🔰ادبیات کودک و موانع جهانی شدن/۳: نوجوان‌های ما تالیف نمی‌خوانند چون تصویر خود را در آن نمی‌بینند 🔸حدیثه قربان از بیگانگی نویسندگان با دنیای کنونی بچه‌ها می‌گوید؛ به گفته این تصویرگر تا وقتی نویسندگان نیاز واقعی کودک و نوجوان امروز را نشناسند و از فضاهای روستایی بنویسند و پیام‌های عجیب و غریب وطنی بدهند، جهانی‌شدن ادبیات کودک ایران در حد یک رویا باقی می‌ماند. 🔸به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) یکی از مسائل جدی ما در حوزه نشر، به‌ویژه کتاب‌های کودک و نوجوان این است که چرا آثار ایرانی به جایزه‌های معتبر جهانی چون هانس کرستین اندرسن و آسترید لیندگرن راه یافته‌اند اما هیچ‌کدام برنده این جوایز نشده‌اند. حدیثه قربان، تصویرگر کتاب‌های گروه سنی خردسال است. او در گفت‌وگو با ما یکی از مهم‌ترین دلایل جهانی نشدن ادبیات کودک و نوجوان را بیگانگی نویسندگان با فضای ذهن و زبان کودک امروز می‌داند و می‌گوید: یکی از ناشران خوب کودک و نوجوان با من تماس گرفت و گفت که این متن را بخوان و تصویرسازی کن. من نوشته را خواندم و با خودم گفتم: این داستان، چه ربطی به کودک امروز دارد؟ نویسنده کجا و در چه شرایطی زندگی می‌کند که هنوز برایش زندگی روستایی، این اندازه جذاب است؟ باور کنید در حال حاضر، حتی بچه‌هایی که در دهات زندگی می‌کنند هم، درکی از این فضاها ندارند و اصلاً چنین حال و هوایی را نمی‌پسندند. 🔸تصویرگر کتاب «پوشیدنی‌های ما»، گفته‌ها و گلایه‌های خود را این‌گونه ادامه می‌دهد: من تصویرگر گروه سنی خردسال و نوپا هستم. متن‌های زیادی برایم فرستاده می‌شود تا تصویرسازی کنم. باورتان نمی‌شود انگار داستان‌ها در ۱۰ دقیقه نوشته شده. نه زیبایی؛ نه خلاقیتی؛ نه اندک شناختی از مخاطب و خواسته و سلیقه او. 🔸به گفته قربان، سرعت تغییر و تحولات در دنیای بالاست. من به عنوان یک متولد دهه ۶۰ از خواندن کتاب‌هایی که برای بچه‌های یک دهه قبل نوشته شده بود لذت می‌بردم اما کودک امروز، حتی از خواندن کتابی که دو سال پیش منتشر شده هم، خوشش نمی‌آید و این کار را برای نویسندگان و تصویرگران دشوار می‌کند چرا که باید ارتباط پیوسته و مستمر با بچه‌ها داشته باشند و خود را به‌روز کنند. 🔸تصویرگر کتاب «دنیا پر از مورچه شده» براین باور است: تعداد نویسندگان خوب که دنیای بچه‌ها را می‌شناسند و به‌روز هستند، بسیار اندک است و وقتی یک کتاب با مخاطب داخلی ارتباط برقرار نمی‌کند چگونه می‌تواند در سطح بزرگ‌تر بدرخشد و دل بچه‌های خارجی را که با زبان و فرهنگ ما بیگانه‌اند، به دست آورد؟ 🔸به باور قربان، قرار نیست شعار بدهیم و پیام‌های عجیب غریب وطنی داشته باشیم. بلکه قرار است یک حرف ساده، اصلاً همین اتفاقات روزمره را با تخیل خود بیامیزیم و در قالب یک داستان با فراز و فرودی دلنشین برای بچه‌ها روایت و سپس تصویرسازی کنیم. اما هر قدر زمان می‌گذرد، داستان‌ها ضعیف‌تر می‌شوند. انگار نویسندگان، دیگر ایده ندارند و خلاقیتی در کارشان نیست. 🔻ادامه گفت وگو را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xxF @ibna_official

🔰میرافضلی از انتشار تصحیحی تازه از رباعیات بابا افضل خبر داد: بابا افضل از نسل پس از خیام است 🔸سید علی میرافضلی، پژوهشگر گفت: در مقایسه با دو مجموعه پیشین رباعیات افضل (یکی در سال ۱۳۱۳ شمسی به کوشش سعید نفیسی و دیگری در سال ۱۳۵۴ که بارها تجدید چاپ شده)، این کتاب از نظر روش بررسی و تعیین اصالت رباعیات منسوب به افضل رویکردی متفاوت و بنیادین دارد. 🔸سرویس ادبیات خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - مرضیه نگهبان مروی: افضل‌الدین محمد مرقی کاشانی، معروف به بابا افضل (زاده حدود ۵۵۰ ق / ۱۱۵۵ م و درگذشته حدود ۶۶۷ ق / ۱۲۱۳ م)، شاعر، عارف و فیلسوف برجسته ایرانی از سده‌های ششم و هفتم هجری است. او در مرق، نزدیک کاشان، زندگی کرد و عمرش صرف تدریس، تألیف و مباحثه شد. بابا افضل معاصر حمله مغول بود و برخی او را با خواجه نصیرالدین طوسی مرتبط می‌دانند، هرچند این موضوع قطعی نیست. فلسفه او بر خودشناسی و آگاهی متمرکز است و در آثارش ترکیبی از حکمت مشاء، عرفان و منطق به دست می‌دهد. 🔸از آثار مهم افضل کاشانی می‌توان به «جاودان‌نامه» (درباره خودشناسی و مباحث فلسفی-عرفانی)، «جامع‌الحکمه» (شامل تأملات عرفانی و فلسفی) و مفید المستفید (مجموعه‌ای از تعالیم قرآنی و حدیثی) اشاره کرد. همچنین رساله‌هایی چون «سیر و سلوک» و «آیات الصنعة» از او به جا مانده که نشان‌دهنده عمق تفکر عرفانی و فلسفی اوست. در شعر، بیش از ۶۰۰ رباعی به او منسوب است که مضامین حکمی و عرفانی، مانند ناپایداری دنیا و اهمیت خرد، در آن‌ها برجسته است. آثارش به زبان فارسی روان نوشته شده و از نظر ادبی و علمی ارزشمندند. آرامگاه افضل کاشانی در مرق همچنان محل زیارت است. 🔸کتاب رباعیات افضل کاشانی، به تصحیح سید علی میرافضلی، به زودی از سوی نشر سخن منتشر خواهد شد. سید علی میرافضلی (زاده ۱۳۴۸، رفسنجان) شاعر و پژوهشگر ادبیات ایران است. او دانش‌آموخته زبان و ادبیات فارسی از دانشگاه تهران (۱۳۷۳) و از برجسته‌ترین شاعران شعر کوتاه، به‌ویژه رباعی، به شمار می‌رود. میرافضلی بیش از ۱۶ کتاب و ۱۰۰ مقاله ادبی منتشر کرده که عمدتاً بر رباعی و شعر کوتاه متمرکزند. اشعار میرافضلی از سال ۱۳۶۵ در مطبوعات منتشر شده و اولین مجموعه شعرش، «تقویم برگ‌های خزان»، در سال ۱۳۷۳ به چاپ رسید. آثار او ترکیبی از لطافت شاعرانه و عمق پژوهشی است. 🔸میرافضلی همچنین تصحیح دیوان برخی از رباعی‌سرایان قدیمی را در کارنامه کاری خود دارد که کتاب «رباعیات افضل کاشانی» از آن جمله است. انتشار این اثر فرصتی مغتنم برای بازخوانی و شناخت عمیق‌تر رباعیات افضل‌الدین کاشانی فراهم می‌آورد. 🔻 به همین مناسبت، گفت‌وگویی با سید علی میرافضلی داشته‌ایم که می‌خوانید: ibna.ir/x6xx4 @ibna_offivial

🔰بهرامی از گسترش پدیده خودکشی در میان اهالی فرهنگ و علم می‌گوید؛ خودکشی‌های ناگزیر چرا تاب‌آوری در جهان ایرانی کاهش یافته است؟ 🔸اردشیر بهرامی جامعه شناس و محقق خودکشی می گوید: خودکشی از استان های غربی کشور به کلان شهر تهران و حاشیه هایش کشیده شده و آمار خودکشی در حومه تهران به اندازه ایلام است. او عاملیت اقتصاد سیاسی، تضعیف سرمایه اجتماعی و کاهش تاب آوری را در این باره تاثیرگذار می داند. 🔸سرویس دین و اندیشه خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) الهام عبادتی: این روزها، در هر گوشه‌ای از اخبار فضای مجازی و مکتوب، حداقل یک خبر خودکشی به چشم می‌خورد. پدیده‌ای که پیش از این بیشتر در دل طبقات فرودست و آسیب‌دیده ریشه داشت، اکنون در میان طبقات متوسط و حتی روشنفکران جامعه نیز گسترش یافته است. اگر در دهه‌های ۸۰ و ۹۰ خودکشی تنها در لایه‌های حاشیه‌ای و محروم جامعه به ویژه در استان‌های غربی کشور خود را نمایان می‌کرد، اینک از مرزهای این طبقات فراتر رفته و طبقه‌ای که به ظاهر در آرامش و امنیت اجتماعی به سر می‌بردند، را نیز گرفتار کرده است. کامران محمدخانی نمونه‌ای از این تغییر را در روزهای اخیر به وضوح نشان داد. او که در باغ کتاب تهران مشغول به کار بود و در دنیای فرهنگ تنفس می‌کرد، اخیراً در پستی نوشت که به دلیل احساس بی‌فایده بودن حضور خود، تصمیم به خودکشی گرفته است. در حالی که خودکشی پدیده‌ای جهانی است و در همه جوامع دنیا به یک چالش جدی بدل شده، واکنش ما نسبت به این پدیده باید از سکوت و انکار فراتر رود. به جای پنهان کردن آمار و دلایل آن، باید به طور شفاف و صریح درباره این بحران اجتماعی صحبت کنیم و آن را به مثابه یک مشکل جدی بهداشت عمومی بشناسیم. خودکشی یک تراژدی است که نه تنها زندگی فرد را به پایان می‌رساند، بلکه تأثیرات عمیق و پایدار بر خانواده‌ها، جوامع و حتی کشورها به جا می‌گذارد. 🔸آمارهای جهانی نیز گواهی بر این مدعاست. سالانه بیش از ۷۲۶,۰۰۰ نفر جان خود را بر اثر خودکشی از دست می‌دهند و این تنها بخشی از واقعیت است، چرا که شمار بسیاری از تلاش‌های ناموفق برای خودکشی نیز در آمار ثبت نمی‌شوند. طبق آمارهای جهانی، خودکشی سومین علت مرگ‌ومیر در بین جوانان ۱۵ تا ۲۹ ساله در سال ۲۰۲۱ بوده و این آمار در کشورهای با درآمد پایین و متوسط، به ویژه در ایران، روند رو به رشدی را نشان می‌دهد. در ایران، طبق گزارش‌ها، آمار خودکشی در سال ۱۴۰۱ با افزایش ۵۱ درصدی مواجه بوده و این موضوع همواره یکی از مهم‌ترین مباحث رسانه‌ای کشور بوده است. دکتر اردشیر بهرامی، پژوهشگر و جامعه‌شناس برجسته‌ای است که سال‌هاست در این زمینه مطالعات عمیق و گسترده‌ای انجام داده است. کتاب‌های او، مانند «فرهنگ، توسعه و خودکشی در غرب ایران» و «تحلیل جامعه‌شناختی خودکشی جوانان استان تهران»، به تحلیل ریشه‌ها و دلایل این پدیده اجتماعی پرداخته‌اند. به بهانه انتشار کتاب جدید ایشان، گفت‌وگویی با دکتر بهرامی ترتیب داده‌ایم تا نگاهی جامعه‌شناختی و تحلیلی به دلایل و پیامدهای خودکشی در ایران، به ویژه در تهران، بیندازیم و از نزدیک به بررسی علل این بحران پرداخته و راه‌های پیشگیری از آن را واکاوی کنیم. 🔻این گفت وگو را درادامه بخوانید: ibna.ir/x6xcZ @ibna_official

🔰گفت‌وگوی «ایبنا» با محمد ملک‌شاهی، کارگردان تئاتر؛ روایت «کتابخانه نیمه‌شب» را ایرانیزه و لحن آن را طنز کردیم 🔸مهم‌ترین نکته برای من، همان ویژگی تصویری کتابخانه نیمه‌شب بود. داستان کشش لازم را داشت، و ما هم قصد داشتیم نمایشی بسازیم که در عین وفاداری به کتاب، اقتباس خلاقانه‌ای از آن باشد. 🔸خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - احمد محمدتبریزی: انتشار «کتابخانه نیمه‌شب» در بازار نشر ایران موجی گسترده به راه انداخت و خوانندگان زیادی را بابت خواندن کتاب ترغیب کرد. کتاب در مدت کوتاهی به چاپ‌های بعدی رسید و نام مت هیگ را بیش از قبل بر سر زبان‌ها انداخت. سه سال پس از انتشار کتاب در بازار نشر ایران، محمدملک‌شاهی نمایش «کتابخانه نیمه‌شب» را به روی صحنه برد. ملک‌شاهی در این نمایش توانست پیوند خوبی میان کتاب و اثر نمایشی‌اش برقرار کند و قرار است تا چند روز دیگر دور دوم اجراهایش را به روی صحنه ببرد. دقایقی با کارگردان «کتابخانه نیمه‌شب» و اقتباسی که از کتاب انجام داده به گفت‌وگو پرداختیم که در ادامه می‌خوانید. نخستین مواجهه شما با «کتابخانه نیمه‌شب» چه زمانی بود و چه چیزی در کتاب توجه شما را جلب کرد؟ 🔸فکر می‌کنم حدود سه یا سه‌ونیم سال پیش بود که برای اولین‌بار با این کتاب آشنا شدم. در واقع همسرم کتاب را مطالعه می‌کرد و به من پیشنهاد داد که آن را بخوانم. گفت که کتاب جالبی‌ست و احتمالاً از آن خوشت می‌آید. معمولاً اگر کتابی تا صفحه ۲۵ مرا جذب نکند، آن را کنار می‌گذارم. اما این کتاب از همان ابتدا برایم جذاب بود، به‌ویژه به‌خاطر ایده‌اش. مهم‌ترین نکته‌ای که از همان ابتدا توجهم را جلب کرد، این بود که چقدر این کتاب تصویری نوشته شده. به‌نظرم این کتاب پتانسیل اقتباس در قالب‌های مختلف، به‌ویژه نمایشی را داشت. حدود یک سال بعد، تصمیم گرفتیم از این کتاب اقتباسی نمایشی داشته باشیم. نگارش نمایش‌نامه زمان‌بر بود و با چالش‌هایی همراه شد تا اینکه نهایتاً سال گذشته کار نهایی شد و به مرحله‌ی اجرا رسید. شما در اجرای نمایش تغییراتی نسبت به نسخه اصلی ایجاد کردید. درباره این تغییرات کمی توضیح دهید. 🔸شخصیت اصلی کتاب و قرارگیری او در موقعیت خاصی که دارد، جنبه‌های دراماتیکی داشت که برای منِ خواننده و همچنین برای مخاطب نمایش، جذابیت بسیاری به همراه داشت. خط داستان نیز خطی‌ست که به‌طور کلی گیرایی دارد. البته ما در اقتباس‌مان تلاش کردیم با افزودن عناصر طنز، آن را شیرین‌تر کنیم. ممکن است برخی مخاطبانی که دلبستگی خاصی به نسخه‌ی اصلی کتاب دارند، از این تغییر راضی نباشند؛ اما در کل فکر می‌کنم خط داستانی آن‌قدر قوی هست که بتواند بیننده را جذب کند. موضوع اصلی، یعنی مواجهه با زندگی پس از مرگ و تجربه جهانی متفاوت که حتی برای شخصیت اصلی هم شگفت‌انگیز است، برای من یکی از نقاط قوت اثر بود. در مورد محبوبیت و پرفروش بودن کتاب، آیا این مسئله بر تصمیم‌تان برای اقتباس تأثیر داشت؟ 🔸واقعیت این است که زمانی که به‌طور جدی تصمیم گرفتیم نمایشنامه را بنویسیم، یکی از دوستان اشاره کرد که این کتاب تا آن زمان بیش از صد بار تجدید چاپ شده و فروش بالایی داشته. حتی بعدها متوجه شدیم که در آمریکا بیش از ۱۰ میلیون نسخه از آن به فروش رسیده. این مسئله قطعاً یک امتیاز مثبت برای ما محسوب می‌شد، اما تصمیم اولیه‌ام صرفاً بر اساس ظرفیت‌های هنری اثر بود. 🔻ادامه گفت وگو را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xxZ @ibna_official

🔰نامزدهای نهایی جایزه بوکر بین‌المللی اعلام شدند 🔸به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) به نقل از بوکسلر، جایزه بوکر بین‌المللی (International Booker Prize) یکی از معتبرترین جوایز ادبی جهان است که هر سال به یک کتاب داستانی (معمولاً رمان) ترجمه‌شده به زبان انگلیسی اهدا می‌شود. این جایزه به نویسنده و مترجم کتاب تعلق می‌گیرد و هدف آن معرفی ادبیات جهان به خوانندگان انگلیسی‌زبان است. 🔸فهرست شش کتاب نهایی جایزه بین‌المللی بوکر ۲۰۲۵ اعلام شد. جایزه سالانه ۵۰ هزار پوندی که به طور مساوی بین نویسنده و مترجم تقسیم می‌شود، داستان‌های داستانی از سراسر جهان را که به انگلیسی ترجمه شده و در بریتانیا و / یا ایرلند منتشر شده است، به رسمیت می‌شناسد. برنده در ۲۰ می (۳۰ اردیبهشت) در مراسمی در تیت مدرن لندن معرفی خواهد شد. 🔸شش عنوان فهرست نهایی، که شامل پنج رمان و یک مجموعه داستان کوتاه است، از پنج زبان اصلی، از جمله، برای اولین بار، کانادا ترجمه شده است. فهرست نهایی جایزه بین المللی بوکر ۲۰۲۵ به شرح زیر است: کلاه پلنگی اثر آنه سر، ترجمه شده توسط مارک هاچینسون (انتشارات نیو دیرکشن) چراغ دل اثر بانو مشتاق، ترجمه شده توسط دیپا بهاشتی (انتشارات ارداستوریز) کمال اثر وینچنزو لاترنیکو، ترجمه شده توسط سوفی هیوز(انتشارات NYRB) زیر چشم پرنده بزرگ اثر هیروومی کاواکامی، ترجمه شده توسط آسا یوندا(انتشارات سافت اسکول) قایق کوچک اثر وینسنت دلاکروآ، ترجمه شده توسط هلن استیونسون (انتشارات اسمال آکسس) در محاسبه حجم اثر سولوی باله، ترجمه شده توسط باربارا جی هاولند (انتشارات نیو دیرکشن) 🔸برای اولین بار برای این جایزه، هر شش عنوان انتخاب شده در فهرست نهایی توسط ناشران مستقل در بریتانیا منتشر شدند. علاوه بر این، هر شش نویسنده برای اولین بار در فهرست نهایی قرار می‌گیرند، سه نفر از آنها برای اولین انتشارات انگلیسی زبان خود را دارند. دو نفر از مترجمان قبلاً در فهرست نهایی قرار گرفته بودند. ibna.ir/x6xxt @ibna_official

🔰بازآفرینی رنگین سنگ‌نگاره‌های ساسانی؛ رنگ اندیشه‌های ایرانی 🔸اندیشهٔ رنگ به ارتباط ایزدان با عناصر طبیعی و سماوی باز می‌گردد؛ رنگ سرخ نماد سرخی خورشید که به ایزد مهر منسوب است همان مهر | میترا، بزرگ ایزد آریایی و نماد نور و فروغ خورشید؛ رنگ آبی و لاجوردی به آسمانِ بی‌کران می‌ماند که در اندیشه و باور میترائیسم جایگاه ویژه‌ای دارد، ارتباط میترا با آسمان و خورشید و نجوم و ستاره‌شناسی در آثار مکتوب و نگاره‌های بجا مانده از مهر آشکار است. 🔸سرویس دین و اندیشه خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) علی نیکویی ایران‌شناس: کتاب بازآفرینی رنگین سنگ‌نگاره‌های ساسانی به قلم دکتر شهره جوادی و فریدون آورزمانی و با نگارگری‌های رسول کاشی است، در معرفی این کتاب در وبگاه انتشارات آن [انتشارات پژوهشکده نظر] آمده: "تعمق در کتیبه‌های باستانی ایران، به‌مثابه متونی که از تاریخ روایت می‌کنند، در اندازه اهمیت آنها نبوده است. بیشترین تلاش باستان‌شناسان و محققان تاریخ و تمدن معطوف به قرائت نوشته‌های کتیبه‌ها بوده تا «مستقیماً» به «اطلاعاتی» از گذشته دست یابند. این بار در پژوهش حاضر سنگ‌نگاره‌ها دیگر اسنادی «اطلاعاتی» به‌حساب نیامدند، بلکه روایت «دانایی» مردم عصر خود بودند که به‌مثابه رسانه زمان خود بر کوه‌ها نگاشته شده بودند. دقت در شناخت شخصیت افراد و رویدادهای نقش شده بر سنگ‌نگاره‌ها به وادی‌های ناشناخته‌ای راه یافت که آنها را به‌مثابه متون مکتوم تاریخی پیشرو قرار می‌داد؛ بازآفرینی رنگین نقش برجسته‌ها می‌تواند سندی استثنایی تولید کند. سنگ‌نگاره‌ها قابلیت آن را داشتند تا به‌صورت اولیه خود بازسازی شوند. در این صورت به «منابع» بدیع و غیرقابل رقابتی برای بازخوانی هنر و اندیشه باستان بدل می‌شدند. پژوهشگران این کتاب، با اتخاذ روش تحقیق علمی و استفاده از اسناد باستان‌شناسی، تاریخی و هنری به صورتی ابتکاری به بازآفرینی رنگین سنگ‌نگاره‌ها پرداختند."‌ 🔸چیزی که در روند تألیف کتاب و پیشینهٔ پژوهش آن به چشم می‌آید آن است که کتاب باهدف نمایش رنگ در دوران ساسانی و ریشه‌یابی اندیشه‌های مذهبی در این دوران با رجوع به منابع تاریخی، باستان‌شناسی و استنباط کارشناسی تدوین شده است. ابتدا رنگ‌های نمادین در هنر ساسانی شناسایی شده و بر اساس آن به بازآفرینی رنگین نقش‌نگاره‌های تاق بستان کرمانشاه پرداخته است. اندیشه‌های سیاسی مذهبی ساسانی در تمام شئون حکومتی، هنر و فرهنگ ایشان آشکار است. 🔻ادامه یادداشت را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xxz @ibna_official

🔰قائم مقام سی‌وششمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران خبر داد؛ ایران؛ مهمان ویژه نمایشگاه کتاب ۲۰۲۶ عراق 🔸سخنگو و قائم مقام سی‌وششمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران، از حضور ایران به‌عنوان مهمان ویژه نمایشگاه کتاب بغداد ۲۰۲۶ خبر داد. 🔸ابراهیم حیدری، در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، با اشاره به حضور رئبس اتحادیه ناشران عراق در خانه کتاب و ادبیات ایران، بیان کرد: با حضور رئیس اتحادیه ناشران و کتابفروشان عراق، اقدامات نهایی برای جانمایی نمایندگان نشر این کشور در سی‌وششمین دوره نمایشگاه کتاب تهران، به‌عنوان بزرگترین رویداد فرهنگی کشور در حال پیگیری است. 🔸وی درباره برخی محورهای گفت‌وگو در دیدار رئیس اتحادیه ناشران عراق، ادامه داد: در دیدار با اعضای هیئت عراقی و دکتر عبدالوهاب راضی، رئیس اتحادیه ناشران عراق مقرر شد تا ایران، به‌عنوان مهمان ویژه در نمایشگاه ۲۰۲۶ کتاب بغداد، غرفه داشته باشد. 🔸به گزارش ایبنا؛ سی‌وششمین دوره نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران، ۱۷ تا اردیبهشت‌ماه در مصلی بزرگ امام‌خمینی (ره) برگزار می‌شود. ibna.ir/x6xyp @ibna_official

🔰ایبنا گزارش می‌دهد؛ مسئولیت اجتماعی خودروسازان؛ وعده تامین ۲۰۰ کتابخانه سیار محقق می‌شود؟ 🔸یکی از برنامه‌های اصلی نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور در فصل جدید، توسعه ناوگان کتابخانه‌های سیار است که بی‌تردید، عمل به مسئولیت اجتماعی خودروسازان برای عمل به وعده نیمه‌تمام تامین ۲۰۰ دستگاه خودرو جدید، را ضروری می‌کند. 🔸سرویس مدیریت کتاب خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، فاطمه میرزاجعفری: کتابخانه‌های سیار به عنوان یک خودرو کتابخانه‌ای در گردش، ابزاری برای جبران کمبود خدمات کتابخانه‌ای مدارس و پاسخ به نیاز دانش‌آموزان در تامین منابع متنوع مطالعاتی است. این کتابخانه‌ها با فلسفه کتاب‌رسانی در مناطق روستایی دورافتاده و کم‌جمعیتی که امکان دسترسی به کتاب ندارند، شکل گرفتند و معمولاً درون وسیله‌های نقلیه کوچک بزرگ و متوسط جانمایی می‌شود و در مناطق مختلف روستایی و حتی شهری خدمات ارائه می‌کنند. 🔸با هدف دسترسی عادلانه مخاطبان به کتاب، نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور، به راه‌اندازی ۵۰ کتابخانه سیار در کشور اقدام کرده است؛ از این تعداد ۱۰ کتابخانه سیار فقط در استان تهران، ازجمله فیروزکوه، رباط کریم، شهرری، شمیرانات خدمات‌رسانی می‌کنند. با وجود تلاش‌های انجام شده به‌نظر می‌رسد برای افزایش خدمات بهتر و بیشتر به مردم مناطق روستایی علاوه بر کتابخانه سیار، «کتابخانه‌های پستی»، «پیک کتاب»، «ایجاد پبشخان‌های مطالعه»، «طرح کوله کتاب» برای ترویج کتابخوانی ضروری است؛ به‌ویژه اینکه براساس قوانین نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور، ساخت کتابخانه عمومی ثابت، فقط در مناطقی با ۲۵۰۰ نفر جمعیت امکان‌پذیر است و کتابخانه سیار نیز براساس دستورالعمل، باید در مناطق پُرمخاطب فعالیت کنند. 🔸اما یکی از وعده های مهم دولت سیزدهم و وزیر وقت فرهنگ و ارشاد اسلامی افزایش خودروهای مربوط به کتابخانه‌های سیار بود؛ وعده‌ای که بنا بر آن باید ۲۰۰ خودرو از طرف وزارت صمت دولت سیزدهم به نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور تحویل داده می‌شد اما تاکنون خبری از محقق شدن این وعده نیست! 🔸براساس آخرین آمار تا پایان بهمن‌ماه ۱۴۰۳، ۳ هزار و ۶۸۵ باب کتابخانه عمومی شامل ۲ هزار و ۸۱۵ باب کتابخانه نهادی، ۸۳۳ باب کتابخانه مشارکتی، ۳۷ باب کتابخانه مستقل و ۱۷۶ باب سالن مطالعه در سطح کشوربه ارائه خدمات کتابخانه‌ای می‌پردازد؛ همچنین ۷ هزار و ۵۰۰ نیروی کتابدار، ۱۲ و نیم میلیون عضو، شامل ۲ و نیم میلیون عضو فعال، زیر نظر نهادکتابخانه‌های عمومی کشور هستند. 🔻ادامه گزارش را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xxs @ibna_official

🔰ادبیات کودک و موانع جهانی شدن/۳: نوجوان‌های ما تالیف نمی‌خوانند چون تصویر خود را در آن نمی‌بینند 🔸حدیثه قربان از بیگانگی نویسندگان با دنیای کنونی بچه‌ها می‌گوید؛ به گفته این تصویرگر تا وقتی نویسندگان نیاز واقعی کودک و نوجوان امروز را نشناسند و از فضاهای روستایی بنویسند و پیام‌های عجیب و غریب وطنی بدهند، جهانی‌شدن ادبیات کودک ایران در حد یک رویا باقی می‌ماند. 🔸به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) یکی از مسائل جدی ما در حوزه نشر، به‌ویژه کتاب‌های کودک و نوجوان این است که چرا آثار ایرانی به جایزه‌های معتبر جهانی چون هانس کرستین اندرسن و آسترید لیندگرن راه یافته‌اند اما هیچ‌کدام برنده این جوایز نشده‌اند. حدیثه قربان، تصویرگر کتاب‌های گروه سنی خردسال است. او در گفت‌وگو با ما یکی از مهم‌ترین دلایل جهانی نشدن ادبیات کودک و نوجوان را بیگانگی نویسندگان با فضای ذهن و زبان کودک امروز می‌داند و می‌گوید: یکی از ناشران خوب کودک و نوجوان با من تماس گرفت و گفت که این متن را بخوان و تصویرسازی کن. من نوشته را خواندم و با خودم گفتم: این داستان، چه ربطی به کودک امروز دارد؟ نویسنده کجا و در چه شرایطی زندگی می‌کند که هنوز برایش زندگی روستایی، این اندازه جذاب است؟ باور کنید در حال حاضر، حتی بچه‌هایی که در دهات زندگی می‌کنند هم، درکی از این فضاها ندارند و اصلاً چنین حال و هوایی را نمی‌پسندند. 🔸تصویرگر کتاب «پوشیدنی‌های ما»، گفته‌ها و گلایه‌های خود را این‌گونه ادامه می‌دهد: من تصویرگر گروه سنی خردسال و نوپا هستم. متن‌های زیادی برایم فرستاده می‌شود تا تصویرسازی کنم. باورتان نمی‌شود انگار داستان‌ها در ۱۰ دقیقه نوشته شده. نه زیبایی؛ نه خلاقیتی؛ نه اندک شناختی از مخاطب و خواسته و سلیقه او. 🔸به گفته قربان، سرعت تغییر و تحولات در دنیای بالاست. من به عنوان یک متولد دهه ۶۰ از خواندن کتاب‌هایی که برای بچه‌های یک دهه قبل نوشته شده بود لذت می‌بردم اما کودک امروز، حتی از خواندن کتابی که دو سال پیش منتشر شده هم، خوشش نمی‌آید و این کار را برای نویسندگان و تصویرگران دشوار می‌کند چرا که باید ارتباط پیوسته و مستمر با بچه‌ها داشته باشند و خود را به‌روز کنند. 🔸تصویرگر کتاب «دنیا پر از مورچه شده» براین باور است: تعداد نویسندگان خوب که دنیای بچه‌ها را می‌شناسند و به‌روز هستند، بسیار اندک است و وقتی یک کتاب با مخاطب داخلی ارتباط برقرار نمی‌کند چگونه می‌تواند در سطح بزرگ‌تر بدرخشد و دل بچه‌های خارجی را که با زبان و فرهنگ ما بیگانه‌اند، به دست آورد؟ 🔸به باور قربان، قرار نیست شعار بدهیم و پیام‌های عجیب غریب وطنی داشته باشیم. بلکه قرار است یک حرف ساده، اصلاً همین اتفاقات روزمره را با تخیل خود بیامیزیم و در قالب یک داستان با فراز و فرودی دلنشین برای بچه‌ها روایت و سپس تصویرسازی کنیم. اما هر قدر زمان می‌گذرد، داستان‌ها ضعیف‌تر می‌شوند. انگار نویسندگان، دیگر ایده ندارند و خلاقیتی در کارشان نیست. 🔻ادامه گفت وگو را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xxF @ibna_official

🔰رئیس اتحادیه ناشران عراق در گفت‌وگو با ایبنا؛ تمدن مشترک ایران و عراق باید بازنشر و جهانی شود ۳۶۰ متر غرفه برای ناشران منتخب عراق در نمایشگاه کتاب ۱۴۰۴ 🔸رئیس اتحادیه ناشران عراق،با اشاره به حضور ۱۵ ناشر عراقی در سی‌وششمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران، گفت: با توجه به ریشه کهن و مشترک تمدنی دو کشور تعریف می‌شود باید این تمدن را بازنشر کنیم و به دنیا بشناسانیم. 🔸عبدالوهاب الراضی در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، ضمن ابراز خرسندی از حضور در ایران، درباره حضور عراق به عنوان کشور مهمان در سی‌وششمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران، عنوان کرد: دو کشور ایران و عراق، از دیرباز دارای روابط نزدیک تاریخی، فرهنگی و مذهبی هستند؛ بنابراین تلاش می‌کنیم این قرابت فرهنگی، خارج از نمایشگاه تداوم داشته باشد تا دو ملت به همدیگر نزدیک شوند. 🔸الراضی با اشاره به بیش از ۴ دهه تجربه در حوزه نشر، درباره تاثیر حضور ناشران عراقی در نمایشگاه کتاب تهران بر توسعه تعاملات فرهنگی ایران و عراق وایجاد یک بازار بزرگ کتاب‌محور، گفت: روابط ایران و عراق، فقط بحث فرهنگی و اقتصادی نیست؛ یکی از برنامه‌های بلندمدت، با توجه به ریشه کهن و مشترک تمدنی دو کشور تعریف می‌شود باید این تمدن را بازنشر کنیم و به دنیا بشناسانیم. 🔸رئیس اتحادیه ناشران عراق، با بیان اینکه، ناشران بسیار زیادی در عراق فعالیت می‌کنند، درباره ناشران حاضر در نمایشگاه بین‌المللی کتاب ۱۴۰۴ تهران، بیان کرد: در نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران، ناشران عراقی شامل اعضای اتحادیه ناشران و وزارت فرهنگ عراق، در فضایی به متراژ ۳۶۰ متر مربع، جانمایی خواهند شد. اتحادیه ناشران، به همراه ۱۵ ناشر عراقی در حوزه‌های مختلف ادبی و تاریخی در این رویداد حضور خواهند داشت؛ البته این حضور گلچینی از ناشران عراق است. 🔸وی با اشاره به حضور ایران در نمایشگاه بین‌المللی ۲۰۲۶ کتاب بغداد، بیان کرد: همکاری گسترده‌ای برای حضور در نمایشگاه دو کشور وجود دارد و ناشران ایرانی، در نمایشگاه کتاب بغداد، هر دوره حضور درخورتوجهی در این رویداد، دارند که سال‌های سال ادامه خواهد داشت. برنامه‌ریزی این است که همکاری‌ها طی سال‌های آتی در سطح گسترده‌تری توسعه پیدا کند. 🔸به گزارش ایبنا؛ سی‌وششمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران ۱۷ تا ۲۷ اردیبهشت‌ماه در مصلای امام خمینی (ره) برپا است. ibna.ir/x6xyL @ibna_official

🔰مداقه‌ای بر گزارش دریاسالار پرتغالی از نبرد با ایرانِ صفوی روایت رویایی در خلیج فارس 🔸معصومه قمی، مترجم کتاب «گزارش رای فریره دُ آندردا: شرح رویارویی پرتغالی‌ها با ایرانی‌ها و انگلیسی‌ها در قشم و هرمز»: این خاطرات، گزارش‌هایی مستندگونه دربارۀ مهم‌ترین رخداد جنگی خلیج‌فارس یعنی آزادسازی قشم و هرمز در سدۀ شانزدهم میلادی، از راوی پرتغالی است که شرح مهمی از این وقایع و نیز بازیگران این نبردها یعنی ایرانیان، پرتغالی‌ها و انگلیسی‌ها را به خوانندگان کتاب داده است. 🔸سرویس تاریخ و سیاست خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا): کتاب «گزارش رای فریره دُ آندردا: شرح رویارویی پرتغالی‌ها با ایرانی‌ها و انگلیسی‌ها در قشم و هرمز» گزارش‌هایی مستندگونه دربارۀ مهم‌ترین رخداد جنگی خلیج‌فارس یعنی آزادسازی قشم و هرمز در سدۀ شانزدهم میلادی از راوی پرتغالی است که شرحی مهم از وقایع و نیز بازیگران این نبردها یعنی، ایرانیان (که در متن اصلی از آن‌ها با عنوان پارسیان یاد شده است)، پرتغالی‌ها و انگلیسی‌ها به خوانندۀ کتاب داده است. این کتاب با ترجمۀ معصومه قمی، دانش‌آموختۀ زبان و ادبیات انگلیسی دانشکدۀ زبان‌های خارجی دانشگاه الزهرا و کارشناسی ارشد آموزش و پرورش تطبیقی و بین‌الملل دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبایی و مدرس دانشگاه از سوی انتشارات سنگلج به بازار نشر آمده است. در این خصوص با او گفت‌وگو کرده‌ایم که در ادامه می‌خوانید. - از سوی راوی پرتغالی کدام ویژگی مهم از رخداد جنگی خلیج‌فارس یعنی آزادسازی قشم و هرمز در سدۀ شانزدهم میلادی در این کتاب مورد توجه قرار گرفته است؟ 🔸این روایت پرتغالی، که در سدۀ هفدهم میلادی به انگلیسی ترجمه و با برخی منابع انگلیسی مانند گزارش ادوارد مونوکس، نمایندۀ انگلیس در ایران، مستندسازی شده است، منبعی دست اول از یکی از طرفین جنگ یعنی پرتغالی‌ها (در مقابل انگلیسی‌ها) است که در کنار گزارش منابع ایرانی، مثل جَنگ‌نامۀ کِشم، فتح‌نامه (قشم و هرمز) و جرون‌نامه، که هر سه به‌گونه‌ای منظوم این وقایع و جنگ‌های دریایی را توصیف کرده‌اند. به‌ویژه دو گزارش اول که سرایندگان گمنام آن‌ها در جنگ حضور داشتند و نیز گزارش منثور خوزانی اصفهانی در کتاب افضل‌التواریخ، نکات ارزشمندی را در اختیار علاقه‌مندان پژوهش در حوزۀ صفویان و خلیج فارس قرار می‌دهد. این خاطرات، گزارش‌هایی مستندگونه دربارۀ مهم‌ترین رخداد جنگی خلیج‌فارس یعنی آزادسازی قشم و هرمز در سدۀ شانزدم میلادی از راوی پرتغالی است که شرح مهمی از این وقایع و نیز بازیگران این نبردها یعنی ایرانیان، پرتغالی‌ها و انگلیسی‌ها را به خوانندگان کتاب داده است. - کتاب «گزارش رای فریره دُ آندردا» چه ویژگی‌های منحصربه‌فردی دارد که برای ترجمه مورد توجه شما قرار گرفت؟ 🔸رای فریره دُ آندردا، دریاسالار دریای هرمز، سواحل پارس و عربستان، با هدف پراکنده کردن نیروهای انگلیسی و هلندی و جلوگیری از صادرات ابریشم اعلای ایران از خلیج‌فارس، در سال ۱۶۱۹ به دستور پادشاه پرتغال، امانوئل اول که خود را امپراتور پرتغال، شرق آفریقا و پارس می‌دانست، از لیسبون به سمت هرمز به راه افتادند. آن‌ها بر اساس شعاری برگرفته از انجیل؛ «ما شمشیر خدا را به دست می‌گیریم و اطمینان داریم که خدا ما را قدرت می‌بخشد» که در مقدمۀ کتاب به تفصیل آمده است، برای کسب قدرت و استیلا بر منطقه به کار گرفتند. هرچند در روند استعمار با بی‌اعتنایی اهانت‌آمیزی به همین شعار از اعمال هیچ خشونتی فروگذار نکردند و ضمن این‌که ابتکار هوش‌مندانه‌ای هم در حفظ و نگهداری چیزهایی که به دست آورده بودند، نداشتند. 🔻ادامه گفت وگو را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xwZ @ibna_official

🔰احسان عباسلو در گفت‌وگو با ایبنا: داستان برای ماندگاری نیازی به حجم ندارد داستان کوچک به‌مرور عرصه را بر داستان کوتاه تنگ می‌کند 🔸احسان عباسلو، موسس انجمن ملی کوچک‌نویسان ایران گفت: داستان کوچک به مرور محل بیشتری از اعراب خواهد یافت و عرصه شاید بر داستان کوتاه تنگ شود. 🔸سرویس ادبیات خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، پنجمین دوره جشنواره ملی کوچک‌نویسان ایران به ایستگاه نهایی رسیده و یکم اردیبهشت‌ماه شاهد برگزاری مراسم اختتامیه آن به همت انجمن ملی کوچک‌نویسان ایران خواهیم بود. استقبال خوب از دو دوره اخیر این جشنواره بهانه‌ای شد تا در گفت‌وگو با احسان عباسلو، نویسنده، منتقد ادبی و موسس انجمن ملی کوچک‌نویسان ایران به بررسی وضعیت امروز و چشم‌انداز داستان کوتاه در کشورمان بپردازیم. - از تعریف داستان کوتاه شروع کنیم. بهترین تعریف از داستان کوتاه کدام است؟ 🔸داستان کوتاه تعاریف متعددی دارد. یکی از عام‌ترین تعاریف که معمولاً همگان بدان اشاره می کنند تعریف ادگارآلن پو است که می‌گوید داستان کوتاه، داستانی است که در یک به اصطلاح تک‌نشست (single sitting) خوانده شود. منظور از تک‌نشست این است که یعنی وقتی شروع به خواندن آن می‌کنید هیچ کار دیگری باعث وقفه و انقطاع در آن نشود و البته این به طور تلویحی می‌خواهد بگوید که حجم داستان باید خیلی کم و کوتاه باشد. معمولاً برای خوانش یک حجم اندک است که ما دچار انقطاع نمی‌شویم و کار دیگری ما را از خوانش باز نمی‌دارد. 🔸این تعریف بیشتر یک هویت حجمی است و نه تعریفی ماهوی. از طرفی این تعریف ایرادی دارد و آن اینکه هر چیزی که در یک نشست کوتاه و یکسره خوانده شود بنا بر این تعریف باید داستان کوتاه باشد در صورتی که این گونه نیست و داستان کوچک یا همان مینیمال هم در یک نشست خوانده می‌شود اما نمی‌تواند داستان کوتاه باشد. تعاریف دیگری هم در خصوص داستان کوتاه داریم که یکی از معروف‌ترین آنها به لوری مور مدرس داستان‌نویسی و نظریه‌پرداز ادبی آمریکایی تعلق دارد «داستان کوتاه یک رابطه عاشقانه است، رمان یک ازدواج. داستان کوتاه یک عکس است، رمان یک فیلم». این تعریف مور هم بر قیاس بین رمان و داستان کوتاه قوام یافته است و باز از یک تعریف ماهوی بی‌نصیب مانده‌ایم. 🔸نیل گیمن نیز داستان کوتاه را دریچه‌ای به جهان دیگر، اذهان دیگر و رویاهای دیگر می‌داند. وی تلاش کرده تا داستان کوتاه را نگاهی محدود به جهانی عظیم معرفی کند. هیچ‌کدام از این تعاریف صحبتی از فلسفه داستان کوتاه ندارند و یا ذات و کارکرد آن را تشریح نمی‌کنند و حتی بر مبنای عناصر داستانی هم شکل نگرفته‌اند. صرفاً به واسطه استعارات و تشبیهات و قیاسات تلاش شده تا تصویری مختصر و مفید از داستان کوتاه ارائه شود. در کنار این افراد، برندر متیوز نظریه‌پرداز معروف و نویسنده کتاب شاخص «فلسفه داستان کوتاه» تلاش می‌کند تا داستان کوتاه را به عنوان یک ژانر معرفی کند؛ ژانری که کوتاهی تنها یک خصیصه آن است. 🔸به باور وی داستان کوتاه واقعی چیزی متفاوت و فراتر از یک داستان ساده است که صرفاً کوتاه باشد. برای نشان دادن این تفاوت، متیوز اصطلاح داستان کوتاه (Short Story) را در زبان انگلیسی با حروف بزرگ می‌نویسد و داستانی را که صرفاً کوتاه است (short story) اما به نظر او داستان کوتاه نیست با حروف کوچک. شاید در فارسی هم بتوان برای رساندن تفاوت میان این دو از نیم‌فاصله کمک گرفت به این ترتیب که «داستان‌کوتاه» را با برداشتن نیم‌فاصله و یک «داستان کوتاه» را که صرفاً کوتاه است با قرار دادن نیم‌فاصله نشان دهیم. 🔸تعریف متیوز فلسفی‌تر است. او برای داستان‌کوتاه اصالتی ذاتی قائل است که کوتاهی تنها یک شرط لازم و نه کافی برای آن است. داستان‌کوتاه متیوز باید ویژگی‌های خاص دیگری هم داشته باشد، چیزی نظیر وحدت اجزا و عناصر؛ البته در غرب نوع های داستانی نزدیک و مابینی هم وجود دارند که فاصله‌ای میان رمان و داستان کوتاه ایجاد می‌کنند اما در ایران ما فقط داستان کوتاه و نیمه‌بلند و بلند را داریم که خود آن‌ها نیز تعاریف متقنی ندارند و هنوز نمی‌دانیم داستان بلند همان رمان است یا فرق دارد؟ چراکه به زعم برخی گویا اینها متفاوت هستند. 🔸در مجموع به سبب ضعف نظریه‌پردازی در ایران، ما هنوز مشکلات فراوانی در باب تعاریف انواع داستانی و خود داستان داریم. کماکان هیچ نهاد رسمی هم در این مقوله وارد عرصه نشده است و این مشکلات به قوت خود باقی مانده و خواهند ماند. 🔻ادامه گفت وگو را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xtq @ibna_official