🔰شهید مطهری و میراثش در گفتوگو با رضا مختاری اصفهانی؛
معلم جمهوری اسلامی
🔸مطهری یک مصلح متفکر بود که گفتمان انقلابی نداشت. از همین رو، بعدها در مقابل شریعتی که معلم انقلاب خوانده میشد، مطهری معلم جمهوری اسلامی نامیده شد.
🔸غیبت زودهنگام مطهری از صحنۀ سیاست و اجتماع ایران موجب شد قرائتها و تفاسیر از او و اندیشهاش آمیخته به سیاست و روایات پسینی شود. حال آنکه او در مقام یک متفکر میتوانست به اقتضای وضعیت جدید به تبیین تحول اندیشگی خود بپردازد. شاید اگر او توسط گروه فرقان حذف نمیشد،
🔸همانگونه که در مقابل بعضی از خشونتهای پس از انقلاب ایستاد، مانع از اجرای بعضی از تصمیمات دوستانش در شورای انقلاب میشد؛ دوستانی که بیشتر تحت تأثیر تفکر چپ و انقلابیگری بودند. با توجه به پافشاری مطهری بر اصولی که باور داشت، به نظر میرسد در مقابل چنین تصمیماتی میایستاد.
🔸شهید مطهری یک خطیب، فقیه و شارح فلسفه بود. فن خطابه، میراثی از ادبیات اقناعی است که ریشه در تصوف و عرفان دارد. خراسان مهمترین خاستگاه ادبیات اقناعی است. مطهری اندیشههای خود را در قالب این ادبیات به مخاطبان خود ارائه میکرد. لحن و بیان مطهری سنتی، اما از اصطلاحات و تعابیر نو و جدید خالی نبود؛ نکتهای که در بیان و ادبیات خطبای روزگار ما مغفول مانده است.
🔻مشروح گفت وگو:
ibna.ir/x6y2W
@ibna_official
🔰مروری بر اندیشههای انساندوستانه سعدی؛
تاثیر ژرف و ماندگار گلستان و بوستان سعدی بر ذهن و ضمیر مردم
🔸گلستان و بوستان سعدی تاثیری ژرف و ماندگار بر ذهن و ضمیر مردم داشتهاند و خود او نیز به سبب این آموزههای حکیمانه، در دل و جان ایرانیان جایگاهی والا یافته است، تا آنجا که از او به عنوان راهنمای معنوی و اخلاقی مردم ایران یاد میشود.
🔸هرچند گلستان دارای داستان یکپارچه و روایتهای پیچیده نیست، اما حکایتهای گوناگون آن حول محور اصلی اندیشه سعدی، یعنی همان انساندوستی شکل گرفتهاند. این کتاب مملو از داستانهایی درباره پارسایان (صوفیان و درویشان) است. سعدی در عین ستایش از خلوص نیت و تقوای حقیقی برخی از ایشان، بیپرده، ریاکاری و دورویی گروهی دیگر را نکوهش میکند.
🔸سعدی که سی سال از عمر خود را در سفر و مشاهده مصائب مردم گذرانده بود، بهخوبی از تأثیر آشوبهای اجتماعی بر زندگی مردم آگاه بود. و همین تجربهها در او آرزوی برپایی جامعهای در صلح و دوستی را برانگیخت؛ جایی که در آن مردم بتوانند با آسایش و امنیت زندگی کنند. سعدی تحقق این آرزو را در وجود پادشاهی عادل و خردمند میدید.
🔻یادداشت پروفسور مو هونگ یان، استاد دانشگاه مطالعات خارجی پکن؛
ibna.ir/x6y5b
@ibna_official
🔰مصطفی رحماندوست در گفتوگو با ایبنا؛
حضور در نمایشگاه کتاب برای بچهها مهمتر از خرید کتاب است
🔸مصطفی رحماندوست، در آستانه برگزاری نمایشگاه کتاب ۱۴۰۴ تهران خطاب به والدین گفت: لطفاً بچهها را به نمایشگاه کتاب ببرید؛ مهم نیست کتاب بخرند یا نخرند، بلکه مهم حضور و دیدن کتابها است.
🔸نویسنده مجموعه «مثلها و قصههایشان» با اشاره به تهمیدات فروش مجازی نمایشگاه کتاب تهران، ادامه داد: تداوم بخش مجازی بعد از پایان شیوع ویروس کرونا، تا حدی مشکل دسترسی به کتاب را برای مخاطبان شهرستانی حل کرد. با وجود ایجاد امکان خرید مجازی، باید گفت «شنیدن کی بود مانند دیدن».
🔸نیمی از پدران و مادرانی که دغدغه مطالعه فرزندانشان را دارند، خواهش میکنم، برنامهریزی کنند، یکیدوبار، مفصل از نمایشگاه کتاب تهران، بازدید کنند. والدین اجازه بدهند، بچهها بین کتابها بچرخند، ببینند و با دیگر بچههای کتابخوان، گپ بزنند.
🔻مشروح گفت وگو:
ibna.ir/x6y49
@ibna_official
🔰وضعیت نقد ادبی در ایران در گفتوگوی ایبنا با مشیت علایی؛
۹۰ درصد نقد ادبی در ایران به اقتباس از نظریههای غربی وابسته است
🔸مشیت علایی،منتقد ادبی، مترجم و پژوهشگر گفت: در دوره معاصر، جریانهای نقد فرمالیستی، جامعهشناختی، روانکاوانه، اسطورهای و مارکسیستی شکل گرفتهاند که عمدتاً از ترجمه آثار غربی نشأت گرفتهاند. چهرههایی مانند فاطمه سیاح، محمدتقی بهار و شفیعی کدکنی در توسعه این جریانها نقش داشتهاند، اما ۹۰ درصد نقد ادبی در ایران به اقتباس از نظریههای غربی وابسته است.
🔸نقد ادبی به عنوان مقولهای جدی در حوزه ادبیات، در ایران کمتر مورد توجه قرار گرفته است. وضعیت کنونی نقد ادبی چندان درخشان نیست، اما نشانههایی از امیدواری دیده میشود که میتوان آن را «نقد خوب» نامید. نقد ادبی از شرایط دهه ۴۰ شمسی که به دلیل اختلافات سیاسی و ایدئولوژیک به حاشیه رانده شده بود، فاصله گرفته است. با این حال، نقد دانشگاهی به دلیل رویکرد محافظهکارانه و ضعف در تحلیل عمیق، شایستهی عنوان نقد نیست. این نقد بیشتر به تفسیر متون، توضیح معانی لغات و ارائه دیدگاههای کلی اخلاقی محدود میشود و به دلیل ترس از نقد صریح، از نظریههای ادبی فاصله گرفته است.
🔻مشروح گفت وگو:
ibna.ir/x6y5k
@ibna_official
🔰رئیس اسبق اتحادیه ناشران و کتابفروشان تهران در گفتوگو با ایبنا؛
مشارکت بخش خصوصی، کلید تحول نمایشگاه کتاب است
🔸رئیس اسبق اتحادیه ناشران و کتابفروشان تهران، معتقد است؛ بدون مشارکت واقعی بخش خصوصی، تحقق نمایشگاهی در تراز جهانی ممکن نیست؛ او این مشارکت را کلید تحول و پیشرفت نمایشگاه کتاب میداند.
🔸بهطور کلی، هیچکس نمیتواند اهمیت تاسیس نهادی با عنوان نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران را نادیده بگیرد. همه کشورها به برگزاری نمایشگاه کتاب اقدام میکنند و بهجرات میتوان گفت، کشوری نیست که نمایشگاه بینالمللی کتاب نداشته باشد. ازجمله میتوان به برگزاری نمایشگاه کتاب تسالونیکی یونان، اشاره کرد که بیستویکمین دوره آن ماه می ۲۰۲۵ برگزار خواهد شد؛ بنابراین باید گفت از اهمیت نمایشگاههای کتاب، نهتنها کاسته نشده، بلکه توجه بیشتری به رویدادهای کتابمحور شکل گرفته است؛ بهویژه از نظر ارتباط بین ناشران کشورهای مختلف و تعاملات مختلف، مثل نقل و انتقال رایت کتاب.
🔸دخالت بخش خصوصی و ارگانهای نشر در اداره نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران، یکی از اتفاقات بسیار بزرگ بود. اگر این دخالت بررسی شود، مشخص خواهد شد که چه نتایج موثری داشت؛ ازجمله در بحث صرفهجویی در هزینهها تا افزایش تجارب اتحادیه ناشران و کتابفروشان تهران و سایر تشکلهای نشر.
🔻مشروح گفت وگو:
ibna.ir/x6y5h
@ibna_official
🔰«سنجش پیامدهای هستیشناسی هایدگر» در گفتوگو با احسان شریعتی؛
دچار آلزایمر فرهنگی هستیم
ممکن است در آینده یک واکنش دورانی داشته باشیم
🔸انقطاع نسلی و حافظگی و اندیشگی یکی از مشکلات بزرگ ما است. ما دچار آلزایمر فرهنگی شده ایم و این نگران کننده است. به خصوص متولدین این دو دهه اخیر دچار چنین وضعیتی هستند.
🔸میگفت کار دکتر شریعتی دو بخش دارد، یک قسمت را که از اساس قبول ندارم، منظورش مباحثی که به جامعهشناسی و علوم انسانی مدرن میپردازد. و اما مباحثی را که مربوط به صدر اسلام بود را میگفت دوست میدارم. کمی هم بدوبیراه به فراماسونها و صهیونها میپراند؛ مثلاً از این دست که آقای عبدالکریم سروش مامور اینتلیجنس سرویس است! (خنده) و نظرش در مورد مرحوم بهشتی هم منفی بود و میگفت مشکوک است!
🔸اولین بار نام هایدگر را از دکتر شریعتی شنیده بودم که میگفت از سارتر عمیقتر است و برداشت سارتر از هایدگر آن قدرها هم دقیق و عمیق نیست. بنابراین این کنجکاوی در من پدید آمد که هایدگر را بشناسم. البته تفکر خود دکتر شریعتی بیشتر از اگزیستانسیالیسم مسیحی متفکرانی چون کییرکهگور و یاسپرس و مارسل متاثر بود، اما این گونه برداشت شده بود که هایدگر تفکر معنوی عمیقی دارد.
🔸وقتی ایران را با اروپا مقایسه میکنم، علاقه به اندیشهها در اینجا خیلی بیشتر است. وقتی هابرماس به ایران میآید، هزاران نفر شرکت میکنند، انگار هنرپیشهای آمده. اما هابرماس که در آلمان راه برود، اتفاق مهمی نمیافتد و خبری نیست.
🔻مشروح گفت وگو:
ibna.ir/x6y5K
@ibna_official
🔰ادبیات کودک و موانع جهانی شدن / 9:
تصویر پیشتاز است، نه متن / خارجیها از بازنویسی شاهنامه استقبال میکنند
🔸مدیر نشر ایرانبان به تجربه حضور خود در نمایشگاههای خارجی اشاره و بیان میکند: خارجیها، کتابهای بازنویسی را دوست دارند. مثلاً دلشان میخواهد با شاهنامه آشنا شوند و ببینند فردوسی چه گفته. از سوی دیگر رایت کتابهایی که فروخته میشود بهخاطر تصویر است نه متن.
🔸به گفته این ناشر گروه سنی نوجوان، خارجیها ژانر فانتزی را دوست دارند و شاهنامه را فانتزی بهشمار میآورند. به همینخاطر از داستانهای فردوسی استقبال میکنند. کلاً دلشان میخواهد با شاعران بزرگی که نامشان را شنیدهاند چون مولانا و حافظ و خیام آشنا شوند.
🔻مشروح گفت وگو:
ibna.ir/x6y2R
@ibna_official
🔰مروری بر کتاب «شاه و شطرنج قدرت در خاورمیانه»؛
همه دشمنان امام موسی صدر
🔸کتاب «شاه و شطرنج قدرت در خاورمیانه؛ ایران، کردهای عراق و شیعیان لبنان 1337-1357» برای نخستین بار سرنوشت رازآلود امام موسی صدر را بیان کرده و رابطه پرفراز و نشیب ایران را با ملامصطفی بارزانی بازگو میکند. حجم و تنوع اسناد ناگفته جمعآوری شده از بایگانیهای مهم آمریکا و ایران در کنار مصاحبه با دستاندرکاران سیاست خارجی ایران نشاندهنده دست اول بودن این روایت است.
🔸کتاب پیش رو بر آن است تا فراز و نشیب روابط استراتژیک ایران پهلوی با گروههای غیردولتی در عراق و لبنان را بررسی کند. پرسش بنیادین این کتاب ناظر بر پیشرانها و انگیزههایی است که ایران را به برپایی پیوندهای استراتژیک با گروههای غیردولتی- کردهای عراق و شیعیان لبنان- واداشت. «چرا ایران پهلوی پیوندهایی را با کردهای عراق و در حدی کمتر، با شیعیان لبنان برقرار کرد؟» «چگونه ایران پهلوی پیوندهایی را با کردهای عراق و، در حدی کمتر، با شیعیان لبنان برقرار کرد؟» و «پشتیبانی و عدم پشتیبانی ایران پهلوی از کردهای عراق و شیعیان لبنان چه پیامدهایی را برای امنیت ملی و سیاست خارجی ایران به همراه داشت؟» این سه، پرسشهای بنیادین کتاب پیشروست که داستان سیاست خارجی غیردولتی ایران را روایت میکنند.
🔻مروری بر کتاب «شاه و شطرنج قدرت در خاورمیانه»؛
ibna.ir/x6y22
@ibna_official
🔰گفتوگو با نویسنده کتاب «نگاهی به زندگی و آثار علی نصیریان»؛
علی نصیریان به اهمیت کار نوشتن مشرف است
🔸نگار حسینی، نویسنده کتاب «نگاهی به زندگی و آثار علی نصیریان» از چالشها و جذابیتهای نوشتن این کتاب میگوید و معتقد است مخاطب، تاریخ سینما را همراه با زندگینامه این هنرمند پیشکسوت مرور میکند.
🔸نکتهای که برایم بسیار ارزشمند است این است که علی نصیریان خود، نویسنده بوده و به موضوع تاریخ شفاهی بسیار علاقهمند است. او به اهمیت کار نوشتن مشرف بود؛ برای گفتوگوهای این کتاب بسیار وقت میگذاشت و کمک میکرد ولی کار از آن جهت برای من بسیار دشوار میشد که نوشتن کنار علی نصیریان و برای او کار آسانی نبود. بعد از اینکه کتاب تمام شد و داریوش مودبیان آن را خواند و تغییرات جزئی انجام شد.
🔸متاسفانه این فرهنگ در کشور ما چندان وجود ندارد. به نظرم ما ایرانیها چندان اهل زندگینامهنویسی نیستیم. در تمام کشورهای پیشرفته دنیا آدمهای معمولی زندگینامه خود را با اعتماد بهنفس مینویسند و حتی برخی هم از این طریق دیده میشوند. اما در ایران اینگونه نیست. گویا افراد نگران قضاوت هستند یا از روی فروتنی این کار را نمیکنند؛ به هر حال این نگاه درستی نیست. این موضوع در همه جای دنیا باب است که علاوه بر اینکه از زندگی چهرههای سرشناس، مستند ساخته میشود، کتاب هم نوشته میشود.
🔻مشروح گفت وگو:
ibna.ir/x6y3v
@ibna_official
🔰یادداشت محمدرضا سحاب؛
خلیج فارس پاره تن ما است
🔸انتشار «اطلس نقشههای تاریخی خلیج فارس» با ۵۴۰ قطعه نقشه تاریخی و کهن مستند و معتبر از آغاز تاریخ تا قرن بیست و یکم به پنج زبان انگلیسی، فرانسه، ایتالیایی، آلمانی و عربی بخشی از تلاشی مداوم برای ادامه راه ارزشمند استاد عباس سحاب در دفاع از حقیقت تاریخی نام مقدس خلیج فارس است.
🔸یکی از نخستین نمایشهای شناختهشده از خلیج فارس، بر روی یک لوح گلی بابلی نقش بسته است؛ نقشهای از جهان شناختهشده و پیرامون آن. این اثر شگفتانگیز که قدمتی چند هزار ساله دارد، نشان میدهد که مرزهای شناختهشدهی جهان آن زمان فراتر از دجله، فرات و آبهای پیرامون آنها — بهویژه خلیج فارس — نبوده است. با پیشرفت تمدن انسانی و شکوفایی شهرنشینی، اهمیت خلیج فارس بیش از پیش آشکار شد.
🔸در اثر ارزشمند «عراق در نقشههای کهن»، استاد فقید عباس سحاب اشاره کرده است که اگرچه در منابع باستانی گاه اصطلاح «خلیج عربی» نیز دیده میشود، اما این اصطلاح بیتردید به دریای سرخ امروزی اشاره دارد، و امکان ندارد دو خلیج مجاور، نامی یکسان داشته باشند.
🔸درباره این سه جزیره، شایان توجه است که اسناد تاریخی متعددی — به ویژه نقشههایی که ملکه بریتانیا در سال ۱۸۸۶ به ناصرالدینشاه اهدا کرد و توسط وزارت جنگ بریتانیا ترسیم شده بودند — به روشنی بر حاکمیت ایران بر این سرزمینها دلالت دارند. این شواهد انکارناپذیر تاریخی و نقشهای، مالکیت مشروع ایران بر جزایر تنب بزرگ، تنب کوچک و ابوموسی را به اثبات میرساند — حقیقتی که قابل تحریف یا انکار نیست.
🔻مشروح یادداشت:
ibna.ir/x6y5L
@ibna_official
🔰نگرانی درباره آینده فرهنگ کتابخوانی در خانهها؛
کمتر از نیمی از والدین از کتاب خواندن برای فرزندان خود لذت میبرند
🔸بر اساس نظرسنجی تازهای که توسط شرکت دادهپردازی کتاب «نیلسن» و انتشارات «هارپر کالینز» انجام شده است، کمتر از نیمی از والدین اعلام کردهاند که از کتاب خواندن برای فرزندان خود لذت میبرند.
🔸نتایج نشان میدهد بسیاری از والدین، بهویژه والدین نسل Z، بیشتر به جنبه مهارتی و سوادآموزی کتابخوانی توجه دارند تا پرورش عشق به مطالعه. هارپر کالینز معتقد است که این گروه از والدین که خود با فناوری رشد کردهاند، سرگرمی را بیشتر در رسانههای دیجیتال میبینند تا کتاب.
🔻مشروح گزارش:
ibna.ir/x6y5G
@ibna_official
🔰جایزه جدید ادبی فلسطین ویژه زنان عربی معرفی شد
🔸وزارت فرهنگ فلسطین جایزهای را تحت عنوان جایزه قدس برای زن عربی به منظور ارج نهادن به نقش کلیدی زنان در فعالیتهای فرهنگی و ادبی پایهگذاری کرد.
🔸ایده این جایزه جزئی از استراتژی دولت فلسطین در راستای حفاظت از هویت ملی قدس و نگهداری از تاریخ و تمدن آن است. «اعلام قدس بهعنوان پایتخت زن عربی، گواهی بر تاریخ طولانی مشارکتهای زنان در شکلگیری آگاهی، اندیشه و ادبیات عربی است و به زنان عربی فرصتی میدهد تا در عرصههای مختلف فرهنگی، هنری و ادبی حضوری فعال داشته باشند و نقش خود را در پیشبرد جنبشهای اجتماعی و سیاسی نشان دهند.»
🔻مشروح گزارش:
ibna.ir/x6y5j
@ibna_official