نماز را فقط یک تکلیف نبین؛ نماز، دعوت خدا به یک ملاقات است. وقتی اذان گفته میشود، خدا تو را صدا زده است؛ چه زیباست که انسان با نشاط و شوق، کارهایش را کنار بگذارد و به سوی این ملاقات برود، نه اینکه با بیحوصلگی بخواهد هرچه زودتر نمازش تمام شود. 🌱
در روایت تعبیر زیبایی آمده: «إقبالُ الرجلِ علی صلاته»؛ یعنی انسان با اقبال و رویآوردن به نماز بایستد، نه با ادبار و پشتکردن. اگر کسی که دوستش داریم ما را به دیدار دعوت کند، اما هنگام ملاقات مدام به ساعت نگاه کنیم و منتظر تمامشدن باشیم، معلوم است که شوقی به آن دیدار نداریم. نماز هم قرارِ انس، محبت، شکر و آرامش با پروردگار است. 🤍
هرچه معرفت انسان بیشتر شود، حضورش در نماز هم بیشتر میشود. وقتی بدانی در محضر خدایی ایستادهای که تو را میبیند، نماز دیگر مجموعهای از حرکات و الفاظ نیست. حتی سلامهای نماز معنای دیگری پیدا میکنند؛ گویی در محضر پیامبر و اهلبیت علیهمالسلام ایستادهای و با آنان سلام و عرض ادب میکنی.
یکی از مهمترین نشانههای این اقبال، اهمیتدادن به وقت نماز است. در روایت، وقتی از محبوبترین اعمال نزد خدا سؤال شد، پاسخ آمد: «الصلاةُ لِوقتِها»؛ نماز در وقتش. یعنی نماز نباید همیشه کاری باشد که به «بعداً» موکولش کنیم.
از پیامبر اکرم صلیاللهعلیهوآله نیز دربارهی تأخیر نماز هشدارهایی نقل شده است؛ از جمله این تعبیر که «أخوفُ ما أخافُ على أُمّتي تأخيرُهم الصلاةَ عن وقتها»؛ یعنی از چیزهایی که بیش از همه دربارهی امتم بیم دارم، تأخیر انداختن نماز از وقت آن است. این هشدار وقتی بیشتر به دل مینشیند که بدانیم پیامبر، «رحمةً للعالمین» است؛ پیامبری که مظهر رحمت الهی است، اما نسبت به بیتوجهی به نماز چنین جدی هشدار میدهد. 🕊️
در این بیان، دربارهی شفاعت هم سخن مهمی مطرح میشود: شفاعت، ادامهی یک ارتباط است. اگر انسان در دنیا دعوت خدا و اولیای او را نادیده بگیرد و نماز را مرتب عقب بیندازد، نباید انتظار داشته باشد رابطهای را که در دنیا نساخته، در آخرت ناگهان به دست آورد. شفاعت در این نگاه، همراهیِ کسی است که در دنیا با او پیوند برقرار کردهای.
از همینجاست که مسئلهی تسویف و تنبلی اهمیت پیدا میکند. گاهی مشکل ما این نیست که نماز را قبول نداریم؛ مشکل این است که مدام آن را عقب میاندازیم و به خودمان میگوییم: «هنوز وقت هست...» اما همین «بعداً»ها میتوانند انسان را از فرصتهای بزرگ محروم کنند. در روایات نیز نسبت به سستی و بیحوصلگی و آثار آن هشدار داده شده است.
اگر امکان نماز جماعت هست، به آن توجه کن؛ و اگر نیست، نمازت را در اولین وقتش جدی بگیر. نماز چیزی نیست که باید در گوشهی برنامهی زندگی جا شود؛ باید برایش جا باز کرد. چون انسان همیشه به نماز محتاج است و در لحظات سخت و خطر، این نیاز بیشتر خودش را نشان میدهد.
و شاید یکی از تکاندهندهترین حرفها همین باشد: روزی حسرت میخوریم که میتوانستیم با نماز پرواز کنیم، اما از آن استفاده نکردیم. نماز قرار نیست فقط تکلیف روزانهای باشد که انجامش میدهیم و تمام؛ نماز میتواند ستون رشد، آرامش، ارتباط با خدا و حرکت انسان به سوی کمال باشد.
پس وقتی صدای اذان را میشنوی، به جای اینکه بگویی «باز هم نماز»، یک لحظه به این فکر کن:
خدا مرا صدا زده است؛
مرا به مجلس خودش دعوت کرده است.
چه خوب است که با شوق به این ملاقات بروم. 🌿
#نماز_سکوی_پرواز
#قسمت_نهم
#استاد_شجاعی