📝 بیانیه ۶۰۰ نفر از علمای اهل‌سنت سیستان و بلوچستان در محکومیت اظهارات تهدیدآمیز علیه رهبر انقلاب ◻️۶۰۰ نفر از علما و روحانیون اهل‌سنت سیستان و بلوچستان با صدور بیانیه‌ای، هرگونه تهدید علیه رهبر انقلاب را محکوم کردند. ◻️در این بیانیه با تأکید بر ضرورت اتحاد امت اسلامی در برابر دشمنان آمده است که تجربه‌های سال‌های اخیر نشان می‌دهد مخالفان اسلام با روش‌های مختلف تلاش می‌کنند به حاکمیت اسلامی ضربه بزنند. ◻️علمای اهل‌سنت سیستان و بلوچستان با اشاره به نقش رهبری شجاع و آگاه در عبور کشور از بحران‌ها، حفظ سلامت و عزت ایشان را وظیفه همه مسلمانان دانسته‌اند. ◻️علمای اهل‌سنت استان سیستان‌ و بلوچستان در این بیانیه اعلام کرده‌اند: هرگونه تلاش برای آسیب‌رساندن به رهبر انقلاب یا حتی بیان چنین تهدیدی، با واکنش قاطع امت اسلامی روبه‌رو خواهد شد. 🔗 متن کامل بیانیه + اسامی علما 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

📗 کتاب «از شبهه تا فتنه» ◻️محتوای کتاب «از شبهه تا فتنه» بر اساس مجموعه‌ای از پرسش‌ها و ابهاماتی تدوین شده که عمدتاً در میان نوجوانان و جوانان رواج داشته و بیش از ۸۰ درصد آن‌ها از شبهات جاری در رسانه‌ها، شبکه‌های اجتماعی و فضای عمومی جامعه استخراج شده است. گردآورندگان این اثر با بررسی میدانی و گفت‌وگو با اغتشاشگران، به سرفصل‌های اصلی این پرسش‌ها دست یافته و آن‌ها را مبنای تدوین فصول کتاب قرار داده‌اند. ◻️این کتاب در قالب ۹ فصل و با بیش از ۵۰ سؤال و شبهه، موضوعاتی متنوع در حوزه‌های سیاسی، اجتماعی، رسانه‌ای و اعتقادی را پوشش می‌دهد. ویژگی شاخص «از شبهه تا فتنه» ارائه پاسخ‌های تخصصی، مستدل و متناسب با سطح فکری مخاطب جوان است؛ به‌گونه‌ای که تلاش شده پاسخ‌ها علاوه بر جنبه علمی، ناظر به فضای واقعی جامعه و ادبیات رایج در میان نسل نوجوان و جوان باشد. ◻️نویسندگان این اثر معتقدند بسیاری از افرادی که در جریان اغتشاشات سال ۱۴۰۱ نقش داشته‌اند، نه از سر عناد بلکه به دلیل بمباران خبری، القائات رسانه‌ای و بی‌پاسخ ماندن شبهات ذهنی وارد این فضا شده‌اند. از همین رو، این کتاب می‌کوشد با بازخوانی همان پرسش‌ها و پاسخ‌گویی دقیق به آن‌ها، گامی در جهت روشنگری و پیشگیری از تکرار چنین حوادثی بردارد. ◻️این کتاب اخیرا توسط مدیر حوزه های علمیه با حضور معاونین مرکز مدیریت حوزه های علمیه رونمایی شد. 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢ولایت فقیه در عروه و حواشی آن ✍️ حجت‌الاسلام سید محمدمهدی رفیع‌پور در کتاب مرجع و مهم «العروة الوثقی» بحث ولایت فقیه و دامنه آن به صورت مستقل مطرح نشده است و از همین رو محشیان هم کمتر وارد اظهار نظر در این زمینه شده‌اند. با این حال از لابه‌لای برخی از مباحث دیگری که به تناسب طرح شده تا حدی می‌توان به نظرات فقیهان در این موضوع مهم پی‌برد و نوع نگاه آنان را کشف کرد. روشن است که برای یافتن نظر نهایی سید یزدی و حاشیه نویسان عروه باید همه کتاب را مطالعه نمود و این یادداشت را باید نخستین گام در زمینه تجمیع نظرات آنان قلمداد نمود. 🔗مطالعه متن کامل در «اجتهاد»: http://ijtihadnet.ir/?p=80950 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢حکمرانی دینی بر مدار جامعه‌سازی فقهی یا فضیلت‌های اخلاقی؟ | سیاست دینی را باید از ظاهرگرایی جدا کرد ✔️در گفتگو با دکتر شریف لک‌زایی: 🔹اگر ما برای حکمرانی دینی به ظواهر توجه کنیم، این اولین خطا برای تهی کردن جامعه از آموزه‌ها و مفاهیم دینی است؛ بنابراین به باور من، نخستین شأنیت اتصاف به امر دینی ارزش‌ها و فضیلت‌هایی بالاتر از ظواهر و مناسک است. سیاست ما اگر توانست عدالت را برقرار کند، این یک سیاست دینی و سیاست متصف به دین است. آنجایی که عدالت برقرار شده و بر مبنای عدالت رفتار می‌شود، نزدیک‌تر به امر دینی است؛ بنابراین باید مقداری فراتر از فقه صحنه سیاست دینی را ببینیم. 🔸تلاش می‌کنم حکمرانی دینی را بر پایه حق تعریف کنم و نقش مصلحت که ممکن است حقیقت را در پای خود قربانی کند را در آن کمتر کنم. حالا اگر ما بر حوزه ظواهر یا فقه ظاهرگرا تأکید زیادی داشته باشیم، باید حجم زیادی از مردم را بی‌دین بدانیم. 🔹من بر اساس ظواهر دیگر نمی‌توانم جامعه را فهم کنم یا برای آن رویه‌های حکمرانی تصویب کنم. ظاهرگرایی صرف، جامعه را از درون تهی می‌کند و فهم ما را از جامعه دشوار می‌سازد. دستگاه حکمرانی ما در بحث ظواهر نیز گزینشی عمل کرده است، یعنی تمرکز را بر روی گسترش مناسکی همچون زیارت و عزاداری قرار داده است. 🔗 متن کامل: http://ijtihadnet.ir/?p=80973 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢فقه شیعه دفاع پیش‌دستانه را مجاز می‌داند ◻️استاد حوزه علمیه قم، دفع تهدید را شامل دو مرحله پس از حمله (دفاع متأخر) یا پیش از حمله دانست و گفت: فقه شیعه دفاع پیش‌دستانه را مجاز می‌داند، اما دفاع پیشگیرانه تنها در ادامه دفاع یا رفع تهدید قطعی است. ◻️حجت‌الاسلام والمسلمین سید سجاد ایزدهی، گفت: دفاع پیش‌دستانه مانند زمانی است حمله به کشور در مظان، قطعی است مانند مقابله با داعش پیش از رسیدن آنها به مرزهای کشور، فقه شیعه دفاع پیش‌دستانه را مجاز می‌داند. ◻️عضو هیات علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، افزود: مقوله دفاع و جنگ در حوزه فرهنگی یا هنجاری نیست، بلکه در حوزه امنیت است،.جنگ‌ها معمولاً ناشی از ناامنی واقعی یا احساسی هستند و هدفشان ایجاد امنیت است، حتی اگر ادعایی باشد. ◻️این استاد حوزه و دانشگاه، جهاد ابتدایی را فرهنگی و تبلیغی دانست، نه قتالی، و جنگ‌های پیامبر(ص) مانند جنگ بدر، احد و خیبر را عمدتاً پیش‌دستانه در برابر تهدیدات واقعی توصیف کرد. ◻️ایزدهی همچنین، فتوحات اولیه اسلامی را نیز ناشی از ناامنی دانست، نه کشورگشایی، و آیاتی مانند "قاتلوهم حتی لا تکون فتنه" را ناظر به دفع فتنه بالفعل تفسیر کرد. ◻️این استاد فقه سیاسی بیان داشت: رفع تهدید به دو شیوه دفع به معنای دور کردن تهدید موجود یا رفع به معنای از بین بردن ریشه تهدید، صورت می‌گیرد، رفع تهدید می‌تواند در مبدأ تقویت نیروهای خودی با تجهیزات یا قراردادهای اقتصادی یا نابودی منشأ تهدید پیش از وقوع باشد. 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

📣بررسی فقهی حکم آشوب و آشوبگران 🎙استاد: حجت‌الاسلام والمسلمین عبدالامیر خطاط 🗓 از روز شنبه، ۱۸ بهمن ۱۴۰۴ ⏰ زمان: ساعت ۷ صبح 🕌مکان: مدرسه علمیه امام صادق (علیه السلام) چهارباغ اصفهان 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

📝فراخوان ویژه نامه «اندیشه فقهی و سیاسی علامه نایینی» ⏳مهلت ارسال مقاله تا ۵ اسفند ۱۴۰۴ ↙️ دوفصلنامه علمی پژوهشی «فقه حکومتی» 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

📗 نظام مسائل فقهی هوش مصنوعی ✍️ نویسنده: حجت‌الاسلام عبدالحجت حق جو 📖 اینک در زمانی قرار گرفته‌ایم که سؤال از نسبت دین ـ به‌ویژه فقه اسلامی ـ با ابزارها و نهادهای نوآورانه‌ی فناوری دیگر صرفاً پرسشی نظری نیست؛ بلکه سرنوشت اجتماعی، حقوقی و اخلاقی جوامع ما را در بر می‌گیرد. هوش مصنوعی به‌عنوان مجموعه‌ای از روش‌ها و سامانه‌ها که قابلیت یادگیری، استنتاج و کمک به تصمیم‌گیری را دارا هستند، فراتر از قلمرو مهندسی و علوم کامپیوتر پا نهاده و مباحث بنیادین مربوط به انسان، مسؤولیت، حق و مصلحت را وارد عرصه‌ی عمل کرده است. 📖 این کتاب کوشش دارد «نظامی از مسائل فقهیِ هوش مصنوعی» عرضه کند که هم از حیث اصولی دقیق و هم از حیث کاربردی راهگشا باشد. این اثر تلفیقی از روح حوزوی و زبان دانشگاهی خواهد بود؛ چنان‌که در سراسر کتاب نیز تلاش شده همین توازن حفظ شود تا اثر هم برای اهل اجتهاد و هم برای اهل فن قابل استفاده باشد. 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

🎧 دریاف صوت مناظره | جایگاه عقل در جغرافیای فقه 🎙 اساتید: ابوالقاسم علیدوست و حسن رمضانی 🗓 موسسه پژوهشی امام علی (ع)، ۱۴ بهمن ۱۴۰۴ 💻 فایل کامل نشست در یوتیوب 🔗 خلاصه‌ای از مناظره: https://eitaa.com/ijtihad/16692 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢 خلاصه‌ای از مناظره «جایگاه عقل در جغرافیای فقه» 🔹با همت مؤسسه پژوهشی امام علی (ع)، گفت‌وگوی «فقه و عقل: نقش عقل در جغرافیای فقه» سه‌شنبه ۱۴ بهمن ۱۴۰۴ میان استاد حسن رمضانی و استاد ابوالقاسم علیدوست برگزار گردید. در این جلسه که به مدت ۲ ساعت به طول انجامید، هر یک از اساتید به بیان دیدگاه‌ها و برخی نوآوری‌های خود پرداختند. 🔸استاد رمضانی با عنایت به عقلانی بودنِ دین و احکام فقهی، بر مبانی عقلی احکام تأکید کرد و ملاکات و مناطات فقهی را در کنار نصوص دین، محور اجتهاد و استنباط دانست. ایشان با تأکید بر توجّه ویژۀ دین به شرایط زمان و مکان، احکامی را که عقلاء در راستای ملاکات و مناطات فطری و متناسب با شرایط زمانه، لازم می شمارند را معتبر شمرد و از جمود بر ظواهر متون نقلی و عدم توجّه به اهداف شرع مقدّس و مصالحِ صدور احکام در برخی از مسائل فقهی انتقاد کرد؛ به عنوان نمونه ایشان در مسأله سنگسار که در قرن های گذشته عقلانی شمرده می‌شد، گفت: آنچه در زمان گذشته ایجاب می‌کرد چنین حکمی صادر شود، مصلحتِ رعایت عفاف و پاکی بود، در این زمان نیز آن مصلحت کلی هنوز پابرجاست اما خصوص سنگسار در این زمان عقلانی نیست، بنابراین باید متناسب با شرایط این زمان، حکم یا احکامی که مصلحت عفاف و پاکدامنی را تضمین می‌کند تقنین شود. 🔹استاد علیدوست نقطه آغازین فرایند اجتهاد و پایه اصلی استنباط در فقه شیعه را نص دانست و بر لزوم اجتهاد منضبط و قاعده‌مند تأکید کرد. ایشان با تمایز قائل شدن میان دو سبک اجتهادی: مبناگرا و نص‌گرا، از افراط در هر کدام انتقاد کرد و بر لزوم توجه مقاصد و مصالح، در کنار نصوص تأکید ورزید و ملاک عقلی بودنِ حکم فقهی را مراجعه به بُعد عقلائی افراد یا به اصطلاح مراجعه به «عقلاء بما هم عقلاء» دانست و از بی‌توجّهی برخی به منبعیت عقل در فقه انتقاد کرد و با استهشاد از سخن برخی اخباریون بیان داشت اگر روایات در مقابل حکم قطعی عقل بایستد، حکم عقل مقدم است. 🔸درپایان جلسه مقرر گردید در جلسه بَعدی هر دو استاد به نسبت‌سنجی میان برخی فتاوای سوال‌برانگیزِ فقهی و حکم عقل بپردازند، مسائلی همچون: عدم مساوات زن و مرد در ارث و دیه؛ جواز تفخیذ طفل شیرخوار در نکاح؛ کودک همسری؛ مشروعیت قانون برده‌داری و اسیر گرفتن در صورت تحقّق موضوع آن؛ نجس دانستنِ غیر مسلمانان خصوصا اهل کتاب؛ احکام ارتداد، حدودی همچون سنگسار. 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢عقل در خدمت نص یا نص در ترازوی عقل؟ گزارشی از یک مناظره 🔹در مناظره‌ای با موضوع «جایگاه عقل در جغرافیای فقه»، استاد ابوالقاسم علیدوست، با تفکیک دقیق میان «فقه» به مثابه دانشی بشری و «شریعت» به عنوان حکم الهی معصوم، بر نقش عقل عملی در استنباط احکام تأکید کرد و اعلام داشت: ما در اجتهاد شیعه قائل به تبعیت احکام از مصالح و مفاسد هستیم، اما اجتهاد ما نص‌محور است نه مبنا‌محور و در فقاهت شیعه نباید از مبنا غافل باشیم. باید در استظهار و استنباط از نصوص به مقاصد و ادراکات عقل نیز توجه داشت، نه آنکه عقل و ادراکاتی که از ملاکات پیدا می‌کند، بنیان و اساس برای استخراج نظریات فقهی باشد. 🔸 در مقابل، استاد حسن رمضانی با تأکید بر فهم عقلایی مصالح و مفاسد به عنوان مبنای احکام، رویکردی کارکردگرایانه ارائه داد و تصریح کرد: گرچه علوم را به دو قسم منقول و معقول تقسیم می‌کنند، اما آن منقول هم تا معقول نشود، مقبول نمی‌افتد. همه احکام دین عقلی است و ما می‌توانیم با تفکیک ملاکات اصلی از ملاکات تبعی در شریعت، آن بخش از ملاکات تبعی را که سازگار با دنیای امروز نیست کنار گذاشته و ملاک اصلی را معیار قرار دهیم. 🔗گزارش تفصیلی در «اجتهاد»: http://ijtihadnet.ir/?p=80990 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢 مناظره‌ای میان فلسفه و فقه پیرامون فقه ✍️حجت‌الاسلام محمد متقیان تبریزی مؤسسه مبارکه امام علی (ع) مناظره‌ای را میان دو استاد فلسفه و فقه پیرامون «نقش عقل در فقه» ترتیب داده و صوت و خلاصه‌ای از آن را هم منتشر کرد. این مناظره با چنین موضوعی، از اقدامات بسیار مفید و مثمر ثمری است که باید مکررا در حوزه علمیه تکرار شود. علی الخصوص با نظر به دغدغه‌ای که دبیر جلسه تکرار می‌نمود و از «لزوم بروزرسانی فقه در دنیای امروز» می‌گفت. پیرامون این مناظره چند نکته قابل طرح است که تقدیم می‌‌شود. 🔗 بخوانید: http://ijtihadnet.ir/?p=80984 🆔 https://eitaa.com/ijtihad