🔰علی مطهری به مناسبت سالروز شهادت پدر و روز معلم؛
آثار شهید مطهری بدون استثنا خوب است
🔸علی مطهری:معتقدم ما کسی را نداریم که مثل ایشان، بر آزادی تفکر و آزادی بیان تأکید داشته باشد. حتمأ شنیدید که ایشان میگوید در دانشکده الهیات، استادی که مارکسیست است و به خدا باور ندارد، مارکسیسم تدریس کند، ما هم حرفمان را میزنیم بعد خود دانشجو انتخاب و قضاوت کند.
🔸وقتی کتابهای ایشان را نگاه میکنید میبینید عناوینی دارند که به مسائل مبتلابه جامعه ما میپردازند و برای همیشه مطرح و زنده هستند. آثار ایشان، موضوعاتی نیست که بگوییم متعلق به پنجاه شصت سال اخیر بوده و امروز دیگر به کار نمیآید، بلکه موضوع تفکر ایشان، در همه زمانهاست. مثل نظام حقوق زن در اسلام، یا مسئله حجاب که همیشه مطرح است. یا خدمات متقابل اسلام و ایران، یا عدل الهی، اسلام و نیازهای زمان، و بسیاری دیگر از آثار ایشان که همیشه زنده هستند و مورد نیاز جامعه. لذا امروز هم که بعد از ۴۶ سال، آثار ایشان را مطالعه میکنیم میبینیم انگار برای همین امروز نوشته شدهاند.
🔻مشروح گفت وگو:
ibna.ir/x6y3G
@ibna_official
🔰نقشآفرینی معلم در چند اثر ادبی کلاسیک و معاصر ایرانی؛
معلمان عالَم ادبیات
🔸بهمناسبت روز معلم بد نیست سری بزنیم به ادبیات کلاسیک و معاصر ایران و رد معلمها را در بعضی متون کهن و معاصر ایرانی بگیریم، ببینیم هر یک چه خلقوخویی دارند و چهجور معلمی هستند.
🔸از دیگر معلمهای ادبیات کهن فارسی، یکی هم آن معلم بداخلاق حکایت دفتر سوم مثنویست که بچهها، تا چند روزی از دستش خلاص شوند، به نیروی تلقین مریضش میکنند و به خانهاش میفرستند. هی میگویند: «استاد رنگ و رویتان چه زرد شده، چیزی شده استاد؟» و هی تکرار میکنند و شلوغش میکنند تا اینکه استاد را وهم برمیدارد که واقعاً چیزیش شده و مریض است؛ پس میرود خانه و خود را به بستر بیماری میاندازد.
🔸اگر معلم مدیرشده «مدیر مدرسه» آلاحمد برای بهبود امور حرصوجوش میخورد و به جایی هم نمیرسد، درعوض معلمی که محمود دولتآبادی در داستان بلند و گیرای «از خم چمبر» پایش را به عالم ادبیات داستانی باز میکند، چندان دربند این چیزها نیست. روزگاری البته آرزوهایی در سر داشته و تلاشهایی برای بسامانکردن اوضاع میکرده، اما حالا دیگر غرق روزمرهگی و تفریحات مرسوم معلمهای روستاها در زمانهایست که داستان در آن نوشته شده، یعنی در دهه ۴۰ خورشیدی. معلم داستان «از خم چمبر» اوقات پوچی دارد، مجلات و کتابهای زرد میخواند، دنبال این است که از طریق ازدواج با دختر کسی که خرش میرود به مقام و منصبی برسد، و البته در عین حال با وجدان خودش هم در جنگ است و زندگیای از نوع دیگر هم وسوسهاش میکند.
🔻مشروح یادداشت:
ibna.ir/x6y4X
@ibna_official
🔰۱۲ اردیبهشت روز معلم پیش از انقلاب؛
اعتصاب موفقیتآمیز معلمان، شهادت دکتر خانعلی، استعفای شریف امامی
🔸امینی با محمد درخشش، رئیس باشگاه مهرگان، دیدار کرد و علاوه بر پذیرفتن شرایط معلمان، گفت که قصد دارد بنا به درخواست معلمان، او را به عنوان وزیر فرهنگ به مجلس شورای ملی معرفی کند. سرگرد شهرستانی برکنار و تحویل دادگستری شد، هیئت دولت تصویب کرد که حقوق معلمان افزایش یابد و محمد درخشش به عنوان وزیر فرهنگ به کار مشغول شد.
🔸انتشار خبر بردن لایحه به مجلس، واکنش معلمان به خصوص دبیران دبیرستانها را برانگیخت. تعدادی از معلمان تهران به دعوت باشگاه مهرگان که ریاست آن با محمد درخشش بود، برای اعتراض به لایحه اشل حقوقی از صبح روز سهشنبه ۱۲ اردیبهشت ماه سال ۴۰ در میدان بهارستان مقابل مجلس شورای ملی تجمع کردند.
🔸ابوالحسن خانعلی، اهل روستای کن تهران، مجرد و دبیر فلسفه و عربی دبیرستان جامی در غرب تهران بود. ابوالحسن با مدرک لیسانس معقول و منقول در سال ۱۳۳۵ به استخدام وزارت فرهنگ درآمده و علاوه بر شغل معلمی دانشجوی دوره دکتری فلسفه دانشگاه تهران بود. خانعلی گرایش سیاسی معینی نداشت و در تظاهرات میدان بهارستان هم نقش رهبر، سخنران یا سخنگو نداشت.
🔸او معلمی بود که مانند معلمان دیگر برای دفاع از حقوق صنفی خود در یک اجتماع صنفی شرکت کرده بود. معلمان همکار زخمی خود را به بیمارستان بازرگان منتقل کردند که به دلیل شدت جراحات درگذشت. پیکر بیجان خانعلی به مسجدی در خیابان اسکندری در غرب تهران منتقل شد و معلمان خود را برای تشییع جنازه باشکوه اوآماده کردند.
🔻مشروح گزارش:
ibna.ir/x6y3t
@ibna_official
🔰سه کتاب در حوزه خلیج فارس رونمایی شد؛
نام خلیج فارس در دوره مغول احیا شد
🔸علی بهرامیان: در دوره مغول نام ایران و کشور فارس و خلیج فارس هم احیا شد، مورخان بزرگ آن دوران هم این نامها را استفاده میکنند. در تمام این ۱۴۰۰ سال نامی که در کتب مقدس بر این پهنه گذاشته شده نام خلیج فارس است.
🔸اکبر ایرانی، مدیرعامل مؤسسه پژوهشی میراث مکتوب: خلیج فارس نماد هویت ملی و فرهنگی ایرانیان و بزرگترین شاهراه حیاتی این سیاره خاکی است. به قاعده (دشمن طاووس امد پر او / ای بسا شه را بکشته فر او) وقتی جایی بزرگی باشد چشم دیدن آن را هم عده ای ندارند. در تحقیقات سیصد سال اخیر مشخص شد که کورش در تاریخ ایران دولت تشکیل داد و کشور ایران شکل گرفت، در سالهای اخیر توجه به ایران قوت میگیرد و این جای شکر دارد.
🔸مسجدجامعی به روایتهای تاریخی و تفسیری حسن بصری و روایتهای اسلامی درباره این نام پرداخت و در راستای بسط صورت مسئله گفت: مثلاً اسناد کمپانی هند شرقی یا اسناد هلندیها، همه موجود است و میتوان آن را مورد بررسی قرار داد. ما میدانیم که اینها چیزی نبودند و قضیه تاریخی مشخص است. اما امروز نباید در جریان تاریخی غرق بشویم، باید امروز راه دیگری پیدا کنیم.
🔻گزارش مراسم:
ibna.ir/x6y4W
@ibna_official
🔰بررسی علل و عوامل ترور ناصرالدینشاه در سالروز آن؛
چرا و چگونه یک خردهفروش تنگدست قاتل شاه شد؟
همه چیز از امانت یک شال ترمه شروع شد
🔸میرزا رضا به مدت چهار سال و خردهای محبوس ماند. پس از خلاصی راهی استانبول شد. اینک تنی رنجور داشت و یک پایش نیمهفلج بود. دو ماه در بیمارستان بستری شد اما بیش از آن آسیب دیده بود که بتواند در مدتی کوتاه سلامتیاش را بازیابد.
🔸میرزا رضای کرمانی خردهفروش تنگدست، سرکش و مغرور به دامگاهی افتاد که صاحبان قدرت برایش گذاشته بودند. داستان از اینجا آغاز شد که او شال ترمه گرانبهایی به امانت گرفت و به کامران میرزا نایبالسلطنه، پسر شاه و حاکم پایتخت، فروخت اما شاهزاده پولش را نداد. میرزا رضا راهی به دیوانخانه او یافت و با درشتی خواهان دریافت طلبش شد. کامران میرزا به زیردست خود آقابالاخان وکیلالدوله دستور داد پول را بپردازد.
🔸از روزی که میرزا رضا به دار آویخته شد تا روزگار مجلس دوم، کسانی از طیفهای مختلف اجتماعی و فکری درباره او سخن گفتند و مطلب نوشتند. آقا شیخ هادی نجمآبادی (مجتهد و عالم دین)، امینالدوله (صدراعظم)، ناظمالاسلام (روزنامهنگار و مشروطهخواه میانهرو) سخنگویان انجمنها، آزادیخواهان تندرو مانند مدیران صوراسرافیل و نسیم شمال و میرزاغفار، هر کدام به صورتی نام و یاد میرزارضا را گرامی داشتند.
🔻مشروح یادداشت:
ibna.ir/x6y3r
@ibna_officiiial
🔰بررسی جایگاه هنرمندان تجسمی در نشر کتابهای هنری ایران
چرا هنرمندان تجسمی کتاب تالیف میکنند؟
🔸نشر کتابهای هنری در ایران طی دهههای اخیر روندی رو به رشد را تجربه کرده است. یکی از جنبههای مهم این تحولات، ورود و نقشآفرینی هنرمندان تجسمی در فرآیند تألیف، طراحی و تولید کتابهای هنری بوده است. این حضور، نه تنها کیفیت محتوایی و بصری این آثار را ارتقا داده، بلکه در شکلگیری سلیقه مخاطبان و گسترش ادبیات تخصصی هنرهای تجسمی نیز نقش بسزایی ایفا کرده است.
🔸بسیاری از هنرمندان، به ویژه در حوزههایی مانند نقاشی، خوشنویسی، تصویرسازی و طراحی گرافیک، با کمبود منابع فارسیزبانِ تخصصی مواجه بودند. این کمبود، آنان را بر آن داشت که بر پایه تجربیات و دانش خود، آثاری آموزشی یا پژوهشی تألیف کنند. نمونه قابل توجه در این زمینه، کتابهای آموزشی فرشید مثقالی در حوزه تصویرسازی است. مثقالی که یکی از چهرههای پیشرو در عرصه تصویرگری ایران است، در آثارش ضمن ارائه تجربیات عملی، نگاهی عمیق به فرآیند خلاقیت و ساخت تصویر دارد.
🔸تغییرات در بازار نشر نیز انگیزههای تازهای برای هنرمندان ایجاد کرده است. با افزایش علاقه مخاطبان به کتابهای مصور و کتابهای هنری نفیس، فرصتهای تازهای برای هنرمندان به وجود آمد تا آثار خود را در قالب کتاب عرضه کنند. نمونه قابل توجه این روند، پروژههای نشر محدود هنرمندانی چون رضا عابدینی، گرافیست برجسته ایرانی، است.
🔻مشروح یادداشت:
ibna.ir/x6xXX
@ibna_official
🔰گفتوگوی ایبنا با فرزین پارسیکیا؛
پرداختن به شعر، مبارزه برای پاسداشت زبان فارسی است
🔸البته که امروزه تأثیر شعر بهطور رسانهای مثل گذشته نخواهد بود، اما همچنان دلیلی برای پرداختن به زبان، بهویژه زبان فارسی، وجود دارد که این خود مبارزهای است همیشگی.
🔸هنرها در دنیای امروز دیگر بهصورت جزیرههای جدا از هم نیستند. ما در عصری زندگی میکنیم که تصویر، صدا، اجرا و کلمه مدام در هم تنیده میشوند. برای همین، شعر هم باید یاد بگیرد با دیگر هنرها همنفس شود.
🔸وقتی در پروژه «شعرنگری» شعرهایم را در قالب تصویر به نمایش گذاشتم، دیدم که مخاطب نهفقط شعر را خواند، بلکه آن را حس کرد، دید و لمس کرد. این همزیستی با دیگر فرمهای هنری به شعر کمک میکند تا از مخاطب عبور نکند.
🔸گاهی یک بیت کوتاه وقتی روی بوم نقاشی نقش میبندد یا در یک فیلم کوتاه زمزمه میشود، قدرتی مییابد که در صفحهی کتاب ندارد. این قدرت ترکیبی، همان چیزی است که باید در شعر امروز جدی گرفته شود.
🔻مشروح گفت وگو:
ibna.ir/x6y3M
@ibna_official
🔰ایبنا از بازار ملزومات تولید کتاب گزارش میدهد؛
کاهش قیمت کاغذ، تثبیت بهای مقوا؛ وضعیت بازار مواد اولیه چاپ
🔸دهه نخست اردیبهشت، قیمت کاغذ و سایر ملزومات تولید کتاب با تغییرات نامحسوسی همراه بود و نوسان ۲۰ تا ۴۰ هزار تومانی را تجربه کردند.
🔸رصد قیمتها در روز جمعه (۱۲ اردیبهشتماه) نشان میدهد که هربند کاغذ تحریر ۷۰ گرمی ۱۰۰ در ۷۰ حدود ۴۰ هزار تومان کاهش داشته و به قیمت یکمیلیون و ۶۴۰ هزار تومان و هر بند کاغذ چینی ۷۰ گرمی ۶۰ در ۹۰ نیز ۳۰ هزار تومان کاهش داشته و به قیمت یکمیلیون و ۲۵۰ هزار تومان در بازار موجود است.
🔻مشروح گزارش:
ibna.ir/x6y3Y
@ibna_official
🔰شهید مطهری و میراثش در گفتوگو با رضا مختاری اصفهانی؛
معلم جمهوری اسلامی
🔸مطهری یک مصلح متفکر بود که گفتمان انقلابی نداشت. از همین رو، بعدها در مقابل شریعتی که معلم انقلاب خوانده میشد، مطهری معلم جمهوری اسلامی نامیده شد.
🔸غیبت زودهنگام مطهری از صحنۀ سیاست و اجتماع ایران موجب شد قرائتها و تفاسیر از او و اندیشهاش آمیخته به سیاست و روایات پسینی شود. حال آنکه او در مقام یک متفکر میتوانست به اقتضای وضعیت جدید به تبیین تحول اندیشگی خود بپردازد. شاید اگر او توسط گروه فرقان حذف نمیشد،
🔸همانگونه که در مقابل بعضی از خشونتهای پس از انقلاب ایستاد، مانع از اجرای بعضی از تصمیمات دوستانش در شورای انقلاب میشد؛ دوستانی که بیشتر تحت تأثیر تفکر چپ و انقلابیگری بودند. با توجه به پافشاری مطهری بر اصولی که باور داشت، به نظر میرسد در مقابل چنین تصمیماتی میایستاد.
🔸شهید مطهری یک خطیب، فقیه و شارح فلسفه بود. فن خطابه، میراثی از ادبیات اقناعی است که ریشه در تصوف و عرفان دارد. خراسان مهمترین خاستگاه ادبیات اقناعی است. مطهری اندیشههای خود را در قالب این ادبیات به مخاطبان خود ارائه میکرد. لحن و بیان مطهری سنتی، اما از اصطلاحات و تعابیر نو و جدید خالی نبود؛ نکتهای که در بیان و ادبیات خطبای روزگار ما مغفول مانده است.
🔻مشروح گفت وگو:
ibna.ir/x6y2W
@ibna_official
🔰مروری بر اندیشههای انساندوستانه سعدی؛
تاثیر ژرف و ماندگار گلستان و بوستان سعدی بر ذهن و ضمیر مردم
🔸گلستان و بوستان سعدی تاثیری ژرف و ماندگار بر ذهن و ضمیر مردم داشتهاند و خود او نیز به سبب این آموزههای حکیمانه، در دل و جان ایرانیان جایگاهی والا یافته است، تا آنجا که از او به عنوان راهنمای معنوی و اخلاقی مردم ایران یاد میشود.
🔸هرچند گلستان دارای داستان یکپارچه و روایتهای پیچیده نیست، اما حکایتهای گوناگون آن حول محور اصلی اندیشه سعدی، یعنی همان انساندوستی شکل گرفتهاند. این کتاب مملو از داستانهایی درباره پارسایان (صوفیان و درویشان) است. سعدی در عین ستایش از خلوص نیت و تقوای حقیقی برخی از ایشان، بیپرده، ریاکاری و دورویی گروهی دیگر را نکوهش میکند.
🔸سعدی که سی سال از عمر خود را در سفر و مشاهده مصائب مردم گذرانده بود، بهخوبی از تأثیر آشوبهای اجتماعی بر زندگی مردم آگاه بود. و همین تجربهها در او آرزوی برپایی جامعهای در صلح و دوستی را برانگیخت؛ جایی که در آن مردم بتوانند با آسایش و امنیت زندگی کنند. سعدی تحقق این آرزو را در وجود پادشاهی عادل و خردمند میدید.
🔻یادداشت پروفسور مو هونگ یان، استاد دانشگاه مطالعات خارجی پکن؛
ibna.ir/x6y5b
@ibna_official
🔰مصطفی رحماندوست در گفتوگو با ایبنا؛
حضور در نمایشگاه کتاب برای بچهها مهمتر از خرید کتاب است
🔸مصطفی رحماندوست، در آستانه برگزاری نمایشگاه کتاب ۱۴۰۴ تهران خطاب به والدین گفت: لطفاً بچهها را به نمایشگاه کتاب ببرید؛ مهم نیست کتاب بخرند یا نخرند، بلکه مهم حضور و دیدن کتابها است.
🔸نویسنده مجموعه «مثلها و قصههایشان» با اشاره به تهمیدات فروش مجازی نمایشگاه کتاب تهران، ادامه داد: تداوم بخش مجازی بعد از پایان شیوع ویروس کرونا، تا حدی مشکل دسترسی به کتاب را برای مخاطبان شهرستانی حل کرد. با وجود ایجاد امکان خرید مجازی، باید گفت «شنیدن کی بود مانند دیدن».
🔸نیمی از پدران و مادرانی که دغدغه مطالعه فرزندانشان را دارند، خواهش میکنم، برنامهریزی کنند، یکیدوبار، مفصل از نمایشگاه کتاب تهران، بازدید کنند. والدین اجازه بدهند، بچهها بین کتابها بچرخند، ببینند و با دیگر بچههای کتابخوان، گپ بزنند.
🔻مشروح گفت وگو:
ibna.ir/x6y49
@ibna_official
🔰وضعیت نقد ادبی در ایران در گفتوگوی ایبنا با مشیت علایی؛
۹۰ درصد نقد ادبی در ایران به اقتباس از نظریههای غربی وابسته است
🔸مشیت علایی،منتقد ادبی، مترجم و پژوهشگر گفت: در دوره معاصر، جریانهای نقد فرمالیستی، جامعهشناختی، روانکاوانه، اسطورهای و مارکسیستی شکل گرفتهاند که عمدتاً از ترجمه آثار غربی نشأت گرفتهاند. چهرههایی مانند فاطمه سیاح، محمدتقی بهار و شفیعی کدکنی در توسعه این جریانها نقش داشتهاند، اما ۹۰ درصد نقد ادبی در ایران به اقتباس از نظریههای غربی وابسته است.
🔸نقد ادبی به عنوان مقولهای جدی در حوزه ادبیات، در ایران کمتر مورد توجه قرار گرفته است. وضعیت کنونی نقد ادبی چندان درخشان نیست، اما نشانههایی از امیدواری دیده میشود که میتوان آن را «نقد خوب» نامید. نقد ادبی از شرایط دهه ۴۰ شمسی که به دلیل اختلافات سیاسی و ایدئولوژیک به حاشیه رانده شده بود، فاصله گرفته است. با این حال، نقد دانشگاهی به دلیل رویکرد محافظهکارانه و ضعف در تحلیل عمیق، شایستهی عنوان نقد نیست. این نقد بیشتر به تفسیر متون، توضیح معانی لغات و ارائه دیدگاههای کلی اخلاقی محدود میشود و به دلیل ترس از نقد صریح، از نظریههای ادبی فاصله گرفته است.
🔻مشروح گفت وگو:
ibna.ir/x6y5k
@ibna_official