💢احتمال عقلائی هم انسان را ملتزم به دین می‌کند/ بن‌بست برای فقه بی‌معنا است ✔️استاد محمدمهدی شب‌زنده‌دار: امام صادق(ع) با یکی از منحرفین که محاجه می‌کرد، فرمود یا حرف ما درست است یا درست نیست. اگر حرف ما درست باشد که تو بدبخت می‌شوی و اگر درست نباشد، ما ضرر نمی‌کنیم. لذا مسئله معاد و توجه به دین بسیار مهم است که اگر دین کنار رود و در گسترده تام و تمامش دیده نشود، بشر در معرض خطر ابدی است. هر انسانی در معرض خطر ابدی است و اینجا عقل چه می‌گوید؟ وقتی محاسبه عقلانی می‌کنیم، می‌بینیم گریزی نداریم جز اینکه در مقابل دین الهی سر فرود آوریم؛ یعنی باید دین حق را پیدا کرده و تابع باشیم. حال کسانی که از این مرحله گذشته‌اند و ایمان و عقیده دارند با مسائلی مواجه می‌شوند و در روایات فرمودند هر حادثه‌ای که واقع می‌شود، برای اینکه به موضع دین پی ببرند، باید به فقها که روات احادیث هستند، مراجعه کند. حکم واقعی و ظاهری حکم دین است و در ارتباطات که وقتی حکم واقعی مکشوف نشد و نوبت حکم ظاهری رسید، این حکم در سعادت انسان همان نقشی را ایفا می‌کند که انسان به حکم واقعی عمل کند. فقه بن‌بست ندارد و همه نیازهای بشری را پاسخگو است و در ناحیه کبری، بلااشکال اینطور است و در ناحیه صغری و موضوعات نیز دو نوع است؛ مستنبطه که فقیه متکفل او است و غیرمستنبطه که بسیاری از آنها نیاز به تخصص‌های بشری دارد که متخصصین آگاه و کارآمد باید بنشینند و موضوعات را تشخیص دهند تا حکم فقهی آن روشن شود. 👈ادامه مطلب: https://b2n.ir/s63408 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

📚الجامع الکافی، کتابی مهم در فقه زیدیان نخستین ✔️یکی از مهم‌ترین و نخستین مکاتب فقهی زیدیه، مکتبی است که در عراق و در قرن سوم هجری شکل گرفته است. اگر چه بسیاری از آثار فقهی و تالیفات زیدیه در آن دوره اکنون در دسترس نیست ولی شخصیتی زیدی در قرن پنجم به نام ابوعبدالله محمد بن علی علوی کوفی (متوفای ۴۴۵ قمری) در تالیفی با اهمیت فتاوای فقهی شخصیت‌های زیدیه آن دوره را در کتابی با نام الجامع الکافی در هشت مجلد گردآورده است. 👈دانلود مجلدات «الجامع الکافی فی فقه الزیدیه»: https://b2n.ir/d96489 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢حوزویان و هنر دینی ✔️حجت‌الاسلام والمسلمین مجتبی الهی خراسانی، استاد خارج فقه حوزه علمیه مشهد🔻 🔹هنر دینی، رها از تعصبات، جاهلیت‌ها، هوا و غرایض نفسانی است؛ هنر دینی در ذات خود دینی بوده و دارای کارکردهای متعالی است. بر این اساس برای احراز دینی بودن هنر، فقط تدین هنرمند و انگیزه دینی در تولید هنر لازم نیست. 🔸مسئوليت حوزويان در قبال هنر دينی چيست؟ 🔹اول، حوزه علمیه به عنوان نهاد تفقه در دین باید تمام اصول، اهداف و ارزش‌های اسلامی را در مورد پدیده‌های انسانی تفقه و تبیین نماید که هنر بخشی از این عناصر و پدیده‎‌ها است. عناصر تعالی بخش جامعه به عنوان هنر خلّاق شناخته می‌شود که سبب تعالی ارزش‌ها می‌شوند. حوزه با این هنر خلّاق، در توجه دادن انسان‌ها به معنای زندگی، احساس معنویت، ارتقاء جریان عبودیت و توجه به امر قدسی که بالاترین آن خداوند متعال می‌باشد، مسئول است. 🔹دوم، اندیشه‌ای که از هنر عبور کند ماندگار است. دین برای ماندگاری و تأثیرگذاری، نیاز به هنر دینی و حمایت از هنرمندان دارد. دین هنر را نه به عنوان ابزار، بلکه به عنوان مسیر و رکن استفاده می‌کند. دین صرفا با مضامین دینی تأثیر نداشته است، بلکه فرم‌های هنری در متن اثرگذار است، انتقال پیام دینی به شکل هنری سبب می‌شود تا پیام با لطافت‌های هنری آمیخته گردیده و پیام تغییر یابد. 🔹سوم، اقامه دین ابعادی دارد که بخشی از آن هنر است که تقویت هنر دینی و حمایت از هنرمندان دینی، بخشی از اقامه دینی است که حوزه علمیه می‌تواند این امر را انجام دهد. 👈 ادامه مطلب: https://b2n.ir/w72120 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢تفکیک روایات «افتایی» و «تعلیمی»، قواعد و نمونه‌‌ها ✔️با نگاهی به اندیشه‌های اصولی ‌آیت‌الله سیستانی و میرزا مهدی اصفهانی مسأله تعارض ادلّه و اختلاف احادیث از دیرباز مورد توجّه قرار داشته و حتّی می‌توان پیشینه آن را، همان‌طور که گزارش‌های متعدّد و همچنین برخی ابواب کتب روایی به خوبی نشان می‌دهند تا زمان خود امامان(ع) پی گرفت. پس از آن نیز فقیهان و اصولیان یا در نگاشته‌های اصولی خود به این مسأله پرداخته‌اند یا به تدوین رساله‌هایی جداگانه با محوریت همین موضوع دست یازیده‌اند. بنابراین چنین به نظر می‌رسد که برداشت صحیح از روایات نیازمند آگاهی از این مسأله و تعیین موضع درباره شیوه تعامل با احادیث متعارض است. نکته و پرسش قابل توجّهی که می‌تواند در نوع نگاه به مسأله تعارض ادلّه، سرنوشت ساز باشد آن است که «ایجاد تعارض از سوی چه کسی است؟». گاه تعارض ریشه در خود روایات دارد و گاه به پیش‌فرض‌های خواننده و مفسّر متن باز می‌گردد؛ به عبارت دیگر لازم است که میان «تعارض» و «توهّم تعارض» تفاوت قائل شد. 👈 ادامه مطلب + دانلود مقاله: https://b2n.ir/t62220 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢ماهیت علت و حکمت در فقه با تکیه بر نظریه آیت‌الله شبیری زنجانی ✔️پنجمین نشست شبکه نوآوری‌های فقهی صراط با ارائه حجت‌الاسلام و المسلمین مرتضی فیاض از اساتید سطوح عالی حوزه علمیه قم به مساله «علت و حکمت در فقه»، اختصاص یافت. در این نشست، حجت‌الاسلام والمسلمین حسین بستان از مدرسین خارج فقه و اصول به نقد مباحث مطروحه پرداخت و در انتها استاد محمد قائینی در تکمیل و جمع‌بندی مباحث نشست، مطالبی را بیان نمود. 👈 گزاش این نشست علمی از منظرتان می‌گذرد: https://b2n.ir/r41663 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢نقد و بررسی کتاب «آسیب‌شناسی حدیث» اثر عبدالهادی مسعودی 🔻نشست علمی نقد و بررسی کتاب «آسیب‌شناسی حدیث» شامگاه شنبه، ۲۳ اسفندماه با حضور حجت‌الاسلام والمسلمین عبدالهادی مسعودی، استاد دانشگاه قرآن و حدیث و نویسنده این اثر و با نقادی حجج‌اسلام سیدرضا مؤدب و محمدتقی دیاری بیدگلی، اعضای هیئت علمی دانشگاه قم برگزار شد. ✔️حجت‌الاسلام مسعودی در این نشست گفت: ما یک زمینه تمدنی برای علل‌الحدیث و مدل‌های مختلف برای دسته‌بندی آسیب‌های وارد بر حدیث در سنت علمی خود داشته و داریم، گرچه هیچگاه به شکل درسی نبود؛ از این رو بنده آسیب‌های حدیث‌شناسی را گردآوری کردم و برخی آسیب‌ها را هم که در ضمن پژوهش‌های شخصی و در کلاس با آن روبرو شدم اضافه کردم و به حدود ۳۰ آسیب رسید. این ۳۰ آسیب‌ را به دو دسته تقسیم کردم؛ اول آسیب‌هایی که مربوط به حدیث به عنوان ماده پژوهش است که خود به دو دسته نقل حدیث و صدور تقسیم می‌شود و دسته دیگر آسیب‌های مربوط به شخص پژوهشگر یا روش پژوهش مانند برخورد گزینشی و تتبعات ناقص است. در این اقسام موضوعاتی مانند تدریج، نسخ، تقیه و توریه همچنین تصحیح، تحریف، قلب، درج، اضطراب مورد توجه قرار گرفته ضمن اینکه به نقل معنا و به صورت کوتاه به وضع حدیث هم اشاره شده است. 👈 بیشتر بخوانید: https://b2n.ir/k27904 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢ملاک در مقدار مسافت شرعی، زمان است یا مکان؟ ✔️حجت‌الاسلام محسن ملکی، استاد درس خارج حوزه علمیه مشهد به تبیین «بررسی مقیاس سفر شرعی» پرداخت و دورنمایی از مباحث تعالیم تعیین، تشخیص و تحدید مسافت شرعی را عنوان کرد. 👈 https://b2n.ir/a38404 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢 نامه ۵۳ نهج‌البلاغه را می‌توان حقوق‌نامه مردم دانست ✔️حجت‌الاسلام نجف لکزایی، استاد دانشگاه باقرالعلوم(ع)🔻 🔹امروز ما در مرحله حق بشر نسل سوم هستیم؛ در حقوق بشر نسل اول مسائلی مانند حق حیات و امنیت مطرح بود؛ در نسل دوم، مسائلی مانند توانمندی مردم در عرصه‌های مختلف مطرح است ولی در نسل سوم حقوق بشر بحث سالم‌سازی محیط زیست، توسعه و حق صلح مطرح است و باید مرجعیت علمی قرآن امروز برای پاسخگویی به سؤالات این مرحله به کار رگرفته شود. 🔸اولویت‌بندی در پاسخ به نیازهای مردم بسیار ضرورت دارد؛ الان در سیستان و بلوچستان بیش از صدهزار نفر واجب التعلیم داریم و از سویی در برخی شهرها فرودگاه داریم که قابل استفاده نیست؛ اولویت بندی این مسائل و ده‌ها مسئله دیگر باید براساس قرآن و روایات تبیین شود و در اختیار مسئولان قرار گیرد. 🔹ولایت که در قرآن آمده است، ابزار و وسیله توانمندی انسان برای استفاده از حقوق اوست، این مسئله آنقدر مهم است که نامه ۵۳ نهج‌البلاغه را می‌توان حقوق‌نامه مردم دانست؛ حضرت در این نامه اصلاً دغدغه دولت را ندارد و عمدتاً بر حقوق مردم تأکید دارد. امروز هم اگر صحبت‌های امام و رهبری را تحلیل کنیم، می‌بینیم ثقل آن حقوق مردم است. 👈اینجا بخوانید: https://b2n.ir/m97042 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢کتاب «عصر حیرت»، میوه بدفهمی و سطحی اندیشی از اسلام/ برآیند کتاب خواسته یا ناخواسته به خنثی کردن گام دوم انقلاب منجر می‌شود ✔️حجت‌الاسلام رضا غلامی، پژوهشگر و مدرس در عرصه فلسفه سیاسی و مطالعات فرهنگی🔻 به نظر من محتوای این کتاب عمدتا تکراری است و جدای از آقای مهدی نصیری، بعضی دیگر، چه پیش از پیروزی انقلاب و چه بعد از آن، این مطالب را با ادبیاتی شبیه به ادبیات این کتاب مطرح کرده‌اند. ثانیا این کتاب ارزش علمی چندانی ندارد؛ یعنی نه‌تنها محصول یک پژوهش آکادمیک و متدیک نیست بلکه به‌رغم فرمایش نویسنده در مقدمه کتاب، از روش اجتهادی مرسوم هم بهره‌ای نبرده و تصور کرده که استناد به برخی روایات بدون کار اجتهادی-تفسیری روشمند، برای به کرسی نشاندن حرف‌هایش کفایت می‌کند. این درحالی است که شیوه استفاده و فهم جناب نصیری از بعضی آیات و روایات محل تاملات بسیار است؛ بنابراین، از نظر من برآیند کتاب خواسته یا ناخواسته به خنثی کردن گام دوم انقلاب اسلامی منجر می‌شود، هرچند امیدوارم در این برداشت اشتباه کرده باشم. ثالثا من در گفت‌وگوهای مکتوبی که قبلا با آقای نصیری داشتم و ماحصل آن در رسانه‌های گوناگون منتشر شده، چیزی جز همان مدعیات مطلبی ندارد. از سوی دیگر، شنیده شده جناب آقای نصیری در برخی محافل عدم ‌پاسخگویی به مدعیات ایشان در کتاب عصر حیرت را به منزله نبود پاسخ در برابر این سخنان وانمود کرده‌اند، لذا تلاش می‌کنم به جای ورود به حواشی و جزئیات، نقد خودم را بر این کتاب در بیست‌وهفت سرفصل تقدیم کنم. 👈 در «شبکه اجتهاد» بخوانید: https://b2n.ir/r96928 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢 ۱۰ مصوبه کمیته فقهی سازمان بورس در سال ۹۹ ✔️حجت‌الاسلام مصباحی مقدم، رییس کمیته فقهی سازمان بورس و اوراق بهادار صبح امروز در نشستی خبری مصوبات این کمیته تخصصی را در سال ۹۹ تشریح کرد. 👈 https://b2n.ir/a96323 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢شیری: اسلام مجازات تاسیسی ندارد/ پیوندی: نظام حقوقی اسلام جهان‌شمول است ✔️شیری، استاد دانشگاه تهران در نشست «نقش تعزیرات در عرفی کردن نظام کیفری» با بیان اینکه اسلام مجازات تاسیس ندارد، وجود نظام حقوقی جهان‌شمول برای اسلام را نفی کرد. همچنین پیوندی، عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی تاکید کرد: اسلام به تصریح قرآن جهان‌شمول است بنابراین نظام حقوقی آن هم می‌تواند جهان‌شمول باشد. 👈 گزارش نشست علمی نقد «نقش تعزیرات در عرفی کردن نظام کیفری»: https://b2n.ir/q14739 🆔 https://eitaa.com/ijtihad

💢ضرورت توجّه به مصادر نصیریه در مطالعات شیعی ✔️محمدباقر ملکیان؛ پژوهشگر و مدرس حوزه علمیه قم🔻 مرحوم ‌آیت‌الله بروجردی و برخی از شاگردان ایشان بر این باور بودند که فقه و حدیث شیعه، حاشیه‌ای است بر فقه و حدیث عامه و یا به تعبیر ‌آیت‌الله سیستانی فقه شیعه مهیمن است بر فقه اهل سنت. در این یادداشت در صدد نیستم تا مقصود ‌آیت‌الله بروجردی وطرفداران این نظریه را به تفصیل بنگارم، اما خلاصه سخن این است که برای فهم روایات اهل بیت علیهم السلام باید از جو فقهی غالب آن روزگار که از آن فقها و مدارس فقهی اهل سنت است، اطلاع داشته باشیم، چرا که بسیاری از روایات اهل بیت در پاسخ به منازعاتی بوده که بین اصحاب امامیه و پیروان مکاتب فقهی عامه جریان داشته است. اين نظرمرحوم آيت الله بروجردی در حقيقت يکی از تطبيقات اين قاعده است: «برای فهم درست از يک پاسخ، بايد سؤال و زمينه و بستر پيدايش آن سؤال را بدانيم». حالا فرقی نمی کند اين سؤال از طرف جو فقهی عامه باشد، يا از طرف طائفه ای از زيديه يا خوارج يا .... 👈 ادامه یادداشت را مطالعه کنید: https://b2n.ir/f14154 🆔 https://eitaa.com/ijtihad