🔰فلسفه اشراق در گفتوگو با دکتر محمد فنایی اشکوری؛
انقلاب در فلسفه
🔸محمد فنایی اشکوری گفت:کاری که سهروردی انجام داد، در زمان خودش یک انقلاب بود. حکمت متعالیۀ ملاصدرا، ادامۀ کار سهروردی است و می توان گفت ملاصدرا یک حکیم اشراقی است؛ یعنی او در امتداد فلسفۀ اشراق سهروردی حرکت کرده است.
🔸مبنای بنیادی و اصل الاصول فلسفۀ سهروردی همگامی عقل و شهود در نیل به معرفت است. از نظر آن حکیم سترگ، معرفتی که تنها مبتنی بر عقل محض باشد ناقص است، چنانکه شهود بدون استمداد از عقل نیز کافی نیست. هم عقل و هم دل پنجره های ما به عالم واقع هستند.
🔸برای سهروردی، اشراق و شهودی که از راه تهذیب نفس حاصل می شود راه اصلی معرفت است، اما معرفت اشراقی نه تنها ناسازگار با شناخت عقلی نیست بلکه مؤید به تأیید عقل است. به نظر سهروردی حکیم کسی است که از هر دو روش عقلی و روش اشراقی استفاده کند. سهروردی می گوید کسی که از روش عقلی به تنهایی استفاده می کند یا از روش های اشراقی به تنهایی استفاده می کند مانند این است که یک چشمش بینا و چشم دیگرش نابیناست. اما کسی که هر دو چشمش بینا و ذوالعینین است، هم از عقل بهره می گیرد و هم از اشراق و شهود. بنابراین حکیم کسی است که برخوردار از هر دو موهبت باشد.
🔸اصولاً سهروردی جدایی میان فلسفه و عرفان را نمی پذیرد، و پروژۀ سهروردی این است که عرفان و فلسفه را با هم همراه کند، نه اینکه عرفان را بگیرد و فلسفه را کنار زند یا فلسفه را بگیرد و عرفان را کنار نهد.
ibna.ir/x6zZD
@ibna_official
🔰ایبنا گزارش میدهد؛
داستان تکراری یک خیابان/برخورد با بساطگستران کتاب باید دائمی باشد
🔸فعالان حوزه نشر معتقدند برخورد شهرداری با بساطگستران کتاب، به روز یا ساعت خاصی محدود نباشد، بلکه برای اثرگذاری بیشتر باید در قالب یک برنامه مستمر و دائمی باشد.
🔸برخورد با بساطگستران کتاب در حاشیه خیابان انقلاب، همواره یکی از مطالبات جدی فعالان نشر در طول بیش از یکدهه اخیر است؛ درحالی که طبق تبصره یک بند ۲ ماده ۵۵ قانون شهرداری، ماموران این نهاد موظف هستند از سد معابر عمومی به عنوان مِلک عمومی حفاظت و همواره آن را برای استفاده عموم آماده نگه داشته و از تجاوز اشخاص نسبت به آنها جلوگیری کنند اما به نظر میرسد که اجرایی شدن آن با اما و اگرهایی همراه است.
🔸تشکیل «کارگروه ساماندهی بازار نشر» و «شناسنامهدار شدن بساطگستران کتاب» برخی از این طرحها بودند، در دولتهای مختلف و دورههای متفاوت مدیریت شهری نیز به این مسئله در قالبهای مختلف پرداخته شده است؛ به عنوان مثال مدیرعامل شرکت ساماندهی صنایع و مشاغل شهر تهران مدتی قبل، از ساماندهی دستفروشان با ثبتنام آنها در «سامان بازار» خبر داده بود و گفته بود با این کار امکان نظارت بر دستفروشان کتاب نیز تقویت میشود.
ibna.ir/x6zYB
@ibna_official
🔰در رونمایی از آثار تازه نشر دفتر هنر و ادبیات اسارت مطرح شد؛
در برادران قلعه فراموشان قهرمانسازی دیده نمیشود
🔸خاطراتی که بهجای راستنویسی به درستنویسی گرایش دارند
ساسان ناطق، مدیر دفتر هنر و ادبیات اسارت گفت: ما شاهدان زیادی از دوران جنگ تحمیلی داریم، اما تعداد شاهدان دوران اسارت کمتر است. از میان همه آزادگان، تعدادی از دنیا رفتهاند. این هم به ما برمیگردد؛ ما باید زودتر به سراغ آنها میرفتیم و نگذاریم این گنجینههای ارزشمند از دست بروند.
امیریان، منتقد ادبی:
🔸این کتاب نگاه تازه و جدیدی دارد. روایت نو تازهای است. به عنوان مثال در این خاطرات اسرا گفته شده که امکان نوشتن در ایام اسارت وجود نداشت، قلم و کاغذ داشتن جرم بود. با این حال، بچهها زبان انگلیسی و فرانسه یاد میدادند، ورزش میکردند، و مقاومت اسرا بهخوبی ثبت شده است؛ اینکه چطور نماز میخواندند، چطور مراسم عاشورا را برگزار میکردند، حتی دو نفر همزمان نگهبانی میدادند تا یکی مراسم را بخواند. همچنین به موضوع عدم تنوع غذایی در اردوگاههای بعثی اشاره شده است.
مصطفی محمدی، منقد ادبی:
🔸اکثر نویسندههایی که سراغ خاطرات اسارت میروند، خیلی رعایت حال راوی، یعنی آزادهها را میکنند و بهجای راستنویسی به درستنویسی گرایش دارند. خواننده باید بتواند تصور کند؛ اما مخاطبان امروز کمکم متوجه میشوند که بسیاری از مسائل یا نوشته نشده یا گفته نشده. مسائلی استثنایی، وحشتناک و حتی شنیدنی، که اصلاً به آنها پرداخته نشده است.
ibna.ir/x6zZV
@ibna_official
🔰بهبهانه یادروز سهروردی و روز زنجان؛
یادمان سهروردی ساخته میشود/ زنجان در مسیر ترویج فلسفه اشراق
🔸 ۴۰ هکتار زمین برای ساخت یادمان شیخ شهابالدین سهروردی در زنجان اختصاص یافته است و امروز همزمان با یادروز سهروردی و روز زنجان، عملیات ساخت این یادمان آغاز خواهد شد تا زنجان در مسیر ترویج فلسفه اشراق قرار گیرد.
🔸زادروز سهروردی دو سال قبل به عنوان یک روز رسمی در تاریخ کشور ثبت شده و در همین روز یعنی هشتم مرداد نیز زنجان رسماً صاحب روز مستقل در تقویم شد. اما نکته اینکه در استان زنجان هنوز هیچ نمادی برای سهروردی ایجاد نشده است، موضوعی که انجمن مفاخر در حال پیگیری آن است.
معاون علمی انجمن آثار مفاخر فرهنگی کشور:
🔸فعلاً موضوع ساخت یادمان برای سهروردی عملیاتی نشده است، در تلاش هستیم که امسال ساخت این یادمان را عملیاتی کنیم و علاوه بر این، یادمان سهروردی نیز در مرکز شهر نصب شود.
🔸این اتفاق در راستای تبدیل زنجان به قطب فلسفه و حکمت اشراق صورت خواهد گرفت که علاوه بر موضوعات فلسفی، به جذب گردشگر نیز کمک خواهد کرد.
ibna.ir/x6B22
@ibna_official
🔰وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی نوشت؛
ایران عزیز در خطر دیوان کینهتوز است
🔸سیدعباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در فضای مجازی نوشت:
«ایران عزیز در خطر دیوان کینهتوز است، بیش از هر زمان. مباد دلخوریهای داخلی ما را از دشمنان غدار غافل کند، از ۱۱۹ نمایندهای که همراهی داشتند و از ۱۱۹ نماینده که نظر دیگری ابراز داشتند، سپاسگزارم.
ما یک خانواده و یک ملت هستیم، هرچند با نگاههای متفاوت. دشمنانمان را ناامید کنیم.»
ibna.ir/x6B2f
@ibna_official
🔰دریچهای تازه به دنیای دو نویسنده؛
روایت دوستی تالکین و لوئیس انیمیشن میشود
🔸رمان اسطورهسازان نوشته جان هندریکس که داستان واقعی دوستی جی. آر. آر. تالکین و سی. اس. لوئیس، خالقان «ارباب حلقهها» و «نارنیا» را روایت میکند، به انیمیشنی سینمایی تبدیل میشود.
🔸رمان حاصل پنج سال پژوهش و خلق هنری جان هندریکس است، فراتر از روایت صرف زندگی این دو نویسنده، به واکاوی عمق باورها، انگیزهها و روحیات انسانی آنها میپردازد. هندریکس که پیشتر در آثار خود به بررسی چهرههای تاریخی با پسزمینههای مذهبی پرداخته بود، این بار به دوستی و همکاری تالکین و لوئیس و انجمن ادبی «اینکلینگز» توجه کرده است؛ انجمنی که به شکلگیری بخشی از ادبیات فانتزی معاصر یاری رساند.
🔸روایت زندگی تالکین و لوئیس در این انیمیشن، فرصتی برای علاقهمندان به ادبیات، تاریخ و فرهنگ است تا به دریچهای تازه به دنیای دو نویسندهای بنگرند که نه تنها جهانهای خیالی خلق کردند، بلکه با دوستی و تأثیر متقابل، معنای تازهای به هنر داستانگویی بخشیدند.
ibna.ir/x6zW3
@ibna_official
🔰نامزدهای اولیه جایزه بوکر 2025
🔸جایزه بوکر هرساله به بهترین اثر داستانی که به زبان انگلیسی نوشته شده و در بریتانیا یا ایرلند منتشر شده باشد، اهدا میشود.
🔸فهرست امسال نامزدهای جایزه معتبر بوکر، از نظر سبک، دامنه، حجم و موضوعات، بسیار متنوع است. با این حال، به گفته رودی دویل، رئیس هیئت داوران جایزه بوکر ۲۰۲۵، تمام آثار این فهرست «سرشار از شخصیتهای برجسته و غافلگیریهای روایی» هستند.
ibna.ir/x6B2w
@ibna_official
🔰آیتالله محقق داماد در بزرگداشت شیخ اشراق؛
فلسفه سر سفره مردم
🔸محقق داماد گفت: تمام گناه نشناختن فیلسوفان اسلامی به گردن معلمها و نویسندگان و اساتید فلسفه است که کاری که باید بکنند نکردند. این کار چیست؟ استادان فلسفه اسلامی، فلسفه را سر سفره مردم نیاوردند که فلسفه برایشان ملموس باشد. اگر این کار نکنند، ۲ هزار جلسه هم برگزار شود، فایدهای ندارد.
🔸آیا سهروردی و ملاصدرا نظام فلسفی داشتند؟ اگر نداشتند که فلسفهشان امروز کارآمدی ندارد. اما اگر نظام فلسفی دارند، باید بتوانند به مسائل و مشکلات امروز پاسخ بدهند. من سعی کردم در کتاب «الهیات محیط زیست» همین کار را بکنم. این کتاب جایزه کتاب سال را برد. در این کتاب تلاش کردم از نظریه وحدت وجود و اصالت وجود ملاصدرا برای حل مسائل محیط زیستی بهره بگیرم.
🔸باید کاری کنیم از لابلای اصول فلسفه سهروردی راه حلی برای مشکلات امروز پیدا کنیم. مسئله امروز صلح و جنگ است. آیا باید صلح را رواج دهیم یا جنگ را؟ این سوال را باید از سهروردی کرد و پرسید: ای فیلسوف محترم به من بگو، وظیفه ما چیست؟ الان پژوهشهای فراوانی راجع به فردوسی منتشر شده است اما به این پرسش توجه نشده که آیا فردوسی جنگ را ترویج میکند یا صلح و دوستی را؟ اصل اولیه از نظر او صلح است یا جنگ؟ جواب این سوال را فیلسوف باید بگوید.
🔸امروز باید کاری که اگر این فیلسوفها برای مشکلات امروز پاسخی دارند، این پاسخ استخراج و به مردم عرضه شود. اگر ابن سینا درباره سیاست زندگی نکتهای دارد باید آن را استخراج کرد.
ibna.ir/x6B2V
@ibna_official
🔰بررسی تأثیر تاریخ و هویت بر خانواده در رمان کاندیدای بوکر؛
سرنوشت غمانگیز کرهایهای دور از وطن
🔸این رمان، راز ناپدید شدن یک پدر را با سرنوشت غمانگیز کرهایهای دور از وطن در هم میآمیزد و نشان میدهد چگونه تراژدیهای شخصی، پژواکی از بحرانهای بزرگ تاریخی هستند. این اثر کاوشی است در باب رخنه بیرحمانه تاریخ به خصوصیترین حوزههای زندگی یک خانواده ازهمپاشیده.
🔸ساختار روایی «چراغقوه» آینهای تمامنما از مضامین اصلی آن یعنی حافظه مغشوش و هویتهای تکهتکه شده است. چوی از یک خط زمانی مستقیم پرهیز میکند و در عوض، با جابهجاییهای مداوم میان زمانها، مکانها و دیدگاه شخصیتهای مختلف، پازل پیچیده داستان را قطعهقطعه در برابر خواننده میچیند. روایت بین گذشته و حال در نوسان است و مدام به آن شب سرنوشتساز در کنار موجشکن بازمیگردد. این بازگشتهای وسواسگونه، نهتنها تعلیق را افزایش میدهد، بلکه وضعیت روانی شخصیتها، بهویژه لوئیزا و مادرش را به تصویر میکشد که در چنبره این خاطره و پرسش بیپاسخ «چه بر سر پدر آمد؟» گرفتار آمدهاند.
🔸نقطه قوت اصلی و وجه تمایز چراغقوه، توانایی آن در پیوند زدن یک فاجعه خانوادگی به یکی از تاریکترین و پیچیدهترین فصلهای تاریخ معاصر است. ناپدید شدن پدر بهتدریج از یک معمای صرفاً خانوادگی (آیا خودکشی کرده؟ آیا حادثهای رخ داده؟) فراتر رفته و به روایتی از جاسوسی، بحرانهای بینالمللی و سرنوشت غمانگیز کرهایهای دور از وطن تبدیل میشود.
ibna.ir/x6z8W
@ibna_official
🔰با صدور بیانیه اعلام شد؛
حمایت خانواده صنعت چاپ از سیدعباس صالحی
🔸خانواده صنعت چاپ و بستهبندی ایران در حمایت از رویکرد و مسئولیتپذیری وزیر محترم فرهنگ و ارشاد اسلامی بیانیه صادر کرد.
🔸اگرچه برخی نمایندگان محترم، توضیحات وزیر را کافی ندانستند، اما برای ما، اعضای خانواده بزرگ صنعت چاپ، همین صراحت و شفافسازی و حضور مسئولانه، نشانگر منش و رویکردی است که اهالی فرهنگ، هنر و صنعت سالهاست در انتظارش هستند: نگاهی پاسخگو، گفتوگو محور و مسئولیتپذیر.
🔸ما به عنوان فعالان و خانواده بزرگ صنعت چاپ و بستهبندی ایران، باور داریم وزیری که با این میزان شفافیت و تعهد به میدان پاسخگویی میآید، میتواند زمینهساز ارتباط سازندهتر دولت و فعالان حوزه فرهنگ و صنعت باشد و بستر پیشرفت و همدلی را برای این سرزمین فراهم آورد.
ibna.ir/x6B35
@ibna_official
🔰در گفتوگو با ایبنا عنوان شد؛
نمایشنامهنویسی لرستان؛ هنری در سایه مانده/ ضرورت تاسیس خانه نمایشنامهنویسان
🔸لرستان - نویسنده لرستانی، معتقد است با وجود ریشههای عمیق فرهنگی و تاریخی در لرستان، نمایشنامهنویسی این استان همچنان در حاشیه مانده است، هنری که میتواند روایتگر هویت زاگرس باشد، به نهالی ضعیف تبدیل شده است.
🔸شعبان، وضعیت نمایشنامهنویسی لرستان را به نهالی تشبیه میکند که در خاکی مستعد ریشه دوانده؛ اما هنوز به آب و نور کافی دست نیافته است؛ نهالی که برای قد کشیدن و بالیدن به حمایت و مراقبت پیوسته نیاز دارد.
🔸وی نبود آموزشهای تخصصی و زیرساختهای حرفهای را یکی از بزرگترین ضعفهای این حوزه دانست و افزود: در لرستان نه دانشکده یا مرکز تخصصی داریم که نمایشنامهنویسی را بهصورت علمی آموزش دهد، نه کارگاههای مستمری وجود دارد که نویسندهها مهارت خود را ارتقا دهند. بسیاری از نمایشنامهنویسان خودآموختهاند و همین باعث میشود آثار بیشتر شبیه روایتهای شفاهی و قصههای محلی باشند تا متونی با ساختار دراماتیک قوی و پرکشش.
🔸نمایشنامهنویسان لرستان نه فقط با ضعف زیرساختی آموزشی؛ بلکه با مشکلات اقتصادی جدی و کمبود حمایتهای صنفی روبهرو هستند، وقتی مسائل معیشتی و نبود امنیت شغلی دغدغه روزمره نویسندههاست، طبیعی است که تمرکز بر خلق اثر عمیق و ماندگار سخت میشود.
🔸نمایشنامههای بومی خیلی کم منتشر میشوند و اغلب از لحاظ کیفی هم قابلدفاع نیستند. با نبود نقد و پژوهش تخصصی، نویسندهها نه دیده میشوند و نه فرصت رشد فکری و حرفهای دارند.
ibna.ir/x6zTx
@ibna_official
🔰درباره کتاب «آیا خدای خوب میتواند اینهمه رنج را اجازه دهد؟»؛
ریچارد سوینبرن در برابر جیمز استربا
🔸این کتاب مناظرهای فلسفی میان دو فیلسوف برجسته، جیمز استربا (خداناباور) و ریچارد سوینبرن (خداگرا) دربارهی مسألهی شر و وجود خداست. این بحث به مسئلهای کلاسیک در فلسفه دین بازمیگردد: اگر خداوند قادر مطلق و نیکمطلق است، چرا اینهمه شر و رنج وجود دارد؟
🔸استربا تلاش میکند نسخهای تازه از "مسألهی منطقی شر" ارائه دهد؛ چیزی که بسیاری بعد از دفاع پلانتینگا (Alvin Plantinga) از آن عبور کرده بودند.
🔸اما نقد نویسنده (ساموئل لِبِنز) این است که استربا نمیتواند اثبات کند که هر خیر ممکن بدون هیچ شر لازم حاصل میشود؛ در نتیجه، استربا هنوز نتوانسته نسخه منطقی مسأله شر را کاملاً احیا کند.
🔸سوینبرن به جای یک دفاعیه حداقلی (که صرفاً نشان دهد وجود خدا و شر با هم ممکناند)، دست به توجیه کامل شرها (Theodicy) میزند و میکوشد دلیل الهی برای رنجهای خاص را نشان دهد.
🔸این دیدگاه بسیار بحثبرانگیز است و حتی نویسنده مقاله آن را نوعی «استفاده ابزاری از قربانیان» توسط خدا میداند.
🔸کتاب با اینکه ارزش خواندن دارد و برخی نکات جالب را مطرح میکند، اما نتوانسته گرهی از مسئلهی شر بگشاید یا مسیر تازهای در فلسفه دین بگشاید. مسأله شر همچنان باز است.
ibna.ir/x6B3s
@ibna_official