🔰گفت‌وگو با سیدیحیی یثربی به مناسبت بزرگداشت شیخ اشراق؛ سهروردی فاقد اندیشه سیاسی است 🔸ارسطو و ملاصدرا بس است؛ فلسفه امروزمان را داشته باشیم پژوهش واجب‌ترین نیاز جامعه است، علم با پژوهش به پیش می‌رود. غرب فهمیده که ارسطو نقص دارد، نقص را رفع کرده و فیزیک جدید نیوتن را ایجاد کرده است. 🔸 «حکمت‌الاشراق» همان فلسفه ابن‌سینا است با اندکی اختلاف. سهروردی عارف صوفی هم بود مثل بسیاری از صوفیان دیگر. او مخالف تقلید بود و نصحیت می‌کرد که علم با مال‌دوستی جمع نمی‌شود. 🔸سهروردی راه ویژه‌ای ندارد. همان مسیر ابن‌سینا است که سهروردی اصطلاحات آن را تغییر داده است. مثلاً ابن‌سینا می‌گوید «واجب و ممکن»، سهروردی می‌گوید «غنی و فقیر». 🔸سهروردی فاقد اندیشه سیاسی است. به باور او، هرکس که در عرفان جایگاه دارد و سرآمد است، تنها اوست که حق حکومت دارد. به خاطر همین عقایدش هم محاکمه شد، چون ادعا می‌کردند منظور خودش بوده و دنبال حکومت است. 🔸امروز پژوهش مشکل بزرگ ماست، چون راه آن را بلد نیستیم و با وجود بودجه‌های اختصاص یافته، نه وزارت‌خانه و نه حوزه آن را مدیریت می‌کنند. در این میان، هیچ کار علمی هم انجام نشده که تحولی در فکر و فرهنگ جامعه ما ایجاد کند. تنها با الفاظ و مفاهیم بازی کرده‌‎ایم، می‌گویند «علیت در نظر ابن‌سینا و غزالی». این دو مورد پیشتر تحقیق شده و نیازی به کار جدید ندارد. ibna.ir/x6zZN @ibna_official

🔰کارنامه ادبی رضا جولایی در گفت‌وگوی ایبنا با مشیت علایی؛ جولایی فقط داستان می‌نویسد، بی‌آنکه بخواهد چهره شود 🔸مشیت علایی، منتقد ادبی، گفت: آقای جولایی هیچ‌وقت اهل فعالیت رسانه‌ای و ژورنالیستی نبوده. حتی در زمان‌هایی که آثارش بسیار مورد توجه قرار می‌گرفتند، خودش در حاشیه می‌ماند. جولایی صرفاً نویسنده است؛ فقط داستان می‌نویسد، بی‌آنکه بخواهد چهره شود. 🔸ویژگی مهم آثار جولایی، در کنار پرداخت هنرمندانه و نثر غنی، نگاه عمیق او به قدرت، فساد، و ساختارهای فرسوده‌ی اجتماعی در بستر تاریخ است. او به‌خوبی نشان می‌دهد که چگونه اشرافیت، استبداد، خفقان و مناسبات طبقاتی، نه‌تنها ساختار اجتماعی را تحت‌تأثیر قرار می‌دهند، بلکه روان و اخلاق فردی را نیز شکل می‌دهند یا ویران می‌سازند. از همین روست که گرچه زمینه داستان‌ها اغلب تاریخی‌ست، اما مفاهیم آن‌ها به دوره تاریخی و زمان و مکان و جغرافیای خاصی محدود نیست. 🔸نوشته‌های او شاعرانه‌اند، اما سبک او آن‌قدر متمایز نیست که بتوان آن را شاخص نامید. نثرش از ویژگی‌های سبک‌های آسیایی بهره دارد، با زبانی دورانی و تاریخی، اما در عین حال چیزی نیست که بگوییم منحصر به فرد است. این البته به معنای ضعف کار او نیست؛ اتفاقاً او تسلط چشم‌گیری بر زبان فارسی دارد و از تعابیر و واژگان فارسی به‌خوبی بهره می‌برد. 🔸آقای جولایی را می‌توان در رده نویسندگان داستان تاریخی قرار داد. مثل نویسندگان بزرگی که در رمان‌نویسی تاریخی شهرت دارند. او بیشتر روایت‌گر تاریخ است، اما با زاویه دیدی تحلیلی. ibna.ir/x6B23 @ibna_official

🔰گفت‌وگوی ایبنا با محمدرضا ترک‌تتاری، مترجم «چشم عکاس»؛ جان سارکوفسکی معمارِ گفتمانِ امروزِ عکاسی هنری است 🔸محمدرضا ترک‌تتاری، مترجم کتاب «چشم عکاس» معتقد است جان سارکوفسکی نه فقط مورخ و مدیر موزه، بلکه معمار گفتمان امروز عکاسی هنری است؛ او مرجعِ معیار «نگاه عکاسانه» است و آثار و اندیشه‌هایش هنوز ستون بحث‌های نظری و آموزشی عکاسی محسوب می‌شود. 🔸سارکوفسکی معرف عکاسانی بود که در دوره خودشان پیشرو و امروز کلاسیک شمرده می‌شوند. عکاسان بنامی مثل فریدلندر، دایان آربس، وینوگراند و بسیاری دیگر که در آن زمان عکاسانی گمنام و جوان بودند به همت سارکوفسکی آثارشان دیده شد و عکاسان مشهورتری مثل رابرت فرانک، واکر اوانز و بسیاری دیگر هم با نمایشگاه‌ها و کتاب‌های سارکوفسکی به جایگاهی که شایستگی‏اش را داشتند رسیدند. 🔸در عکاسی، اندیشه و جهان‌بینی و فرم و تکنیک، به شکل جدانشدنی‌ای به هم آمیخته‌اند؛ اندیشه و جهان‌بینی عکاس نقطه آغاز و موتور محرکِ عکسِ خوب است ولی این اندیشه، بدون تحقق در فرم و تکنیک، راه به جایی نمی‌برد. در عکس خوب، تکنیک و فرم و جهان‌بینی از هم تفکیک پذیر نیستند؛ هیچ عکاس بزرگی به صرف تکنیک یا صرف اندیشه جاودان نشده. 🔸سارکوفسکی در این باره می‌گوید: «عکس خوب هرگز فقط به‌خاطر دقت فنی یا زیبایی فرم ماندگار نمی‌شود. هر قاب، روایتی از نگاه، از «شیوه دیدن» عکاس است.» اگر فقط تکنیک باشد، عکس می‌شود نمایشگاه مهارت، یعنی پوچ و بی‌روح و اگر فقط ایده و اندیشه باشد، اما نتواند فرم مناسبی پیدا کند، می‌شود شعار یا ادعا؛ و نه هنر. ibna.ir/x6zYb @ibna_official

🔰«سرمایه‌داری؛ یک تاریخ مختصر» در گفت‌وگو با مهشید کریمایی مترجم؛ موتور آزادی فردی یا عامل نابرابری ساختاری 🔸مهشید کریمایی گفت: سرمایه‌داری مفهومی چندوجهی است. در گفتمان‌های نئولیبرال، با بار معنایی مثبت و به مثابه موتور رشد و آزادی فردی معرفی می‌شود. در مقابل، در گفتمان‌های عدالت‌محور و زیست‌محیطی، سرمایه‌داری در حکم عامل نابرابری، بحران‌های مالی و تخریب منابع طبیعی مورد انتقاد قرار می‌گیرد. 🔸سرمایه‌داری در طول زمان و در مناطق مختلف به اشکال گوناگونی ظاهر شده است. این تنوع نه تنها تاریخی، بلکه ساختاری نیز هست. به طور کلی، نویسنده از پنج نوع اصلی سرمایه‌داری نام برده است: سرمایه‌داری تجاری که مبتنی است بر مبادله کالا، تجارت بین‌المللی، بانکداری و شرکت‌های سهامی طی قرون ۱۶ تا ١٨. سرمایه‌داری صنعتی قرن نوزدهم که مبتنی است بر تولید انبوه، کارخانه‌ها و نیروی کار مزدی. سرمایه‌داری مالی که از قرن بیستم به بعد بر سرمایه‌گذاری، بازارهای مالی، بورس و بانک‌های بزرگ و سرمایه‌گذار تمرکز دارد. سرمایه‌داری نئولیبرال که بر بازار آزاد، خصوصی‌سازی و کاهش نقش دولت تاکید دارد. سرمایه‌داری آگاهانه که از قرن بیستم مطرح شده و تلاشی است برای ترکیب سودآوری با مسئولیت اجتماعی و اخلاقی. 🔸نقد چب به سرمایه‌داری همچنان پابرجاست، اما تمرکز آن تا حدودی تغییر یافته است. در گذشته، تمرکز بر استثمار طبقه کارگر، از خود بیگانگی نیروی کار و نابرابری ساختاری بود. امروزه، نقدها بیشتر بر بحران‌های زیست محیطی، نابرابری درآمدی و بی مسئولیتی ساختاریافته در بخش مالی متمرکزند. ibna.ir/x6zQx @ibna_official

🔰گفت‌وگو با شهلا انتظاریان، مترجم کتاب «عروسک» دیوید آلموند؛ یک بازنویسی خلاقانه از پینوکیو 🔸شهلا انتظاریان، مترجم کتاب «عروسک» دیوید آلموند، گفت: ابتدای کتاب «عروسک» خیلی شبیه داستان پینوکیو است. در واقع مثل یک بازنویسی خلاقانه از همان اثر کلاسیک. اما آلموند روایت جدید و جذابی دارد. دو شخصیت اصلی، یعنی سیلورستر و عروسک، هر دو به هم کمک می‌کنند. 🔸این نویسنده همیشه در کتاب‌هایش به مفاهیم مختلفی چون صلح، عشق، دوستی، خانواده، هنر و خشونت می‌پردازد و کتاب «عروسک» هم سرشار از مفاهیم عمیق فلسفی، انسانی، جامعه‌شناسی و روان‌شناسی است؛ داستان پیرمردی پیر و تنها که گمان می‌کند دیگر کاری در این دنیا ندارد اما با خلق عروسک جدیدش، داستانی جادویی و در عین حال عاشقانه شکل می‌گیرد؛ عروسکی که نه تنها آخرین آرزوی سیلورستر را برآورده می‌کند بلکه به او اجازه می‌دهد دانش خود را به نسل جدیدی از عروسک‌گردانان منتقل کند تا میراث او را ادامه دهند؛ کاری که برای دیگران شادی به ارمغان خواهد آورد. 🔸آثار آلموند لایه‌های پنهانی دارند که هر مخاطبی بنا به تجربه زیسته خود می‌تواند از آنها برداشت خودش را داشته باشد. او در این اثر بیشتر به ضرورت توجه به هنرمندان و هنر آن‌ها می‌پردازد؛ هنری که باید زنده بماند و پیوسته کامل و کامل‌تر شود. نویسنده نشان می‌دهد که در عالم واقعیت و رویا هر چیزی امکان‌پذیر است. در خوانش اول عروسک، حس کردم گویی سیلورستر خود آلموند است؛ هنرمندی که به دوران سالمندی نزدیک شده و نگران آینده هنر نویسندگی و چگونگی حفظ آن است. ibna.ir/x6zZP @ibna_official

🔰فلسفه اشراق در گفت‌وگو با دکتر محمد فنایی اشکوری؛ انقلاب در فلسفه 🔸محمد فنایی اشکوری گفت:‌کاری که سهروردی انجام داد، در زمان خودش یک انقلاب بود. حکمت متعالیۀ ملاصدرا، ادامۀ کار سهروردی است و می توان گفت ملاصدرا یک حکیم اشراقی است؛ یعنی او در امتداد فلسفۀ اشراق سهروردی حرکت کرده است. 🔸مبنای بنیادی و اصل الاصول فلسفۀ سهروردی همگامی عقل و شهود در نیل به معرفت است. از نظر آن حکیم سترگ، معرفتی که تنها مبتنی بر عقل محض باشد ناقص است، چنانکه شهود بدون استمداد از عقل نیز کافی نیست. هم عقل و هم دل پنجره های ما به عالم واقع هستند. 🔸برای سهروردی، اشراق و شهودی که از راه تهذیب نفس حاصل می شود راه اصلی معرفت است، اما معرفت اشراقی نه تنها ناسازگار با شناخت عقلی نیست بلکه مؤید به تأیید عقل است. به نظر سهروردی حکیم کسی است که از هر دو روش عقلی و روش اشراقی استفاده کند. سهروردی می گوید کسی که از روش عقلی به تنهایی استفاده می کند یا از روش های اشراقی به تنهایی استفاده می کند مانند این است که یک چشمش بینا و چشم دیگرش نابیناست. اما کسی که هر دو چشمش بینا و ذوالعینین است، هم از عقل بهره می گیرد و هم از اشراق و شهود. بنابراین حکیم کسی است که برخوردار از هر دو موهبت باشد. 🔸اصولاً سهروردی جدایی میان فلسفه و عرفان را نمی پذیرد، و پروژۀ سهروردی این است که عرفان و فلسفه را با هم همراه کند، نه اینکه عرفان را بگیرد و فلسفه را کنار زند یا فلسفه را بگیرد و عرفان را کنار نهد. ibna.ir/x6zZD @ibna_official

🔰ایبنا گزارش می‌دهد؛ داستان تکراری یک خیابان/برخورد با بساط‌گستران کتاب باید دائمی باشد 🔸فعالان حوزه نشر معتقدند برخورد شهرداری با بساط‌گستران کتاب، به روز یا ساعت خاصی محدود نباشد، بلکه برای اثرگذاری بیشتر باید در قالب یک برنامه مستمر و دائمی باشد. 🔸برخورد با بساط‌گستران کتاب در حاشیه خیابان انقلاب، همواره یکی از مطالبات جدی فعالان نشر در طول بیش از یک‌دهه اخیر است؛ درحالی که طبق تبصره یک بند ۲ ماده ۵۵ قانون شهرداری، ماموران این نهاد موظف هستند از سد معابر عمومی به عنوان مِلک عمومی حفاظت و همواره آن را برای استفاده عموم آماده نگه داشته و از تجاوز اشخاص نسبت به آن‌ها جلوگیری کنند اما به نظر می‌رسد که اجرایی شدن آن با اما و اگرهایی همراه است. 🔸تشکیل «کارگروه ساماندهی بازار نشر» و «شناسنامه‌دار شدن بساط‌گستران کتاب» برخی از این طرح‌ها بودند، در دولت‌های مختلف و دوره‌های متفاوت مدیریت شهری نیز به این مسئله در قالب‌های مختلف پرداخته شده است؛ به عنوان مثال مدیرعامل شرکت ساماندهی صنایع و مشاغل شهر تهران مدتی قبل، از ساماندهی دستفروشان با ثبت‌نام آن‌ها در «سامان بازار» خبر داده بود و گفته بود با این کار امکان نظارت بر دستفروشان کتاب نیز تقویت می‌شود. ibna.ir/x6zYB @ibna_official

🔰در رونمایی از آثار تازه نشر دفتر هنر و ادبیات اسارت مطرح شد؛ در برادران قلعه فراموشان قهرمان‌سازی دیده نمی‌شود 🔸خاطراتی که به‌جای راست‌نویسی به درست‌نویسی گرایش دارند ساسان ناطق، مدیر دفتر هنر و ادبیات اسارت گفت: ما شاهدان زیادی از دوران جنگ تحمیلی داریم، اما تعداد شاهدان دوران اسارت کمتر است. از میان همه آزادگان، تعدادی از دنیا رفته‌اند. این هم به ما برمی‌گردد؛ ما باید زودتر به سراغ آن‌ها می‌رفتیم و نگذاریم این گنجینه‌های ارزشمند از دست بروند. امیریان، منتقد ادبی: 🔸این کتاب نگاه تازه و جدیدی دارد. روایت نو تازه‌ای است. به عنوان مثال در این خاطرات اسرا گفته شده که امکان نوشتن در ایام اسارت وجود نداشت، قلم و کاغذ داشتن جرم بود. با این حال، بچه‌ها زبان انگلیسی و فرانسه یاد می‌دادند، ورزش می‌کردند، و مقاومت اسرا به‌خوبی ثبت شده است؛ اینکه چطور نماز می‌خواندند، چطور مراسم عاشورا را برگزار می‌کردند، حتی دو نفر هم‌زمان نگهبانی می‌دادند تا یکی مراسم را بخواند. همچنین به موضوع عدم تنوع غذایی در اردوگاه‌های بعثی اشاره شده است. مصطفی محمدی، منقد ادبی: 🔸اکثر نویسنده‌هایی که سراغ خاطرات اسارت می‌روند، خیلی رعایت حال راوی، یعنی آزاده‌ها را می‌کنند و به‌جای راست‌نویسی به درست‌نویسی گرایش دارند. خواننده باید بتواند تصور کند؛ اما مخاطبان امروز کم‌کم متوجه می‌شوند که بسیاری از مسائل یا نوشته نشده یا گفته نشده. مسائلی استثنایی، وحشتناک و حتی شنیدنی، که اصلاً به آن‌ها پرداخته نشده است. ibna.ir/x6zZV @ibna_official

🔰به‌بهانه یادروز سهروردی و روز زنجان؛ یادمان سهروردی ساخته می‌شود/ زنجان در مسیر ترویج فلسفه اشراق 🔸 ۴۰ هکتار زمین برای ساخت یادمان شیخ شهاب‌الدین سهروردی در زنجان اختصاص یافته است و امروز همزمان با یادروز سهروردی و روز زنجان، عملیات ساخت این یادمان آغاز خواهد شد تا زنجان در مسیر ترویج فلسفه اشراق قرار گیرد. 🔸زادروز سهروردی دو سال قبل به عنوان یک روز رسمی در تاریخ کشور ثبت شده و در همین روز یعنی هشتم مرداد نیز زنجان رسماً صاحب روز مستقل در تقویم شد. اما نکته اینکه در استان زنجان هنوز هیچ نمادی برای سهروردی ایجاد نشده است، موضوعی که انجمن مفاخر در حال پیگیری آن است. معاون علمی انجمن آثار مفاخر فرهنگی کشور: 🔸فعلاً موضوع ساخت یادمان برای سهروردی عملیاتی نشده است، در تلاش هستیم که امسال ساخت این یادمان را عملیاتی کنیم و علاوه بر این، یادمان سهروردی نیز در مرکز شهر نصب شود. 🔸این اتفاق در راستای تبدیل زنجان به قطب فلسفه و حکمت اشراق صورت خواهد گرفت که علاوه بر موضوعات فلسفی، به جذب گردشگر نیز کمک خواهد کرد. ibna.ir/x6B22 @ibna_official

🔰وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی نوشت؛ ایران عزیز در خطر دیوان کینه‌توز است 🔸سیدعباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در فضای مجازی نوشت: «ایران عزیز در خطر دیوان کینه‌توز است، بیش از هر زمان. مباد دلخوری‌های داخلی ما را از دشمنان غدار غافل کند، از ۱۱۹ نماینده‌ای که همراهی داشتند و از ۱۱۹ نماینده که نظر دیگری ابراز داشتند، سپاسگزارم. ما یک خانواده و یک ملت هستیم، هرچند با نگاه‌های متفاوت. دشمنان‌مان را ناامید کنیم.» ibna.ir/x6B2f @ibna_official

🔰دریچه‌ای تازه به دنیای دو نویسنده‌؛ روایت دوستی تالکین و لوئیس انیمیشن می‌شود 🔸رمان اسطوره‌سازان نوشته جان هندریکس که داستان واقعی دوستی جی. آر. آر. تالکین و سی. اس. لوئیس، خالقان «ارباب حلقه‌ها» و «نارنیا» را روایت می‌کند، به انیمیشنی سینمایی تبدیل می‌شود. 🔸رمان حاصل پنج سال پژوهش و خلق هنری جان هندریکس است، فراتر از روایت صرف زندگی این دو نویسنده، به واکاوی عمق باورها، انگیزه‌ها و روحیات انسانی آنها می‌پردازد. هندریکس که پیش‌تر در آثار خود به بررسی چهره‌های تاریخی با پس‌زمینه‌های مذهبی پرداخته بود، این بار به دوستی و همکاری تالکین و لوئیس و انجمن ادبی «اینکلینگز» توجه کرده است؛ انجمنی که به شکل‌گیری بخشی از ادبیات فانتزی معاصر یاری رساند. 🔸روایت زندگی تالکین و لوئیس در این انیمیشن، فرصتی برای علاقه‌مندان به ادبیات، تاریخ و فرهنگ است تا به دریچه‌ای تازه به دنیای دو نویسنده‌ای بنگرند که نه تنها جهان‌های خیالی خلق کردند، بلکه با دوستی و تأثیر متقابل، معنای تازه‌ای به هنر داستان‌گویی بخشیدند. ibna.ir/x6zW3 @ibna_official

🔰نامزدهای اولیه جایزه بوکر 2025 🔸جایزه‌ بوکر هرساله به بهترین اثر داستانی که به زبان انگلیسی نوشته شده و در بریتانیا یا ایرلند منتشر شده باشد، اهدا می‌شود. 🔸فهرست امسال نامزدهای جایزه معتبر بوکر، از نظر سبک، دامنه، حجم و موضوعات، بسیار متنوع است. با این حال، به گفته رودی دویل، رئیس هیئت داوران جایزه بوکر ۲۰۲۵، تمام آثار این فهرست «سرشار از شخصیت‌های برجسته و غافلگیری‌های روایی» هستند. ibna.ir/x6B2w @ibna_official