به این کشتار وحشیانه اعتراض میکند و سرانجام در اثر همین بی مبالاتی به افتخار شهادت نائل میشود.
🔸معمولاً اشتیاق فراوانی وجود دارد که مدل لباس این سفیر حتماً به صورت اروپایی باشد و بالاتر از همه کج کلاه پرداری هم به سر نهاده باشد. چند سال پیش نمایندگانی به سراغ شوهرم آمدند تا لباس و کلاه او را برای استفاده ایلچی فرنگی قرض کنند.
ibna.ir/x6zxJ
@ibna_official
🔰نویسندگی بهعنوان شغل، در گفتوگوی ایبنا با محمد حسینی؛
پشت سر مارکز و همینگوی، لشکر انبوه شکستخوردهها قرار دارند
🔸محمد حسینی، نویسنده، گفت: در پشت سر اسمهایی چون مارکز و همینگوی، لشکر انبوه شکستخوردهها قرار دارند و میتوان گفت اگر کسی در عالم نویسندگی دارای توانمندی زیادی باشد و به شهرت برسد میتواند عایدی خوبی نیز برای تأمین یک زندگی مرفه داشته باشد؛ ولی همه هری پاتر نویس نیستند.
🔸ممکن است ما در علوم و تکنولوژی روز، وضعیت خوبی نداشته باشیم ولی ایران سرزمین سعدی، حافظ و مولانا و همچنین احمد شاملو، هوشنگ گلشیری، صادق چوبک و محمود دولتآبادی است. اگر یک نویسنده نمیتواند با نوشتن امرار معاش کند به عوامل متعددی بستگی دارد. داستاننویس نباید به نوشتن یک رمان صدصفحهای یا دو مجموعه داستان اکتفا کند و باید بداند که باید در این مسیر، عزم را جزم کند و دشواریها را به جان بخرد.
ibna.ir/x6z6W
@ibna_official
🔰باربارا کینگزولور برنده جایزه پولیتزر:
رمانم را برای امیدوار کردن زنان نوشتم
🔸رمانی بازنویسیشده از دیکنز
نویسنده مطرح آمریکایی، پس از موفقیت جهانی رمان «دیمون کاپرهِد»، تصمیم گرفت از درآمد این اثر برای ساخت خانهای ویژه زنان آسیبدیده از اعتیاد در منطقه کودکیاش بهره بگیرد. او میگوید مهمترین انگیزهاش این بوده است که زنان سرزمینش بدانند همیشه راهی برای شروع دوباره وجود دارد.
🔸هابز و مونتگومری-باربر هر دو عضو هیئتمدیره «هایِر گروند» هستند؛ خانهای که باربارا کینگزولور با درآمد حاصل از کتابش بهتازگی راهاندازی کرده است. در یک روز آفتابی خرداد، برای افتتاح رسمی این خانه گرد هم آمدهایم. فضای خانه روشن و گرم و صمیمی است. این خانه سرپناهی امن برای زنانی است که زندگیشان بهواسطه اعتیاد از هم پاشیده و حالا دنبال بهبودی بلندمدت هستند. برخی مستقیماً از زندان آمدهاند؛ یکی قبل از ورودش به اینجا، در چادر زندگی میکرده.
🔸سن ساکنان حاضر از ۳۳ تا ۶۵ سال متغیر است. «هایِر گروند» برایشان علاوه بر سرپناه، خدماتی مانند رفتوآمد به جلسههای ترک اعتیاد، دسترسی به آموزش، و کمک برای پیدا کردن شغل فراهم میکند. هر زن میتواند شش ماه تا دو سال در این خانه بماند. خانه از ژانویه فعالیتش را آغاز کرده و این ماه با رسیدن نفر هشتم به ظرفیت کامل خواهد رسید، گرچه قرار است توسعه هم پیدا کند.
ibna.ir/x6zxL
@ibna_official
🔰مروری بر «فلسفه اپیکوری»؛
فلسفهای است برای رسیدن به آرامش روان
🔸فلسفه اپیکوری تلاش میکند انسانها را از ترسها و اضطرابهایی مثل ترس از مرگ و خدایان خلاص کند. اپیکور به دنبال آرامش ذهنی (آتاراکسیا) است و معتقد بود لذت عقلانی و دوری از درد، کلید خوشبختی است.
🔸ارتباط اصلی این دو متفکر در این است که هر دو فلسفه در اصل بر اهمیت خوشی و کاهش رنج تأکید دارند و میل تا حدی میتواند به عنوان توسعهدهنده و مدرنترکننده ایدههای اپیکوری درباره خوشی و اخلاق دیده شود،
🔸لوکرتیوس فلسفه اپیکور را به صورت یک شعر فلسفی بلند و منظوم بیان کرد که خواندن آن نسبت به متون فلسفی خشک و دشوار آن زمان، جذابتر و قابلفهمتر بود. این کار به جذب افراد بیشتری به این فلسفه کمک کرد: ۱. تبیین اصول بنیادین اپیکوریسم: او به وضوح نظریات اصلی اپیکور را شرح داد؛ مثل اتمگرایی (تمام مواد از ذرات اتمی تشکیل شدهاند)، طبیعت بدون ترس از خدایان و مرگ، و اهمیت لذت به عنوان هدف زندگی. این توضیحات به حفظ و انتقال اصول اپیکور به نسلهای بعدی کمک کرد. ۲. رد خرافات و ترسها: لوکرتیوس سعی کرد ترسهای غیرمنطقی از خدایان، مرگ و جهان پس از مرگ را که مانع رسیدن به آرامش ذهنی میشد، با استدلالهای فلسفی و علمی از بین ببرد. این بخش بسیار مهمی از فلسفه اپیکوری است که آرامش را به عنوان هدف نهایی معرفی میکند.
ibna.ir/x6zqR
@ibna_oficial
🔰وطن دوستی از نگاه محمدمهدی سیدناصری؛
وطن خانه بزرگ یک ملت است
🔸محمدمهدی سیدناصری گفت: وطن صرفا قطعهای از زمین نیست، بلکه «خانه بزرگ» یک ملت است که شخصیت و هویت فردی و جمعی در آن شکل میگیرد.
🔸وطن» مفهومی فراتر از جغرافیا و مرزهای قراردادی است؛ وطن در حقیقت یک «بافت پیچیده معنوی» است که ریشه در تاریخ، فرهنگ، زبان، آداب و رسوم، خاطرههای جمعی و حتی باورهای دینی و اسطورهای یک ملت دارد. وطن صرفاً قطعهای از زمین نیست، بلکه «خانه بزرگ» یک ملت است که شخصیت و هویت فردی و جمعی در آن شکل میگیرد. بهبیان دیگر، وطن پیوندی درونی و عاطفی میان انسان و خاکی است که در آن متولد میشود، رشد میکند و میراث فرهنگی و تاریخی خود را دریافت میکند. این پیوند، نوعی احساس تعلق عمیق ایجاد میکند که مبنای فداکاری، همبستگی اجتماعی و پایداری ملی میشود.
🔸در گذشته، مفهوم «ملت» و «دولت-ملت» به شکل مدرن وجود نداشت؛ مردم بیشتر به قبیله، ایل، شهر یا پادشاهی محلی خود وابسته بودند. اما این بههیچوجه بهمعنای فقدان حس دلبستگی به سرزمین نبود. مردم همیشه برای خاکی که در آن زندگی میکردند، ارزش و حرمت قائل بودند.
🔸تفاوت اصلی در سطح «آگاهی جمعی» و «تنظیم ساختار سیاسی» است. ناسیونالیسم، بهعنوان ایدئولوژی مدرن، بر ساختن یک هویت ملی واحد و یکپارچه و ایجاد دولت-ملت مستقل تاکید دارد. در حالی که در دوران پیشامدرن، هویتها بیشتر محلی، دینی یا طبقاتی بود و هنوز ایده یک ملت یکپارچه در قالب مرزهای مشخص و حاکمیت ملی شکل نگرفته بود.
ibna.ir/x6zvF
@ibna_official
🔰کتاب و مدیریت شهری استانها-۲
شورای شهر اصفهان به کتاب روی خوش نشان نداد/ ۴ سال و ۸ مصوبه!
🔸شورای اسلامی شهر اصفهان طی چهار سال اخیر، فقط هشت مصوبه با محوریت کتاب داشته است که شامل حمایت از چاپ ۵۷ عنوان کتاب و اهدای کتاب بوده است، در حالیکه از مصوبات زیرساختی برای ترویج فرهنگ کتابخوانی خبری نیست.
🔸شوراهای شهر از ارکان مهم مدیریت شهری در کشور هستند که از سال ۱۳۷۸ کار خود را آغاز کردهاند. این شوراها در شهرهای مختلف دارای کمیسیونهای ثابتی بوده و به اقتضای فضا و نیازهای شهر کمیسیونهای دیگری نیز ممکن است تشکیل شود. از جمله کمیسیونهای ثابت شوراهای اسلامی شهر و روستا، کمیسیون فرهنگی، اجتماعی، ورزشی است. کمیسیونهای فرهنگی شورای شهر وظایف متنوعی دارند که برخی از این مسئولیتها و وظایف شامل برنامهریزی و نظارت بر فعالیتهای فرهنگی، حمایت از هنرمندان و مراکز فرهنگی و همچنین توسعه فضاهای فرهنگی و هنری است.
🔸از سوی دیگر، یکی از عناصر توسعه پایدار و ارتقای فرهنگ شهروندی بدون شک کتاب و مطالعه است. توسعه فرهنگ کتابخوانی و دسترسپذیری کتاب برای همه شهروندان یکی از مؤلفههایی است که بهطور مستقیم بر کیفیت زندگی و ارتقای سطح فرهنگی و اجتماعی اثرگذار است. بنابراین، یکی از وظایف مهم مدیریت شهری و اعضای شورای شهر و کمیسیون فرهنگی تلاش برای زمینهسازی و بهبود بسترهای گسترش فرهنگ کتاب و کتابخوانی است.
ibna.ir/x6zwd
@ibna_official