🔰گفت‌وگوی گاردین با نویسنده رمان «ساحل عدن»: من وقف ادبیات شده بودم و شعله آن در درونم بود 🔸اویسین فاگان، نویسنده ایرلندی درباره رمان جدیدش ساحل عدن (Eden’s Shore)، حماسه خشن دریانوردی، علاقه‌اش به ژانر ترس و زندگی‌ای که کتاب در آن همیشه اولویت داشته است با گاردین صحبت کرده است. 🔸سرویس جهان کتاب خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - الهه شمس: اویسین فاگان، ۳۳ ساله، در شهرستان میث بزرگ شده و اکنون در دوبلین زندگی می‌کند. اولین رمان او، نابر (Nobber) (۲۰۱۹)، که در فهرست نهایی جایزه ادبی دیلن توماس قرار گرفت، رمانی درباره طاعون سیاه در ایرلند قرون وسطایی بود، آغشته به خون و کثافت و شوخ‌طبعی سیاه. مجموعه داستان کوتاه او، گروگان‌ها (Hostages) (۲۰۱۶)، نیز به همین شکل بی‌پرده و صریح بود. رمان جدید او، کرانه عدن (Eden’s Shore)، که در قرن هفدهم ایرلند و در دوران استقرار انگلیسی‌ها می‌گذرد، بار دیگر تاریخ ایرلند را با خشونت شدید، انرژی روایی بالا و شوخ‌طبعی بی‌پروا ترکیب می‌کند. فیگن معلم انگلیسی دبیرستان در دوبلین است. چرا تصمیم گرفتید حالا به سراغ کرانه عدن بروید؟ 🔸‌این کتاب از دل تحقیقات برای نابر بیرون آمد. در نابر، به وقایع‌نگاری‌های ایرلندی اولیه نگاه می‌کردم و به این فکر افتادم که درباره پیامدهای آن دوره بنویسم. کرانه عدن در سال ۱۶۴۱ شروع می‌شود، در دوران شورش ایرلندی‌ها علیه استقرار انگلیسی‌ها [کاشت قومی-مذهبی پروتستان‌ها در زمین‌های کاتولیک‌های ایرلندی]. این نقطه عطفی بود که به تسخیر ایرلند توسط کرامول منجر شد، که اساساً یک پاکسازی قومی بود و به شکل‌گیری طبقه‌بندی‌های اجتماعی که هنوز هم در ایرلند وجود دارد، کمک کرد. من همیشه به تاریخ و به ویژه تاریخ ایرلند علاقه‌مند بوده‌ام؛ این موضوع به نوعی در خون من است. نابر دهکده‌ای بسیار قدیمی است که پیشینه تاریخی زیادی دارد. چگونه بین ارائه تاریخ و روایت داستان تعادل برقرار می‌کنید؟ 🔸صادقانه بگویم، من فقط سعی می‌کنم قصه خوبی تعریف کنم. به نظر من این مهم‌ترین چیز است. اگر کسی بخواهد درباره تاریخ بخواند، کتاب‌های تاریخی زیادی وجود دارد. من سعی می‌کنم تحقیقاتم را سبک ارائه دهم [علمم را به رخ نکشم]. امیدوارم خواننده چیزهایی یاد بگیرد، اما هدف اصلی این نیست. شما باید شخصیت‌هایی داشته باشید که برای مردم جذاب باشند و زبانی که مردم از آن لذت ببرند. همچنین فکر می‌کنم مهم است که کمی سرکشی کنیم. ادبیات ایرلندی می‌تواند بسیار محترم و مؤدب باشد؛ من دوست دارم کمی علیه آن شورش کنم. خشونت در کتاب بسیار شدید است. آیا نگران بودید که زیاده‌روی کنید؟ 🔸بله، کمی. اما سعی کردم خشونت را هدفمند کنم. این دوره بسیار خشونت‌آمیزی در تاریخ ایرلند بود و من می‌خواستم آن را منعکس کنم. همچنین فکر می‌کنم خشونت می‌تواند در داستان‌نویسی ابزار قدرتمندی باشد. می‌تواند برای ایجاد شوک، تنش یا حتی شوخ‌طبعی سیاه استفاده شود. من تحت تأثیر نویسندگانی مانند کورمک مک‌کارتی و فیلمسازانی مانند سم پکینپا هستم که از خشونت به شیوه‌ای بسیار مؤثر استفاده می‌کنند. اینطور نیست که من از خشونت لذت ببرم؛ من از آن برای تأثیرگذاری استفاده می‌کنم. زندگی شامل خشونت است، و فکر می‌کنم انکار آن در هنر می‌تواند نوعی ساده‌انگاری باشد. 🔻این گفت وگو را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xvC @ibna_official

🔰مدیرمسئول انجمن ناشران آموزشی به ایبنا خبر داد: جانمایی جدید در نمایشگاه کتاب/ناشران آموزشی به گنبدخانه مصلی منتقل شدند 🔸ناشران آموزشی در سی‌وششمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران در ضلع جنوبی حیاط مصلی یعنی گنبدخانه که طرفین محراب است در دو سالن شرقی و غربی جانمایی خواهند شد. 🔸امین آصفی، در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، از جانمایی جدید ناشران آموزشی در سی‌وششمین دوره نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران خبر داد و گفت: ناشران این حوزه به مدت سه سال در طبقه دوم رواق شرقی مستقر بودند اما امسال با تغییرات ساختاری در ساختمان مصلی، فضای جدیدی برای ناشران آموزشی فراهم شده است. 🔸وی ادامه داد: خوشبختانه با همکاری مسئولان نمایشگاه و خانه کتاب و ادبیات ایران، جانمایی جدید، محقق شده و قرار است، ناشران در ضلع جنوبی حیاط مصلی؛ گنبدخانه که طرفین محراب است در دو سالن شرقی و غربی جانمایی شوند. 🔸آصفی با بیان اینکه بازدید اولیه از مکان جدید انجام شده است، عنوان کرد: با اجماع نظر تعدادی از اعضای انجمن و تایید آن‌ها قرار است ناشران آموزشی در محل جدید جانمایی شوند. پیش از این در طبقه فوقانی که ۲۰۰ پله داشت، تردد برای ناشران و خریداران سخت بود. 🔸وی با طرح این موضوع که دو کارگروه برای پیگیری امور سالن ناشران آموزشی تشکیل شده است، افزود: به‌گونه‌ای برنامه‌ریزی شده است که چهار ناشر پُرکار آموزشی به شکل مساوی در سالن‌ها جانمایی شوند؛ همچنین برخی از جانمایی‌ها براساس حروف الفبا از غربی شروع خواهد شد و تا سالن شرقی ادامه خواهد داشت. 🔸آصفی فضای کلی ناشران آموزشی را در سالن‌های جدید ۴ هزار مترمربع اعلام کرد و گفت: هر دو سالن حدود ۲ هزار مترمربع به‌طور مساوی فضا دارند، این محل نسبت به سالن قبلی شرایط مطلوب‌تری دارد؛ هم‌سطح حیاط مصلی است، پله‌های کمتر و سقف بلندتری دارد و امکان جانمایی بهتر را برای ستاد فراهم کرده است. 🔸به‌گفته وی، با توجه به شکل این دو سالن، فضا به‌گونه‌ای طراحی شده که گردش جمعیت، مساوی برای بازدید از غرفه‌های مختلف ناشران فراهم شود. 🔸به گزارش ایبنا؛ سی‌وششمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران ۱۷ تا ۲۷ اردیبهشت ۱۴۰۴ در مصلی امام خمینی (ره) برگزار خواهد شد. ibna.ir/x6xyv @ibna_official

🔰بازار داغ کتاب‌های فلسفی در گفت‌وگو با حمیدرضا محمدی؛ نگاه ماکسیمالیستی به فلسفه نداشته باشیم شبکه‌های اجتماعی افق‌های تازه‌ای برای فلسفه ایجاد کرده‌اند 🔸حمیدرضا محمدی می‌گوید:‌ فلسفه می‌تواند نردبان مهمی برای صعود به بحث‌های بنیادی مرتبط با مسائل عینی جامعه باشد. اما نکته مهم‌تر نه در بالا رفتن از نردبان که در این نکته نهفته است که پس از بالا رفتن از نردبان، آن را به کناری نیفکنده و دوباره از آن پایین آمده و با نگاهی دقیق‌تر به مسائل انضمامی بپردازیم. 🔸خبرنگار سرویس دین و اندیشه خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - الهه شمس: بازار کتاب‌های فلسفی در ایران، به‌ویژه در میان جوامع کتاب‌خوان، از رونق نسبی برخوردار است؛ رونقی که در مقایسه با بسیاری از حوزه‌های دیگر علوم انسانی، توجه‌برانگیز به نظر می‌رسد. ناشران فعال در این عرصه نیز اذعان دارند که آثار فلسفی، برخلاف تصور، نه‌تنها کم‌اقبال نیستند، بلکه برخی از مشهورترین آثار کلاسیک این حوزه، حتی آنهایی که خواندنشان نیازمند تسلط بالای فلسفی است، به چاپ‌های متعدد رسیده‌اند. این تقاضا می‌تواند نشانگر نوعی نیاز فرهنگی به اندیشه‌ورزی و تامل در مفاهیمی باشد که به تحلیل و نقد بنیادهای فکری می‌پردازند. چنین استقبالی پرسش‌هایی درباره جایگاه فلسفه در جامعه ایرانی مطرح می‌کند که ما را در خبرگزاری کتاب ایران به سمت پرسش از صاحب نظران این حوزه سوق داده تا این مساله را اهالی فلسفه و علوم انسانی در میان بگذاریم. در ادامه گفتگوی خبرنگار خبرگزاری کتاب را با حمیدرضا محمدی مولف و مترجم آثار فلسفی به تفصیل می‌خوانید: ‌ نگاه ماکسیمالیستی به فلسفه نداشته باشیم ‌ آیا اصلاً با این پیش‌فرض موافق هستید که اقبال به آثار فلسفی در ایران در مقایسه با بسیاری از جوامع دیگر و همچنین در مقایسه با آثار منتشر شده در سایر حوزه های علوم انسانی زیاد است؟ 🔸بله. ما در حوزه فلسفه شاهد افزایش چاپ عناوین جدید و روندی مثبت هستیم. در واقع، بر اساس گزارش آماری تعداد کتب منتشر شده طی سه سال گذشته، حوزه فلسفه و روانشناسی پس از حوزه‌های ادبیات، علوم اجتماعی و دین در رتبه چهارم قرار گرفته است. در نتیجه به نظر می‌رسد بر اساس آمار، شهود و استقرای ناقصمان از اطرافیان و وضعیت فرهنگی کشور، چنین گزاره‌ای را بیشتر می‌توان تایید کرد تا رد. 🔻 این گفت وگو  را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xzf @ibna_official

🔰شنبه‌های خیامی- ۱۲ «این کوزه که آبخواره مزدوری است…»؛ متذکر ناپایداری دنیا 🔸بوشهر- «ناپایداری دنیا» از مهم‌ترین کلیدواژه‌های خیام در رباعی است که در رباعی «این کوزه که آبخواره مزدوری است / از دیده شاهی و دلِ دستوری است…» به شکل پررنگی بدان توجه کرده است. 🔸سرویس استان‌های خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - بشیر علوی، استاد دانشگاه و پژوهشگر ادبی: شنبه‌های خیامی این هفته به برجسته‌ترین کلیدواژه رباعی خیام اختصاص دارد. بدیهی است یکی از کلیدواژه‌های اصلی رباعیات خیام، ناپایداری دنیاست که تأکید می‌کند هر کسی در هر مقامی که باشد، سرانجامش مرگ است. معمولاً وقتی خیام به دنبال این مفهوم است، از کلیدواژه‌هایی مانند کوزه و آبخور و کاسه می صحبت به میان می‌آورد. 🔸از جملۀ این رباعیات، رباعی «این کوزه که آبخواره مزدوری است / از دیده شاهی و دلِ دستوری است / هر کاسه مَی که بر کف مخموری است / از عارض مستی و لبِ مستوری است» است که در وزن اصلی رباعی (مفعول مفاعیل مفاعیل فعل) است و از جمله رباعیات اصیل منسوب به خیام است. این رباعی در منبع مجموعه رائف ۶۹۰ هجری قمری و نزهه المجالس سده هفتم هجری قمری و مجموعه طربخانه ۸۶۷ هجری قمری آمده است. در کتاب وزین «رباعیات خیام و خیامانه‌های پارسی» نوشته استاد سیدعلی میرافضلی نیز همین منابع ذکر شده است و در این کتاب مجموعه رائف را منبع اصلی و نزهه‌المجالس را منبع کمکی و مجموعه طربخانه را در زمرۀ مجموعه‌ها، معرفی کرده است. 🔸خود وی در صفحه ۱۶۲ کتاب خود تبیین کرده که منظور از منابع اصلی، شامل منابع کهنی است که رباعی به نام حکیم عمر خیام ثبت شده است و منابع کمکی، آن منابع کهنی هستند که رباعی منسوب به خیام در آن‌ها، بدون ذکر نام گوینده آمده است. 🔸رباعی مذکور، تنها در یک منبع قدیمی، مجموعۀ رائف که در ۶۹۰ کتابت شده و صراحتاً به اسم خیام دیده می‌شود (همان: ۱۷۴). مفهوم این رباعی که ناپایداری دنیا را نشان می‌دهد، در دیگر رباعیات خیام هم دیده می‌شود. مفهومی که در این رباعی موضوع ناپایداری جهان و نابودی همه انسان‌ها از شاه و وزیر گرفته تا مست و مستوره به تصویر کشیده شده است. این موضوع در اغلب رباعیات خیام مورد توجه بوده و می‌توان آن را یکی از ویژگی‌های رباعیات اصیل او به شمار آورد. همین موضوع به گونۀ دیگر در شعر حافظ هم دیده می‌شود: «به هست و نیست مَرَنجان ضمیر و خوش می‌باش که نیستی است سرانجامِ هر کمال که هست به بال و پَر مَرو از رَه که تیرِ پرتابی هوا گرفت زمانی ولی به خاک نشست» 🔸خود خیام نیز در رباعیات دیگری همین مفهوم را به گونه‌ای دیگر هم می‌آورد: «خاکی که به زیر پای هر نادانی‌ست کفّ صنمیّ و چهرۀ جانانی‌ست هر خشت که بر کنگرۀ ایوانی‌ست انگشت وزیر یا سر سلطانی‌ست» 🔸واژه‌های به‌کاررفته در مصرع‌های اول با نام‌های به‌کاررفته در مصرع‌های دومِ متقابل، می‌تواند ایجادکننده نوعی ارتباط معنوی باشد. در مصرع نخست از آب صحبت شده و در مصرع دوم از اشکی از دیده شاه و دستور است. در مصرع سوم از می صحبت شده و در مصرع چهارم از عارض مست و لب مستور. این رباعی به صورت زیر نیز گزارش داده شده است: «این کوزه که آبخوارۀ مزدوری است از دیدۀ شاهیست و دلِ دستوری است هر کاسۀ مَی که بر کف مخموری است از عارض مستی و لبِ مستوری است» 🔸به نظر می‌رسد که این رباعی که در مصراع دوم آن، دو فعل به‌کار رفته است به نسبت رباعی اول دارای استناد کمتری است؛ زیرا که همه مصراع‌ها دارای یک فعل است و احتمال دارد که شاعر همین یک فعل را در هر مصراع در ذهن داشته است یا دستِ کم در ساختار ذوق ادبی خود قرار داده است. ibna.ir/x6xyZ @ibna_official

🔰کتاب‌هایی که در فیلم‌های سینمایی فراتر از یک شیء تزئینی هستند حضور معنادار کتاب در دست شخصیت‌های سینمایی 🔸در زبان سینما، گاه ساده‌ترین اشیا به پرمفهوم‌ترین عناصر بدل می‌شوند. کتاب، یکی از همین اشیاست؛ عنصری که در ظاهر تنها ابزاری برای پر کردن قاب تصویر است، اما در واقع می‌تواند دریچه‌ای به جهان درونی شخصیت‌ها و نشانی از دغدغه‌های ذهنی یا مسیر رشد آن‌ها باشد. کتاب‌ها در فیلم‌ها نه‌فقط ابزار مطالعه که نشانه‌هایی از شخصیت‌پردازی، درون‌مایه‌های فلسفی و حتی عنصر محرک روایت هستند. 🔸خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - مریم محمدی: در زبان سینما، گاه ساده‌ترین اشیا به پرمفهوم‌ترین عناصر بدل می‌شوند. کتاب، یکی از همین اشیاست؛ عنصری که در ظاهر تنها ابزاری برای پر کردن قاب تصویر است، اما در واقع می‌تواند دریچه‌ای به جهان درونی شخصیت‌ها و نشانی از دغدغه‌های ذهنی یا مسیر رشد آن‌ها باشد. کتاب‌ها در فیلم‌ها نه‌فقط ابزار مطالعه که نشانه‌هایی از شخصیت‌پردازی، درون‌مایه‌های فلسفی و حتی عنصر محرک روایت هستند. نگاهی به برخی آثار ماندگار سینمای جهان، نشان می‌دهد که کتاب در دستان شخصیت‌ها، گاه خود به یک بازیگر مهم بدل می‌شود. 🔸در فیلم تحسین‌شده رستگاری در شاوشنک (The Shawshank Redemption)، کتاب به نمادی از امید و رهایی ذهنی تبدیل می‌شود. اندی دوفرین، شخصیت اصلی داستان که بی‌گناه به زندان افتاده، با گسترش کتابخانه زندان و ترغیب زندانیان به مطالعه، نه‌تنها راهی برای بقا در شرایط سخت می‌یابد، بلکه دانش را به ابزار رهایی تبدیل می‌کند. سکانس دریافت جعبه‌ای از کتاب‌ها پس از نامه‌نگاری‌های پی‌درپی، یکی از نقاط عطف فیلم و ستایشگر فرهنگ مطالعه در دشوارترین موقعیت‌هاست. 🔸کتاب در فیلم نام گل سرخ (The Name of the Rose) جایگاهی پیچیده‌تر دارد. این اثر اقتباسی از رمان اومبرتو اکو، به‌خوبی نشان می‌دهد که کتاب‌ها می‌توانند هم نماد دانش باشند و هم مظهر خطر. کتابخانه‌ای عظیم و مرموز، مرکز حوادث فیلم است و در نهایت، کتابی ممنوعه که با سم آغشته شده، به نمادی از سرکوب دانایی و کنترل حقیقت بدل می‌شود. شخصیت «ویلیام باسکرویل» در دل تاریکی و توطئه، با کنجکاوی و جست‌وجو در کتاب‌ها، حقیقت را می‌جوید. 🔸در فیلم صبحانه در تیفانی (Breakfast at Tiffany’s)، کتاب وسیله‌ای است برای نزدیکی دو شخصیت اصلی. «پل وارژاک»، نویسنده‌ای که در تلاش برای تثبیت خود است، در صحنه‌ای تأثیرگذار، کتابش را در کتاب‌فروشی در دست «هالی گولایتلی» می‌بیند. این لحظه ساده، عمیقاً انسانی است و کتاب، به‌مثابه پلی میان ذهن و احساس، نقش ایفا می‌کند . 🔻ادامه این یادداشت را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xzr @ibna_official

🔰پیمان معادی و ترجمه کتاب «استادان بزرگ بازیگری و شیوه‌های آموزش آن‌ها» 🔸به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، معادی از بازیگران برجسته سینمای ایران، خبر داده که ترجمه کتابی از برستوف را به تازگی تمام کرده است. او درباره انتخاب این کتاب در صفحه شخصی‌اش در شبکه‌های اجتماعی چنین نوشته است: «تعطیلات نوروز فرصتی مغتنم بود تا به فیلمنامه‌ها و پروژه‌های نیمه تمامم سر و سامانی بدهم. در این میان، ترجمه کتاب ارزشمند «استادان بزرگ بازیگری و شیوه‌های آموزش آن‌ها» نوشته ریچارد برستوف، که سال گذشته از مطالعه‌اش بسیار لذت برده بودم، در اولویت قرار داشت. 🔸چند ماه پیش، یکی از دوستانم، آرش حیدریان، پیشنهاد داد برای کتاب «همراه بازیگر» اثر سِت بَریش مقدمه‌ای بنویسم. در حین نگارش مقدمه و گفتگوهایمان، متوجه شد که مشغول بازخوانی کتاب برستوف هستم. کنجکاو شد که چرا این کتاب تا این حد برایم جذاب است. با شور و اشتیاق، بخش‌هایی از کتاب را برایش شرح دادم و او پیشنهاد داد آن را ترجمه کنم تا علاقه‌مندان جدی‌تر به بازیگری نیز از آن بهره‌مند شوند. این پیشنهاد وسوسه‌انگیز بود و من ترجمه را آغاز کردم. 🔸هرچه بیشتر در ترجمه پیش می‌رفتم، شور و شوقم بیشتر می‌شد و این کار، به‌ویژه برای خودم، بسیار مفید و آموزنده بود. دقت و ظرافتی که باید در انتخاب واژه‌ها به خرج می‌دادم، مرا به ظرافت‌های بازیگری و نیاز بازیگران به آموزش و تمرین مستمر، درست مانند نوازندگان و ورزشکاران، آگاه‌تر می‌ساخت. 🔸پس از چند ماه تلاش، ترجمه کتاب در ایام نوروز به پایان رسید و به‌زودی منتشر خواهد شد. این تجربه آن‌قدر ارزشمند بود که ترغیبم کرد تا عناوین دیگری از کتاب‌های محبوبم در همین حوزه را نیز برای ترجمه احتمالی بررسی و با همکاری دوستانم در نشر فکر نو، به بازار عرضه کنیم. امیدوارم این آثار، همان‌طور که برای خود من مفید بودند، برای علاقه‌مندان جدی‌تر به بازیگری تئاتر و سینما نیز سودمند واقع شوند.» ibna.ir/x6xzX @ibna_official

🔰دربارۀ تاریخ‌نگاری «شاهرخ مسکوب»، بیست سال از مرگ از او دغدغه‌مندِ تاریخ و هویّت ملی 🔸سخن گفتن از «شاهرخ مسکوب»، یکی از صدیق‌ترین اهالی اندیشه و قلم در دوران معاصر، چندان ساده نیست، زیرا اگر چه او را بیش‌تر پژوهندۀ شاهنامه می‌شناسیم، اما نوشته‌های او پیرامون تاریخ و فرهنگ ایران، به‌گونه‌ای او را یک پژوهشگر جامع‌الاطراف در این زمینه نشان می‌دهد. 🔸گروه تاریخ و سیاست خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا): نام شاهرخ مسکوب، نویسنده و پژوهشگر معاصر با ایران گره خورده است زیرا او سال‌های بسیاری را در غربت زیست اما برای مسکوب دوری از ایران به معنای فراموشی نبود. او در تمام سال‌های زندگی در اروپا همواره از ایران یاد می‌کرد و آثار ارزشمند و سترگی در تاریخ و ادبیات از خود به یادگار گذاشت. 🔸مسکوب افزون بر پژوهش در حوزه‌های گوناگون ادبی مانند ترجمه، داستان‌نویسی و… فعالیت‌های گسترده‌ای داشت. او دربارۀ بسیاری از آثار کلاسیک ادبیات فارسی مانند شاهنامه فردوسی و دیوان حافظ پژوهش‌های بسیاری انجام داد و برای گسترش و حفظ زبان فارسی بسیار کوشید. از جمله آثار پژوهشی او می‌توان به «مقدمه‌ای بر رستم و اسفندیار»، «سوگ سیاوش: در مرگ و رستاخیز»، «شکاریم یک‌سر همه پیش مرگ»، «ارمغان مور»، «در کوی دوست» و از دیگر تألیفات موفق او می‌توان به «سفر در خواب»، «گفت‌وگو در باغ»، «روزها در راه»، «سوگ مادر»، «کتاب مرتضی کیوان» و… اشاره کرد. او با توجه به تسلط به زبان انگلیسی و فرانسه در عرصۀ ترجمه نیز آثار درخشانی منتشر کرد. ترجمه‌های او به مانند تألیفات‌اش خواندنی است و به دل می‌نشینند. او کتاب‌های گوناگونی مانند «ادیپ شهریار و آنتیگون»، «خوشه‌های خشم» و… را نیز ترجمه کرده است. 🔸وقتی در «هویت ایرانی و زبان فارسی» نوشت که «باری، ایرانی‌ها بعد از تلاش‌های گوناگون، بعد از چهارصدسال با برگشت به گذشتۀ تاریخ خودشان با تشکیل حکومت‌های ایرانی و تکیه به زبان فارسی در قرن چهارم هجری، ملتی بودند با هویتی جداگانه و مخصوص خودشان؛ ملت تازه‌ای، نه آن قوم فرسوده و بی‌رمق آخرهای ساسانی، بلکه ملت تازه‌ای تولد یافته بود با آگاهی به هویت خود -خودآگاه- با دین و تمدنی تازه. گذشته، پشتوانه یا تکیه‌گاه این هویت بود و زبان، جلوه‌گاه‌اش؛ درخت تازه‌ای بود که در آب‌وهوای اسلام پرورش یافته بود، اما بر زمین خاطرۀ قومی خود»، می‌شد به‌روشنی ردّ این وطن‌دوستی را یافت و فهمید ادیب و مترجم و منتقدی ایران‌شناس است که تاریخ را نیز به‌درستی می‌داند. 🔸«حسام‌الدین نبوی‌نژاد»، مدیر فصل‌نامۀ زنده‌رود که مقالات گوناگونی دربارۀ شاهرخ مسکوب نوشته است، در گفت‌وگو با ایبنا دربارۀ وی چنین گفت: سخن گفتن دربارۀ شاهرخ مسکوب، یکی از صدیق‌ترین اهالی اندیشه و قلم در دوران معاصر، چندان ساده نیست، زیرا اگر چه او را بیشتر پژوهندۀ شاهنامه می‌شناسیم، اما نوشته‌های او پیرامون تاریخ و فرهنگ ایران، به‌گونه‌ای او را یک پژوهشگر جامع‌الاطراف در این زمینه نشان می‌دهد. گذشته از ترجمه‌های او از ادبیات کلاسیک یونان که در بررسی شاهنامه، ژرف‌اندیشی و نگرش متفاوت در فرهنگ حماسی ایران را برایش ارمغان داشت، آثار او، از مقدمه‌ای بر رستم و سهراب تا در نهایت «ارمغان مور» بیانگر رویکرد او به تاریخ، عرفان، شعر و شاعری و مسائل سیاسی و اجتماعی است که در سایر نوشته‌هایش نیز انعکاس داشت. اگر چه در تمام این آثار شاهنامه و دو رکن اساسی برخاسته از آن با «تاریخ و زبان» کاملاً مشهود است. تا آنجا که مسکوب در پاسخ به دغدغۀ ذهنی خود پس از رویدادهای سال ۱۳۳۲ و رهایی از زندان، به جست‌وجو در چندوچون‌های ایران و ایرانی بودن و پاسخ یافتن برای آنچه هویت ایرانی‌اش می‌خوانیم برآمد. دورانی که با روی آوردن به ادبیات و پیدا کردن هویت معنوی‌اش پایان و به عبارت درست‌تر آغاز می‌شود. 🔻ادامه گفت وگو را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xzy @ibna_official

🔰نامزدهای نهایی دریافت جایزه قلم آمریکا 🔸جایزه قلم آمریکا به دلیل توجه به صداهای نوظهور و متنوع، نقش مهمی در معرفی نویسندگان جدید و برجسته داشته است. نامزدهای نهایی دریافت این جایزه در سال 2025 به ارزش 350هزار اعلام شده است. 🔸به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، جایزه ادبی قلم آمریکا (PEN) یکی از معتبرترین جوایز ادبی در ایالات متحده است که توسط انجمن قلم آمریکا اعطا می‌شود. این انجمن در سال ۱۹۲۲ در نیویورک تاسیس شد و هدف آن دفاع از آزادی بیان، ترویج ادبیات و حمایت از نویسندگان و مترجمان است. 🔸نخستین جایزه این انجمن در سال ۱۹۶۳ اهدا شد و از آن زمان تاکنون، جوایز متعددی در حوزه‌های مختلف ادبی اعطا می‌شود. این جوایز شامل ادبیات داستانی، غیرداستانی، شعر، زندگی‌نامه، نمایشنامه، ادبیات کودک، نویسندگی علمی و ورزشی است. جایزه قلم آمریکا به دلیل توجه به صداهای نوظهور و متنوع، نقش مهمی در معرفی نویسندگان جدید و برجسته داشته است. 🔸نامزدهای نهایی جایزه قلم آمریکا در سال ۲۰۲۵ به ارزش ۳۵۰ هزار طبق زیر اعلام شده است: 🔸جایزه کتاب جان اشتاین (۷۵ هزار دلار) مرده در لانگ بیچ، کالیفرنیا، ونیتا بلکبرن (MCD) با پشت من به جهان: شعر، ویکتوریا چانگ (فارار، استراوس و ژیرو) درباره آزادی، تیموتی اسنایدر (کراون) 🔸جایزه کتاب آزاد قلم (۱۰ هزار دلار) فمینیسم انتقام جویانه: قدرت خشم زنان سیاهپوست در دوران بی قانون، کالی نیکول گراس (سیل پرس) لذت تاریک عجیب بودن: داستان های سیاه آزادی، جیمز بی. هایل، سوم (انتشارات دانشگاه کلمبیا) زنان سیاه پوست به ما آموختند: تاریخچه صمیمی فمینیسم سیاه، دکتر جن ام. جکسون (رندوم هاوس) طرح اولیه، رائه جیانا رشاد (هارپر) 🔻ادامه گزارش را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xzP @ibna_official

🔰نگاهی به وضعیت کتاب و کتابخوانی در سری جدید مجموعه «پایتخت» نمایش تصنعی فرهیختگی 🔸تصویر آرمانی فردی اهل مطالعه و کتاب، برای خانواده های ایرانی آشنا است. خانواده نقی معمولی برای نمایش فضل و دانش و فرهیختگی، هیچ کالای ملموسی بهتر از کتاب نمی‌تواند پیدا کند. 🔸خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - رویا سلیمی: سری جدید مجموعه پرمخاطب «پایتخت» امسال نیز مهمان نگاه مخاطبان تلویزیون است. سریالی که حالا تبدیل به خاطره ای مشترک در میان ایرانیان شده و پیوندی با عید نوروز دارد. حال و هوای گرم و صمیمانه سریال، به راحتی می‌تواند مخاطب را با خود همراه کند. خانواده ایرانی و سبک زندگی روزمره او در مجموعه گاه با واقعیت زندگی مخاطبان منطبق است. این انطباق کلید اصلی ارتباط مستمر با سریال و شخصیت‌های آن به شمار می رود. 🔸هر چقدر شخصیت‌های «پایتخت» در قاب خانه، خود واقعی‌شان را به نمایش می‌گذارند، در این سری با ورود خانواده‌ای تاجیکی، سعی در به نمایش گذاشتن آن چیزی دارند که واقعیت نیست. یکی از این نمایش‌ها، تغییر چیدمان منزل با کتاب برای نمایش فرهیختگی و جلب سرمایه فرهنگی است. آنها در برخورد با خانواده متمول تاجیکی، با توجه به اینکه به لحاظ مالی جایگاه همسانی ندارند، اما سعی می کنند در حوزه فرهنگ و مصرف کالاهای فرهنگی خود را بسیار فراتر از چیزی نشان دهند که در واقعیت وجود دارد. این نمایش تفاخر بخش اعظمی از موقعیت های کمدی سریال را بر عهده دارد. 🔸خانواده معمولی عادت به مطالعه و انس با کتاب ندارد، بنابراین دلیلی بر وجود کتاب در طراحی صحنه و قاب بندی های سریال در شش دوره قبل آن وجود ندارد. اما برای نمایش فضل و دانش و فرهیختگی، هیچ کالای ملموسی مانند کتاب نمی تواند حق مطلب را ادا کند. پدر خانواده برای پر کردن این خلا فرهنگی، کتاب‌های مسجد جامع شهر را قرض می گیرد تا سرمایه فرهنگی بخرد. تضاد میان واقعیت زندگی او و خانواده‌اش با آنچه در مقابل خانواده تاجیکی مطرح می‌شود، چند قسمتی بار قصه را به دوش می‌کشد. نظریه جامعه نمایشی گافمن 🔸این نمایش تصنعی، نظریه جامعه نمایشی گافمن را به ذهن متبادر می‌سازد. نظریه وی درباره نمود خود در زندگی روزانه است. میان خودهای کاملاً انسانی و خودهای اجتماعی، اختلاف و تنش می‌بیند که از تفاوت میان آنچه خود می‌خواهیم باشیم و آنچه دیگران می‌خواهند انجام دهیم ناشی می‌شود. 🔸در این نگاه که زندگی به مثابه صحنه نمایشی قلمداد می‌شود که فرد در آن برای مقبولیت بیشتر، خود واقعی‌اش را پنهان می‌سازد. در هر اجرایی، قطعاً پشتیبانی و پذیرش دیگران لازم است؛ بنابراین زندگی اجتماعی یک رشته اجرای نقش‌های نمایشی همانند بازی در صحنه نمایش است. افراد در هنگام کنش متقابل سعی دارند جنبه‌ای از خود را به نمایش بگذارند که مورد توافق یا پذیرش دیگران باشد و همیشه امیدوارند که در این مهم توفیق یابند و نمایش آنها حضار را مجبور کند تا به دلخواه در آن عمل کنند. این موضوع با تعبیر مدیریت تاثیرگذاری یا مدیریت اثرگذاری مطرح می‌شود. 🔻ادامه یادداشت را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xBf @ibna_official

🔰بررسی «فهرست نسخه‌های خطی دانشگاه الفارابی قزاقستان» میراثِ جهانِ ایرانی 🔸عاطفه زندی، یکی از فهرست‌نویسان کتاب «فهرست نسخه‌های خطی و کتاب‌های چاپ سنگی و قدیم دانشگاه الفارابی قزاقستان»: نسخه‌های خطی و کتاب‌های چاپ سنگی و کتاب‌های قدیمی گنجینه‌های ارزشمندی هستند که دانش و آگاهی عمیقی در زمینه‌های گوناگون ارائه می‌دهند و به‌عنوان میراث فرهنگی و تاریخی هر کشوری محسوب می‌شوند، بنابراین توجه محققان و مسئولان مراکز پژوهشی به حفظ و احیای این میراث ارزشمند امری ضروری است. 🔸گروه تاریخ و سیاست خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا): کتاب «فهرست نسخه‌های خطی و کتاب‌های چاپ سنگی و قدیم دانشگاه الفارابی قزاقستان» به سعی و اهتمام عاطفه زندی و زبیده شادکام، زیر نظر سیدکاظم موسوی بجنوردی و سید علی موجانی تألیف شد و از سوی مرکز مطالعات سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه، مرکز دائره‌المعارف بزرگ اسلامی و دانشگاه الفارابی قزاقستان به چاپ رسید و سپس اواخر اسفند سال گذشته در این دانشگاه رونمایی شد. با عاطفه زندی، یکی از فهرست‌نویسان کتاب «فهرست نسخه‌های خطی و کتاب‌های چاپ سنگی و قدیم دانشگاه الفارابی قزاقستان» در این خصوص به گفت‌وگو نشستیم که در ادامه می‌خوانید. شرحی از انجام فهرست‌نویسی کتاب «فهرست نسخه‌های خطی و کتاب‌های چاپ سنگی و قدیم دانشگاه الفارابی قزاقستان» بیان کنید. 🔸فهرست‌نویسی این کتاب از سوی مرکز مطالعات سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه و سیدعلی موجانی، کارشناس ارشد این مرکز به من پیشنهاد شد. من قبلاً در تونس نیز نظیر این فهرست را طی همکاری با دانشگاه بین‌المللی تونس به انجام رسانده بودم و با توجه به تجربه‌ای که در فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه تخصصی وزارت خارجه و نیز کتابخانۀ آیت‌الله حکیم در نجف داشتم، برای این برنامه در قزاقستان انتخاب شدم و به‌عنوان پژوهش‌گر و مؤلف مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی که زیر نظر آقای کاظم موسوی بجنوردی هست، برای تهیۀ فهرست نسخه‌های خطی و کتاب‌های چاپ سنگی و قدیم کتابخانۀ دانشگاه الفارابی به آلماتی رفتم. نسخه‌های خطی فارسی و عربی در دانشگاه الفارابی قزاقستان از چه اهمیتی برخوردار است؟ 🔸به‌نظر من ارزش این میراث و به‌طور کلی بسیاری از نسخه‌های خطی و کتاب‌های چاپ سنگی محدود به یک کشور خاص نیست، زیرا بسیاری از کتاب‌ها به‌صورت عمده به علوم اسلامی نظیر فقه، حدیث، تفسیر، و نیز فلسفه، منطق، تاریخ اسلام و ادب عربی می‌پردازند و ازاین‌رو می‌تواند برای تمامی کشورهای اسلامی حائز اهمیت باشد. 🔸اهمیت فهرست حاضر از آن جهت است که اغلب کتاب‌های معرفی شده در آن متعلق به سه شهر مهم کازان، بمبئی و دهلی است. این سه شهر به عنوان نخستین مراکز چاپ کتاب‌های اسلامی شناخته می‌شوند و به‌همین‌دلیل شناخت آثار چاپ‌شده در این مراکز نیز می‌تواند برای محققان تاریخ به‌ویژه تاریخ چاپ و نشر در جهان اسلام محل توجه باشد. 🔻ادامه گفت وگو را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xzS @ibna_official

🔰صادرات کتاب ایران-۲ صادرات کتاب به سیاست و کپی‌رایت گره خورده است 🔸سعید رهنمایی، مدیر پخش کتاب ققنوس، معتقد است؛ صادرات کتاب ایران، از مسائل سیاسی و کپی‌رایت متاثر است؛ اگر اوضاع سیاسی، بهبود پیدا کند، اتفاقات خوب، و سریعی در این عرصه را شاهد خواهیم بود. 🔸سرویس مدیریت کتاب خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، سمیه حسن‌نژاد - کتاب، از ابزارهای کهن برای برقراری تعامل میان ملت‌ها است؛ حتی کتاب را یکی از وجوه دیپلماسی می‌دانند؛ بنابراین صادرات کتاب، به عنوان یکی از انواع تجارت بین ملت‌ها مرسوم بوده و امروزه نیز یکی از تجارت‌های پُرسود برای کشورهای صاحب صنعت نشر به شمار می‌رود. 🔸با وجود تولید سالانه ۱۱۰ هزار عنوان کتاب در ایران، رونق صادرات کتاب نویسندگان و مترجمان ایرانی، چنگی به دل نمی‌زند؛ حتی بازار کتاب ایران، در افغانستان که روزگاری بی‌رقیب بود، افول کرده است. 🔸مهم‌ترین دلایل افت صادرات کتاب ایران، در دنیا و منطقه، به مسائل سیاسی گره خورده است؛ همان‌طور که سعید رهنمایی، مدیر پخش کتاب ققنوس، به ایبنا گفت: صادرات کتاب ایران، مشابه بسیاری از مسائل متاثر از مسائل سیاسی است. اگر اوضاع سیاسی، بهبود پیدا کند، با توجه به اینکه کشور ارزانی هستیم، اتفاقات خوب و سریع در این عرصه را شاهد خواهبم بود. - دروازهای صادرات کتاب فارسی از خاک ایران به دیگر کشورها، به‌گفته فعالان این عرصه، حتی کتابفروشان ایرانی فعال در کشورهای اروپایی، نیز به‌دلیل کوچک شدن این بازارمجبور به تغییر الگوی عرضه کتاب شده‌اند و فروش آنلاین کتاب را در پیش گرفته‌اند. چرا بازار صادرات کتاب فارسی، کم رونق شده است؟ 🔸بیش از چهار سال پیش، انتشارات ققنوس، مشتریانی داشت که برای خریداران کتاب فارسی از مناطق مختلف مثل استکهلم، برلین، لندن، کانادا و آمریکا برای تامین موجودی کتابفروشی‌های مجازی یا مجازی ارسال می‌کردند. ارزش کتاب‌های ارسالی به فراخور موضوع کتاب یا حتی نشریه بین ۵۰ تا ۱۰۰ میلیون تومان ارزش داشت. اما به گفته همین فعالان، با توجه به هزینه‌های سنگین و دردسرهای ارسال، فعالیت برای صادرات کتاب فارسی، منطق ندارد؛ به‌عنوان مثال، درحالی که قیمت پشت جلد، ۳۰۰ هزار تومان بود، هزینه ارسال کتاب ۶۰۰ هزار تومان تمام می‌شد. - مسائلی که اشاره شد، مربوط به کشورهای اروپایی و آمریکایی است. تعاملات کتاب‌محور با کشورهای هم‌زبان مثل اافغانستان که ایران، در بازار کتاب‌ش، بی‌رقیب توصیف می‌شد، نیز با افت مواجه شده است. 🔸افغانستان، بسیار بازار جذابی بود؛ کتاب‌های فلسفه و تاریخ، خیلی خوب فروش می‌رفت؛ بنابراین عمده صادرات کتاب ایران، پیش از تغییر اوضاع سیاسی افغانستان به این کشور بوده است. دلیل رونق دیگر بازار کتاب افغانستان، موضوع کپی‌رایت بود. می‌دانیم ایران، عضو کنوانسیون برن نیست، بنابراین بسیاری از کتاب‌های ترجمه را نمی‌توان صادر کرد اما علاوه‌بر کتاب‌های تالیفی، ترجمه‌های ایران نیز صادر می‌شد. 🔸رونق بازار کتاب‌های ایران، حتی موجب شده بود، ناشران افغانستانی کتاب‌های چاپ ایران را کپی کنند اما به‌دلیل هزینه‌های سنگین، مجدد به واردات بازگشت کردند؛ ارزش خریدها، خیلی خوب بود، به‌قدری که برخی فعالان کتاب ایران، در تلاش بودند، با مشارکت افغانستانی‌ها، مجموعه‌های فروشگاهی‌، مشابه شهرکتاب را تاسیس کنند اما به‌دلیل تغییر سیاست‌ها، به‌سرانجام نرسید. 🔻ادامه گفت وگو را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xBy @ibna_official

🔰«چراغ زمین» در گفت‌وگو با احمد زیدآبادی؛ حسین(ع) نماد معنویت و اخلاقِ ملی ایرانیان نفی ستیزه جویانۀ سنت به معنای خودکشی ملی است 🔸تاریخ عاشورا و حرکت حسین [ع] با تحریفات بسیاری روبرو شده و افراد ناآگاه به خصوص برخی مداحان و روضه‌خوانانِ سطحی و خرافی، ذهنیات و سلایق عامیانۀ خود را به ماجرای کربلا نسبت داده‌اند و اصلاً چیزی کاملاً ضد و مغایر آنچه رخ داده است، به مخاطبان خود القاء کرده‌اند. 🔸سرویس دین و اندیشه خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - محسن آزموده: همه فکر می‌کنند داستان پنج ماه آخر زندگی امام سوم شیعیان را می‌دانند. پس از مرگ معاویه پسر ابوسفیان، حسین (ع) پسر علی (ع) نواده پیامبر اسلام (ص) از بیعت با یزید پسر معاویه سر باز زد. معاویه عهدشکنی کرده بود، او در عهدنامه صلحی که با حسن (ع) پسر علی (ع) امضا کرده بود، متعهد شده بود که پس از مرگش کسی را به جانشینی خود نگمارد و انتخاب خلیفه را به شورای مسلمین واگذار کند. حسین (ع) بیعت با فردی چون یزید را مغایر با دین جدش پیامبر (ص) می‌دانست و از این کار سر باز زد و شد آنچه شد. این طرح کلی ماجراست، اما اگر با اطرافیان خود صحبت کنیم، در می‌یابیم که پیر و جوان چندان از جزئیات داستان اطلاعی ندارند یا دانسته‌هایشان مبتنی بر شنیده‌ها از این‌سو و آن‌سوست. احمد زیدآبادی، نویسنده و پژوهشگر مسائل سیاسی قلمی روان و شیوا دارد و به تازگی کتابی کوچک و خواندنی درباره پنج ماه آخر زندگی امام حسین (ع) با عنوان «چراغ زمین» منتشر کرده است. او در این کتاب روایتی روان و متکی بر منابع دست اول از ماه‌های پایانی زندگانی امام حسین (ع) عرضه می‌کند. به این مناسبت با او کوتاه گفت‌وگو کردم. *** سپاس از زمانی که در اختیار ما گذاشتید. احمد زیدآبادی را عموم به عنوان تحلیلگر مسائل سیاست روز می‌شناسند. چه شد که به موضوعی دینی پرداختید؟ 🔸در واقع من در این کتاب به مسائل دینی نپرداخته‌ام. ماجرای عاشورا و شخصیت حسین از نگاه من موضوعی فرادینی است. هر کس در هر برهه از تاریخ و هر گوشه از جغرافیا به چنین عملی دست بزند، واقعاً تکان‌دهنده و سزاوار توجه توجه بسیار است. عموم مسلمانان و به ویژه شیعیان به واسطه ایام محرم و صفر از کودکی با ماه‌های پایانی زندگانی امام حسین (ع) آشنا هستند و تصور می‌کنند آن را می‌دانند. چرا تصمیم گرفتید این بخش از زندگی امام حسین (ع) را روایت کنید؟ 🔸متأسفانه آشنا نیستند. تاریخ عاشورا و حرکت حسین [ع] با تحریفات بسیاری روبرو شده و افراد ناآگاه به خصوص برخی مداحان و روضه‌خوانانِ سطحی و خرافی، ذهنیات و سلایق عامیانۀ خود را به ماجرای کربلا نسبت داده‌اند و اصلاً چیزی کاملاً ضد و مغایر آنچه رخ داده است، به مخاطبان خود القاء کرده‌اند. برخی اسلام‌ستیزان نیز تلاش کرده‌اند تا از آب گل‌آلود ماهی بگیرند و یا ارائۀ مهملاتی مثل دعوای قدرت و یا رقابت عشقی چهرۀ عاشورا و حسین [ع] را ملکوک کنند. این کتاب به قصد خنثی‌سازی این نوع برخوردهای نادرست و ارائۀ واقعیت به مخاطب نوشته شده است. 🔻ادامه گفت وگو را اینجا بخوانید: ibna.ir/x6xC3 @ibna_official