مصرف رسانه ای در روزهای کرونایی
✍عباس رضاییثمرین؛ روزنامهنگار
⭕هریک ازما روزانه در معرض هزاران پیام رسانهای از منابع مختلف قرار داریم. آگاهی از اخبار و اطلاعات به یکی از ملزومات زندگی مدرن تبدیل شده و کمتر کسی از ما میتواند زندگی بدون دسترسی به منابع خبری از قبیل رسانهها، اینترنت و شبکههای اجتماعی را تصور کند. با این حال، زیادهروی در پیگیری اخبار میتواند پیامدهای نامیمونی در زندگی هر یک از ما ایجاد کند. بهویژه در شرایط بحران، این زیادهروی میتواند آسیبهای ذهنی و روانی به بار بیاورد و با ایجاد ترس و ناامنی روانی، بحران را تشدید کند.
🔸️یک- خبرخوانی 24ساعته را متوقف کنید! بحرانها غالب افراد را دچار وسواس در خبرخوانی میکنند و سبب چسبندگی بیش از اندازه مردم به #منابع_خبری میشوند. .
🔸️دو - شکاک باشید؛ چیزهایی که در اینترنت میخوانید خیلی از اوقات حاوی #اطلاعات_غلط و #فریبندهاند، گاهی میخواهند #اخبارجعلی و #شایعه در لباس خبر را به شما بقبولانند، گاهی هم صرفا دنبال کلیک و توجه شما هستند و فریب، ابزار تجارت آنهاست. در هر صورت لازم است در مواجهه با این محتواها شکاک باشید. با این تکنیکهای ساده میتوانید تا حد زیادی از افتادن در دام اخبار #دروغ، اطلاعات فریبنده و #فیکنیوزها پیشگیری کنید.
🔹️ آیا تیتر خبر با متن آن مطابقت دارد؟ هر جا که حس کردید مطلبی که میخوانید هیچ ربطی به تیترش ندارد، بدانید نویسندگان آن مطلب افرادی سودجو و غیرقابل اعتمادند، چون تلاش کردهاند با تیتر دروغین شما را به خواندن یا دیدن یا شنیدن یک محتوا ترغیب کنند.
🔹️ مطلب در چه زمانی منتشر شده است؟ خیلی از اوقات کاربران مطالب را بدون توجه به تاریخ انتشارشان به اشتراک میگذارند و گاهی این مطالب قدیمی و بیربط در شبکههای اجتماعی اصطلاحاً داغ میشود. لازم است حتما به زمان انتشار اولیه مطالب دقت کنید. خیلی از اوقات ویدئوها یا عکسهای قدیمی را به اخبار جعلی الصاق میکنند تا زمینه باورپذیری آنها را بیشتر کنند. برای راستیآزمایی عکسها میتوانید از گوگل استفاده کنید؛
🔹️چهکسی آن را نوشته؟ اگر نویسنده را نمیشناسید، نام او را در گوگل جستوجو کنید و ببینید مطالب دیگری نیز درباره موضوع مربوطه، نوشته یا نه. اگر در شبکههای اجتماعی حساب کاربری دارید، بکوشید فرد مورد نظر را در این شبکهها پیدا کنید. القاب و عناوین و مدارک تحصیلی خیلی از اوقات برای مشروعیتبخشی به اخبار جعلی مورد استفاده قرار میگیرند. در مطالب مشکوک، همیشه القاب و عناوین ادعایی نویسنده را #راستی_آزمایی کنید. مثلا وقتی شنیدید پروفسور ایکس ادعا کرده که در عرض 48ساعت داروی کرونا را ساخته، تلاش کنید بفهمید فرد مورد نظر، مدرک تحصیلی و دانشگاه ادعایی محصل تحصیلش چقدر معتبرند.
🔹️منبع مطلب مورد نظر کجاست؟ دقت کنید که فرد نویسنده برای عدد و رقم و آمار و اطلاعات مهمی که در نوشتهاش ارائه کرده، به منبع معتبری ارجاع داده است؟
🔸️سه- از شبکههای اجتماعی، هوشمندانهتر استفاده کنید؛ در شرایطی که به سبب خطر ابتلا به بیماری کووید19، خیلی از ما مجبوریم در خانه بمانیم، استفاده از شبکههای اجتماعی و نرمافزارهای پیامرسان یک ضرورت است. از این شبکهها برای ارتباط با اعضای خانواده و دوستان خود استفاده کنید اما در استفاده خبری از آنها هوشیار باشید. به منبع خبرهایی که میخوانید دقت کنید؛ سعی کنید برای اخبار و اطلاعاتی که لازم دارید، بهترین منبع را انتخاب کنید. اکانتها و کاربران ناشناس و کانالهای اطلاعرسانی که معلوم نیست توسط چه کسانی اداره میشوند، منابع خوبی برای کسب خبر نیستند. سعی کنید در هر خبری به منابع اولیه رجوع کنید. رسمی بودن یک منبع، به معنی صحت قطعی اخبار آن منبع نیست
🔸️چهار- در انتشار و به اشتراکگذاری محتوا مسئولانه عمل کنید؛ قبل از اینکه ویدئو، صدا یا متنی را در شبکههای اجتماعی با دیگران به اشتراک بگذارید، حتما این 3سؤال مهم را از خود بپرسید: گوینده یا نویسنده کیست، دلایل و مستنداتش چیست و منابع دیگر در اینباره چه میگویند؟ با فکر کردن به پاسخ این 3 سؤال، احتمال انتشار اطلاعات غلط و شایعات از سوی شما قطعا کمتر خواهد شد. عادت کنید که برای موضوعات چالشبرانگیز یا مهم، خبر را از چند منبع بخوانید. چند منبعی بودن، احتمال اینکه در تله شایعهپراکنان و سازندگان اخبار جعلی قرار بگیرید را کاهش میدهد/همشهری
#کرونا
#اخبارجعلی
#سوادرسانهای
#اطلاعات_غلط