🔰به مناسبت روز ملی مبارزه با استعمار انگلیس؛ انتشار نمایشگاه مجازی اسناد شش دهه مبارزه با استعمار انگلیس 🔸نمایشگاه مجازی اسناد «مبارزه با استعمار انگلیس» با ارائه ۴۷ عنوان در قالب ۵۵ برگ سند از گنجینه آرشیو ملی ایران منتشر شد. 🔸اسناد ارائه‌شده در این نمایشگاه بیش از شش دهه از تاریخ معاصر ایران را پوشش می‌دهند و نمونه‌هایی از مداخلات سیاسی، نظامی و اقتصادی بریتانیا و واکنش مردم، علما، اصناف، عشایر و نهادهای حکومتی ایران را از نهضت تنباکو تا جنگ‌های جهانی و نهضت ملی‌شدن صنعت نفت بازتاب می‌دهند. 🔸قدیمی‌ترین اسناد این مجموعه به اعتراض‌های شکل‌گرفته پس از انعقاد و لغو قرارداد انحصار دخانیات، معروف به قرارداد رژی، مربوط است. رونوشت تلگراف‌های امین‌السلطان به علمای قم و حکام ولایات درباره ادامه اعتراض‌ها پس از لغو قرارداد و عریضه مردم تبریز با عنوان «اعلان ملت اسلام» در مخالفت با واگذاری امتیاز دخانیات به بیگانگان، از جمله این آثار است 🔸بخش پایانی نمایشگاه به نهضت ملی‌شدن صنعت نفت و حمایت گروه‌های مختلف جامعه از دولت محمد مصدق اختصاص دارد. نامه کارکنان فرمانداری دزفول درباره اختصاص بخشی از حقوق خود به اجرای قانون خلع ید از شرکت سابق نفت، پیام آیت‌الله سیدابوالقاسم کاشانی درباره مقابله با نفوذ سیاسی انگلستان و اعلامیه‌های علما و اصناف شهرهای یزد، بابل، ساری، تهران و همدان، از جمله این اسناد است. ibna.ir/x6JTK @ibna_official

🔰از سوی انتشارات نشراوی به چاپ دوم رسید؛ قبله‌ عالمِ دیروز، امروز به‌دنبال قبله‌ای تازه است 🔸ناصرالدین‌شاه در این روایت از گور برمی‌خیزد و به سفر خیالی در قلاع بختیاری می‌رود. در این روایت، قبله‌ عالمِ دیروز، امروز خود به‌دنبال قبله‌ای تازه است. قبله‌ای که دیگر نه در تخت سلطنت، بلکه در چشم‌های مردم، در سنگ‌های قلعه‌ها و در زمزمه‌های فراموش‌شده رعیت نهفته است. 🔸رویکرد فلسفی به قدرت، بازنمایی مردم به جای ساختار، و نقد تاریخ رسمی از منظر حاشیه‌ها، این اثر را به یکی از نمونه‌های نادر ادبیات معاصر ایران در حوزه بازخوانی هویت ملی بدل کرده است. این اثر سهم اقوام در تاریخ ایران را بازتعریف کرده و در تقویت وحدت ملی از مسیر تنوع فرهنگی، نقش‌آفرین بوده است. همچنین از منظر گردشگری فرهنگی و میراث ناملموس، این اثر می‌تواند بستری برای توجه دوباره به ظرفیت‌های تاریخی‌ـ‌فرهنگی مناطق کمتر دیده‌شده کشور باشد. 🔸کتاب «قبله در قلاع؛ مراسلات مشروطه» روایتی متفاوت از تاریخ مشروطه ارائه می‌دهد و با بهره‌گیری از عناصر داستانی و تخیل ادبی، مخاطب را به سفری در جغرافیای تاریخی سرزمین بختیاری می‌برد. در این اثر، شخصیت ناصرالدین‌شاه در قالب روایتی خیالی از جایگاه تاریخی خود فاصله می‌گیرد و وارد جهان قلاع و مردمانی می‌شود که بخشی از تاریخ مشروطه را رقم زده‌اند. از همین منظر، عنوان کتاب نیز واجد معنایی نمادین است؛ «قبله عالم» این بار در «قلاع» قرار می‌گیرد. 🔸نویسنده در این اثر با استفاده از مراسله، خواب‌نامه، سفرنامه خیالی، روایت تاریخی و طنز فلسفی، ساختاری متفاوت را تجربه کرده و با بازآفرینی نثر دوره قاجار، میان زبان تاریخی و نگاه معاصر پیوند برقرار کرده است. از دیگر محورهای مورد توجه در این کتاب، بازخوانی نقش شخصیت‌هایی همچون سردار اسعد بختیاری و بی‌بی مریم بختیاری در تاریخ مشروطه و توجه به نقش مردم، زنان، جغرافیاهای محلی و نیروهای خارج از مرکز در شکل‌گیری تحولات تاریخی ایران است. ibna.ir/x6JTw @ibna_official

🔰از سوی شورای کتاب کودک اعلام شد؛ نامزدهای ایرانی جایزه‌ی هانس کریستین اندرسن 🔸شورای کتاب کودک با معرفی رضا دالوند در بخش تصویرگری و احمد اکبرپور در بخش نویسندگی، در فهرست نامزدهای جایزه‌ی جهانی هانس کریستین اندرسن ۲۰۲۸ حضور خواهد داشت؛ اکبرپور برای دومین بار نامزد دریافت این جایزه شده است. 🔸دالوند جوایز و افتخارات بسیاری همچون جایزه‌ی بزرگ موزه کتاب تصویری اوشیما در ژاپن و قلم طلای بلگراد را به دست آورده و در مسابقه بین‌المللی تصویرگری نامی در کره جنوبی نیز مورد تقدیر قرار گرفته است. آثار او در چندین دوره از نمایشگاه تصویرگران بولونیا انتخاب شده‌اند و همچنین در فهرست کلاغ سفید کتابخانه مونیخ در سال‌های مختلف مورد توجه قرار گرفته‌اند. دالوند چهار دوره نیز نامزد جایزه یادبود آسترید لیندگرن بوده است. 🔸توجه به جهان ذهنی و عاطفی کودک و درک خلاقیت رها، بازیگوشانه و کشف‌گرانه او نیز در آثار دالوند دیده می‌شود. تصویرهای او اغلب فضایی برای تخیل و مشارکت فعال کودک فراهم می‌کنند و مخاطب را به کشف جزئیات و شکل‌دادن به معنا دعوت می‌کنند. خودپذیری، هویت، تفاوت، انتخاب و حقوق کودکان و بسیاری موضوعات فرهنگی و اجتماعی از جمله مضامینی هستند که در آثار او مورد توجه قرار گرفته‌اند. ibna.ir/x6JVd @ibna_official

🔰حضور چهره‌های شناخته‌شده در نخستین فهرست؛ رقابت گنکور ۲۰۲۶ با ۱۶ رمان آغاز شد 🔸نخستین فهرست جایزه‌ی ادبی گنکور ۲۰۲۶ با حضور ۱۶ رمان منتشر شد؛ نویسندگانی از نسل‌ها و پیشینه‌های مختلف ادبیات فرانسه در این فهرست حضور دارند. 🔸در میان نامزدها نویسندگان باسابقه‌ای مانند آن گودار، فیلیپ ژانادا، یانیک هانل، اولیویه رولن و پاتریس تریگانو دیده می‌شوند. در کنار آن‌ها، نویسندگانی مانند لیلیا حسّین و آنندا دوی، نویسنده‌ی موریتیایی، نیز توانسته‌اند توجه منتقدان را جلب کنند. 🔸یکی از نکات قابل توجه این فهرست حضور چند نویسنده‌ی نخستین‌بار است. تلیسون اورلیَن، نویسنده‌ی ۳۸ ساله‌ی هائیتی که اکنون در کانادا زندگی می‌کند، با نخستین رمان خود در این رقابت حضور دارد. اولیویه گروندو نیز که سه سال به‌عنوان گروگان فرانسوی در ایران نگهداری می‌شد و در سال ۲۰۲۵ به فرانسه بازگشت، با نخستین رمان خود به نام «ژوزف در شب» در فهرست گنکور قرار گرفته است. 🔸از میان ناشران، گالیمار با چهار رمان بیشترین حضور را در این فهرست دارد. دو رمان نیز از سوی انتشارات گراسه منتشر شده‌اند؛ آثاری که در آخرین فصل ادبی تحت مدیریت مدیرعامل پیشین این انتشارات، اولیویه نورا، منتشر شده‌اند. ibna.ir/x6JTF @ibna_official

🔰بررسی کتاب «پوپولیسم در جهان عرب؛ مورد تونس ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۴»؛ پوپولیسم در جهان عرب چگونه شکل می‌گیرد؟ 🔸وب‌سایت «العربی الجدید» در مقاله‌ای به بررسی کتاب تازه‌ی عبدالکریم بدرخان پرداخته است؛ پژوهشی که مفهوم پوپولیسم را در جهان عرب بررسی می‌کند و با تمرکز بر دوران ریاست‌جمهوری قیس سعید در تونس، از سال ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۴، تلاش دارد ویژگی‌ها و زمینه‌های شکل‌گیری گفتمان پوپولیستی را توضیح دهد 🔸پژوهشگر سوری عبدالکریم بدرخان در کتاب «الشعبویة فی العالم العربی ــ حالة تونس 2019-2024» («پوپولیسم در جهان عرب؛ مورد تونس ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۴») که سال ۲۰۲۶ توسط انتشارات صحوف در قونیه منتشر شده، از این ایده‌ی اساسی آغاز می‌کند که پوپولیسم یک ایدئولوژی منسجم نیست؛ بلکه شیوه‌ای خاص برای فهم سیاست است که جامعه را به دو اردوگاه مقابل تقسیم می‌کند: از یک سو «مردم واقعی» و از سوی دیگر «نخبگان فاسد». در این چارچوب، رهبر پوپولیست مدعی می‌شود که تنها او قادر است اراده‌ی عمومی را بیان کند. 🔰در بخش کاربردی کتاب، بدرخان گفتمان سیاسی قیس سعید را به‌طور مفصل تحلیل می‌کند و به این نتیجه می‌رسد که این گفتمان عناصر اصلی پوپولیسم در تعریف دانشگاهی آن را دارد. گفتمان سعید بر یک دوگانه‌ی اخلاقی روشن استوار است: مردمی درستکار در برابر نخبگانی فاسد. در این گفتمان، رئیس‌جمهور جایگاه مترجم یگانه‌ی اراده‌ی مردم را پیدا می‌کند و احزاب سیاسی و مجلس نمایندگان نیز به‌طور مستمر مورد انتقاد قرار می‌گیرند. با این حال، بدرخان میان پوپولیسم قیس سعید و بسیاری از نمونه‌های پوپولیسم غربی تفاوت‌هایی می‌بیند. به گفته‌ی او، پوپولیسم سعید وابستگی کمتری به گفتمان رسانه‌ای پرهیاهو و شبکه‌های اجتماعی دارد و بیشتر به زبان حقوقی و قانون اساسی گرایش نشان می‌دهد. ibna.ir/x6JPJ @ibna_official

🔰ادبیات و هنر ایران در سوگ یک چهره‌ی اثرگذار؛ جواد مجابی، نویسنده، شاعر و هنرمند معاصر، درگذشت 🔸جواد مجابی، نویسنده، شاعر، طنزپرداز، نقاش و منتقد ادبی و هنری، درگذشت. خانواده‌ی او اعلام کرده‌اند که پیکر این نویسنده و هنرمند تنها با برگزاری مراسم تشییع بدرقه خواهد شد و مراسم دیگری برگزار نمی‌شود. 🔸جواد مجابی ۲۲ مهر ۱۳۱۸ در قزوین متولد شد و از دهه‌ی ۱۳۴۰ فعالیت ادبی و هنری خود را آغاز کرد. او در طول بیش از شش دهه فعالیت، در حوزه‌های شعر، داستان، رمان، طنز، نقد ادبی و هنری و نقاشی آثار متعددی خلق کرد و از چهره‌های شناخته‌شده‌ی فرهنگ معاصر ایران بود. 🔸جواد مجابی از چهره‌های نسل نویسندگان و هنرمندانی بود که ادبیات، هنرهای تجسمی، مطبوعات و نقد فرهنگی را در کنار یکدیگر تجربه کردند و آثار او طی چند دهه در جریان‌های مختلف فرهنگی ایران حضور داشت. ibna.ir/x6JVz @ibna_official