اریک فروم فیلسوف انسانگرا
قسمت دوم
"آزادی برای" یا "آزادی مثبت"
فروم این آزادی را به مثابه توانایی فرد برای "خود بودن" و تحقق آن با استفاده از فعال کردن نیروهای عقلانی و عاطفی و شناسایی و شکوفایی استعدادش میداند. او میگوید در این نوع آزادی انسان صرفا در یک وضعیت خاص حقوقی و یا سیاسی نیست ، بلکه در یک حالت روانی و وجودی است. فروم این آزادی را در وجوه مختلف میبیند. انسان برای اینکه در" آزادی برای" یا" آزادی مثبت" بتواند بر انزوای خود چیره شود بدون اینکه فردیتش را در برابر یک قدرت بزرگتر مثل کلیسا،پادشاه، دولت، یک حزب یا گروه از دست بدهد ، باید بافعالیت های خود بخودی و کار خلاقانه و عشق مثمر ثمر به امور بپردازد. این نوع کارنه تنها برای اطاعت از دستورات و حتی ابزاری برای کسب درآمد نیست ، بلکه حالتی است که انسان با استفاده از عقل و مهارت خود مواد خام و یا حتی ایده ها را متحول میکند.
فروم معتقد است برای رسیدن به "آزادی مثبت"که باعث رشد و شکوفایی و خود باوری انسان _ بر مبنای مهمترین سرمایه اش یعنی خود او _ می شود ، انسان باید از دو طریق با جهان ارتباط بر قرار کند ، بدون اینکه شخصیتش را فدا نماید. این مهم از طریق ؛فعالیت "خودانگیخته "و "عشق مثمر ثمر "صورت میگیرد . انسان باید فراتر از انجام وظیفه عمل کند(مثلا وظیفه من بعنوان سر پرست خانوار فقط تهیه مایحتاج خانواده است یا من فقط برای تفریح به طبیعت میروم) انسان باید خلاقانه بر محیط اثر بگذارد . از دید فروم "آزادی مثبت " یعنی تحقق کامل خویشتن و پیوند دوباره فرد با جهان ، اما نه از طریق تسلیم شدن ، بلکه از طریق فعالیتی برآمده از "خود". منظور او از فعالیت بر آمده از خود به این معناست که منبع و منشا عمل نه بر اساس دستورات جامعه باشد و نه انتظارات دیگران ، و نه حتی وسواس های فکری خود فرد، بلکه عملی باشد که مستقیما از درون فرد یا به عبارتی از هسته ی مرکزی شخصیت فرد نمایان شود ، او این فعالیت آزادانه را در سه عنصر : اصالت عمل ، یکپارچگی عمل و پویایی عمل میداند و توضیح میدهد : اصالت عمل یعنی آن عمل واقعا مال خودتان است.او معتقد است اکثر مردم فکر میکنند آزادند ، اما در واقع افکار و احساسات القاءشده توسط رادیو تلویزیون و روزنامه و رسانه ها ی جمعی و تربیت تعریف شده را تکرار میکنند(امروزه در این خصوص میتوان به تاثیر شبکه های اجتماعی نظیر اینستاگرام واتس اپ ،تلگرام و...بر افکار و رفتار افراداشاره کرد). فعالیت بر آمده از خود یعنی عبور از این نقابها و رسیدن به فکر و احساس اصیل که متعلق به خود آدم باشد.
یکپارچگی عمل از نظر فروم شکافی بین عقل و احساس نیست. او عنوان میکند در جامعه مدرن انسانها دچار شکاف هستند ، یعنی یا طبق دستورات خشک عمل میکنند یا تحت تاثیر عوامل تکاندهنده و سائق های ناخودآگاه قرار میگیرند ، امایکپارچگی زمانی رخ میدهد که تمام شخصیت فرد(فکر، عاطفه و جسم) بصورت یک واحد در یک عمل حضور داشته باشد. وی مثال میزند یک کودک یا یک هنر مند در لحظه انجام کار با تمام وجود(جسم و روح) در آن فعالیت حضور پیدا میکند و بخاطر وظیفه یا اجبار کاری را انجام نمیدهد ، بلکه چون آن کار بیانگر وجود اوست آنرا انجام میدهد. فروم حتی فراتر رفته و کار خودانگیخته و خلاق را صرفا موسیقی و نقاشی و انواع هنر نمیداند ، بلکه این را به مثابه نوعی نگرش به فعالیت میداند. وی این نگرش را او اینطور تو ضیح میدهد که در کارخود بخودی یا برانگیخته ، خودانسان با آنچه انجام میدهد یکی شده و صرفا یک ابزار در خدمت کارفرما یا شخصی که از "نتیجه" کارش منتفع میشود نیست ، او در واقع با موضوع یکی شده و ایده های ذهنی را به واقعیت تبدیل میکند و بدین ترتیب به جهان اطرافش شکل میدهد. او در حین انجام کار رشد کرده و احساس قدرت و زنده بودن میکند.
فروم عنصر دیگر این فعالیت برآمده از خود یا فعالیت خود بخودی را پویایی آن فعالیت میداند. او این پویایی را نقطه مقابل ایستایی تعریف کرده و از نظرش این پویایی و شور و نشاط بر خلاف واکنش نسبت به یک محرک بیرونی از درون شکل میگیرد ، و در واقع فرد در جهان یا قدرت بیرونی ذوب نمیشود ، بلکه بصورت پویا و در جریان فعالیت با آن در گیر میشود و بر آن اثر گذاشته و از آن اثر میپذیرد بدون اینکه استقلال خود را از دست بدهد. در واقع فعالیت غیربرآمده از خود مثل کار اجباری در کارخانه یا تقلید مد یا تقلید از یک عقیده که تحت تاثیر یک گروه یا گروه فشار است ، فرد را تبدیل به یک موجود ایستا مانند پیچ و مهره های یک ماشین میکند. اما در فعالیت بر آمده از خود ، پویایی و شور و نشاط دارد و همواره در جریان است و در هر لحظه انسان در حال ابراز جنبه های جدیدی از شخصیت خویش است.
#مهیار_چوپانی
#اریک_فروم
https://eitaa.com/phwsla
#انجمنبوعلیسینا
🔍در باب سودمندی شاهنامه
اگر فردوسی شاهنامه را نظم نکرده بود این روایات بحالت تاریخ بلعمی (ترجمه و تلخیص تاریخ محمدبن جریرطبری) و نظایر آن در می آمد که از صدهزار نفر یک نفر آنها را نخوانده بلکه ندیده است، و شکی نیست در اینکه اگر سخن دلنشین فردوسی نبود، وسیله ی ابقای تاریخ ایران همانا منحصر بکتب امثال مسعودی و حمزه بن حسن و ابوریحان میبود که همه بزبان عرب نوشته شده و اکثریت عظیم ایرانی ها از فهم آن عاجزند. شاهنامه فردوسی از بدو امر نزد فارسی زبانان چنان دلچسب واقع شده که عموما فریفته آن گردیده اند. هرکس خواندن می توانست، شاهنامه را می خواند و کسی که خواندن نمی دانست در مجالس شاهنامه خوانی برای شنیدن و تمتع یافتن از آن حاضر می شد. کمتر ایرانی بود که آن داستان ها را نداند و اشعار شاهنامه را از بر نخواند و رجال احیا شده ی فردوسی را نشناسد. اگر این اوقات ازین قبیل مجالس نمی بینی و روایت آن اشعار را کمتر می شنوی، از آن است که شداید و بدبختی های عصر اخیر محور زندگانی ما را بکلی منحرف ساخته و بقول معروف چرخ ما را چنبر کرده بود .
✍️محمد علی فروغی
https://eitaa.com/phwsla
#انجمنبوعلیسینا
محتاط باشیم در سرزنش و قضاوت کردن دیگران، وقتی نه از دیروز او خبر داریم، نه از فردای خودمان...
#داستایفسکی
https://eitaa.com/phwsla
#انجمنبوعلیسینا
5M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
حسخوب#آرامش
فصل ها برای درختان
هر سال تکرار میشوند
اما فصل های زندگی انسان
تکرار شدنی نیست
تولد، کودکی، جوانی، پیری
امروزت را دریاب......
https://eitaa.com/phwsla
#انجمنبوعلیسینا
ادامه
چرا در سالمندی، زندگی گذشته را چنین کوتاه میبینیم؟
زیرا خاطره آن کوتاه شده است از این رو کوتاه به نظر میرسد. همه امور بیاهمیت و ناخوشایند از خاطره محو شدهاند و در نتیجه چندان چیزی باقی نمانده است. زیرا حافظه انسان نیز مانند شعورش به طور کلی بسیار ناکامل است و آدمی اگر نخواهد که خاطراتش به قعر فراموشی سپرده شوند، باید آنچه را که میآموزد تکرار کند و آنچه را که گذشته است به یاد آورد، تا در حافظهاش باقی بماند.
اما از روی عادت، مور بیاهمیت، همچنین خاطرات ناخوشایند را غالباً به یاد نمی آوریم.
امور بیاهمیت پیوسته بیشتر میشوند، زیرا در اثر تکرار مکرر و بیپایان، بسیاری از چیزها که در آغاز به نظر مهمی میرسیدند به تدریج اهمیت خود را از دست میدهند. از این رو سالهای نخستین عمر را بهتر از سالهای بعد به خاطر می آوریم.
به علاوه نمیخواهیم وقایع ناخوشایند را به یاد بیاوریم. به ویژه وقایعی که خودپسندی ما را جریحهدار کردهاند. معمولاً هم چنین است، زیرا رنجهایی که خود مسبب آن نبودهایم، کم شمارند.
بنابراین بسیاری از حوادث ناگوار نیز به دست فراموشی سپرده میشوند. این دو علت، موجب کوتاه شدن حافظه ما میگردند.
هر قدر موضوعی که به حافظه سپرده میشود طویلتر باشد، خاطره آن به همان اندازه کوتاهتر است. همانطور که اشیاء روی ساحل با دور شدن کشتی دائم کوچکتر، محوتر و نامتمایزتر میشوند، سالهای گذشته نیز در نظر ما به همراه وقایع و اعمالی که در آنها حادث شده است به تدریج از نظر ناپدید میگردند.
📚در باب حکمت زندگی
✍️#آرتورشوپنهاور
https://eitaa.com/phwsla
«قهرمان بودن یعنی توانایی فراخواندن امید؛
آن هم در جایی که ذرهای امید وجود ندارد»......
مارک منسن.
https://eitaa.com/phwsla
#انجمنبوعلیسینا
هر لایهٔ کهنه را باید کنار گذاشت، تا تفکری تازه جانشین آن شود. کنار گذاشتن بعضی از آنها آسان است، اما کنار گذاشتن پارهای از آنها مانند این است که بخواهیم با یک پر، تختهسنگی را بلند کنیم.
زمانی که میخواهیم دگرگونی ایجاد کنیم، هر قدر محکمتر به اعتقادی قدیمی بچسبیم، بیشتر متوجه میشویم که این همان چیزی است که رها کردنش برای ما نقش حیاتی دارد.
بسیاری از آموزگاران به راستی نیکو، از خانه و کاشانه ای شادمان، که همه چیز آن سهل و آسان بوده، نمیآیند، آنها از آغوش درد و رنج میآیند، اما بر لایههای بسیار کار کردهاند، تا به جایی رسیدهاند که اکنون میتوانند دیگران را یاری دهند تا آزاد شوند.
بیشتر آموزگاران نیکو همواره سرگرمند تا هرچه بیشتر این لایهها را کنار بگذارند و ژرفترین سطوح انواع محدودیتها را نیز از وجود خود حذف کنند.....
📚 شفای زندگی
#لوئیز_ال_هی
https://eitaa.com/phwsla
#انجمنبوعلیسینا
34.7M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
"سوفیا"
🎬قسمت هجدهم:
گفتگو با دکتر نصرالله حکمت
نصرالله حکمت فیلسوف، سخنران، نویسنده ی برجسته و استاد بازنشسته گروه فلسفه دانشگاه شهید بهشتی است. او دارای دکترای فلسفه و درجهٔ علمی استاد است. وی جزو معدود اساتید فلسفه ای است که حوزهٔ تخصّصی اش فلسفه در جهان اسلام است و در عین حال با فلسفهٔ غرب آشنایی دارد.
در سوفیا به تماشای گفتگوهای متفاوت،صمیمی و الهام بخش خواهیم نشست.🍃
آدرس لینک سخنان کامل استاد حکمت در آپارات
https://www.aparat.com/v/sks3se6
'تهیه شده در مجمع فلاسفه ایران
https://eitaa.com/phwsla
#انجمنبوعلیسینا