🔰بازنشر کتاب محمّدحسن سمسار پس از ۴۷ سال؛ سیراف ۴۰۰ سال دبی ایرانی 🔸محمّدحسن سمسار: سیراف برای مدت تقریباً ۴۰۰ سال در حکم بندری مثل بندر دبیِ امروزی بوده است. بااین‌تفاوت که مشابه این بندر در هیچ نقطۀ دیگری از دنیا وجود نداشته است. 🔸تمام اطلاعات تاریخی، جغرافیایی، اجتماعی، مذهبی، بازرگانی و… دورۀ رونق سیراف را بخشی از آن محصول پژوهش میدانی خودم است، در این کتاب گردآوری کرده‌ام. چاپ نخست کتاب در سال ۱۳۵۷ از سوی انجمن آثار ملی منتشر شد اما به‌سبب برهۀ خاص انتشار آن، فرصت معرفی نیافت اما اکنون خواننده می‌تواند اطلاعاتی از این بندر بگیرد یا این‌که پیشنهادها و انتقادهایی به آن داشته باشد. 🔸«سیراف» در دورۀ معاصر، از نظر ایران‌شناسان شهیر همچون سِر اورل اشتاین، لویی واندنبرگ، رومن گیرشمن، دیوید وایت‌هاوس و هم‌چنین پژوهش‌گران برجسته و توانایی نظیر احمد اقتداری و محمدحسن سمسار پنهان نماند. استاد احمد اقتداری وقتی کتاب «آثار شهرهای باستانی و جزایر خلیج فارس و دریای عمان» را نوشت، فصلی از آن را به «سیراف» اختصاص داد. 🔻مشروح یادداشت: ibna.ir/x6xvj @ibna_official

🔰بیوک ملکی در گفت‌وگو با ایبنا مطرح کرد: چگونه شعر نوجوان با قیصر امین‌پور مسیر درست خود را پیدا کرد؟ 🔸بیوک ملکی به نقش قیصر امین‌پور در شکل‌گیری شعر نوجوان اشاره و بیان می‌کند: تا پیش از قیصر، شعر نوجوان ما بیشتر به شعر کودک نزدیک بود. اما بعد از قیصر، شعر نوجوان ما تا حد زیادی مسیر درست خودش را پیدا کرد و شاعران هم به جوهره شعر توجه کردند هم مخاطب را جدی گرفتند. 🔸ملکی که خود از بنیان‌گذاران شعر نوجوان است به ضرورت شناخت مخاطب اشاره و بیان می‌کند: شعر نوجوان با مخاطبش معنا پیدا می‌کند و تعریف می‌شود؛ از این‌رو شاعر باید بداند که مخاظبش چه نیازهایی دارد و دنیایش، چگونه دنیایی است؛ آن وقت برای او شعر بگوید. بی‌گمان، علت این‌که قیصر توانست در شعر نوجوان، موفق و تاثیرگذار باشد، هم شناخت او از جوهره و عناصر شعری است که بیشتر در شعر بزرگسال رعایت می‌شود هم شناخت او از دنیای نوجوانان است. چراکه سال‌ها با این گروه سنی، کار فرهنگی کرده بود و به خوبی با آنها و دنیایشان آشنا بود. 🔻گفت وگو با بیوک ملکی: ibna.ir/x6xQH @ibna_official

🔰گفت‌وگوی ایبنا با امید طبیب‌زاده درباره غزلواره‌های شکسپیر؛ بی‌پروایی و ساختار قوی، غزلواره‌های شکسپیر را برجسته کرده است 🔸غزلواره‌ها بیش از دیگر آثار شکسپیر مبین شخصیت اوست زیرا او در بسیاری از این اشعار صرفاً از قول خودش، و نه از زبان یک شخصیت نمایشی یا خیالی، سخن گفته است. 🔸طبیب‌زاده مجموعه کامل غزلواره‌های شکسپیر را با مقدمه‌ای مفصل و شرحی جامع، ترجمه و منتشر کرد. این ترجمه پس از انتشار مورد تحسین منتقدان قرار گرفت. سپس «ققنوس و قمری و شکایت عاشق» را با استفاده از نسخه‌های اصلی و بررسی نسخه‌بدل‌ها ترجمه کرد و بعد از آن «ونوس و آدونیس و تجاوز به لوکرس» را که تکمیل‌کننده پروژه ترجمه اشعار غیرنمایشی شکسپیر است. 🔸ترجمه‌های او به دلیل دقت علمی، توجه به نسخه‌های معتبر و شرح‌های پژوهشی، هم برای مخاطبان عام و هم برای پژوهشگران ارزشمندند. طبیب‌زاده معتقد است شناخت کامل شکسپیر بدون مطالعه این اشعار ممکن نیست. 🔻مشروح گفت وگو: ibna.ir/x6xQB @ibna_official

🔰محمد جواد ظریف در نقد کتاب «نومحافظه‌کاری عصر پوتین»؛ روسیه نه دشمن همیشگی ماست و نه دوست همیشگی 🔸ظریف:‌نکته مهمی که باید درک کنیم این است که جهان بر اساس اتحادهای ثابت اداره نمی‌شود؛ منافع لحظه‌ای کشورها است که تصمیم‌گیری‌هایشان را شکل می‌دهد. 🔸مهدی سنایی، هدف اصلی خود از تألیف کتاب را تبیین چالش شناختی ایران از پیرامون جهانی دانست و گفت: شناخت ایران از روسیه عمدتاً نظامی و سطحی بوده است. اندیشه سیاسی روسیه قرابت‌های فرهنگی و تاریخی با ایران دارد. تألیف این کتاب از علاقه شخصی و احساس خلأ جدی در منابع فارسی درباره جریان‌های فکری روسیه ناشی شده است. ما در ایران با فقدان منابع معتبر درباره نحله‌های فکری روسیه مواجه هستیم. کتاب‌هایی که نوشته می‌شوند اغلب ترجمه‌های غیرمستقیم یا نگاهی سطحی بهتحولات این کشور دارند. در این اثر تلاش کرده‌ام تا ریشه‌های اندیشه نومحافظه‌کاری در روسیه را نه از نگاه غرب، بلکه با توجه به تاریخ خاص روسیه و ویژگی‌های فرهنگی آن کشور تحلیل کنم. روس‌ها خود را قربانی تاریخ می‌دانند؛ از حمله مغول‌ها گرفته تا جنگ جهانی دوم، این حس قربانی بودن در هویت ملی روسیه نهادینه شده است. 🔸دکتر ظریف : ما نباید گرفتار تصویر ذهنی‌ای شویم که کشورها را یا مطلقاً دشمن یا مطلقاً دوست می‌بیند. در روابط بین‌الملل باید براساس منافع رفتار کرد؛ نه بر اساس آنچه خود آرزو داریم. «تو نیکی می‌کن و در دجله انداز که ایزد در بیابانت دهد باز» فقط در رابطه با خدا معنا دارد؛ در روابط بین دولت‌ها، این‌گونه روابط پاسخ نمی‌دهد. 🔻گزارش مراسم رونمایی کتاب: ibna.ir/x6xR2 @ibna_official

🔰به مناسبت زادروز ایمانوئل کانت؛ بزرگترین فیلسوف دوران مدرن آزادی خود بنیاد مکمل و متمم عقل خودبنیاد است 🔸کانت در یک تقسیم‌بندی کلی عقل را به عقل نظری و عقل عملی تقسیم می‌کند. در عقل نظری، دیگر عقل تنها ابزار شناخت نیست، بلکه شناخت علمی بدون عقل سالبه به انتفاع موضوع است. 🔸تا پیش از عصر روشنگری و دوران مدرن مفهوم عقلانیت انتقادی خودبنیاد ناشناخته بود. یک قوه فاهمه داریم و در عین حال به تبع موضوعات و نحوه کاربرد عقل، عقلانیت‌های گوناگون داریم. آنچه پیش از عصر روشنگری در مورد مفهوم عقلانیت وجود داشت، عقل ابزاری بود. عقل ابزاری منفعل و تابع مراجع اقتدار بیرونی است. مراجع اقتدار بیرونی متعدد و متکثر است. 🔸اما دو مرجع اقتدار بیرونی بسیار قدرتمند و تأثیرگذاری که تقلید و تبعیت و انفعال را ترویج و تحمیل می کنند، نهادهای دینی و سیاسی هستند که در برهه‌های تاریخی بسیاری همراه و همکار می‌شوند. مراجع اقتدار دینی قائل به منابع و مراجع معرفتی وحیانی مافوق عقل هستند که عقل به مثابه ابزار باید مفاهیم و مقاصد آنها را دریابد تا بهتر اطاعت کند. هر چه عقل بیشتر در سدد انطباق خود با مراجع اقتدار بیرونی شود، بیشتر گرفتار تناقض ناعقلانیگری می‌شود. عقل ابزاری در این مفهوم بیشتر به هوش شبیه است. 🔻مشروح یادداشت: ibna.ir/x6xNP @ibna_official

🔰ادبیات اقلیم‌ها- ۶ نوپایی اردبیل در ادبیات اقلیمی/ تنگ‌نظری مانع رشد ادبیات بومی است 🔸اردبیل- نویسنده و پژوهشگر فولکلور استان اردبیل معتقد است که اردبیل در ادبیات حماسی و شعر آیینی و عاشورایی در کشور حرف اول را می‌زند اما در ادبیات اقلیمی نوپاست. 🔸اردبیل از موقعیت تاریخی و جغرافیایی خاصی برخوردار است و نمی‌توان همه را در یک گزارش جا داد ولی مراسم عروسی عشایر مغان و روستاهای این دیار خاص است. بازی‌های محلی منطقه و اتفاقات تاریخی که در قسمت‌های مختلف استان بویژه در دوران صفویه، جنگ جهانی اول و دوم، عصر مشروطه، و دوران پیروزی انقلاب اسلامی روی داده است، همه جای پرداخت دارند. زمانی که در قصه رنگ و بوی اقلیمی داده شود مخاطب ناآشنا به این فضا جذب می شود. 🔸مرکزگرایی درد مشترک همه نویسندگان بومی است، در دوره حاکمیت پهلوی این موضوع عارض شد و کل ایران در پایتخت دیده شد. حتی در سیستم آموزش و پرورش سپاه دانش شاهنشاهی خود را نشان داد. در روستاها یک فرد از مرکز به عنوان معلم می‌فرستادند و دانش آموزان را به فارسی صحبت کردن مجبور می‌کردند، این باعث شد خیلی از بچه‌ها از مدرسه فرار کنند و یا هر کسی که می خواست پیشرفت کند بایستی به تهران می‌رفت که این خود نوعی عقب ماندگی برای روستاها به بار آورد. اما بعد از انقلاب اسلامی این مسئله تا حدی حل شد. 🔻گفت وگو باسعید فیوضات، نویسنده وپژوهشگر فولکلور: ibna.ir/x6xCW @ibna_official

🔰روایتی جدید از برده‌داری در آمریکای شمالی؛ «تسخیر منهتن» و نگاهی نو به تاریخ پرآشوب آمریکا 🔸راسل شورتو در کتاب «تسخیر منهتن» به وقایع تاریخی سال ۱۶۶۴ پرداخته و از منظری تازه به نقش هلندی‌ها، انگلیسی‌ها و تلاش‌های بومیان و بردگان در شکل‌گیری نیویورک می‌نگرد. روایتی جذاب از زمانی که تقابل امپراتوری‌ها و فرهنگ‌ها شهری مدرن و جهان‌وطنی را پایه‌ریزی کرد. 🔸راسل شورتو طی سال‌ها با کتاب «جزیره‌ای در مرکز جهان» توجه‌ها را به دوران هلندی منهتن جلب کرد، دورانی که ویژگی‌های مهم نیویورک مدرن مانند تنوع فرهنگی، سرمایه‌داری و تساهل مذهبی طی آن شکل گرفت. او در کتاب جدیدش، «تسخیر منهتن» روایت‌های گذشته را بازآفرینی کرده و با استناد به پژوهش‌های جدید و منابع ترجمه‌شده، ابعاد مغفول‌مانده‌ای از این تاریخ را به تصویر کشیده است. رویکرد شورتو در این اثر فراتر از وقایع‌نگاری ساده بوده و به سمت کاوش در زندگینامه اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی آن دوران حرکت کرده است. 🔻مشروح گزارش: ibna.ir/x6xt2 @ibna_official

🔰به بهانه سالروز درگذشت شاعر خراسانی؛ تاثیر عمیق «فرخ» بر دانشکده ادبیات دانشگاه فردوسی/ چه کسانی برای ادیب خراسانی شعر سرودند؟ 🔸خراسان‌رضوی- دوم اردیبهشت ماه، چهل و چهارمین سالروز درگذشت سید محمود فرخ خراسانی، شاعر، ادیب و نویسنده برجسته کشور و نخستین استاد افتخاری دانشگاه فردوسی است. 🔸وی از جوانی در تشکیل انجمن‌های ادبی در مشهد و همکاری با مطبوعات پیشقدم بود و اشعار او، بیشتر در جراید انتشار می‌یافت. فرخ درباره ماجرای نخستین شعری که سروده در خاطراتش این‌طور گفته است: «اولین بار که شعر گفتم، هشت یا نه ساله بودم که واقعه‌ای در مشهد رخ داد. سال قحطی بود و مردم به خانه حاج محمد حسن صراف، معاون التجار، که مالک و نافذ بود به تحریک دشمنان حمله بردند و او به وسیله گماشتگان مسلح از خانه و کاشانه خود دفاع کرد و عده‌ای در این میان مجروح یا مقتول شدند. افکار عمومی علیه او بود و عوام بدش را می‌گفتند. من هم که طفل بودم و احساساتم تحریک شده بود، همان‌جا با اقتباس و تضمین و اختلاس از شاهنامه چند بیت شعر گفتم و خواندم و مورد تحسین مردم کوچه و خیابان قرار گرفتم.» 🔸تصحیح «مجمل فصیحی»، «سفینه فرخ»، «روضه خلد» از جمله آثار به جا مانده از این شاعر و ادیب نامدار خراسانی است. همچنین چندین مقاله تحقیقی ادبی در مجله‌های معتبری همچون آینده، یغما، فرهنگ خراسان از وی به‌یادگار مانده است. 🔻مشروح یادداشت: ibna.ir/x6xMF @ibna_official

🔰درباره کتاب «مارکس و هایدگر: تفکر آینده»؛ جستجوی آینده فلسفه 🔸کتاب «مارکس و هایدگر: تفکر آینده» نقد ایدئولوژی را در گستره‌ای فراتر از سیاست تبیین می‌کند و با تفسیر آثار مارکس و هایدگر، نشان می‌دهد نقد واقعی ایدئولوژی نه فقط امری سیاسی، بلکه ضرورتی برای کشف امکانات وجودی انسان است. 🔸مطابق با تحلیل‌های اکسلوس در فصول نخست، نگاه به اندیشه مارکس به هیچ وجه محدود به تفسیر اجتماعی محض نیست. در واقع، اکسلوس توجه می‌دهد که مارکس را نباید فقط به عنوان مُبدع نقد اقتصاد سیاسی یا انقلابی‌گری اجتماعی تقلیل داد؛ بلکه پروژه او تلاشی برای پایه‌ریزی نوعی فلسفه عمل و نقد همه‌جانبه وضع موجود است. فصل‌هایی از کتاب به خوانش انتقادی آثار مارکس از بیگانگی تا ایده پراتیک و ناسازگاری‌های مدرنیته اختصاص یافته است. 🔸نقطه کانونی کتاب در میانه فصول، تحلیل راه‌هایی است که اندیشه مارکس و هایدگر می‌تواند از خلال هم‌اندیشی و تضاد، افق تازه‌ای از تفکر آینده را بگشاید. اکسلوس با بهره‌گیری از منابع فلسفی و تفسیرهای معاصر، استدلال می‌کند که نسبت مارکسیسم و هایدگرگرایی را نباید قطعی یا یک‌طرفه تفسیر کرد؛ بلکه این مواجهه به معنای بازگشایی ساحت‌هایی است که مرز عمل و نظریه، یا نقد اجتماعی و بازاندیشی هستی‌شناسانه را در هم می‌شکند. 🔻مشروح یادداشت: ibna.ir/x6xM4 @ibna_official

🔰کتاب «رؤیاهای اتمی» تازه‌ترین اثر ربکا توهوس-دوبرو؛ داستان چگونگی تبدیل انرژی هسته‌ای به منبعی حیاتی 🔸کتاب «رؤیاهای اتمی: مبلغین جدید هسته‌ای و نبرد برای آینده انرژی» اثر ربکا توهوس-دوبرو در ۸ آوریل ۲۰۲۵منتشرشده و داستان چگونگی تبدیل انرژی هسته‌ای—که مدت‌ها ترسناک، بحث‌برانگیز و حتی آخرالزمانی تلقی می‌شد—به موضوع داغ بحث‌های اقلیمی و منبع حیاتی انرژی برای آینده است. 🔸«رؤیاهای اتمی» خواننده را به تأمل در پرسش‌های بنیادین و دشواری درباره ارزیابی ریسک و مسئولیت‌پذیری وامی‌دارد. چگونه باید خطرات ذاتی و بلندمدت انرژی هسته‌ای، از جمله مسئله پسماندها، را در برابر تهدید وجودی و فزاینده تغییرات اقلیمی بسنجیم؟ این کتاب به بررسی این موازنه‌های سخت اخلاقی و تصمیم‌گیری در شرایط عدم قطعیت می‌پردازد. این اثر همچنین رابطه پیچیده میان طبیعت و فناوری و نقش بشر در این میان را مورد کاوش قرار می‌دهد. آیا انسان باید رویکردی متواضعانه و مبتنی بر مراقبت در قبال طبیعت اتخاذ کند، یا با جسارت و نوآوری از تمام ابزارهای فناورانه موجود، از جمله هسته‌ای، برای حل مشکلات بهره گیرد؟ بحث هسته‌ای به بستری برای طرح این سوالات عمیق درباره آینده بشریت تبدیل می‌شود. 🔸منتقدان نام‌آشنایی از جمله نویسندگان، پژوهشگران و روزنامه‌نگاران، کتاب «رؤیاهای اتمی» را اثری ارزشمند، جامع و به‌موقع توصیف کرده‌اند. 🔻مشروح گزارش: ibna.ir/x6xJ9 @ibna_official

🔰به مناسبت دوم اردیبهشت روز جشن اردیبهشت‌گان؛ جایی که دین، طبیعت و اندیشه‌ورزی بهم می‌رسد 🔸جشن اردیبهشت‌گان نمونه‌ای برجسته از پیوند دین، اخلاق و طبیعت در فرهنگ ایران باستان است. این جشن با تأکید بر راستی، پاکی و نظم ایزدی، ارزش‌های بنیادین زرتشتی را ترویج می‌کرد و با آیین‌هایی مانند پوشیدن لباس سپید و توجه به گل‌ها، حس زیبایی‌شناسی و ارتباط با طبیعت را در جامعه تقویت می‌نمود. 🔸آیین‌های جشن اردیبهشت‌گان ترکیبی از اعمال دینی، اجتماعی و طبیعت‌گرایانه را در بر می‌گیرد. یکی از مهم‌ترین رسوم این جشن، پوشیدن لباس سپید بود که نماد پاکیزگی و راستی محسوب می‌شد. مردان کلاه سپید و زنان روسری سپید بر سر می‌کردند، عملی که بازتاب‌دهندهٔ ارتباط عمیق این جشن با مفاهیم اخلاقی زرتشتی است این سنت همچنین به اهمیت نمادگرایی رنگ در فرهنگ ایرانی اشاره دارد، جایی که سپیدی با پاکی و نور الهی پیوند خورده است. 🔸از منظر دینی، خواندن «اردیبهشت‌یشت» (سومین یشت اوستا) در آتشکده‌ها از مهم‌ترین آیین‌های این روز بود. موبد موبدان در حضور پادشاه یا بزرگان، مراسم دینی را اجرا می‌کرد و مردم را به‌راستی و درستی اندرز می‌داد. آتش، به‌عنوان نماد امشاسپند اردیبهشت، در مرکز این آیین‌ها قرار داشت و مردم با روشن‌کردن آتش و اهدای هدیه به آتشکده‌ها، احترام خود را به این عنصر مقدس نشان می‌دادند. 🔻یادداشت دکترعلی نیکویی: ibna.ir/x6xQD @ibna_official

🔰ایبنا بررسی کرد؛ سیر نزولی قیمت کاغذ تحریر در بازار 🔸رصد بازار کاغذ و مقوا حاکی از این است که قیمت کاغذ تحریر سیر نزولی دارد و کاهش حدود ۷۰ هزار تومانی را تجربه کرده است. 🔸 قیمت کاغذ در کمتر از دو هفته مانده به سی‌وششمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران سیر نزولی دارد و قیمت‌ها بین ۷۰ تا ۸۰ هزار تومان کاهش داشته است، این موضوع درحالی رخ داده که بهای این کالا در دو هفته پیش به بندی یک میلیون و ۷۶۰ هزار تومان هم رسید. 🔻مشروح گزارش: ibna.ir/x6xPW @ibna_official