🔰بازخوانی یک شاهکار ادبی؛ خواندن «ایلیاد» تجربه‌ای شبیه چرخیدن در فضای مجازی است 🔸شاید عجیب به نظر برسد، اما خواندن ایلیاد، حماسه جاودانه هومر، برای مخاطب امروز بیش از آنکه یادآور متنی کهن و دور از دسترس باشد، تجربه‌ای شبیه بالا و پایین کردن بی‌وقفه ویدیوهای کوتاه در تیک‌تاک، اینستاگرام یا یوتیوب است. 🔸️ایلیاد نشان می‌دهد که انسان هزاران سال پیش نیز با همین ریتم عاطفی و همین نیاز به تجربه لحظه‌های پرکشش، روایت می‌ساخته و روایت می‌شنیده است. از این منظر، شاهکار هومر نه یادگاری خاموش از گذشته، بلکه اثری زنده است که همچنان با شیوه توجه و دریافت مخاطب امروز سخن می‌گوید. ibna.ir/x6HRS @ibna_official

🔰درس‌هایی برای داستان گویان؛ الزامات حیاتی یک قصه‌گوی بزرگ 🔸این یادداشت با استناد به آرای چهره‌های شاخصی چون ریلکه و کانتی، خلاقیت را محصول مستقیم انباشت تجربه‌های عینی و مشاهده‌ دقیق جهان می‌داند و استدلال می‌کند که یک قصه‌گوی اثرگذار، بیش از مهارت‌های فنی، نیازمند مواجهه‌ بی‌واسطه با واقعیت‌های بنیادین زندگی و توانایی در بازنمایی مفاهیم انسانی است. 🔸برای آنکه قصه‌گو بتواند چنین دنیای باورپذیر و فریبنده‌ای خلق کند و از ورطه عمیقی که میان آگاهیِ انسان‌ها دهان گشوده است بپرد، گریزی ندارد جز آنکه به «کتابخانه عظیم تجربه‌ها» متوسل شود. او باید از سرتاسر طیف بی‌کران احتمالات زندگی، برداشت‌های خود را گرد آورد؛ یعنی همان بلوک‌های سازنده‌ای که زیربنای کار ترکیبی و خلاقانه ما را تشکیل می‌دهند. «قصه‌گو، فراتر از خواندن تمام آثار کلاسیک درباره عشق و حماسه، باید خود رنج‌های جانکاهی در راه عشق کشیده باشد، طعم گسِ فقدان محبوب را چشیده باشد، شراب‌های ناب بسیار نوشیده باشد و با انسان‌های بی‌شماری در سوگشان هم‌ناله شده باشد. او باید بارها در چشمان مرگ خیره شده و اسرار پرندگان و جانوران را آموخته باشد. فراتر از این‌ها، او باید از چنان انعطافی برخوردار باشد که در یک چشم‌برهم‌زدن، خود را در کالبد یک گدا یا یک خلیفه بازشناسی کند.» ibna.ir/x6HGP @ibna_official

🔰نقدی بر«با من به بوسنی می‌آیی؟؛ بازگشت ادیتا به وطن»؛ مهاجری که حس تعلق به وطن او را به بازگشت ترغیب کرد در صورتی که اصولا باید می‌نوشت: "روی فرمان ضرب می‌گرفت" 🔸همان‌گونه که از عنوان کتاب برمی‌آید، داستان درباره بوسنی و هرزگوین و خاطرات دختری نوجوان به نام «ادیتا» است که با آغاز جنگ بوسنی به همراه خانواده‌اش به آلمان پناهنده می‌شود. پس از پایان جنگ، حس تعلق به وطن او را به بازگشت ترغیب می‌کند؛ تصمیمی که آغازگر چالش‌های فراوانی در مسیر زندگی اوست. روایت کتاب، علاوه بر جنبه داستانی، تصویری از پیامدهای جنگ، مهاجرت و بازسازی هویت در جامعه پس از جنگ ارائه می‌دهد. 🔸ترجمه و ویرایش این اثر با کاستی‌های چشمگیری همراه است که نمی‌توان از کنار آنها به سادگی گذشت. در ترجمه آثار داستانی که جنبه تاریخی و سیاسی نیز دارد، صرف تسلط بر زبان مبدأ کافی نیست و مترجم باید آشنایی نسبی بر زمینه تاریخی، جغرافیایی و سیاسی موضوع نیز داشته باشد؛ زیرا مخاطب انتظار دارد اطلاعات ارائه‌شده در کتاب از دقت لازم برخوردار باشد. ibna.ir/x6J4h @ibna_official

🔰نگاهی به کتاب «دین‌های ایران باستان» اثر ریچارد فولتس؛ چند هزار سال دین‌داری ایرانیان 🔸«دین‌های ایران باستان» اثری است که می‌کوشد تاریخ دین ایرانی را از محدوده شناخته‌شده زرتشتی‌گری فراتر ببرد و آن را در افقی چند هزار ساله و اوراسیایی قرار دهد. ارزش اصلی کتاب در این است که خواننده را با این واقعیت روبه‌رو می‌کند که بسیاری از عناصر فرهنگ ایرانی، از اسطوره‌ها و آیین‌ها گرفته تا مفاهیم مربوط به نظم، قهرمانی و آخرالزمان، حاصل فرایندی طولانی از مهاجرت، اختلاط فرهنگی و تحول تاریخی‌اند. 🔸یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های کتاب، فاصله گرفتن آن از روایت ملی‌گرایانه رایج درباره ایران باستان است. فولتس از همان صفحات نخست تأکید می‌کند که هویت ایرانی پدیده‌ای تاریخی و پیچیده است و نباید آن را امری ثابت و ازلی تصور کرد. او یادآور می‌شود که مفهوم «ایران» در طول تاریخ دگرگون شده و همواره با زبان، سرزمین و تعامل اقوام مختلف شکل گرفته است. 🔸یکی از جذاب‌ترین بخش‌های فصل، تحلیل واژه «آریایی» است. نویسنده نشان می‌دهد که این واژه در اصل معنایی نزدیک به «آزادگان» یا «شریفان» داشته و بعدها به نام قومی و سرزمینی تبدیل شده است. اما اهمیت این بحث در آن است که فولتس آشکارا با سوءاستفاده‌های نژادپرستانه از مفهوم آریایی مقابله می‌کند. او یادآور می‌شود که نظریه‌های برتری نژادی قرن نوزدهم و بیستم برداشت‌هایی تحریف‌شده از داده‌های زبان‌شناختی بودند. این موضع‌گیری نشان می‌دهد که کتاب صرفاً پژوهشی تاریخی نیست، بلکه مداخله‌ای در یکی از مهم‌ترین مناقشات فکری مرتبط با تاریخ ایران نیز هست. ibna.ir/x6Hq4 @ibna_official

🔰درباره ترجمه تازه منتشرشده عزت‌اله فولادوند؛ مارکس به روایت آرنت هم ادامه‌دهنده است و هم گسست‌آفرین 🔸آرنت، مارکس را در امتدادِ سنتی می‌بیند که از یونان آغاز می‌شود، از مسیحیت و فلسفه مدرسی عبور می‌کند، به هابز و لاک و روسو می‌رسد و در مدرنیته به نقطه‌ای می‌انجامد که «زندگی» و «تولید» به مسئله اصلیِ دولت‌ها تبدیل می‌شود. در چنین نقشه‌ای، مارکس هم ادامه‌دهنده است و هم گسست‌آفرین. 🔸یکی از جذابیت‌های این متن ــ خصوصاً اگر بدانیم با یادداشت‌ها و مواد آرشیوی طرفیم ــ آن است که آرنت در آن به شیوه‌ای نزدیک‌تر به «کار پژوهشی» ظاهر می‌شود: گاهی از یک گزاره مارکس شروع می‌کند و آن را در نسبت با یک مفهوم قدیمی‌تر می‌سنجد؛ گاهی به تناقض‌های درونیِ دستگاه مارکس اشاره می‌کند؛ گاهی نشان می‌دهد که چه چیزی در مارکس به‌طور هم‌زمان رادیکال و سنتی است. نتیجه این است که کتاب، بیش از آنکه خواننده را به یک داوری ساده برساند، او را وارد میدان پرسش می‌کند. و این دقیقاً جایی است که یک «ریویو» باید مکث کند: ارزش کتاب در این نیست که مارکس را رد یا تأیید کند، بلکه در این است که خواننده را مجبور می‌کند دوباره بپرسد سیاست چیست و چرا در جهان مدرن، این‌قدر آسان به امر اقتصادی، مدیریتی یا اجتماعی فروکاسته می‌شود. 🔸از منظر خواننده فارسی‌زبان، اهمیت کتاب دوچندان می‌شود، چون مارکس در فضای فکریِ ما اغلب یا به صورت شعاری و ایدئولوژیک خوانده شده یا به عنوان مرجعِ اقتصادی و اجتماعی. آرنت، حتی اگر خوانشش مورد اختلاف باشد، امکان دیگری پیشنهاد می‌کند: خواندن مارکس به عنوان متفکری که «تعریف سیاست» را جابه‌جا کرد. این جابه‌جایی به‌خصوص برای جامعه‌ای که هم‌زمان با مسئله عدالت اجتماعی و مسئله آزادی سیاسی دست‌وپنجه نرم می‌کند، پرسش‌برانگیز است. آرنت به ما یادآوری می‌کند که ممکن است پروژه‌های رهایی‌بخش، اگر تماماً در افق تولید و ضرورت تعریف شوند، در نهایت به شکل‌هایی از سلطه و مدیریت بدل شوند؛ و این هشدار، بدون آنکه ضدعدالت باشد، می‌خواهد سیاست را از غرق‌شدن در اقتصاد نجات دهد ibna.ir/x6J57 @ibna_official

🔰از گرانی کاغذ تا روایت چوبک و هدایت در «ایبنا پلاس»؛ دومین قسمت پادکست هفتگی خبرگزاری کتاب ایران منتشر شد 🔸️دومین قسمت پادکست «ایبنا پلاس» منتشر شد؛ پادکست هفتگی خبرگزاری کتاب ایران که هر سه‌شنبه به مرور مهم‌ترین خبرها، رویدادها و موضوعات روز حوزه کتاب و نشر می‌پردازد. در این قسمت، ساجده سلیمی و بهاءالدین مرشدی اجرای برنامه را بر عهده دارند و با حضور ساره گودرزی و محسن آزموده، موضوع گرانی قیمت کاغذ و تأثیر آن بر بازار کتاب بررسی می‌شود؛ همچنین کتاب‌ها و فیلم‌های تازه معرفی می‌شوند. در بخش دیگری از برنامه نیز گفت‌وگویی با علیرضا میرعلی‌نقی درباره صادق چوبک و صادق هدایت و جایگاه این دو نویسنده در ادبیات. ibna.ir/x6J5y @ibna_official

🔰روایت مقاومت فرهنگی در غزه؛ از زیر آوار تا چادر؛ تولد دوباره یک کتابخانه در غزه 🔸مرد کتاب‌دوست فلسطینی پس از نابودی کتابخانه‌اش، صدها جلد کتاب را از میان ویرانه‌ها بیرون کشید و در چادری کوچک در دیرالبلح بار دیگر کتابخانه‌ای برپا کرد 🔸سعد برای نجات کتاب‌هایش سه روز پیاپی با دستان خالی و بدون تجهیزات، جان خود را به خطر انداخت و صدها جلد کتاب را از میان ویرانه‌های خانه چهارطبقه خود بیرون کشید؛ خانه‌ای که محل زندگی خانواده‌اش و همچنین انبار کتاب‌های او بود. سعد هر صبح میان کتاب‌هایش می‌نشیند، گردوغبار را از روی آنها پاک می‌کند و تلاش می‌کند از این گنجینه فرهنگی محافظت کند. او به الجزیره نت گفته است که بیش از هر چیز از فضای نامناسب و نبود امکانات نگهداری برای کتاب‌هایی رنج می‌برد که نیمی از عمرش را صرف جمع‌آوری آنها کرده است. ibna.ir/x6J5K @ibna_official

🔰ایبنا  به یاد رهبر شهید گزارش می‌دهد؛ مسئولان بدانند؛ ترویج کلام خدا امتیاز نیست، وظیفه است 🔸رهبر شهید به عنوان یک عالم مسلط به زبان عربی و قرآن‌خوان به شهادت جامعه قرآنی کشور، بزرگترین مروج کلام خدا در جامعه بعد از انقلاب بودند 🔸️«آقا عشق عجیبی به قرآن داشتند، خودشان تلاوت این کتاب آسمانی را بسیار جدی می گرفتند و انس عمیقی با این کتاب داشتند. این انس همه تفکرات رهبر شهید را تحت الشاع قرار داده بود.» 🔸️اگر آثار آقا را قبل و بعد از انقلاب رصد کنیم، می‌بینیم که همه افکار رهبر شهید همواره تحت تاثیر مبانی قرآنی بوده است. کتاب « طرح کلی اندیشه اسلامی» یکی از معروف‌ترین آثار رهبر شهید که محتوای آن سخنرانی‌های ایشان در مسجد امام حسن مجتبی (ع) مشهد در سال ۵۰ است؛ نمونه بارزی است که نشان می‌دهد افکار ایشان قبل و بعد از انقلاب متاثر از قرآن بوده است. ibna.ir/x6J6c @ibna_official

🔰رئیس اتحادیه ناشران و کتابفروشان به ایبنا پاسخ داد؛ چه خبر از کارگروه صیانت از حقوق ناشران و کتابفروشان؟ ورود چهره‌ها برای مقابله با کتاب‌های قاچاق در میدان 🔸رئیس اتحادیه ناشران و کتابفروشان از آخرین اقدامات کارگروه صیانت از حقوق ناشران و کتابفروشان خبر داد و از تشکیل پویش آگاهی‌بخشی درباره آسیب‌زایی کتاب‌های قاچاق با مشارکت چهره‌های فرهنگی و هنری گفت. 🔸تلاش داریم از ظرفیت افرادی که سخن و حضورشان در جامعه اثرگذار است استفاده کنیم، ادامه داد: این کار انجام می‌شود تا مردم آگاه شوند هنگام خرید کتاب، نسخه‌های اصل و معتبر را از ناشران و کتابفروشی‌های دارای هویت تهیه کنند، خرید کتاب از مراکز غیررسمی و دستفروشان، هرچند ممکن است با تخفیف‌های چشمگیر همراه باشد، در نهایت به زیان صنعت نشر و حتی خود مخاطب تمام می‌شود. 🔸️اگر مخاطبان کتاب خرید از کتابفروشی‌های معتبر و فروشگاه‌های دارای مجوز را به یک مطالبه و عادت فرهنگی تبدیل کنند، بخش مهمی از بازار کتاب‌های قاچاق از بین خواهد رفت. حق مردم است که کتاب اصل، باکیفیت و معتبر خریداری کنند و حق ناشران و پدیدآورندگان نیز این است که حاصل سال‌ها تلاش و سرمایه‌گذاری آنها مورد حمایت قرار گیرد ibna.ir/x6J5Y @ibna_official

🔰روایتی مستند از حیدر رقابی در بخارا؛ کامیار عابدی: «مرا ببوس» را از دل افسانه‌ها بیرون آوردم 🔸نشست عصر یکشنبه‌های بخارا با محوریت رونمایی و بررسی کتاب «مرا ببوس، زندگی و سروده‌های حیدر رقابی» با حضور کامیار عابدی، میرعلیرضا میرعلی‌نقی و علی دهباشی برگزار شد. 🔸یکی از محورهای اصلی سخنان میرعلیرضا میرعلی‌نقی، روایت‌های شکل‌گرفته درباره ترانه «مرا ببوس» بود. او با انتقاد از گسترش روایت‌های غیرمستند درباره این اثر گفت: درباره «مرا ببوس» در طول سال‌ها روایت‌های فراوانی نقل شده، اما بسیاری از آن‌ها بر پایه اسناد تاریخی نیستند. اگر امروز بخواهیم درباره این ترانه سخن بگوییم، باید به منابع دست اول رجوع کنیم، نه به افسانه‌هایی که طی دهه‌ها ساخته شده‌اند. 🔸به اعتقاد او، ارزش کتاب کامیار عابدی در همین نکته است که تلاش می‌کند مرز میان افسانه و واقعیت را روشن کند. میرعلی‌نقی همچنین به اهمیت گردآوری آثار پراکنده حیدر رقابی اشاره کرد و گفت: از رقابی کتاب منسجمی در اختیار نداشتیم و آثار او سال‌ها به صورت پراکنده باقی مانده بود. این کتاب فقط یک زندگی‌نامه نیست، بلکه احیای بخشی از میراث ادبی اوست. 🔸عابدی در بخشی از سخنانش، برای توضیح جهان شعری رقابی، او را با یکی از مهم‌ترین شاعران عصر مشروطه مقایسه کرد. او گفت: اگر شعرهای گردآوری‌شده در این کتاب را بخوانید، احساس می‌کنید با شاعری روبه‌رو هستید که با همان شور و هیجان روزگار خود، وقایع سیاسی را ثبت کرده است. از این منظر، حیدر رقابی را می‌توان نوعی «میرزاده عشقیِ جوان» دانست. 🔸به گفته او، رقابی نه‌تنها آثار عشقی را با دقت خوانده بود، بلکه آشکارا خود را ادامه‌دهنده همان مسیر می‌دانست و در چند شعر نیز به میرزاده عشقی اشاره کرده است. ibna.ir/x6J6h @ibna_official