🔰به‌مناسبت درگذشت نویسنده‌ای که با قلمش علیه سرکوب جنگید؛ صنع‌الله ابراهیم و رمان «کمیته»؛ روایتی کافکایی از اختناق 🔸در ۱۳ اوت ۲۰۲۵ (۲۳ مرداد ۱۴۰۴)، صنع‌الله ابراهیم، نویسنده برجسته مصری و خالق رمان کافکایی «کمیته»، در ۸۸ سالگی بر اثر ذات‌الریه در قاهره درگذشت. او که با آثارش به قلب نظام‌های سرکوبگر و جهانی‌سازی تاخت، یکی از صداهای پیشرو در ادبیات عرب بود. 🔸«کمیته» روایتی کوبنده از مکانیزم‌های سرکوب در نظام‌های خودکامه است. صنع‌الله ابراهیم در این رمان با زبانی ساده اما پررمزوراز و طنزی تلخ، جامعه مصر در دوران انور سادات را به نقد می‌کشد؛ جامعه‌ای که در آن روشنفکران، زیر فشار بوروکراسی و نفوذ جهانی‌سازی، له می‌شوند. 🔸رمان با صحنه‌ای کافکایی آغاز می‌شود: راوی بدون نام، پس از یک سال آماده‌سازی، صبح زود در برابر کمیته‌ای مرموز حاضر می‌شود تا زندگی‌اش را متحول کند. این کمیته، که اعضای آن با صفاتی مانند «پیرزن»، «ناشنوا» یا «بلوند» توصیف می‌شوند، نهادی مبهم و قدرتمند است که هویتش تا پایان داستان در ابهام باقی می‌ماند. راوی، که فردی تحصیل‌کرده و آگاه است، با سوالاتی غیرمنطقی و تحقیرآمیز مواجه می‌شود: از او می‌خواهند درباره تاریخچه شرکت‌های چندملیتی یا رقص شکم صحبت کند. این سوالات، که به نظر طراحی‌شده برای سردرگمی و تحقیر هستند، فضای پوچ و عبث و سرکوبگر رمان را شکل می‌دهند. ibna.ir/x6BjB @ibna_official

🔰روایت ایبنا از کتابفروشی‌های محلی پایتخت -۳۱ بلوچ؛ جغرافیای ۴۷ سرمستی با کتاب‌ 🔸آفتاب، درجه‌ای کوتاه نمی‌آید؛ بی‌امان کف خیابان بی‌دفاع را داغ‌تر می‌کند و هُرم گرما، حکم دیواری از آتش دارد که بلوچ را خلوت‌تر کرده است، نشسته‌ایم زیر سایه بلوچ، و پیرمرد از روزگار رفته می‌گوید. 🔸زندگی «بلوچ» دور از شور و حال کتابفروشی‌های راسته کتاب تهران، به دست دو رفیق کوک، و با کوچ به جغرافیایی دیگر از شهر، ماندنی شد. 🔸سال ۱۳۵۷ خورشیدی، نام بلوچ از میان چند کاغذ تا شده و گردش میان چند اسم، بیرون آمد؛ در آیینی خودمانی با حضور دو رفیق؛ یکی قاسم یونسی، دیگری ولی‌الله یوسفی. با تصویری از آینده، کنار خانواده و نانی از دخل پُر روزیه «بلوچ». 🔸اما آقای کتابفروش روایت زیسته را می‌گوید: «اصلا فکر نمی‌کردیم این جوری بشه!» «نسبت به سرمایه‌ای که دارم حتی یک‌درصد هم راضی نیستم. اینجا ۹ میلیارد سرمایه است. حداقل باید روزی ۲۰ میلیون فروش کنم. ۸۰ درصد کتابفروشی‌های تهران رو بگردی کتاب‌هاشون مثل «بلوچ» جور نیست. همه رقم کتاب داریم کتاب‌ها رو می‌شناسیم.» با این حالش، عمیق نفس تازه می‌کند که بگوید: «تا خودم زنده هستم، نه!» ibna.ir/x6BjP @ibna_official

🔰یادداشت اختصاصی عبدالکریم جربزه‌دار؛ محمدی اردهالی؛ عاشق فرهنگ پارسی و دشمن کجی و ناراستی 🔸عبدالکریم جربزه‌دار، مدیر نشر اساطیر در یادداشتی نوشت؛ «درباره محمدعلی محمدی اردهالی اگر بخواهیم بگوییم، باید گفت که او فقط و فقط و فقط عاشق فرهنگ و ادب پارسی و عاشق راستی و دشمن سرسخت کجی و ناراستی بود. 🔸از تبار آزادگان بود... کتاب را در وسعت بیکرانه آن می‌دید ... عاشق فرهنگ و ادب پارسی بود و این عشق را با هیچ‌چیز، نه منصب و نه مال و نه مقام عوض نکرد... ibna.ir/x6BjJ @ibna_official

🔰رئیس انجمن واردکنندگان کاغذ و مقوا: خاک خوردن کاغذهای وارداتی در گمرک/موجودی ماه‌های آتی بازار کم شده 🔸رئیس انجمن واردکنندگان کاغذ و مقوا با اشاره به تخصیص نیافتن ارز برای واردات کاغذ و مقوا گفت: بخش عمده کاغذهای وارداتی، در انبار گمرک است و تجار متحمل هزینه‌های انبارداری و دموراژ شده‌اند. 🔸با وجود پیگیری‌های انجام شده در انجمن واردکنندگان کاغذ و مقوا اما در وزارت صمت و بانک مرکزی، اقدامی برای رفع مشکلات انجام نشده و استمرار این مسئله برای فعالان حوزه چاپ و نشر و حتی برای نیاز سال جدید تحصیلی در تامین کاغذ، و کارخانه‌های تولید دارو و مواد غذایی برای نیاز به مقوا، مشکلاتی ایجاد خواهد کرد. ibna.ir/x6Bg2 @ibna_official

🔰سی و یکمین سالگرد فیلسوف شفاهی در گفت‌وگو با بهروز فرنو؛   فردید نه ساده است نه سطحی 🔸پرسش مهم اینکه، آیا اندیشه فردید برای نسل امروز قابل فهم و کاربردی است؟ 🔸دکتر فردید ترجیح می‌داد مباحث خود را شفاهی بیان کند. به باور ایشان، گفتار زنده اثری دارد که نوشتار ندارد. علاوه بر این، فلسفه نیازمند تأمل و سیر از جزئیات به مبادی کلی است؛ امری که در فضای گفت‌وگو و بحث، برایشان بهتر محقق می‌شد 🔸دکتر فردید پس از مطالعه گسترده در فلسفه قدیم و جدید، به پرسشی بنیادین درباره «تاریخ تفکر» و وضعیت آن در عصر مدرن رسید؛ پرسشی که پیش‌تر در ایران سابقه نداشت. این نگاه، متفکران و روشنفکران مختلفی را تحت تأثیر قرار داد. ibna.ir/x6Bk5 @ibna_offficial

🔰ضرورت‌ها و فرصت‌های خانه‌های ادبیات و فرهنگ- ۸ نبود خانه شعر؛ چالش پنهان ادبیات قزوین/ لزوم ایجاد مسیر تازه برای بالندگی فرهنگی استان 🔸آیا می توان به آینده این عرصه در قزوین خوش‌بین بود؟ 🔸 وجود یک محل دائمی، مستقل و دارای هویت مشخص برای فعالیت‌های ادبی، موجب شده تا بسیاری از شاعران، نویسندگان و پژوهشگران استان، از پراکندگی و ناپیوستگی برنامه‌ها گلایه داشته باشند. 🔸تأسیس خانه ادبیات و ایجاد کارگروه‌های تخصصی برای ارزیابی آثار پیش از چاپ، اقدامی مؤثر برای ارتقای محتوایی کتاب‌ها خواهد بود و می‌تواند از چاپ آثار ضعیف و غیراستاندارد جلوگیری کند. 🔸فعالان فرهنگی و ادبی استان معتقدند خانه فرهنگ وادبیات رکن اصلی و مهم، ریشه‌دار بودن و فرهنگ غنی مردم هر منطقه است که می‌تواند موجب تعالی و شکوفایی هنر و ادب شود. 🔸وجود خانه شعر و ادبیات به عنوان یک مکان فرهنگی برای شاعران و اهالی قلم و به ویژه نوجوانان که می‌خواهند وارد مسیر نوشتن و سرودن شوند یک ضرورت است و واقعاً نبود چنین مکانی باعث می‌شود نوجوانان برای ارائه شعر و رفع اشکال نوشته‌هایشان به جلسات معمولاً سطحی، با نقدهای بی‌پایه و مغرضانه روی بیاورند و مثل ما لقمه را  دور سرشان بچرخانند. ibna.ir/x6zNP @ibna_official

🔰نگاهی به روزنوشت‌های فخرالدین شادمان به ویراستاری عباس میلانی؛ وقتی کلاه پهلوی جای عمامه را گرفت 🔸پیش‌بینی قمی‌ها درباره رضاشاه چه بود؟ چگونه رضا شاه از دیو سفید به دیو سیاه بدل شد؟! 🔸روزنوشت‌های شادمان حاوی نکات جالبی از نحوه سلوک سیاسی و اجتماعی او در دوره جوانی است. نشستن پای نطق تدین و مصدق، پرسه زدن در حوالی موسسات وزارت عدلیه و مالیه، متن‌خوانی در انجمن نظارت، حضور در سخنرانی‌های انجمن ایران جوان، حضور در دارالفنون و شرکت در کنفرانس سعید نفیسی درباره کنت دوگوبینو، حضور در خانه فروغی برای مجلس ختم شوهرخواهرش و نیز حضور در مجلس رسمی تشییع ناصرالملک نایب السلطنه احمدشاه قاجار از بخش‌های جالب روزنوشت‌ها است. ✍حامد زارع، سردبیر: 🔸...این تصویری است که از سال‌های سلطنت رضاشاه بر جای مانده. اما این تصویر تا چه اندازه با واقعیت سازگار است؟ فخرالدین شادمان که آن روزها را با عبا و عمامه زیسته است، چه تصویری از جامعه و حکومت به ما ارائه می‌دهد؟ 🔸...شادمان هم با چهره‌های مشهوری نظیر فرخی یزدی، محمدعلی فروغی، عیسی صدیق، علی اصغر حکمت، حسن تقی‌زاده و مجتبی مینوی حشر نشر داشته و هم با دوستان صمیمی خود که اگر چه نامشان آشنا نیست، اما به وفور نام آنها در یادداشت‌ها آمده است. ibna.ir/x6BjL @ibna_official

🔰گفت‌وگو با نویسنده کتاب «شلیف‌های شور»؛ تصویری از هویت و حافظه جمعی مردم گناوه 🔸 «شلیف‌های شور» یک نمایشنامه بسیار بلند شش پرده‌ای است که صدای ناگفته‌های مردم را از دل تاریخ، فرهنگ و زندگی روزمره بیرون می‌کشد. 🔸«شلیف‌های شور» با تلفیق دیالوگ، مونولوگ و روایت مستند، تصویری زنده از هویت و حافظه جمعی گناوه می‌سازد، افزود: این کتاب حاوی بیش از ۸۰ صحنه روایی، نمایشی در قالب مونولوگ و دیالوگ است. ibna.ir/x6BjW @ibna_official

🔰گفت‌وگو با مدیر دفتر هنر و ادبیات اسارت؛ دفتر هنر و ادبیات اسارت، پلی برای بازنمایی واقعیت‌های ناگفته جنگ است 🔸چرا ادبیات اردوگاهی هنوز جایگاه واقعی‌اش را پیدا نکرده است؟ 🔸زندگی یعنی آزاده‌ای دستور پخت مربای هویج را از درون اردوگاه‌های بعثی برای پدر و مادرش نوشته است. 🔸خاطرات این دوران، جلوه‌ای از پایداری خاموش اما عمیق یک نسل است.دفتر هنر و ادبیات اسارت با تلاش برای حفظ و بازنمایی این بخش مهم از تاریخ دفاع مقدس، نقش مهمی در غنی‌سازی ادبیات پایداری و حفظ خاطرات آزادگان ایفا می‌کند.اگر ما این خاطرات را ثبت نکنیم، در واقع به تاریخ، به آینده و به خانواده‌های این عزیزان ظلم کرده‌ایم. 🔸آزادگان به‌خوبی بلد بودند برای پدر و مادر پیر خود، که نگران آن‌ها هستند، چگونه نامه بنویسند. در همان شرایط سخت، در زیر شکنجه، در دل فشارها، وقتی می‌خواستند با پدر و مادرشان حرف بزنند، جوری می‌نوشتند که آن‌ها با خیال راحت سرشان را روی بالش بگذارند و بخوابند. ibna.ir/x6B3c @ibna_official

🔰ایبنا به‌مناسبت درگذشت علی محمدی اردهالی گزارش می‌دهد؛ هویت‌بخشی فرهنگی به جامعه نشر: میراث اردهالی مرد هادی و شریف ایران 🔸زندگی و زمانه علی محمدی اردهالی، مدیر انتشارات محمدی، نشان از میراث ماندگار او دارد؛ یعنی شکل‌گیری هویت فرهنگی و اجتماعی جامعه نشر در ایران. 🔸او در کار خود تاکید داشت کتاب ارزان باشد و تمام کتاب‌هایی که چاپ می‌کرد را با کم کردن حاشیه سود خود با بهای پایینی، قیمت‌گذاری می‌کرد. 🔸...«زنده‌یاد محمدی اردهالی، شب‌ها پای رادیو می‌نشست، سخنرانی‌های آقای راشد را ضبط، بعد نوار را پیاده و ویراستاری می‌کرد و در قالب کتاب منتشر می‌کرد. «یک‌بار برایم تعریف کرد که روزی حق‌التالیف کتاب‌های او را در قالب چک و به خانه شیخ در پشت مسجد سپهسالار برده بود، او گفته بود که این چک برای چیست و زنده‌یاد محمدی اردهالی گفته بود که بابت حق‌التالیف سخنرانی‌های شما در رادیو است که شیخ در پاسخ گفته بود، من دین‌فروشی نمی‌کنم و بهتر است این چک را به سازمان شیر و خورشید سرخ (هلال احمر) بدهی.» ibna.ir/x6BjZ @ibna_official

🔰گفت‌وگو با مترجم «دانشنامه جهانی نمایش عروسکی»؛ روند شکل‌گیری یا تضعیف نمایش عروسکی؛ از عوامل سیاسی تا فرهنگ بومی 🔸روایت رویای چندساله که منتشر شد 🔸دراین اثرمخاطب با تصویری زنده و پویاتر از نمایش عروسکی مواجه می شود، نه صرفاً با مجموعه‌ای از تعاریف خشک و بی‌جان. 🔸در دانشنامه جهانی نمایش عروسکی، مداخلی مختص ایران وجود دارند که به قلم محققان ایرانی نوشته شده و جایگاه تئاتر عروسکی ایران را مورد بررسی قرار داده‌اند. 🔸غزل اسکندر نژاد بااشاره به فرایند انتخاب واژگان تخصصی در ترجمه چگونه و معادل‌سازی  صورت گرفته دراین زمینه گفت:هدف این بود که زبان ترجمه هم از نظر تخصصی دقیق باشد و هم از نظر زبانی روان و قابل‌فهم برای خواننده فارسی‌زبان. ibna.ir/x6zXQ @ibna_official

🔰آسیب‌شناسی نشر بومی - ۱۱ بررسی انتظارات مولفان آذربایجان غربی از ناشران بومی/ ناشران، سرمایه‌گذارند یا چاپخانه‌دار؟ 🔸پیوند نامتوازن بین مولف و ناشرباعث شده  بسیاری از مولفان کتاب‌های خود را به دست ناشران غیر بومی بسپارند. 🔸 اغلب مولفان معتقدند که نقش چاپخانه‌داری ناشران بسیار پررنگ‌تر از نقش سرمایه‌گذاری آن‌هاست.احساس می‌شود که برخی از این ناشران نگاه جدی به چرخه نشر ندارند؛ گاهی ناشر، بیشتر چاپخانه‌دار است تا سرمایه‌گذار فرهنگی. 🔸بسیاری از ناشران استانی هنوز به مفهوم «برندسازی کتاب» نرسیده‌اند؛ گویا پس از چاپ، مسئولیتشان پایان می‌یابد، در حالی که تازه نقطه شروع است. 🔸در نویسندگان بومی چنین باوری ایجاد شده که اگر ما کتاب خود را به ناشران تهران و یا قم سفارش دهیم آنها سریعاً مجوز دریافت می‌کنند ولی شهرستانی‌ها قادر نیستند در استان مجوز چاپ دریافت کنند. 🔸تنگ نظری و دخالت دادن عقاید شخصی و غرض‌ورزی کاملاً عیان بعضی از مسئولان با بعضی فعالان فرهنگی مانع اصلی دلسردی و عدم توجه آنان به موضوعات فرهنگی است.‌ ibna.ir/x6zZH @ibna_official