🔰مقصود فراستخواه در نشست تحلیل آثار و خدمات میرزا حسین رشدیه؛ رشدیه تن به اتمیزه شدن نداد 🔸فراستخواه:‌یکی از مشکلات ما ایرانیان، گرفتاری در چرخه معیوب اتمیزه یا توده‌ای شدن است. رشدیه توانست از این چرخه معیوب رهایی یابد و دست به کنشگری بزند. یکی از ابداعات رشدیه در این مسیر، تولید فضای اجتماعی، اجتماعات و گروه‌ها بود. 🔸بررسی دقیق اسناد نشان می‌دهد رشدیه موسس اولین مدرسه برای دختران نیز بود. از دیگر فعالیت‌های او، نامه‌نگاری با نهادها و موسسه‌های مختلف، و درخواست تجهیزات و وسایل آموزشی از آن‌ها است. رشدیه مقرر کرد سالانه به هزینه صندوق عمومی، دو نفر برای تحصیل پزشکی، دو نفر برای تحصیل کشاورزی و دو نفر برای تحصیل علوم شرعی، به خارج از کشور اعزام شوند. 🔸آذرنیا در رابطه با برنامه‌های آموزشی رشدیه گفت: آموزش‌ها در دویست و پنجاه روز از سال در دو شیفت صبح و بعدازظهر برقرار باشند. همچنین‌ها آموزش‌ها در اول ابتدایی به زبان مادری باشد. رشدیه در آموزش زبان تعصبی بر کاربرد بیشتر یک زبان خاص نداشت، اما از زبان فارسی نسبت به سایر زبان‌ها بهره بیشتری می‌برد. او در انتخاب واژگان برای آموزش بسیار حساس بود. همچنین او مفاهیم پیچیده‌تر مانند «اتحاد و یکپارچگی» را با داستان‌های گیرایی توضیح می‌داد. 🔻گزارش نشست: ibna.ir/x6y6y @ibna_official

🔰گنج پنهان ادبیات؛ سینمای ایران بالاخره سودای اقتباس دارد؟ 🔸سال‌هاست منتقدان و پژوهشگران حوزه فرهنگ و هنر با حسرت از گنجینه فراموش‌شدۀ ادبیات داستانی ایران سخن می‌گویند. 🔸یکی از دلایل عمده، نبود مهارت در فیلمنامه‌نویسی اقتباسی بود. اقتباس، هنر بازآفرینی است؛ یعنی ترجمه زبان ادبی به زبان تصویر. در ایران معدود نمونه‌های موفق مانند شازده احتجاب (بهرام بیضایی) یا شب‌های روشن (فرزاد مؤتمن) نشان دادند که اگر فیلمنامه‌نویس با ظرایف ادبیات و قواعد سینما آشنا باشد، نتیجه می‌تواند چشمگیر باشد. اما این نمونه‌ها استثنا ماندند و جریان غالب نشدند. 🔸ظهور پلتفرم‌های نمایش خانگی معادله را تغییر داده است. رقابت شدید برای جذب مخاطب، تولیدکنندگان را به این نتیجه رسانده که برای دوام در بازار، باید سراغ قصه‌های قوی و شناخته‌شده بروند. از این رو، اقتباس از رمان‌ها که هم ساختار روایی محکمی دارند و هم نزد مخاطبان آشنا هستند، گزینه‌ای جذاب به نظر می‌رسد. ضمن اینکه مخاطبان شبکه نمایش خانگی اغلب تحصیل‌کرده‌تر و کتاب‌خوان‌تر از میانگین عمومی هستند و این امر، جذابیت اقتباس ادبی را دوچندان می‌کند. 🔸نمونه‌های موفق جهانی چون پدرخوانده (از رمان ماریو پوزو)، ارباب حلقه‌ها (جی.آر.آر. تالکین) یا حتی بازی تاج و تخت (جرج آر.آر. مارتین) نشان داده‌اند که اقتباس ادبی اگر درست انجام شود، هم نزد منتقدان می‌درخشد و هم گیشه و بازار را فتح می‌کند. 🔻مشروح یادداشت: ibna.ir/x6y57 @ibna_official

🔰گفت‌وگو با ناتاشا محرم‌زاده در سالروز تولد فروید؛ بازگشت به فروید را جدی بگیریم 🔸بیاییم فکر کنیم به ریشۀ مشترک مسئولیت و سؤال. لکان به ما می‌آموزد که چگونه با اضطراب پاسخ نداشتن کنار بیاییم، چگونه به ناباوری و حیرت مجال بروز بدهیم و به رسمیت بشناسیمشان. به وقت مواجهه با بن‌بست‌ها و تناقض‌های بنیادین به گره‌ها احترام بگذاریم و به سکسکه‌های ضمیر ناآگاه توجه کنیم. 🔸همان‌طور که می‌دانید از اوایل قرن بیستم رفته‌رفته این پرسش قدیمی که «هنر چیست؟» جای خود را به پرسش ظاهراً محدودتری داد و آن اینکه اساساً «اثر هنری چیست؟» یا به عبارت ساده‌تر، چگونه چیزی را می‌توانیم اثر هنری بنامیم؟ در این کتاب به نوبۀ خودم سعی کرده‌ام پاسخ این سؤال را لابه‌لای اظهارات شفاهی و مکتوب لکان جست‌‎وجو کنم. 🔸ارسطو می‌گفت افلاطون عزیز است اما حقیقت از او عزیزتر. فکر می‌کنم لکان نه تنها در مورد ارجاع به متون فروید بلکه هنگام ارجاع به آرای همۀ نویسندگان کوچک و بزرگ دیگر هم همین خصوصیت را داشت: نوعی وفاداری بدون واهمه از خیانت کردن، حتی شاید بتوانم بگویم نوعی وفاداریِ مزین به خیانت. 🔻مشروح گفت وگو: ibna.ir/x6y6t @ibna_official

🔰گفت‌وگوی ایبنا با محسن فرجی درباره کتاب «گالری امیال بشری»؛ این داستان‌ها بخشی از ترس‌های خودم هستند 🔸دستمایه بیشتر داستان‌هایم تجربه‌های زیسته است. البته با این توضیح ضروری که این به معنای آن نیست که همه اتفاقات داستان‌ها برای خودم رخ داده است. مثلاً گاهی یک نفر چیزی تعریف کرده و اینقدر برایم تکان‌دهنده و جالب بوده که انگار خودم تجربه‌اش کرده‌ام و بعدها در داستانی خودش را نشان داده و آمده. همه این دیده‌ها و شنیده‌ها و خوانده‌ها هم وقتی برای من قابل توجه بوده‌اند که از فیلتر شخصی‌ام گذشته‌اند. 🔸در واقع اشیا و مکان‌ها هم از این آسیب‌ها در امان نیستند. اما نکته مهم‌تر این است که شاید برای شخصیت‌های داستان، خود اشیا و مکان‌ها کمتر اهمیت داشته باشند. چیزی که حضور آنها را پررنگ می‌کند و آنها را به قول شما تبدیل به شخصیت داستان می‌کند، نقش تداعی‌گرشان است؛ یعنی حضور شخصیت‌های داستان در این فضاها و دیدن اشیا، گذشته را برایشان تداعی می‌کند و یادآور می‌شود‌ 🔸در واقع اگر در داستان‌های زیادی بوها یا صداها یا طعم‌ها تداعی‌کننده گذشته و روزگار رفته هستند، من سعی کردم این نقش را به اشیا و مکان‌ها بدهم. اما میزان توفیقم را باید مخاطبان بگویند. 🔻مشروح گفت وگو: ibna.ir/x6y6L @ibna_official

🔰الهه کولایی در مصاحبه با ایبنا: شوروی حلقه مفقوده در پایان دادن به جنگ عراق و ایران 🔸الهه کولایی گفت: سیاست خارجی جدید اتحاد شوروی، عاملی برای پایان جنگ عراق و ایران در انتهای دوران جنگ سرد بود. نقش فشارهای اتحاد شوروی به عنوان یک بازیگر تاثیرگذار بر این جنگ و حمایت‌های آن در پایداری رژیم عراق بسیار تعیین کننده بود. شوروی به نوعی هم به نعل هم به میخ می‌زد، در حمایت از عراق و گاه هم ایران، که عامل جدیدی برای پایان جنگ بود. 🔸در مورد جنگ و تاثیر آن بر جامعه ما باید گفت متاسفانه به این پدیده و تاثیرهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی ناشی از آن، در سال‌های پس از جنگ توجه زیادی نشده است. شاید یکی از مهم‌ترین دلایل آن، سیاسی شدن جنگ و ابعاد مختلف آن و بهره‌برداری سیاسی از این تجربه بسیار تاثیرگذار و تاریخ‌ساز هر کشوری است. 🔸در واقع موضوع جنگ نه فقط در کشور ما، بلکه در همه جوامع بشری از رویدادهایی است که پیامدها و آثار بسیار عمیق و گسترده در همه عرصه‌های زندگی انسان‌ها ایجاد می‌کند، اما در کشور ما جنگ با جریان‌های سیاسی کشور پیوند خورده و تبدیل به یک پدیده سیاسی شده است. 🔻 مشروح گفت وگو: ibna.ir/x6y5r @ibna_official

🔰«ماجرای قلب»‌در گفت‌وگو با ماندانا فرهادیان؛ آیا هنوز هم می‌توانی مرا دوست داشته باشی؟ 🔸یکی از جنبه‌های جالب کتاب «ماجرای قلب» هم این است که در تاریخ عقب و جلو می‌رود تا نشان دهد این عمل قلبی که در قرن بیستم انجام می‌شود، سرمنشأش شاید حتی به قرن پانزدهم هم رسیده باشد. 🔸قلب عضوی از بدن است که همه ما با آن سروکار داریم، حال یا زمانی خودمان مشکل پیدا می‌کنیم، یا می‌بینیم که عزیزان و اطرافیانمان دچار بیماری‌های آن شده‌اند. به نظرم اصطلاحات مربوط به قلب و درمان‌های آن از جمله اصطلاحاتی هستند که در جامعه زیاد شنیده می‌شوند. فکر کردم که اگر داستان‌های این کتاب اینقدر برای من مهم است، خیلی احتمال دارد که توجه سایرین را هم جلب کند. 🔸 وقتی قلب مصنوعی را برای اولین بار در بدن انسانی گذاشتند، همسر آن فرد از او پرسید: «آیا هنوز هم می‌توانی مرا دوست داشته باشی؟» یعنی این نگاه به قلب خیلی با این نگاه تفاوت داشت که قلب فقط یک عضله است که خون را به تمام بدن می‌رساند. قرن‌ها طول کشید تا بشر از ترس به نزدیک شدن به قلب، به پیوند قلب رسید و در این مسیر جایگاه قلب و نگاه انسان به آن در حد نهایت دگرگون شد. این روند نه فقط یک روند فکری، بلکه نشاندهنده جسارت آدمی است در ارتباط با چیزی که زمانی آن را دست‌نیافتنی و دست‌نزدنی می‌دانست، اما به سراغش رفت، چالش‌هایش را پذیرفت و به قول معروف آن را رام خودش کرد. 🔻مشروح گفت وگو: ibna.ir/x6y5F @ibna_official

🔰ایبنا گزارش می‌دهد؛ نشر فروردین ۱۴۰۴ در شرایط ۲۲ درصدی؛ گرانی و کاهش تولید 🔸بررسی آمار نشر کتاب در نخستین ماه سال ۱۴۰۴ از ۲۲ کاهش تولید کتاب کودک و ۲۲ درصد افزایش قیمت کتاب حکایت دارد. 🔸ناشران در فروردین‌ماه به ادبیات توجه داشتند و هزار و ۸ عنوان کتاب در شاخه‌های مختلفی ادبی منتشر کردند؛ میزان تولید در این شاخه در مقایسه با مدت مشابه سال ۱۴۰۳ رشد ۴ درصدی را نشان می‌دهد. البته هرچند علوم‌اجتماعی در جایگاه دومِ بیشترین کتاب‌های منتشر شده براساس موضوع قرار دارد، انتشار کتاب با موضوع علوم‌اجتماعی، ۵۰ درصد بیش از مدت مشابه منتشر شده است؛ بنابر اعلام خانه کتاب و ادبیات ایران، ناشران فروردین‌ماه سال گذشته ۵۹۸ عنوان و فروردین‌ماه سال جاری، ۸۹۶ عنوان کتاب در این حوزه چاپ کرده‌اند. 🔻مشروح گزارش: ibna.ir/x6y6N @ibna_official

🔰از سوی کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران؛ نمایشگاه نقشه‌های خلیج‌فارس برپا شد 🔸نمایشگاه خلیج‌فارس به مناسبت دهم اردیبهشت روز ملی خلیج‌فارس در کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران برپا شده است. 🔸این نمایشگاه چند بخش را دربردارد. یک بخش گزیده‌ای از نقشه‌های تاریخی موجود در کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران و نقشه‌هایی است که اروپاییان در قرن شانزدهم، هفدهم و هیجدهم کشیده‌اند و در بخشی دیگر تعدادی از عکس‌های قدیمی مربوط به حوزه خلیج‌فارس قرار داده شده است. 🔸اسناد موجود در این نمایشگاه نیز تلگراف‌ها، اسناد مختلف مربوط به حوزه خلیج‌فارس در بندرهای بوشهر، بندرعباس و همچنین اسناد مربوط به تجارت آن مناطق با کشورهای دیگر و در واقع اشیاء و اموالی را که جابه‌جا می‌شد، دربرمی‌گیرد. 🔸قدیمی‌ترین نقشه‌های موجود در خلیج‌فارس متعلق به جغرافیانویسان مسلمان ایرانی است. مثلاً نقشه‌ای از کتاب «مسالک و ممالک» اصطخری از قرن چهارم هجری در این نمایشگاه قرار دارد که جزایر خلیج و بنادر در این نقشه نشان داده شده است. این نقشه‌ها در برنامه حافظه جهانی کتاب مسالک و ممالک ثبت جهانی هم شده است که بسیار دقیق شرح فاصله بنادر، شهرها و تاریخ آنها در این کتاب آورده شده است. همچنین جغرافیدانان دیگری مانند ابن‌حوقل، یاقوت حموی و حمدالله مستوفی نیز در مورد خلیج‌فارس نوشته‌اند. 🔻مشروح گفت وگو: ibna.ir/x6y6H @ibna_official

🔰رحمت امینی درباره تجربه اقتباس از گلستان سعدی به ایبنا گفت: حکایت باید به یک ساختار دراماتیک تبدیل شود 🔸رحمت امینی، نویسنده و کارگردان نمایش «جگر هندی» درباره این نمایش گفت:‌ در زمینه معرفی آثار ادبی به مردم از طریق هنرهای نمایشی کمبود زیادی حس می‌شود؛ نهادهای دولتی برای نویسندگان ایرانی نه تنها ارزشی در درام قائل نیستند بلکه به نکاتی هم که در نمایش عنوان می‌شود خرده می‌گیرند و آثار نمایشی با ممیزی روبرو می‌شوند. 🔸حکایت‌ها به ویژه نثر گلستان سعدی به عنوان یکی از منابعی هستند که همواره مورد توجه بوده و ما در این نمایش به یکی از قصه‌های جذاب گلستان پرداختیم. پلات یا جانمایه اجرای ما، مانند متن خود گلستان است، با این وجود رویدادهای کوچکی در دل این داستان گنجانده شد و برای ایجاد روابط علی و باورپذیری حوزه دراماتیک به آنها پرداختم. می‌دانیم که معمولاً در حکایت چندان به روابط علّی پرداخته نمی‌شود. 🔸کتاب سعدی تا چندین سال پیش جزو مطالب درسی مدارس بود. گلستان سعدی هفت قرن پیش نوشته شده ولی در جامعه امروز هنوز کاربرد دارد. مردم زمانی برای مطالعه آن ندارند ولی آموزش و پرورش باید آن را در کتاب‌های درسی بگنجاند. متاسفانه صدا و سیما نیز در این زمینه کاری نمی‌کند، حتی گاهی ضد آن هم عمل می‌کند. روزانه تبلیغات زیادی از تنقلات و خوراکی‌های متنوع را پخش می‌کند اما یک باکس کوچک برای معرفی تئاترهای روز نمی‌گذارد. 🔻مشروح گفت وگو: ibna.ir/x6y6x @ibna_official

🔰رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی گفت: وضعیت دیجیتال‌سازی اسناد در ایران از آرشیوهای بزرگ دنیا بهتر است 🔸رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی، با اشاره به اینکه قدیمی‌ترین اسناد تا دوره پهلوی دوم اسکن شده گفت: میزان دیجیتال‌سازی آرشیوهای بزرگ دنیا مثل آرشیو ملی انگلستان یا آمریکا و مسکو نسبت به ایران اندک است. 🔸از همه جای دنیا امکان رجوع به سایت کتابخانه ملی فراهم است،میزان دیجیتال‌سازی آرشیوهای بزرگ دنیا مثل آرشیو ملی انگلستان یا آمریکا و مسکو نسبت به ایران اندک است. در حوزه اسناد، قدیمی‌ترین اسناد تا دوره پهلوی دوم اسکن شده است. در این میان سرویس‌دهی سریع و مناسب بسیار با اهمیت است تا خلایی در ارتباط با پژوهشگر و نیاز مخاطبان ایجاد نشود. 🔸 با وزارت امور خارجه، برای بحث دیپلماسی فرهنگی تعاملاتی داریم و اخیراً با چند کشور ازجمله پرتقال و روسیه نیز همکاری‌های بین‌المللی با هدف معرفی نویسندگان و چهره‌های مطرح فرهنگی را برقرار کردیم. 🔻گزارش نشست: ibna.ir/x6y7J @ibna_officisl

🔰به بهانه درگذشت پیشکسوت صحافی سنتی کرمان؛ کهنه‌صحّاف 🔸محمّدحسین اسلام‌پناه، صحّاف سنتی به طریقۀ ضربی بود که حسن و عیب‌هایی داشت؛ امّا او به‌وسیلۀ مُهره‌هایی که داشت، با ضرب و فشار روی چرم نقش می‌انداخت که این روش صحّافی، تقریباً اختراع خود او بود چراکه تا آن‌وقت چنین روشی جایی دیده نشده بود. 🔸اسلام‌پناه همه‌فن‌حریف بود و به چندین هنر و فن آراسته. هم جلدسازی را می‌دانست، هم گره‌زنی در معماری را. هم در تصحیح متون کهن دستی بر آتش داشت و هم در خوانش کتیبه‌ها و سنگ‌نبشته‌ها استاد بود. در همۀ این‌ها هم کتاب و جزوه قلمی کرده و به طبع رسانده بود. و البتّه شاعری تمام بود. 🔻مشروح گزارش: ibna.ir/x6y7P @ibna_official

🔰«داستان بدن انسان» به روایت دانیل لیبرمن؛ چرا انسان‌ها دچار چاقی، دیابت و بیماری‌های قلبی شده‌اند؟ 🔸لیبرمن به‌طور خاص اشاره می‌کند که این بیماری‌ها از کمبود تحرک، رژیم غذایی ناسالم و سبک زندگی بی‌تحرک ناشی می‌شوند و تنها با انجام تغییرات بنیادین در این زمینه‌ها می‌توان از شیوع بیشتر این بیماری‌ها جلوگیری کرد. 🔸لیبرمن در کتاب خود بر این نکته تأکید می‌کند که این بیماری‌ها تنها با اصلاح ریشه‌ای مشکلات، نه فقط درمان علائم، قابل حل هستند. او از این زاویه به موضوعات مختلف سلامتی، از جمله چاقی، دیابت، بیماری‌های قلبی و بسیاری از بیماری‌های مزمن دیگر می‌پردازد و توضیح می‌دهد که چرا انسان‌ها در دوران مدرن دچار چنین مشکلاتی شده‌اند. لیبرمن به‌طور خاص اشاره می‌کند که این بیماری‌ها از کمبود تحرک، رژیم غذایی ناسالم و سبک زندگی بی‌تحرک ناشی می‌شوند و تنها با انجام تغییرات بنیادین در این زمینه‌ها می‌توان از شیوع بیشتر این بیماری‌ها جلوگیری کرد. 🔸لیبرمن با استفاده از روش‌های علمی و تکاملی، توانسته است نگاهی جامع و کامل به موضوعاتی مانند سلامت جسمانی، تغذیه، ورزش و بیماری‌های مزمن ارائه دهد. او به‌طور خاص به تأثیرات منفی انقلاب کشاورزی و صنعتی بر سلامت انسان‌ها پرداخته است و توضیح می‌دهد که چگونه این تغییرات باعث ایجاد «بیماری‌های ناشی از ناسازگاری» در بشر شده‌اند. به‌عنوان مثال، او توضیح می‌دهد که چگونه زندگی کشاورزی و سپس صنعتی، باعث کاهش تحرک انسان‌ها شده و در نتیجه بیماری‌هایی همچون چاقی و بیماری‌های قلبی شایع‌تر شده‌اند. 🔻مشروح یادداشت: ibna.ir/x6y7z @ibna_official