1⃣ما مشتری نیستیم، ما کارگران آموزشی بی‌جیره و مواجب هستیم! 📌اولین و فنی‌ترین دلیل رایگان بودن هوش مصنوعی، نیاز مبرم این سیستم‌ها به چیزی است که در سرورها و کدهای کامپیوتری یافت نمی‌شود: بازخورد انسانی (Human Feedback). 📌مدل‌های هوش مصنوعی در مراحل اولیه، مثل کودکانی هستند که دایره لغات وسیعی دارند اما درک درستی از سیاق، لحن، حقیقت و اخلاق ندارند. آن‌ها مستعد «توهم» (Hallucination) هستند؛ یعنی با اعتماد به نفس کامل، دروغ می‌گویند یا کد اشتباه می‌نویسند. برای اصلاح این مدل‌ها، به فرآیندی به نام RLHF (Reinforcement Learning from Human Feedback) نیاز است. 📌چرا شرکت‌های هوش مصنوعی به من و شما نیاز دارند؟ تصور کنید شرکت سازنده هوش مصنوعی می‌خواست برای اصلاح و رتبه‌بندی میلیاردها پاسخ تولید شده توسط مدل، کارمند استخدام کند. هزینه این کار تریلیون‌ها دلار می‌شد و سال‌ها طول می‌کشید. راه‌حل هوشمندانه چه بود؟ عرضه عمومی و رایگان محصول. 📌وقتی شما به چت‌بات می‌گویید: «نه، این جواب درست نیست، دوباره تلاش کن» یا وقتی از بین دو پاسخ، یکی را انتخاب می‌کنید، عملاً دارید نقش یک «مربی» را بازی می‌کنید. شما بدون اینکه حقوقی دریافت کنید، دارید با هر پرامپت (Prompt) و هر بازخورد، مدل را دقیق‌تر، کم‌خطاتر و انسانی‌تر می‌کنید. 📌تربیت جانشینان خودمان نکته کنایه‌آمیز و تاریک ماجرا اینجاست: ما با دستان خودمان و با اشتیاق فراوان، در حال آموزش سیستمی هستیم که قرار است جایگزین مهارت‌های خودمان شود. هر بار که یک برنامه‌‌نویس کدی را از هوش مصنوعی اصلاح می‌کند و نسخه صحیح را به او برمی‌گرداند، دارد آخرین میخ‌ها را به تابوت نیاز بازار به «برنامه‌نویسان سطح متوسط» می‌کوبد. ما کارگران معدنی هستیم که داریم طلا استخراج می‌کنیم تا با آن ابزاری ساخته شود که دیگر نیازی به معدن‌چی نباشد. 2⃣خلع سلاح شناختی: وقتی عضلات مغز آب می‌شوند 📌هدف دوم که شاید ترسناک‌تر از اولی باشد، ایجاد یک وابستگی عمیق و برگشت‌ناپذیر است. بیایید به تاریخ نگاه کنیم. وقتی ماشین‌حساب آمد، توانایی محاسبات ذهنی سریع در انسان‌ها کاهش یافت. وقتی GPS و مسیریاب‌ها آمدند، توانایی جهت‌یابی و حفظ کردن مسیرها در مغز ما تضعیف شد. حالا هوش مصنوعی آمده است تا اصلی‌ترین ویژگی انسان، یعنی «فکر کردن» و «استدلال» را بر عهده بگیرد. 📌آتروفی شناختی (Cognitive Atrophy) چیست؟ همان‌طور که اگر از عضلات بدن استفاده نکنید، به مرور زمان ضعیف و تحلیل می‌شوند (آتروفی)، مغز نیز اگر با چالش‌های فکری درگیر نشود، تنبل می‌شود. وقتی برای نوشتن یک ایمیل رسمی، حل یک مسئله ریاضی، یا حتی ایده پردازی برای شام امشب، بلافاصله سراغ هوش مصنوعی می‌رویم، عملاً به مغز خود استراحت مطلق می‌دهیم. 📌خطر اصلی اینجاست که نسلی در حال پرورش است که بدون کمک هوش مصنوعی، دچار فلج فکری می‌شود. این نسل ممکن است سواد خواندن و نوشتن داشته باشد، اما سواد «تولید فکر» را از دست می‌دهد. این پدیده را می‌توان اهلی‌سازی (Domestication) نهایی انسان نامید. انسانی که توانایی تفکر انتقادی و حل مسئله مستقل را از دست داده است، دیگر نمی‌تواند نقد کند، نمی‌تواند خارج از چارچوب سیستم فکر کند و به راحتی قابل کنترل است. 3⃣مهندسی حقیقت و کنترل معرفتی (Epistemic Control) 📌سرعت عجیب عرضه هوش مصنوعی و رایگان بودن آن، یک دلیل استراتژیک دیگر هم دارد: به دست گرفتن مرجعیت حقیقت. تا پیش از این، اگر می‌خواستید درباره یک واقعه تاریخی یا یک پدیده علمی تحقیق کنید، باید چندین سایت را باز می‌کردید، نظرات مختلف را می‌خواندید و خودتان نتیجه‌گیری می‌کردید. این فرآیند، ذهن را فعال نگه می‌داشت و امکان مقایسه دیدگاه‌ها را می‌داد. اما امروز چه اتفاقی افتاده است؟ 📌ظهور خدایان ذهن اکنون شما سوال را از هوش مصنوعی می‌پرسید و او یک جواب شسته و رفته و «قطعی» به شما تحویل می‌دهد. اکثر مردم (شاید بیش از ۹۹ درصد) هرگز صحت این پاسخ را چک نمی‌کنند. این یعنی هوش مصنوعی تبدیل به تک‌منبع حقیقت (Single Source of Truth) می‌شود. 📌خطر اینجاست: اگر مالک این هوش مصنوعی تصمیم بگیرد واقعیت را مهندسی کند، چه کسی متوجه خواهد شد؟ اگر الگوریتم طوری تنظیم شود که فلان رخداد سیاسی را سانسور کند یا فلان نظریه علمی رد شده را به عنوان حقیقت جلوه دهد، جامعه آن را خواهد پذیرفت. چون «هوش مصنوعی گفته است». این یعنی کنترل کامل بر باورها، ارزش‌ها و دانش جامعه. مالکان این شرکت‌ها، عملاً تبدیل به دروازه‌بانان حقیقت در دنیای مدرن می‌شوند. #ادامه 👇 🔴 @CWarfare

4⃣انحصار مطلق و استراتژی «برنده همه چیز را می‌برد» 📌شاید بپرسید چرا اینقدر با عجله؟ چرا صبر نکردند تا مدل‌ها ایمن‌تر و کامل‌تر شوند و بعد عرضه کنند؟ پاسخ در قانون نانوشته اقتصاد دیجیتال نهفته است: The Winner Takes All (برنده همه چیز را می‌برد). 📌اشباع بازار پیش از تولد رقبا هدف غول‌های فناوری این است که قبل از اینکه دولت‌ها فرصت کنند قوانین محدودکننده وضع کنند و قبل از اینکه رقبای کوچک و استارتاپ‌ها بتوانند شکل بگیرند، بازار را «اشباع» کنند. آن‌ها با عرضه رایگان و با کیفیت بالا، عملاً امکان رقابت را برای دیگران به صفر می‌رسانند. چه کسی حاضر است برای سرویسی پول بدهد که گوگل یا OpenAI نسخه بهترش را رایگان می‌دهد؟ 📌زیرساخت شدن هدف نهایی این است که هوش مصنوعی تبدیل به زیرساختی مثل برق یا اینترنت شود. وقتی همه چیز، از بیمارستان‌ها و دادگاه‌ها گرفته تا مدارس و شرکت‌های مهندسی، به APIهای این شرکت‌ها وابسته شدند، آنگاه دوران رایگان بودن تمام می‌شود. آن‌ها تبدیل به «شیر فلکه» هوش می‌شوند. می‌توانند دسترسی یک کشور، یک شرکت یا یک گروه خاص را قطع کنند یا قیمت‌ها را به دلخواه تعیین کنند. این شکل نوینی از استعمار دیجیتال است که در آن، وابستگی ملت‌ها نه به منابع فیزیکی، بلکه به «پردازش شناختی» است. 📌اقتصاد توجه و اعتیاد به «راحتی» نمی‌توان از رایگان بودن صحبت کرد و به مدل‌های روانشناسی اعتیاد اشاره نکرد. جمله‌ای معروف در سیلیکون ولی وجود دارد: «اگر محصولی رایگان است، محصول شما هستید.» اما در عصر هوش مصنوعی، این جمله باید اصلاح شود: «اگر محصولی رایگان است، شما موش آزمایشگاهی هستید.» 📌مدل توزیع هوش مصنوعی فعلی، شباهت عجیبی به مدل توزیع مواد مخدر توسط کارتل‌ها دارد: دوز اول رایگان است. هدف، ایجاد عادت است. وقتی شما عادت کردید که برای نوشتن هر نامه، کد، یا متنی از هوش مصنوعی استفاده کنید، مسیر عصبی مغز شما تغییر می‌کند. 📌دوپامین حاصل از «انجام سریع کار» باعث می‌شود بازگشت به روش‌های سنتی و زمان‌بر، دردناک و غیرقابل تحمل باشد. ما در حال حاضر در دوران «ماه عسل» هستیم؛ دورانی که همه چیز شیرین و رایگان است تا وابستگی کامل شکل بگیرد. قبض اصلی بعداً صادر خواهد شد. #ادامه 👇 🔴 @CWarfare

🎙 #پادکست | بازشناسی پدیده اسراف در ایران؛ از منظر فقهی، جامعه‌شناسی و اقتصادی 👤 دکتر #سید_مهدی_زریباف کم‌یابی و محدودیت منابع 02:00 اصول مهم اقتصادی نظام عادلانه اسلام 10:00 معیار ها چگونه تعیین میشود؟ 17:30 عرف متشرعه 23:00 🌱 فکرت | گفت‌وگویی برای ساخت فردا 🔅@fekratmedia🔅

🔺️کدام کشورها بیشترین ثروت طبیعی سرانه را دارند؟/ایران رتبه هفتم بیشترین ثروت طبیعی در دنیا 🔹️منابع زیاد، ثروت تضمین‌شده نیست؛ جمعیت و مدیریت تعیین می‌کنند این ثروت چگونه دیده شود. عربستان: ۹۸۴ هزار دلار 🔹️ترکیب ذخایر عظیم نفت و گاز با جمعیت نسبتاً کم، بالاترین سرانه جهانی را ساخته است. کانادا: ۸۲۲ هزار دلار 🔹️تنوع منابع (انرژی، جنگل، معادن) و جمعیت محدود، مزیت استراتژیک بلندمدت ایجاد کرده است. استرالیا: ۷۲۷ هزار دلار 🔹️ابرقدرت معدنی با صادرات‌محور قوی و فشار جمعیتی پایین. 🔹️روسیه، ونزوئلا و عراق با منابعی به ارزش ۵۲۱ ، ۴۵۹ و ۳۴۰ هزار دلار در رتبه‌های بعدی هستند. 🔹️و اما ایران با منابعی طبیعی به ارزش 292 هزار دلار هفتمین کشور دنیاست.

سراب بازار آزاد در مسکو؛ ثبات با طعم پیمان‌سپاری و ممنوعیت صادرات بنزین در دسامبر ۲۰۲۵، نگاهی به اقتصاد روسیه تصویری از ثبات نسبی در بازارهای کالا و ارز را پیش روی ناظران قرار می‌دهد؛ وضعیتی که برخی ممکن است آن را به اشتباه نتیجه انعطاف‌پذیری مکانیسم‌های بازار بدانند. اما واقعیت‌های میدانی و اسناد رسمی کرملین حکایت دیگری دارند. آنچه روسیه را در برابر جنگ اقتصادی سرپا نگه داشت، نه دست نامرئی بازار، بلکه مشت آهنین دولت و اجرای سخت‌گیرانه‌ترین سیاست‌های دستوری بود. دولت روسیه در مواجهه با بحران، عملاً قواعد بازار آزاد را تعلیق کرد و ثبات فعلی، محصول مستقیم مداخله حداکثری دولت، ممنوعیت‌های صادراتی و از همه مهم‌تر اجرای کامل #پیمان‌سپاری ارزی است. بررسی دقیق سیاست‌های انرژی مسکو نشان می‌دهد که دولت برای حفظ آرامش بازار داخلی، ابزار قیمت را کنار نهاده و بارها به اهرم ممنوعیت مطلق صادرات متوسل شده است. برخلاف ادعاهایی که منکر دخالت دستوری می‌شوند، روسیه از سپتامبر ۲۰۲۳ و سپس مارس ۲۰۲۴، صادرات بنزین را ممنوع کرد و این سیاست را نه به عنوان یک تاکتیک کوتاه‌مدت، بلکه به عنوان یک استراتژی بلندمدت ادامه داد. طبق قطعنامه‌های رسمی از جمله ۱۶۶۱ و ۷۱، این محدودیت‌ها پیوسته تمدید شدند و نهایتاً با صدور دستورالعمل‌های ۱۵۰۲ و ۱۵۰۳ در ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۵، دولت نه‌تنها ممنوعیت را تا پایان سال تمدید کرد، بلکه دایره شمول آن را بر تمامی صادرکنندگان سخت‌گیرانه‌تر ساخت تا هدف اصلی، یعنی حفظ ثبات بازار داخلی به روشی کاملاً دستوری محقق شود. اما نقطه اوج این رویکرد آمرانه در حیاتی‌ترین بخش اقتصاد، یعنی بازار ارز و با اجرای سیاست سفت و سخت #پیمان‌سپاری ارزی رقم خورد. ثبات روبل که نماد مقاومت اقتصادی روسیه محسوب می‌شود، دقیقاً نتیجه تعلیق بازار آزاد و اجرای دیکتاتوری ارزی بود. ولادیمیر پوتین با فرمان شماره ۷۹ در ۲۸ فوریه ۲۰۲۲، صادرکنندگان را ملزم کرد ۸۰ درصد درآمد ارزی خود را ظرف سه روز و با نرخ دستوری به فروش برسانند و انتقال ارز به خارج را ممنوع کرد. این سیاست #پیمان‌سپاری که با منطق بازار آزاد در تضاد مطلق است، یک مسکن موقت نبود؛ بلکه پس از اجرا در ماه‌های ابتدایی جنگ، مجدداً از اکتبر ۲۰۲۳ احیا شد و تا آوریل ۲۰۲۵ تداوم یافت. به بیان دیگر، روسیه نزدیک به دو سال است که بازار ارز خود را عملاً با اجبار صادرکنندگان به بازگشت ارز و #پیمان‌سپاری دستوری اداره می‌کند. تداوم این سیاست‌ها تا امروز که در آخرین ماه سال ۲۰۲۵ هستیم، گواهی بر این واقعیت است که روسیه ثبات داخلی را بر آزادی اقتصادی مقدم شمرده است. امضای فرمان‌های جدید کنترل ارز و سوخت توسط پوتین در همین سه روز گذشته یعنی ۸ دسامبر، نشان می‌دهد که کنترل حساب سرمایه و مدیریت دستوری عرضه، یک انتخاب استراتژیک برای مسکو بوده است. بنابراین، تفسیر بقای اقتصاد روسیه از مسیر موفقیت نسخه‌های بازار آزاد، نادیده گرفتن حجم عظیمی از دستورالعمل‌های دولتی است که با تعلیق مکانیسم‌های بازار و الزام صادرکنندگان به پیمان‌سپاری، اقتصاد را به صورت متمرکز هدایت کرده‌اند. #اقتصاد_روسیه #پیمان_سپاری_ارزی #بازار_آزاد #اقتصاد_دستوری #روبل #مدیریت_ارز #پوتین #جنگ_اقتصادی #تحریم https://eitaa.com/omidizanlo/686 •┈┈••••✾•🌿🌺🌿•✾•••┈┈• 🔰مرکز راهبری اقتصاد مقاومتی حوزه‌های علمیه https://eitaa.com/joinchat/3912237094Cba02ec80c4

💢 قالیباف: وقتی تقاضا برای ارز در نرخ بالا هست، کسی حاضر نیست پایین‌تر بفروشد... 🔸دلیل ارز ۱۳۰ هزار تومانی رو متوجه شدید؟ 🔹انصافا، در شرایط فعلی، کار کسانی که در حال دفاع از دکتر قالیباف هستند، بسیار دشوار است. ✍🏻 دکتر رضا غلامی حکمران؛ روایت عمیق سیاست و اقتصاد🔻 @HokmranOnline

توصیه های رهبر معظم انقلاب به نخبگان: توقف نکنید! کار رو اصلا نگذارید که معلق بشه و متوقف بشه به این‌که مسئولین رسمی با شما همکاری و همراهی بکنند تصمیم بگیرید که کار رو خودتون انجام بدید و میشه، بنده اعتقاد جزمی و قطعی دارم که میشه ، حالا شما میگی اگه فلان دستگاه همکاری کنه بهتره البته حالا که همکاری نمیکنه آیا کارمون رو تحریم کنیم؟ نه ، شما می‌توانید همچنان که ما مثلا در سطح کلان تحریم‌های آمریکا رو به یه نحوی دور می‌زدیم شما می‌تونید تحریم دولت خودمون رو به نحوی دور بزنید تحریمه دیگه ، می‌تونید دور بزنید این هم نکته دوم نکته سوم به دام کشمکش‌های سیاسی نیافتید.کار شما خیلی بالاتر و ارزشمندتر از کار این مجموعه‌های سیاسی‌‌ست که دارن بعضی‌هاشون واقعا دارن ضربه می‌زنند به کشور جارچی اقتصاد دانایی امروز، سرمایه فردا🔻 https://eitaa.com/joinchat/1087571351C2f206b06a6

🎥 صمصامی مدعی شد؛ قالیباف عامل جهش نرخ ارز اخیر 🔹حسین صمصامی، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس:صادرکننده ارز خود را برنمی‌گرداند و حدود بیست و پنج میلیارد دلار قاچاق داریم.

دکتر جبرائیلی در جلسه با رئیس جمهور: از نسخه‌هایی که دولت‌های قبل را ساقط کرد، اجتناب کنید/ برای شنیدن ایده‌های متفاوت حزب تمدن نوین اسلامی وقت بگذارید دبیرکل حزب تمدن نوین اسلامی عصر امروز در جلسه «بررسی راهکارهای تحقق انسجام ملی و چگونگی عبور از چالش‌ها» که در نهاد ریاست جمهوری برگزار شد، گفت: حضرتعالی پزشک هستید و این امر برای شما مسلم است که یک تشخیص اشتباه و تجویز غلط می‌تواند به مرگ بیمار منجر شود. وی افزود: از سال ۱۳۶۸ بعد دولت‌های ما نسخه‌های یک تیم پزشکی را اجرا کرده‌اند که کار آن تیم، دولت‌کشی بوده است. با رفت و آمد دولت‌ها هم تغییر نکرده‌اند. اینکه حضرتعالی در انتخابات رای آوردید، به این دلیل بود که دولت قبل، قبل از سقوط هلی‌کوپتر با این نسخه‌ها ساقط شده بود. شما در مناظرات به مردم گفتید اگر از این وضع راضی هستید، به ادامه دولت قبل رای بدهید. اما همان تیم در دولت شما مستقر شده و همان نسخه‌ها را در حال پیاده کردن است. با این تفاوت که فن‌هایی را که روی دولت های قبل زده بودند، یکجا در حال پیاده کردن روی دولت شما هستند. و این بار، این سقوط محدود به دولت به معنی قوه مجریه نخواهد بود. جبرائیلی ادامه داد: این نسخه‌ها دولت، ملت و تولید را نابود کرده و صرفا بازار خام فروشی را گرم کرده است. خجالت آور است که در دنیا بحث بر سر نیمه‌هادی‌ها و هوش مصنوعی است، اما مسئله دولت ما آب و برق و بنزین است. شما مرتب می‌فرمائید دولت بزرگ است. در حالی که دیگر دولتی باقی نمانده است. دولت ایران جزو کوچک‌ترین دولت‌های دنیاست. گوشت و مرغ و لبنیات از سفره مردم حذف شده است. شما دلار رسمی کشور را ۴۰ هزار تومان تحویل گرفته و به ۱۱۰ هزار تومان رسانده‌اید. این موجب کسری بودجه شما خواهد شد. بابت افزایش قیمت بنزین همه برای شما سوت و کف می‌زنند، اما این موجب کسری بودجه دولت خواهد شد. به عنوان کسی که تلاش زیادی کرد تا دولت قبل را از اجرای این نسخه‌ها منصرف کند، به شما انذار می‌دهم که ادامه این مسیر، سقوط است. جبرائیلی تاکید کرد: شما می‌فرمائید هر کس بلد است بیاید درست کند. آن کسی که باید درست کند خود شمائید و ما نیز هم حمایت می‌کنیم و هم کمک. حزب تمدن نوین اسلامی برای مسئله تأمین مالی دولت بدون گران‌سازی معیشت ملت، برای شهرسازی، آب، غذا و ارزش پول ملی، راهکارهایی متفاوت از مسیرهای تجربه شده در دهه‌های گذشته دارد و آماده است اینها را در اختیار شما قرار دهد. لکن این یک دکمه نیست که ما به شما نشان دهیم و شما فشار بدهید و مسائل حل شود. باید وقت بگذارید، بر ابعاد این راهکارها مسلط شوید و برای تحقق‌شان بجنگید. حکمران؛ روایت عمیق سیاست و اقتصاد🔻 @HokmranOnline

ش ج: ♨️خدایا منو ببخش که جز گریه کاری از دستم بر نمیاد😭😭😭 یا صاحب الزمان به دادمون برس آقا😭 دنیا، جای قشنگی برای موندن نیست😔

📍 #کلیپ ⬜️ ما طبقه حاکم اشراف درست کردیم! 👤 دکتر #سید_مهدی_زریباف ◻️ ما در بحث نظام عادلانه اقتصادی اسلام، اگر چهار اصل را رعایت کنیم اسراف نکردیم! مثلا اصل احیاء... 🌱 فکرت | گفت‌وگویی برای ساخت فردا 🔅@fekratmedia🔅

باسمه تعالی اخیراً جناب حجت‌الاسلام دکتر رنجبر یادداشتی را در کانال شخصی خود منتشر کرده‌اند که حاوی دغدغه‌هایی در زمینه #اقتصاد_اسلامی و نقد برخی رویکردهای رایج در این حوزه است. تأکید ایشان بر ضرورت پرهیز از ساده‌سازی واقعیت اجتماعی و نیز توجه به حکمرانی نهادمحور، نکته‌ای قابل اعتنا و محل توافق است. همچنین هشدار نسبت به تولید تصویرهای ذهنی و غیرواقعی از اقتصاد اسلامی، تذکری مهم و بجاست. با این حال، در متن مذکور برخی دعاوی و صورت‌بندی‌ها وجود دارد که به نظر می‌رسد محل مناقشه جدی است. اختلاف اصلی نه بر سر اصل عدالت و نه بر سر اهمیت نهادها، بلکه بر سر تعیین نقش دین در بیان روش‌های تنظیم اقتصادی و نیز تشخیص نادرست محل نزاع‌های واقعی در اقتصاد امروز ایران و همچنین فروکاست اقتصاد اسلامی به اقتصاد فرمان و خلط آن با تثبیت‌گرایان است. در این چارچوب، نکات زیر قابل طرح است: 1️⃣ محدودکردن نقش دین به بیان غایات اگر نقش اسلام در اقتصاد را صرفاً در بیان «غایت‌های ثابت شرعی» بدانیم و عرصۀ «روش‌ها و سازوکارهای متغیر اجتماعی» را خارج از مأموریت و مسئولیت اسلام تلقی کنیم، بزرگترین جفا در حق اسلام شده است چرا که تأکید بر غایات مطلوبی همچون عدالت، نیازی به ارسال رسل و انزال کتب ندارد و عقل بشر بدون دستگیری وحی و نقل هم به حسن عدالت و قبح ظلم حکم می‌کند. آیا اسلام صرفا برای تأکید بر بدیهیات عقلی نازل شده است؟ و این همه درگیری معرفتی و نظری با مشرکان و کافران، صرفا در بیان یک سری بدیهیات بوده است؟ واضح است که دین بیان‌کنندۀ «شیوه و روش» زندگی است و بدون این شیوه و روش، تمایز و اختلافی با گزاره‌های بدیهی و کلی و عقلانی و عقلایی دین وجود ندارد. اتفاقا دعوای مکاتب بشری چه با هم و چه با اسلام، بر سر تعریف و روش پیاده‌سازی عدالت است و اینجاست که مسیر اقتصاد اسلامی از سایر اقتصادهای بشری و ماتریالیستی جدا می‌شود. آیات متعددی از قرآن کریم با شبکۀ واژگانی «طریقة، صراط، دین، مشی» اشاره به تفاوت در شیوۀ اسلامی با غیراسلامی دارد از جمله آیۀ کلیدی ۲۲ سورۀ ملک: «أَفَمَنْ يَمْشِي مُكِبًّا عَلَى وَجْهِهِ أَهْدَى أَمَّنْ يَمْشِي سَوِيًّا عَلَى صِرَاطٍ مُسْتَقِيمٍ» در تفاوت شیوه و روش میان اسلام و غیراسلام صراحت دارد. همچنین روایات متعدد در باب تفاوت شیوۀ تنظیم‌گری اجتماعی اسلام با غیراسلام دارد و صرفا به تبیین غایات اکتفا نمی‌کند، به عنوان نمونه این فراز از عهدنامه مالک اشتر «وَلْيَکُنْ أَحَبَّ الاُْمُورِ إِلَيْکَ أَوْسَطُهَا فِي الْحَقِّ، وَأَعَمُّهَا فِي الْعَدْلِ، وَأَجْمَعُهَا لِرِضَى الرَّعِيَّةِ» صراحت در روش حکمرانی دارد. چگونه می‌شود تمام این روایات و این عهدنامه را صرفا بیان غایات بدانیم! 2️⃣ نهاد و نهادسازی به‌مثابه روش خود تأکید بر حکمرانی نهادمحور در مقابل شیوۀ سلطه‌گری بی‌قیدوشرط پادشاهان و در مقابل سلطۀ بی‌قیدوشرط #بازار_آزاد_رقابتی، نشان می‌دهد که مسئله روش، امری بیرون از دین یا خنثی نیست. نهاد، محصول طراحی آگاهانه است و بر مفروضات انسان‌شناختی، ارزشی و سیاسی خاصی استوار است. از این منظر، «بازار آزاد رقابتی» نیز یک واقعیت طبیعی و بدیهی نیست، بلکه نهادی طراحی‌شده با مفروضات خاص است. معرفی آن به‌عنوان سازوکاری خودتنظیم و جهان‌شمول، نوعی ساده‌سازی و ایدئال‌سازی غیرواقعی است که در عمل، به توجیه غارت منابع عمومی و تثبیت نابرابری‌ها انجامیده است. 3️⃣ نقد بازار آزاد رقابتی و تطبیق نادرست آن مدل بازار آزاد رقابتی مبتنی بر مفروضاتی چون کثرت عرضه‌کنندگان و تقاضاکنندگان، همگنی کالا، آزادی ورود و خروج، اطلاعات کامل و کنشگری صرفاً منفعت‌طلبانه است. اولاً چنین بازاری در واقعیت خارجی تحقق ندارد؛ بنابراین همیشه حدی از مداخله دولت در بازارهای واقعی مورد نیاز است به‌ویژه در موارد #شکست_بازار که سرسخت‌ترین لیبرال‌ها هم ضرورت مداخله دولت و حتی قیمت‌گذاری دستوری را می‌پذیرند. ثانیاً حتی در سطح نظری نیز هیچ تضمینی وجود ندارد که این مدل لزوماً به کشف قیمت عادلانه منجر شود. افزون بر این، در بازارهایی مانند ارز و انرژی، تقریباً هیچ‌یک از این مفروضات برقرار نیست و اساساً این حوزه‌ها موضوعاً از بحث بازار آزاد رقابتی خارج‌اند. در اقتصاد ایران، عمدۀ ارز کشور در اختیار دولت است و آنچه باید رخ دهد، نه کشف قیمت در بازار، بلکه #تخصیص عادلانۀ منابع ارزی عمومی به مصارف مختلف است. در زمینۀ انرژی و سوخت نیز عرضه‌کننده اصلی دولت و شرکتهای دولتی هستند و مسئله اصلی، #توزیع عادلانۀ منابع طبیعی و فراورده‌های آن است. بنابراین اساسا بازاری به‌معنای متعارف آن وجود ندارد که دوگانه «قیمت‌گذاری دستوری / عدم مداخله دولت» مطرح شود و طرح این دوگان بیشتر کارکرد رسانه‌ای درجهت منافع خواص دارد. اطلاق این برچسب‌ها، به‌جای حل مسئله، صورت‌مسئله را تحریف می‌کند. ادامه در پست بعدی... 🆔 @DrSaeedi