🔰گزارشی از یک صنعت پرطرفدار ادبیات کودک‌ونوجوان؛ باورتان نمی‌شود چه کشورهایی کتاب مانگا تولید می‌کنند 🔸آنچه این کشورها را به هم نزدیک می‌کند، لزوماً تولید «انیمه» به معنای ژاپنی آن نیست؛ بلکه استفاده از زبان تصویری‌ای است که انیمه و مانگا در جهان محبوب کرده‌اند. قاب‌های پویا، شخصیت‌های اغراق‌شده، روایت‌های چندقسمتی، ترکیب متن و تصویر و توجه ویژه به جهان‌سازی، اکنون دیگر مختص یک کشور نیستند 🔸️از نظر اصطلاح‌شناسی، مانگا به‌معنای دقیق کلمه به کمیک ژاپنی گفته می‌شود و نمی‌توان هر کتابی را که ظاهر انیمه‌ای دارد «مانگا» نامید. در چین اصطلاح «مانهوا» و در کره جنوبی «مانهوا» یا «وبتون» رایج است و در کشورهای دیگر نیز عناوینی مانند «مانگای غربی» یا «کمیک متأثر از مانگا» استفاده می‌شود. با این حال، وجه مشترک همه آنها تأثیر چشمگیر زبان تصویری ژاپنی است؛ زبانی که از قاب‌بندی و طراحی شخصیت تا روایت اپیزودیک و توجه به حالات چهره و حرکت را دربرمی‌گیرد. 🔸اگر قرار باشد کشوری را نام ببریم که در کنار ژاپن یک نظام مستقل برای تولید داستان‌های تصویری آسیایی ساخته، چین یکی از نخستین گزینه‌هاست. در چین این آثار عمدتاً با عنوان مانهوا (Manhua) شناخته می‌شوند و در سال‌های اخیر همزمان با گسترش انیمیشن و اقتباس‌های تصویری، جایگاه قابل توجهی در صنعت کتاب و سرگرمی پیدا کرده‌اند. 🔸شاید عجیب‌ترین گزینه در این فهرست فرانسه باشد؛ کشوری که خود یکی از مهم‌ترین خاستگاه‌های سنت کمیک اروپایی است. با این حال، فرانسوی‌ها در دهه‌های اخیر هم به مصرف‌کنندگان بزرگ مانگا هستند و هم بخشی از صنعت نشر و تولید آثار متأثر از مانگا را نیز شکل داده‌اند. 🔸ژاپن همچنان خاستگاه و یکی از قدرتمندترین مراکز این صنعت است، اما زبان مانگا دیگر فقط به زبان ژاپنی حرف نمی‌زند. در کشورهای مختلف، نویسندگان و تصویرگران این زبان را یاد گرفته‌اند و حالا با واژگان فرهنگی خودشان داستان‌های تازه‌ای می‌نویسند؛ داستان‌هایی که ممکن است روزی از صفحات یک کتاب در چین، کره، فرانسه، آمریکا یا هند آغاز شوند و سرانجام به صفحه نمایش مخاطبانی در سراسر جهان برسند. ibna.ir/x6JB8 @ibna_official

🔰گفت‌وگو با فریدون مجلسی به مناسبت ۲۸ مرداد ۱۳۳۲؛ کودتا نبود، برکناری نخست‌وزیر با قانون اساسی غیردموکراتیک بود 🔸فریدون مجلسی گفت: هرگز بیزاری خود را از رفتار فاتحانه و بستانکارانه نظامیان در چند سال نخست، که با پیدایش ساواک نیز به آنان به ارث رسید، فراموش نکرده‌ام؛ اما آگاهی‌های بعدی موجب تعدیل نظرم هم درباره شخصیت اسطوره‌ای‌شده مصدق و هم درباره چگونگی برکناری او شد. امروز دیگر آن واقعه را «کودتا» نمی‌دانم، بلکه آن را برکناری نخست‌وزیر بر اساس قانون اساسی، در جامعه‌ای غیردموکراتیک و با قانون اساسی‌ای غیردموکراتیک می‌دانم. 🔸آمریکا از برکناری مصدق بسیار خشنود بود، زیرا از برنامه‌های حزب توده اطلاعات داشت، هرچند هنوز تمام ابعاد سازمان افسری آن کشف نشده بود. نگرانی آمریکا به حدی بود که در اسناد سری، چندین روز پیش از ۲۸ مرداد، گزارشی از شورای امنیت ملی آمریکا وجود دارد که بر اساس آن، آیزنهاور از آلن دالس، رئیس سیا، می‌پرسد اگر حزب توده موفق شود با کودتا بر تهران مسلط شود، آیا «پلانB » یا برنامه جایگزینی وجود دارد؟ 🔸️ زیرا اولاً از یک هزینه و خطر جنگی آسوده شد و ثانیاً با مشارکت در کنسرسیوم بین‌المللی صنعت نفت ایران، طبیعتاً از منافع آن بهره‌مند شد. اما اعمال زور زاهدی برای خلع مصدق، به نظر من، نیاز به «دوپینگ خارجی» نداشت. زیرا در ۲۷ مرداد، اتفاقاً پس از دیدار سفیر آمریکا با مصدق، به حزب توده دستور داده شد خیابان‌هایی را که چند روز در اختیار داشت ترک کند. فردای آن روز، صبح ۲۸ مرداد، ۲۷ تانک از پادگان اقدسیه حرکت کردند. چون بنزین نداشتند، در پمپ دروازه دولت سوخت‌گیری کردند و راهی خیابان کاخ شدند 🔸پس از ۲۸ مرداد، مصدقی‌ها و گروه‌های چپ، بازندگان اصلی و ناراضی بودند. شاه نیز اعتبار خود را نزد طرفداران مصدق و روشنفکران چپ‌گرا، از جمله بخشی از نویسندگان، شاعران و هنرمندان، تا حدود زیادی از دست داد و بیشتر متکی به حمایت فرودستان و توده مردم بود. بسیاری دیگر نیز اساساً درگیر این موضوع نبودند و در برنامه توسعه کشور به کار خود مشغول بودند. با توجه به سرکوب شدید حزب توده، نویسندگان و روشنفکرانی که اغلب تمایلات چپ داشتند، به منتقدانی محتاط تبدیل شدند. ibna.ir/x6Jzz @ibna_official

🔰تبدیل پوشش به روایت و تبدیل کتاب به بخشی از سبک زندگی؛ از لباس تا گفت‌وگوی فرهنگی؛ وقتی کتاب وارد جهان پوشاک می‌شود 🔸رابطه ادبیات و سبک پوشش دیگر به الهام گرفتن طراحان از رمان‌ها و شخصیت‌های ادبی محدود نیست؛ کتاب امروز به اکسسوری، منبع هویت فرهنگی و حتی محور باشگاه‌ها و محافل ادبی خانه‌های بزرگ پوشاک تبدیل شده است. از جوآن دیدیون و ویرجینیا وولف تا کیف‌هایی با الهام از جلد کتاب‌ها و کتاب‌فروشی‌های لوکس، مرز میان ادبیات، هنر و سبک زندگی بیش از هر زمان دیگری در حال محو شدن است. 🔸رابطه ادبیات و سبک پوشش تنها در مجموعه‌های لباس باقی نمانده است. در سال‌های اخیر، خود کتاب نیز به موضوع طراحی اکسسوری تبدیل شده است. خانه کوچ مجموعه‌ای از آویزهای چرمی را با الهام از کتاب طراحی کرده است؛ کتاب‌هایی کوچک با جلدهای برجسته و جزئیات ظریف که می‌توان آنها را به کیف و دیگر لوازم شخصی متصل کرد. 🔸این تحولات را می‌توان بخشی از تغییر جایگاه کتاب در فرهنگ معاصر دانست. در شرایطی که بخش بزرگی از مطالعه و مصرف فرهنگی به فضای دیجیتال منتقل شده، کتاب چاپی همچنان توانسته جایگاه خود را حفظ کند؛ حتی در برخی موارد، به نشانه‌ای از هویت فرهنگی و سلیقه فردی تبدیل شده است. ورود کتاب به جهان سبک پوشش نیز از همین منظر قابل توجه است. فردی که کتابی را در دست می‌گیرد یا روی میز کافه می‌گذارد، تنها یک اثر ادبی را حمل نمی‌کند؛ انتخاب او می‌تواند بخشی از تصویری باشد که می‌خواهد از خود ارائه دهد. ibna.ir/x6Jy8 @ibna_official

🔰تانا فرنچ؛ پدیده ایرلندی که فاتح فهرست تریلرهای قرن شد 🔸نشریه نیویورک‌تایمز و مخاطبانش با انتشار دو فهرست مجزا از برترین تریلرهای قرن ۲۱، تانا فرنچ، نویسنده ساکن دوبلین را به عنوان موفق‌ترین چهره ادبی این حوزه معرفی کردند. کارشناسان و مخاطبان نیویورک‌تایمز، آثار او را در ردیف بزرگانی چون جان لوکاره و گیلیان فلین نشاندند. 🔸در هر دو فهرست، رمان «در جنگل» (In the Woods)، نخستین اثر فرنش در سال ۲۰۰۷ بهترین کتاب او شناخته شد. این رمان رتبه ششم را در جایگاه خوانندگان و رتبه سوم را در ارزیابی کارشناسان به دست آورد. نیویورک تایمز این رمان را «تصویری هوشمندانه و فوق‌العاده فضاساز از فقدان، حافظه و معماهای بی‌پایان رفتار انسانی» خوانده است. رمان «در جنگل» آغازگر مجموعه شش‌جلدی جوخه قتل دوبلین (Dublin Murder Squad) بود که در سال ۲۰۱۶ پایان یافت. ibna.ir/x6JxB @ibna_official

🔰هوش مصنوعی و ادبیات جنایی؛ دیپ‌فیک قواعد رمان‌های جنایی را نیز تغییر داده است! 🔸گسترش فناوری «دیپ‌فیک» تنها شیوه تولید محتوای جعلی را تغییر نداده، بلکه به اعتقاد یک نویسنده استرالیایی، قواعد روایت در رمان‌های جنایی را نیز دگرگون کرده است؛ تا جایی که در این آثار، دیگر نه تصویر و صدا، بلکه اعتماد و حقیقت به اصلی‌ترین معما تبدیل شده‌اند. 🔸خطر دیپ‌فیک زمانی دوچندان می‌شود که به‌صورت هدفمند برای فریب افراد به کار گرفته شود. او به پرونده‌ای در هنگ‌کنگ اشاره می‌کند که در آن، یکی از کارکنان بخش مالی یک شرکت مهندسی، پس از شرکت در یک جلسه ویدئویی که همه حاضران آن با فناوری دیپ‌فیک شبیه‌سازی شده بودند، بیش از ۲۵ میلیون دلار به حساب کلاهبرداران منتقل کرد. همچنین انتشار تبلیغات جعلی با حضور چهره‌های مشهور یا ویدئوهای ساختگی از سیاستمداران را از دیگر نمونه‌های سوءاستفاده از این فناوری می‌داند. 🔸️گسترش دیپ‌فیک تنها قربانیان بی‌گناه را با خطر ترور شخصیت مواجه نمی‌کند، بلکه راهی برای انکار مدارک واقعی نیز در اختیار افراد قرار می‌دهد. به گفته او، همان‌گونه که در سال‌های گذشته برخی افراد در واکنش به افشاگری‌ها مدعی می‌شدند «حسابم هک شده است»، اکنون نیز ممکن است ادعا کنند «دیپ‌فیک شده‌ام»؛ دفاعی که به‌ویژه برای افراد ثروتمند و صاحبان نفوذ، با بهره‌گیری از شرکت‌های مدیریت اعتبار و شبکه‌های تبلیغاتی، می‌تواند به ابزاری برای تغییر افکار عمومی تبدیل شود. ibna.ir/x6Jc9 @ibna_official

🔰در تکریم از آزادگان برگزار شد؛ نکاتی از گزارش‌های محرمانه از اسرای ایرانی 🔸معصومه آباد، مؤلف کتاب من زنده‌ام گفت: در گزارش محرمانه‌ای که از وضعیت اسرای ایرانی در عراق منتشر شد، عراقی‌ها دریافتند ادامه جنگ بی‌فایده است. 🔸در واقع اسرای ایرانی در عراق، برشی از جامعه ایران بودند و فرهنگ مقاومت را از جامعه خود وام می‌گرفتند. به خاطر دارم در سال‌های پایانی اسارت، گروهی از پژوهشگران و تاریخ‌نگاران به اردوگاه‌ها آمدند و اسنادی از مصاحبه با اسرا گردآوری کردند. 🔸بعدها وقتی گزارش این بازدید منتشر شد، در آن ذکر شده بود که در اینجا افرادی اسیر هستند که می‌توان آن‌ها را بازیگران جنگ جهانی سوم دانست. در کنار این گروه، جامعه‌شناسانی نیز حضور داشتند که تحلیل کردند بهتر است جنگ عراق و ایران پایان یابد؛ چرا که حریف این نیروهای معتقد، صبور و آماده در صحنه جنگ نیست. ibna.ir/x6JBd @ibna_official

🔰نگاهی به نمایش «اوراتوریای اتهام»؛ ما دستورات را اطاعت کردیم 🔸نمایش «اوراتوریای اتهام» به کارگردانی محمودرضا رحیمی، اقتباسی آزاد از نمایشنامه‌ی مستند «بازجویی» اثر پیتر وایس، این روزها روی صحنه است. 🔸️محور دفاعیه‌ متهمان نمایش یک جمله است: ما دستورات را اطاعت کردیم. همین جمله، سال‌ها پیش‌تر، در دادگاه اورشلیم از زبان آدولف آیشمن هم شنیده شده بود؛ کسی که مسئول سازمان‌دهی انتقال میلیون‌ها یهودی به اردوگاه‌های مرگ بود. هانا آرنت، فیلسوف آلمانی‌-آمریکایی که آن دادگاه را از نزدیک پی گرفت، به‌جای آنکه در آیشمن دنبال انگیزه‌ای شیطانی یا نفرتی عمیق بگردد، به نتیجه‌ای غیرمنتظره رسید: او نه هیولا بود و نه دیوانه، بلکه کارمندی معمولی بود که وظیفه‌اش را با «کارآمدی» انجام می‌داد، بی‌آنکه لحظه‌ای درباره‌ی معنای آنچه انجام می‌دهد بیندیشد. 🔸️درجه‌ همکاریِ متهمانِ نمایش با یکدیگر یکسان نیست: برخی نقشی کوتاه و حاشیه‌ای داشته‌اند، برخی دیگر سال‌ها در قلبِ نظامِ اردوگاه فعالیت کرده‌اند. اما نکته‌ی مهم این است که مفهوم ابتذال شر، دقیقاً همین طیف را توضیح می‌دهد؛ چرا که آرنت شر را در یک تصمیمِ واحد یا یک لحظه‌ی هولناک جست‌وجو نمی‌کرد، بلکه آن را در انباشتِ اقدامات کوچک و روزمره‌ای می‌دید که هرکدام به‌تنهایی چندان مهم به نظر نمی‌رسند. ibna.ir/x6JBt @ibna_official

🔰انتشار کتاب «در میانه بحران: احزاب ایرانی و نهضت ملی نفت»؛ واکاوی کنش‌گری احزاب با تکیه بر نظریه «بحران» توماس اسپریگنز 🔸نویسندگان در کتاب «در میانه بحران: احزاب ایرانی و نهضت ملی نفت»، مسیر تاریخی ایران را از آغاز تکاپو برای ملی کردن نفت تا پیامدهای کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ و انعقاد قرارداد کنسرسیوم، مسیری که به تعبیر نویسندگان از «ملی شدن» به «ملی‌زدایی» انجامید، واکاوی کرده‌اند. 🔸تبیین فضای تاریخی و زمینه‌های شکل‌گیری احزاب سیاسی، نیازمند منابع اسنادی و آرشیوی و مرامنامه و گزارش فعالیت‌های احزاب است. کتاب «در میانه بحران» تلاش دارد با گونه‌شناسی احزاب سیاسی شاخص دوره مورد اشاره، رفتار گروه‌های سیاسی را در جریان نهضت ملی‌شدن نفت مورد بررسی قرار دهد و چرایی و چگونگی این‌رفتارها را در ارتباط با بحران‌های پیش روی نهضت ملی‌شدن نفت بررسی کند. 🔸️در بخشی از این‌ کتاب آمده است: «در میان دیگر سران نام‌آشنای جبهه ملی نیز در این‌رابطه اتفاق نظر وجود نداشت؛ در میتینگ ۲۵ مرداد ۳۲ و در حالی که فاطمی بر لغو سلطنت اصرار داشت، شایگان بر شعار مشروطه‌خواهانه «شاه باید سلطنت کند و نه حکومت» تاکید می‌کرد؛ زیرک‌زاده خواهان تشکیل شورای سلطنتی بود و سنجابی نیز در ملاقات روز بعد با مصدق از لحن و سخنان فاطمی در میتینگ بهارستان انتقاد کرد و گفت: «بهتر بود ایشان به عنوان وزیر امور خارجه که حرفشان حرف دوست است این‌گونه سخن نمی‌گفتند.» خود مصدق هم در صدد تشکیل شورای سلطنت به ریاست علی‌اکبر دهخدا برآمد. این‌موضوع نشانه اختلاف راهبردی بین رهبران جبهه ملی بود. ibna.ir/x6JBq @ibna_official