*🔰ضرورت و اهمیت مفهوم‌شناسی تاریخ در گفت‌وگو با بهزاد کریمی؛ دوران کرّ و فرّ پست‌مدرنیسم در جهان به سر آمده* 🔸متاسفانه در ایران ما هیچ‌گاه نتوانسته‌ایم مکتب‌های تاریخ‌نگاری مشخصی داشته باشیم. به این معنا که برای دهه‌ها حول محور یک یا چند شخصیت دانشگاهی با مد نظر قرار دادن ایده‌هایی روشن و متمایز، آثار تاریخ‌نگارانه تولید شود. سال‌هاست بیشتر مباحثی را که در این زمینه مطرح می‌شود افراد مشخصی مطرح می‌کنند که اصلاً نماینده‌ی مکتب خاصی نیستند و صرفاً بر اساس علاقه و ذوق شخصی این مباحث را دنبال کرده‌اند. 🔸به گزارش سرویس دین و اندیشه خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - محسن آزموده؛ در سال‌های اخیر موضوع نوع نگاه و رویکرد به تاریخ در میان اهالی تاریخ ایران داغ شده است، بحثی که اگرچه به طور تخصصی ذیل موضوع به نظر پیچیده و انتزاعی فلسفه تاریخ می‌گنجد، اما اصل آن خیلی ساده و قابل فهم است: آیا تاریخ نگاران باید بیشتر به توصیف و روایت دقیق و عمیق و گسترده بپردازند یا درباره نوع نگاه به تاریخ و مباحث نظری پیرامون آن حساسیت به خرج بدهند، مباحثی مثل اینکه تاریخ چیست؟ چه کسی یا کسانی و چطور آن را می‌نویسند؟ آیا روایتی واقع‌نما و طابق النعل‌بالنعل با واقعیت بیرونی است؟ آیا اصلاً می‌توان به آنچه فی‌الواقع رخ داده دسترسی پیدا کرد؟ از اینها مهم‌تر، آیا اصلاً واقعیتی بیرونی و عینی وجود دارد؟ و … الخ 🔻این گفت وگو را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xwW @ibna_official

🔰دربارۀ زندان‌نوشته‌های حسینقلی‌خان رستم ممسنی از ارس تا زاگرس از سنگینی وقایع مربوط به غائلۀ فارس و اخبار اعدام چند جوان ممسنی، برای بخت سوختۀ روزگار ایل و تبارم، شروه می‌خواندم و گریه می‌کردم. 🔸حسینقلی‌خان رستم ممسنی در این یادداشت‌ها، فضای اجتماعی و اقتصادی و سیاسی جهانی زمانۀ خود را تجزیه و تحلیل می‌کند و با جرأت به قلمرو مردم‌شناسی، حقوق، جامعه‌شناسی، ادبیات و هنر، زبان و موسیقی وارد می‌شود. 🔸گروه تاریخ و سیاست خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا): کتاب «از ارس تا زاگرس؛ نوشته‌های زندان حسینقلی‌خان رستم ممسنی» ویراستۀ سجاد محمدی و کوشش هوشنگ خسروی تلاشی برای جمع‌آوری دست‌نوشته‌های این شخصیت در زمان حضور او در زندان است که از سوی انتشارات نگاه منتشر شد. کتاب یادداشت‌هایی است برداشت شده از پانزده دفترچۀ حسینقلی‌خان رستم ممسنی. نگاهی به ساختار، رویکرد و محتوای فصل‌ها، اهمیت این کتاب را تبیین می‌کند و نشان می‌دهد که این اثر می‌تواند در مطالعه تاریخ پهلوی و هم‌چنین تاریخ عشایر ایران مفید و مثمر باشد 🔻ادامه یاداشت را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xx2 @ibna_official

🔰مروری بر کتاب «ناوگان جنگی ساسانیان» نیروی دریایی قدرت‌مند جهان باستان 🔸منابع تاریخی اطلاعاتی هرچند کم‌شمار اما نه کم‌اهمیت، دربارۀ وجود ناوگان جنگی ایرانِ ساسانی دارند. بدون در نظر گرفتن این اطلاعات از سویی دانسته‌های ما دربارۀ تاریخ نظامی ساسانیان را نمی‌توان کامل به‌شمار آورد و از سوی دیگر نگاه به تصویر کلی تحول شیوۀ جنگ ایرانیان تا اندازه‌ای یک‌سویه خواهد بود. 🔸گروه تاریخ و سیاست خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - کتاب «ناوگان جنگی ساسانیان» نوشتۀ ولادیمیرالکسی‌یویچ دمیتری‌یف با ترجمۀ محسن شجاعی از سوی نشر مرکز منتشر شده است. 🔸بر جلد کتاب زیرعنوان «افسانه یا واقعیت؟» آمده و همین زیرتیتر خوانندۀ کتاب‌های تاریخی به‌ویژه تاریخ ایران باستان را جذب می‌کند تا کتاب را تورق کند و دریابد که تاریخ دربارۀ ناوگان جنگی ساسانیان چه می‌گوید. برای خوانندگانی که کمابیش با تاریخ نظامی در دوران باستان آشنایی دارند، نام این کتاب ممکن است تا اندازه‌ای عجیب به نظر آید و پرسشی کاملاً منطقی را برانگیزد؛ مگر ساسانیان اصلاً ناوگان جنگی هم داشته‌اند؟! 🔻ادامه یادداشت را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xwm @ibna_official

🔰طلای سیاه و سال‌های نوستالوژیک فرهنگ ایران 🔸نجف دریابندری، صادق چوبک، محمدعلی موحد، حسن کامشاد، ابراهیم گلستان، اسماعیل فصیح، ابوالقاسم حالت، مسعود برزین و بسیاری دیگر از چهره‌های درخشان ادب و فرهنگ ایران در دهه‌های سی و چهل خورشیدی یک نقطه مشترک کمتردیده شده دارند و آن هم همکاری با وزارت نفت و یا گفتن و نوشتن از نفت است. 🔸گروه تاریخ و سیاست خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - حامد زارع: خاورمیانه را با مفاهیم و وقایع زیادی می‌توان به یاد آورد. جنگ، خشونت، مذهب، سنت‌گرایی، بنیادگرایی و از این دست چیزها! اما یکی از دقیق‌ترین و حتی مرکزی‌ترین عناصر حیاتی خاورمیانه متاخر «نفت» است. ایران در قلب خاورمیانه جلودار تحولات مبتنی بر نفت بوده است. دو سال پس از امضاء فرمان مشروطیت و تشکیل مجلس شورای ملی، دکل حفاری مستقر در چاه شماره یک مسجد سلیمان به نفت رسید و سرفصل جدیدی در ایران شکل گرفت. کشفی بزرگ که اولین اکتشاف نفت در خاورمیانه نیز به شمار می‌آمد. تسلیح ایران با نفت در قرن بیستم تقدیر متفاوتی برایش رقم زد. از توسعه چشم‌گیر صنعتی در دهه چهل تا شکوفایی اقتصادی در دهه پنجاه گرفته تا رخداد انقلاب ۱۳۵۷ که در وقوع آن، از اراده‌های سیاسی بازارهای جهانی نفت گرفته تا اعتصاب کارمندان شرکت ملی نفت، بدون تاثیر نبودند. در دهه‌های پس از تاسیس جمهوری اسلامی نیز عنصر نفت و انرژی اهمیت خود را از دست نداد. از توسعه میدان‌های گازی پارس جنوبی در دهه هشتاد گرفته که رونق اقتصادی فراوانی در پی داشت تا تحریم‌های سنگین ایالات متحده در دهه نود که رکود اقتصادی جبران‌ناپذیری را تا همین امروز به دنبال داشته است. ibna.ir/x6xxB @ibna_official

*🔰گفت‌وگوی ایبنا با دبیر اجرایی جایزه داستان و بازآفرینی؛ هدف اصلی جریان‌سازی بود* 🔸اصفهان - دبیر اجرایی جایزه ملی داستان و بازآفرینی گفت: هدف اصلی جایزه «داستان و بازآفرینی» جریان‌سازی بود که با تداوم یک حرکت شکل می‌گیرد. 🔸الهام زارع‌زاده به خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در اصفهان، درباره کیفیت آثار رسیده گفت: آثار دریافت‌شده شامل کیفیت‌های متفاوتی بود؛ اما طبق گزارش داوران هر دو مرحله، نویسندگان حرفه‌ای بسیاری از سراسر کشور در جایزه شرکت کردند و در کنارشان نویسندگان نوپا و متوسط نیز حضور یافتند. 🔸دبیر اجرایی جایزه ملی داستان و بازآفرینی با تأکید بر اینکه برای استعدادهای تازه باید برنامه‌های ویژه‌تری و برای نوقلمان بخش متمایزی را در مراحل بعدی در نظر گرفت، درباره تأثیر کارگاه‌های علمی و آموزشی بر کیفیت آثار اظهار کرد: این کارگاه‌ها قطعاً مؤثر بوده و قسمتی از فراخوان بوده است. ibna.ir/x6xxm @ibna_official

🔰پیوند کتاب‌ها با رسانه‌های تعاملی؛ آینده کتاب‌ها در دنیای فضاهای سه بعدی چگونه است؟ 🔸به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) به نقل از فاریوم، صنعت نشر کتاب در طی سالیان و دهه‌های گذشته تحت سلطه گروهی از اصناف بوده که دغدغه اصلی آنها فروش داستان و غیر داستان به عنوان کالا بوده است ولی این رویه در سال‌های اخیر با رشد تکنولوژی متحول شده و این روزها هر کسی قادر است داستان خود را در پلتفرم‌های دیجیتال منتشر کند. 🔸پلتفرم‌های خودنشر و دیجیتال شروع به شکستن این انحصار کرده‌اند و به نویسندگان مستقل دسترسی بیشتری برای ارتباط با مخاطبان خود فراهم کرده‌اند. رشد و توسعه فناوری‌های واقعیت مجازی (XR) این دسترسی را بیشتر هم کرده و در واقع نوعی غرق شدن مخاطبان در داستان ایجاد می‌کنند. 🔸از طریق فناوری XR، کتاب ها لزوماً نباید متنی ثابت در یک صفحه باشند و می‌توانند روایت‌های لایه‌بندی و تعاملی را ارائه دهند. خوانندگان می‌توانند در فضای مجازی که در آن چیزهایی در مقابلشان اتفاق می‌افتد، حرکت کنند، با شخصیت‌ها تعامل داشته باشند، یا داستان‌های متفاوتی را کشف کنند. ibna.ir/x6xtv @ibna_official

🔰گذری بر زندگی هوسرل به مناسبت زادروزش؛ پدر پدیدارشناسی 🔸هیچ درکی از فلسفه قرن بیستم بدون شناخت ادموند هوسرل کامل نیست و آثار او بر برخی از فیلسوفان بزرگ قرن بیستم مانند مارتین هایدگر و ژان پل سارتر تأثیر گذاشته است. 🔸به گزارش سرویس دین و اندیشه خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - الهام عبادتی؛ ادموند هوسرل از فیلسوفان آلمانی اتریشی مهم و تأثیرگذار سده بیستم و بنیانگذار پدیدارشناسی در ۸ آوریل ۱۸۵۹ در پروسنیتز (موراویا) به دنیا آمد. والدین او یهودی غیر ارتدوکس بودند. خود هوسرل و همسرش بعداً به مذهب پروتستان گرویدند. آنها سه فرزند داشتند که یکی از آنها در جنگ جهانی اول درگذشت. در سال‌های ۱۸۷۶ تا ۱۸۷۸ هوسرل در لایپزیگ به تحصیل نجوم پرداخت و در آنجا نیز در دوره‌های سخنرانی در ریاضیات، فیزیک و فلسفه شرکت کرد. از جمله، او سخنرانی‌های ویلهلم وونت در مورد فلسفه را شنید. (وونت مبتکر اولین موسسه روانشناسی تجربی بود.) مربی هوسرل توماس ماساریک، شاگرد سابق برنتانو بود که بعدها اولین رئیس جمهور چکسلواکی شد. در سال‌های ۱۸۷۸ تا ۱۸۸۱ هوسرل تحصیلات خود را در ریاضیات، فیزیک و فلسفه در برلین ادامه داد. معلمان ریاضیات او در آنجا شامل لئوپولد کرونکر و کارل وایرشتراس بودند که هوسرل به ویژه تحت تأثیر اخلاق علمی آنها قرار گرفت. با این حال، او دکترای خود را در ریاضیات در وین (ژانویه ۱۸۸۳) گرفت. 🔻ادامه یادداشت را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xx8 @ibna_official

🔰 رمان جدید «وودی آلن» تابستان منتشر می‌شود 🔸‌به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) به نقل از فیلم استیج، «وودی آلن»، فیلم‌ساز و کمدین مشهور آمریکایی، اولین رمان خود را با عنوان «باوم چه خبر؟» در تاریخ ۲۳ سپتامبر ۲۰۲۵ (۳ مهر) منتشر خواهد کرد. این کتاب توسط انتشارات پست هیل پرس زیرمجموعه انتشارات مشهور سیمون و شوستر، به چاپ می‌رسد و ۱۹۲ صفحه دارد. رمان روایت زندگی یک روشنفکر است که با نگرانی‌های عصبی درباره بیهودگی و پوچی زندگی دست‌وپنجه نرم می‌کند و نگاهی طنزآمیز به دنیای نشر در شهر نیویورک دارد. 🔸«آشر باوم» بی سر و صدا در حال از دست دادن عقل خود است. آیا می توانید او را سرزنش کنید؟ روزنامه‌نگار یهودی میانسالی که تبدیل به رمان‌نویس و نمایشنامه‌نویس شده است، از نگرانی در مورد همه چیز زیر نور خورشید غرق شده است، کتاب‌های فلسفی او نقدهای ملایمی دریافت می‌کنند و ناشر معتبر نیویورکی او را کنار گذاشته است. ازدواج سوم او بر سر سنگ است و او گمان می کند که برادر کوچکتر خوش تیپ و موفقش ممکن است همسر تحصیل کرده‌اش را اغوا کرده باشد. او از رابطه نزدیک او با پسرش که نویسنده‌ای موفق‌تر از او است، ناراحت است و به نزدیکی او با همسایه‌شان در کنتیکت مشکوک است. 🔸آیا جای تعجب دارد که باوم شروع به صحبت با خودش کرده است؟ غریبه ها سرشان را تکان می‌دهند و در خیابان از او دور می‌شوند ولی او راز شگفت‌انگیزی را پیدا می‌کند که در صورت افشای آن می‌تواند باعث نابودی خیلی چیزها شود. ibna.ir/x6xwb @ibna_official

🔰ادبیات کودک و موانع جهانی شدن/۳: نوجوان‌های ما تالیف نمی‌خوانند چون تصویر خود را در آن نمی‌بینند 🔸حدیثه قربان از بیگانگی نویسندگان با دنیای کنونی بچه‌ها می‌گوید؛ به گفته این تصویرگر تا وقتی نویسندگان نیاز واقعی کودک و نوجوان امروز را نشناسند و از فضاهای روستایی بنویسند و پیام‌های عجیب و غریب وطنی بدهند، جهانی‌شدن ادبیات کودک ایران در حد یک رویا باقی می‌ماند. 🔸به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) یکی از مسائل جدی ما در حوزه نشر، به‌ویژه کتاب‌های کودک و نوجوان این است که چرا آثار ایرانی به جایزه‌های معتبر جهانی چون هانس کرستین اندرسن و آسترید لیندگرن راه یافته‌اند اما هیچ‌کدام برنده این جوایز نشده‌اند. حدیثه قربان، تصویرگر کتاب‌های گروه سنی خردسال است. او در گفت‌وگو با ما یکی از مهم‌ترین دلایل جهانی نشدن ادبیات کودک و نوجوان را بیگانگی نویسندگان با فضای ذهن و زبان کودک امروز می‌داند و می‌گوید: یکی از ناشران خوب کودک و نوجوان با من تماس گرفت و گفت که این متن را بخوان و تصویرسازی کن. من نوشته را خواندم و با خودم گفتم: این داستان، چه ربطی به کودک امروز دارد؟ نویسنده کجا و در چه شرایطی زندگی می‌کند که هنوز برایش زندگی روستایی، این اندازه جذاب است؟ باور کنید در حال حاضر، حتی بچه‌هایی که در دهات زندگی می‌کنند هم، درکی از این فضاها ندارند و اصلاً چنین حال و هوایی را نمی‌پسندند. 🔸تصویرگر کتاب «پوشیدنی‌های ما»، گفته‌ها و گلایه‌های خود را این‌گونه ادامه می‌دهد: من تصویرگر گروه سنی خردسال و نوپا هستم. متن‌های زیادی برایم فرستاده می‌شود تا تصویرسازی کنم. باورتان نمی‌شود انگار داستان‌ها در ۱۰ دقیقه نوشته شده. نه زیبایی؛ نه خلاقیتی؛ نه اندک شناختی از مخاطب و خواسته و سلیقه او. 🔸به گفته قربان، سرعت تغییر و تحولات در دنیای بالاست. من به عنوان یک متولد دهه ۶۰ از خواندن کتاب‌هایی که برای بچه‌های یک دهه قبل نوشته شده بود لذت می‌بردم اما کودک امروز، حتی از خواندن کتابی که دو سال پیش منتشر شده هم، خوشش نمی‌آید و این کار را برای نویسندگان و تصویرگران دشوار می‌کند چرا که باید ارتباط پیوسته و مستمر با بچه‌ها داشته باشند و خود را به‌روز کنند. 🔸تصویرگر کتاب «دنیا پر از مورچه شده» براین باور است: تعداد نویسندگان خوب که دنیای بچه‌ها را می‌شناسند و به‌روز هستند، بسیار اندک است و وقتی یک کتاب با مخاطب داخلی ارتباط برقرار نمی‌کند چگونه می‌تواند در سطح بزرگ‌تر بدرخشد و دل بچه‌های خارجی را که با زبان و فرهنگ ما بیگانه‌اند، به دست آورد؟ 🔸به باور قربان، قرار نیست شعار بدهیم و پیام‌های عجیب غریب وطنی داشته باشیم. بلکه قرار است یک حرف ساده، اصلاً همین اتفاقات روزمره را با تخیل خود بیامیزیم و در قالب یک داستان با فراز و فرودی دلنشین برای بچه‌ها روایت و سپس تصویرسازی کنیم. اما هر قدر زمان می‌گذرد، داستان‌ها ضعیف‌تر می‌شوند. انگار نویسندگان، دیگر ایده ندارند و خلاقیتی در کارشان نیست. 🔻ادامه گفت وگو را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xxF @ibna_official

🔰میرافضلی از انتشار تصحیحی تازه از رباعیات بابا افضل خبر داد: بابا افضل از نسل پس از خیام است 🔸سید علی میرافضلی، پژوهشگر گفت: در مقایسه با دو مجموعه پیشین رباعیات افضل (یکی در سال ۱۳۱۳ شمسی به کوشش سعید نفیسی و دیگری در سال ۱۳۵۴ که بارها تجدید چاپ شده)، این کتاب از نظر روش بررسی و تعیین اصالت رباعیات منسوب به افضل رویکردی متفاوت و بنیادین دارد. 🔸سرویس ادبیات خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - مرضیه نگهبان مروی: افضل‌الدین محمد مرقی کاشانی، معروف به بابا افضل (زاده حدود ۵۵۰ ق / ۱۱۵۵ م و درگذشته حدود ۶۶۷ ق / ۱۲۱۳ م)، شاعر، عارف و فیلسوف برجسته ایرانی از سده‌های ششم و هفتم هجری است. او در مرق، نزدیک کاشان، زندگی کرد و عمرش صرف تدریس، تألیف و مباحثه شد. بابا افضل معاصر حمله مغول بود و برخی او را با خواجه نصیرالدین طوسی مرتبط می‌دانند، هرچند این موضوع قطعی نیست. فلسفه او بر خودشناسی و آگاهی متمرکز است و در آثارش ترکیبی از حکمت مشاء، عرفان و منطق به دست می‌دهد. 🔸از آثار مهم افضل کاشانی می‌توان به «جاودان‌نامه» (درباره خودشناسی و مباحث فلسفی-عرفانی)، «جامع‌الحکمه» (شامل تأملات عرفانی و فلسفی) و مفید المستفید (مجموعه‌ای از تعالیم قرآنی و حدیثی) اشاره کرد. همچنین رساله‌هایی چون «سیر و سلوک» و «آیات الصنعة» از او به جا مانده که نشان‌دهنده عمق تفکر عرفانی و فلسفی اوست. در شعر، بیش از ۶۰۰ رباعی به او منسوب است که مضامین حکمی و عرفانی، مانند ناپایداری دنیا و اهمیت خرد، در آن‌ها برجسته است. آثارش به زبان فارسی روان نوشته شده و از نظر ادبی و علمی ارزشمندند. آرامگاه افضل کاشانی در مرق همچنان محل زیارت است. 🔸کتاب رباعیات افضل کاشانی، به تصحیح سید علی میرافضلی، به زودی از سوی نشر سخن منتشر خواهد شد. سید علی میرافضلی (زاده ۱۳۴۸، رفسنجان) شاعر و پژوهشگر ادبیات ایران است. او دانش‌آموخته زبان و ادبیات فارسی از دانشگاه تهران (۱۳۷۳) و از برجسته‌ترین شاعران شعر کوتاه، به‌ویژه رباعی، به شمار می‌رود. میرافضلی بیش از ۱۶ کتاب و ۱۰۰ مقاله ادبی منتشر کرده که عمدتاً بر رباعی و شعر کوتاه متمرکزند. اشعار میرافضلی از سال ۱۳۶۵ در مطبوعات منتشر شده و اولین مجموعه شعرش، «تقویم برگ‌های خزان»، در سال ۱۳۷۳ به چاپ رسید. آثار او ترکیبی از لطافت شاعرانه و عمق پژوهشی است. 🔸میرافضلی همچنین تصحیح دیوان برخی از رباعی‌سرایان قدیمی را در کارنامه کاری خود دارد که کتاب «رباعیات افضل کاشانی» از آن جمله است. انتشار این اثر فرصتی مغتنم برای بازخوانی و شناخت عمیق‌تر رباعیات افضل‌الدین کاشانی فراهم می‌آورد. 🔻 به همین مناسبت، گفت‌وگویی با سید علی میرافضلی داشته‌ایم که می‌خوانید: ibna.ir/x6xx4 @ibna_offivial

🔰بهرامی از گسترش پدیده خودکشی در میان اهالی فرهنگ و علم می‌گوید؛ خودکشی‌های ناگزیر چرا تاب‌آوری در جهان ایرانی کاهش یافته است؟ 🔸اردشیر بهرامی جامعه شناس و محقق خودکشی می گوید: خودکشی از استان های غربی کشور به کلان شهر تهران و حاشیه هایش کشیده شده و آمار خودکشی در حومه تهران به اندازه ایلام است. او عاملیت اقتصاد سیاسی، تضعیف سرمایه اجتماعی و کاهش تاب آوری را در این باره تاثیرگذار می داند. 🔸سرویس دین و اندیشه خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) الهام عبادتی: این روزها، در هر گوشه‌ای از اخبار فضای مجازی و مکتوب، حداقل یک خبر خودکشی به چشم می‌خورد. پدیده‌ای که پیش از این بیشتر در دل طبقات فرودست و آسیب‌دیده ریشه داشت، اکنون در میان طبقات متوسط و حتی روشنفکران جامعه نیز گسترش یافته است. اگر در دهه‌های ۸۰ و ۹۰ خودکشی تنها در لایه‌های حاشیه‌ای و محروم جامعه به ویژه در استان‌های غربی کشور خود را نمایان می‌کرد، اینک از مرزهای این طبقات فراتر رفته و طبقه‌ای که به ظاهر در آرامش و امنیت اجتماعی به سر می‌بردند، را نیز گرفتار کرده است. کامران محمدخانی نمونه‌ای از این تغییر را در روزهای اخیر به وضوح نشان داد. او که در باغ کتاب تهران مشغول به کار بود و در دنیای فرهنگ تنفس می‌کرد، اخیراً در پستی نوشت که به دلیل احساس بی‌فایده بودن حضور خود، تصمیم به خودکشی گرفته است. در حالی که خودکشی پدیده‌ای جهانی است و در همه جوامع دنیا به یک چالش جدی بدل شده، واکنش ما نسبت به این پدیده باید از سکوت و انکار فراتر رود. به جای پنهان کردن آمار و دلایل آن، باید به طور شفاف و صریح درباره این بحران اجتماعی صحبت کنیم و آن را به مثابه یک مشکل جدی بهداشت عمومی بشناسیم. خودکشی یک تراژدی است که نه تنها زندگی فرد را به پایان می‌رساند، بلکه تأثیرات عمیق و پایدار بر خانواده‌ها، جوامع و حتی کشورها به جا می‌گذارد. 🔸آمارهای جهانی نیز گواهی بر این مدعاست. سالانه بیش از ۷۲۶,۰۰۰ نفر جان خود را بر اثر خودکشی از دست می‌دهند و این تنها بخشی از واقعیت است، چرا که شمار بسیاری از تلاش‌های ناموفق برای خودکشی نیز در آمار ثبت نمی‌شوند. طبق آمارهای جهانی، خودکشی سومین علت مرگ‌ومیر در بین جوانان ۱۵ تا ۲۹ ساله در سال ۲۰۲۱ بوده و این آمار در کشورهای با درآمد پایین و متوسط، به ویژه در ایران، روند رو به رشدی را نشان می‌دهد. در ایران، طبق گزارش‌ها، آمار خودکشی در سال ۱۴۰۱ با افزایش ۵۱ درصدی مواجه بوده و این موضوع همواره یکی از مهم‌ترین مباحث رسانه‌ای کشور بوده است. دکتر اردشیر بهرامی، پژوهشگر و جامعه‌شناس برجسته‌ای است که سال‌هاست در این زمینه مطالعات عمیق و گسترده‌ای انجام داده است. کتاب‌های او، مانند «فرهنگ، توسعه و خودکشی در غرب ایران» و «تحلیل جامعه‌شناختی خودکشی جوانان استان تهران»، به تحلیل ریشه‌ها و دلایل این پدیده اجتماعی پرداخته‌اند. به بهانه انتشار کتاب جدید ایشان، گفت‌وگویی با دکتر بهرامی ترتیب داده‌ایم تا نگاهی جامعه‌شناختی و تحلیلی به دلایل و پیامدهای خودکشی در ایران، به ویژه در تهران، بیندازیم و از نزدیک به بررسی علل این بحران پرداخته و راه‌های پیشگیری از آن را واکاوی کنیم. 🔻این گفت وگو را درادامه بخوانید: ibna.ir/x6xcZ @ibna_official

🔰گفت‌وگوی «ایبنا» با محمد ملک‌شاهی، کارگردان تئاتر؛ روایت «کتابخانه نیمه‌شب» را ایرانیزه و لحن آن را طنز کردیم 🔸مهم‌ترین نکته برای من، همان ویژگی تصویری کتابخانه نیمه‌شب بود. داستان کشش لازم را داشت، و ما هم قصد داشتیم نمایشی بسازیم که در عین وفاداری به کتاب، اقتباس خلاقانه‌ای از آن باشد. 🔸خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - احمد محمدتبریزی: انتشار «کتابخانه نیمه‌شب» در بازار نشر ایران موجی گسترده به راه انداخت و خوانندگان زیادی را بابت خواندن کتاب ترغیب کرد. کتاب در مدت کوتاهی به چاپ‌های بعدی رسید و نام مت هیگ را بیش از قبل بر سر زبان‌ها انداخت. سه سال پس از انتشار کتاب در بازار نشر ایران، محمدملک‌شاهی نمایش «کتابخانه نیمه‌شب» را به روی صحنه برد. ملک‌شاهی در این نمایش توانست پیوند خوبی میان کتاب و اثر نمایشی‌اش برقرار کند و قرار است تا چند روز دیگر دور دوم اجراهایش را به روی صحنه ببرد. دقایقی با کارگردان «کتابخانه نیمه‌شب» و اقتباسی که از کتاب انجام داده به گفت‌وگو پرداختیم که در ادامه می‌خوانید. نخستین مواجهه شما با «کتابخانه نیمه‌شب» چه زمانی بود و چه چیزی در کتاب توجه شما را جلب کرد؟ 🔸فکر می‌کنم حدود سه یا سه‌ونیم سال پیش بود که برای اولین‌بار با این کتاب آشنا شدم. در واقع همسرم کتاب را مطالعه می‌کرد و به من پیشنهاد داد که آن را بخوانم. گفت که کتاب جالبی‌ست و احتمالاً از آن خوشت می‌آید. معمولاً اگر کتابی تا صفحه ۲۵ مرا جذب نکند، آن را کنار می‌گذارم. اما این کتاب از همان ابتدا برایم جذاب بود، به‌ویژه به‌خاطر ایده‌اش. مهم‌ترین نکته‌ای که از همان ابتدا توجهم را جلب کرد، این بود که چقدر این کتاب تصویری نوشته شده. به‌نظرم این کتاب پتانسیل اقتباس در قالب‌های مختلف، به‌ویژه نمایشی را داشت. حدود یک سال بعد، تصمیم گرفتیم از این کتاب اقتباسی نمایشی داشته باشیم. نگارش نمایش‌نامه زمان‌بر بود و با چالش‌هایی همراه شد تا اینکه نهایتاً سال گذشته کار نهایی شد و به مرحله‌ی اجرا رسید. شما در اجرای نمایش تغییراتی نسبت به نسخه اصلی ایجاد کردید. درباره این تغییرات کمی توضیح دهید. 🔸شخصیت اصلی کتاب و قرارگیری او در موقعیت خاصی که دارد، جنبه‌های دراماتیکی داشت که برای منِ خواننده و همچنین برای مخاطب نمایش، جذابیت بسیاری به همراه داشت. خط داستان نیز خطی‌ست که به‌طور کلی گیرایی دارد. البته ما در اقتباس‌مان تلاش کردیم با افزودن عناصر طنز، آن را شیرین‌تر کنیم. ممکن است برخی مخاطبانی که دلبستگی خاصی به نسخه‌ی اصلی کتاب دارند، از این تغییر راضی نباشند؛ اما در کل فکر می‌کنم خط داستانی آن‌قدر قوی هست که بتواند بیننده را جذب کند. موضوع اصلی، یعنی مواجهه با زندگی پس از مرگ و تجربه جهانی متفاوت که حتی برای شخصیت اصلی هم شگفت‌انگیز است، برای من یکی از نقاط قوت اثر بود. در مورد محبوبیت و پرفروش بودن کتاب، آیا این مسئله بر تصمیم‌تان برای اقتباس تأثیر داشت؟ 🔸واقعیت این است که زمانی که به‌طور جدی تصمیم گرفتیم نمایشنامه را بنویسیم، یکی از دوستان اشاره کرد که این کتاب تا آن زمان بیش از صد بار تجدید چاپ شده و فروش بالایی داشته. حتی بعدها متوجه شدیم که در آمریکا بیش از ۱۰ میلیون نسخه از آن به فروش رسیده. این مسئله قطعاً یک امتیاز مثبت برای ما محسوب می‌شد، اما تصمیم اولیه‌ام صرفاً بر اساس ظرفیت‌های هنری اثر بود. 🔻ادامه گفت وگو را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xxZ @ibna_official