اجتهاد
💢 موافقت مجلس با کاهش سقف تضمینی مهریه 🔹نمایندگان مجلس شورای اسلامی در طرح اصلاح قانون نحوه اجرای م
💢تحلیلی بر مداخلهی حاکمیّت در سقف تضمین مهریه؛ گذار از «توهّم آزادی اراده» به «واقعگرایی فقهی»
✍️حجتالاسلام سیّدمرتضی میرزاده اهری
در حالی که از عمر مصوّبهی جدید مجلس شورای اسلامی مبنی بر کاهش سقف اجرای حکم حبس برای مهریه از ۱۱۰ به ۱۴ سکه، چند ساعتی بیشتر نمیگذرد، این اقدام مجلس مناقشات بسیاری را در محافل حقوقی و اجتماعی برانگیخته است. مخالفان با تمسک به اصل «حاکمیّت اراده» و «لزوم وفای به عهد»، دخالت دولت در توافقات خصوصی را ناروا و مردود میدانند.
نگارنده با رویکردی میانرشتهای (تلفیق روانشناسی تکاملی، جامعهشناسی حقوق و فقه کلان) استدلال میکند که عقد نکاح به دلیل ماهیتِ بیولوژیک و هیجانی لحظهی وقوع، فاقدِ «عقلانیّتِ ابزاری» کامل از سوی زوج (مرد) است. با استناد به آیات ۲۸ سوره نساء و ۱۸۷ سوره بقره، اثبات میشود که شارع مقدّس «ضعفِ ارادهی مرد در برابر غریزه» را به رسمیّت شناخته و احکام را بر اساس این واقعیّت تنظیم کرده است.
بنابراین، حکومت اسلامی، از باب «حسبه» و بر پایهی قواعدی همچون «لاضرر» و وظیفهی ذاتیِ حفظ نهاد خانواده، موظّف به مداخله و اصلاح ساختاریِ قراردادهای نابرابری است که در آنها «خیانتِ نفس» روی میدهد و کیان خانواده قربانیِ کالاییشدنِ روابط میشود.
🔗 مطالعه متن کامل یادداشت در «اجتهاد»: http://ijtihadnet.ir/?p=80375
🆔 https://eitaa.com/ijtihad
💢عبدالعزیز ساچادینا؛ اندیشمندی میان سنت و مدرنیته و میراث پنجاهسالهاش در مطالعات اسلامی
◻️دکتر عبدالعزیز ساچادینا، اسلامپژوه و استاد مطرح مطالعات اسلامی در دانشگاههای آمریکا، که چند سالی با بیماری دستوپنجه نرم میکرد، پس از پنج دهه تلاش علمی، روز گذشته در ۸۳ سالگی چشم از جهان فروبست.
◻️ساچدینا از معدود اندیشمندانی بود که مسیر علمی طولانی و کمنظیری را پیمود: سالها تلمذ در هند، دانشگاه فردوسی و حوزههای مشهد، قم و نجف، سپس ادامه تحصیل در دانشگاه تورنتو و دریافت مدرک دکتری و در نهایت بیش از پنج دهه تدریس و پژوهش درباره اسلام در دانشگاههای معتبر ایالات متحده. این ترکیب ارزشمندِ سنت حوزوی و آموزش دانشگاهی غرب، جایگاه علمی او را برجسته ساخته بود.
◻️او که از شاگردان مرحوم علی شریعتی بشمار میرفت، سنت کلاسیک اسلامی را با مسائل مهم دنیای امروز در گفتوگویی جدی قرار داد. او در جهان اسلام و غرب به عنوان پژوهشگری شناخته میشد که شیعه را وارد گفتوگوی علمی جهانی کرد، اخلاق زیستی اسلامی را بنیان و کوشید رابطهٔ اسلام با حقوق بشر و دموکراسی را بازخوانی کند.
👈 بخوانید: زیست علمی عبدالعزیز ساچادینا: http://ijtihadnet.ir/?p=80389
🆔 https://eitaa.com/ijtihad
💢دوگانهٔ پایانناپذیر سیستانی-ساچادینا
✍️علی اشرف فتحی
دکتر عبدالعزیز ساچادینا در دوران تدریس و پژوهش در غرب از مؤلفان پرکار در زمینه مطالعات اسلامی بود. اما آنچه که نام او را بیشتر بر سر زبانها انداخت، بروز تنش میان او و آیتالله سیستانی بود که با چند دیدار جنجالی در نجف در سال ۱۹۹۸ آغاز شد، با نامه تند آیتالله علیه او اوج گرفت و با توبهنامه و عذرخواهی او در سال ۲۰۲۳ پایان یافت.
آیتالله سیستانی به رساله دکتری ساچادینا درباره مهدویت که با نام «مهدویت در اسلام» منتشر شده بود، نقدهای جدی داشت و آن را متاثر از آرای شرقشناسان غیر مسلمان میدانست. ایشان معتقد بود که سخنان ساچادینا در دفاع از پلورالیسم و پذیرش ادیان ابراهیمی، منجر به تضعیف اسلام در غرب میشود.
ساچادینا بعدها در گفتگویی تاکید کرد مخاطب کتابش آکادمیسینهای غربی بوده و او قصد داشته نگاه منفی مستشرقان نسبت به مهدویت را اصلاح کند و ناچار بوده که بیطرفانه نظر دهد تا مورد قبول مخاطبان خاص خود قرار گیرد.
آیتالله سیستانی از ساچادینا میخواهد که تعهد کتبی دهد که دیگر درباره مسائل مذهبی سخنرانی نخواهد کرد. شکست این مذاکرت منجر به موضعگیری علنی دفتر آیتالله شد و از خوجههای شیعه مقیم کانادا خواست دیگر از ساچادینا برای سخنرانی مذهبی دعوت نکنند و پاسخ سوالات اعتقادی خود را از او نخواهند.
ربع قرن پس از این تنش، در تابستان ۲۰۲۳ ساچادینا که دچار بیماری لاعلاج شده بود، نامهای به دفتر آیتالله نوشت و از او عذرخواهی کرد و گفت که ...
👈 ادامه مطلب: http://ijtihadnet.ir/?p=80385
🆔 https://eitaa.com/ijtihad
📗«حَبیب و طَبیبِ حُوزه»
🔺مواجهه سید هادی خسروشاهی با حوزه و حوزویان
✍نویسنده: سید هادی طباطبایی
📖تعداد صفحات: ۲۴۰
🗓چاپ اول: ۱۴۰۴
💳قیمت: ۳۲۰،۰۰۰ تومان
🗂ناشر: نگاه معاصر
🆔 https://eitaa.com/ijtihad
📘هفتاد سال خاطره
✍نویسنده: حجتالاسلام والمسلمین سید محمدعلی حسینی میلانی(ره)
📝ويراستار: سیدعلی رضوی
📖تعداد صفحات: ۴۴۰
🗓چاپ اول: آذر ۱۴۰۲
🗂ناشر: بن تاژ پارس
🆔 https://eitaa.com/ijtihad